Kaygı, önem verdiğinizin göstergesidir

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, sınav kaygısının tamamen olumsuz bir durum olarak görülmemesi gerektiğini ifade ederek, “Sınavda kişinin kaygı hissetmesi gayet istenen, beklenen bir şeydir. Kaygı, sınava önem verdiğini ve zihinsel yatırım yaptığını gösterir. Önemli olan kaygıyı kontrol edebilmektir.” dedi.

Kaygının kontrol edilemediğinde büyüyerek kişinin zihninde “felaket senaryoları” oluşturduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, bu durumu psikolojide “katastrofizasyon” olarak tanımladı ve “Kişi sınavı öyle büyütür ki sanki hayatının kıyameti gibi görür. ‘Ya başaracağım ya başaramayacağım’ diye düşünür. Bu siyah-beyaz düşünce tarzı kaygıyı artırır.” diye konuştu.

Büyük hedefleri küçük parçalara bölün

Prof. Dr. Tarhan, öğrencilerin en sık yaptığı hatalardan birinin hedefleri gözünde büyütmek olduğunu dile getirerek, “Bir elmayı birden yiyemezsiniz, parça parça yersiniz. Problemleri de küçülterek çözmek gerekir. Büyük hedefler küçük adımlara bölündüğünde erteleme ortadan kalkar.” ifadesinde bulundu.

Sınav sürecinde en kritik zihinsel dönüşümün “sonuç odaklılıktan süreç odaklılığa geçiş” olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, kontrol edilebilen alanlara odaklanmanın önemine dikkat çekerek, “Sonuç kontrol edilemez ama süreç kontrol edilebilir. ‘Acaba kazanacak mıyım?’ yerine ‘Bugün kaç soru çözeceğim?’ diye düşünmek gerekir. Kontrol edilemeyen şeye odaklanan herkesin kaygısı artar.” şeklinde konuştu.

Mükemmeliyetçilik ve kıyaslama tuzaktır

Erteleme davranışının arkasında çoğu zaman mükemmeliyetçilik ve kıyaslama eğiliminin yattığını belirten Prof. Dr. Tarhan, öğrencileri şu sözlerle uyardı:

“Bazı kişiler ‘ya hep ya hiç’ diye düşünür. Tam yapamayacaksa hiç yapmamayı tercih eder. Oysa eksik yapmak, hiç yapmamaktan iyidir. ‘Daha iyi, iyinin düşmanıdır. Kendinizi başkalarıyla kıyaslamayın. ‘Hiç çalışmadım’ deyip sınavdan yüksek yapan kişiler vardır. Onlar kendileriyle mücadele ediyor. Kıyaslama motivasyonu düşürür.”

Kaygı doğru yönetilirse performansı artırır

Prof. Dr. Tarhan, sınav öncesi yaşanan fiziksel belirtilerin de doğal olduğunu belirterek, “Sınav öncesi salgılanan bazı hormonlar kişinin performansını artırmak içindir. Kontrollü stres bir enerji gibidir; doğru yönetilirse kişiyi hedefe götürür.” dedi.

Başarı, süreklilikle gelir

Motivasyon kavramına da değinen Prof. Dr. Tarhan, “Motivasyon bir vardır bir yoktur. Sabah vardır akşam yoktur. Başarı, her zaman motive olmak değildir; her şeye rağmen yoluna devam edebilmektir. Sürdürülebilir motivasyon planlı çalışmayla oluşur.” diye konuştu.

Gençlere önemli bir yol haritası da sunan Prof. Dr. Tarhan, erteleme alışkanlığının üstesinden gelmenin temelinde öz farkındalık olduğunu ifade ederek, “Ertelemeyi önlemek için kendimizi tanımamız, duygularımızı yönetmemiz ve hedeflerimizi netleştirmemiz gerekir. Hedefe küçük ama kararlı adımlarla ilerleyen herkes başarıya ulaşabilir.” ifadesinde bulundu.

Beyin belirsizliği sevmez

Prof. Dr. Tarhan, insan zihninin belirsizlik karşısında otomatik olarak tehdit algısı geliştirdiğini belirterek, “İnsan beyninin bir tuzağı var: Belirsizliği kabul edemiyor. Belirsizlik olduğunda beyin kontrol duygusunu kaybediyor, ne olacağını bilemediği için korku üretmeye başlıyor. Sınavla ilgili belirsizlik de kaygıyı artırır.” şeklinde konuştu. 

Sınavın hayattaki yerinin doğru tanımlanması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Tarhan, gençlere alternatifli düşünme becerisi kazanmaları gerektiğini söyledi ve “Bu sınav hayat yolunda sadece bir basamaktır. Ölüm kalım meselesi değildir. Bu basamağı geçemezsem B planım, C planım var diyebilmek gerekir. Belirsizliği azaltan şey plan yapmaktır.” önerisinde bulundu.

Anlamsal çerçeveleme zihni yönetir

Prof. Dr. Tarhan, psikolojide “intentional framework” olarak tanımlanan kavrama dikkat çekerek, zihnin anlamlandırma biçiminin kaygıyı doğrudan etkilediğini belirtti ve “Bir konuyu bilinçli şekilde çerçevelerseniz beyin kontrollü çalışır, stresle değil. Anlamsal çerçeveleme yapabilen kişi zihnini yönetebilir. Beynimizi kullanma ustası olmamız gerekiyor.” dedi.

Planlama belirsizliği azaltır

Günlük, orta ve uzun vadeli planlamanın psikolojik güven oluşturduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, “Bir insan günü planlarsa, yakın ve uzak hedeflerini belirlerse belirsizlik ortadan kalkar. Kurallı ortamlarda güven oluşur. Hukukun üstün olduğu toplumlarda da aynı şekilde öngörülebilirlik vardır ve insanlar kendini güvende hisseder.” şeklinde konuştu.

Zaman en değerli sermayedir

İnsanın sahip olduğu en kritik kaynaklardan birinin zaman olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Finansal sermayemiz olduğu gibi psikolojik, sosyal ve zaman sermayemiz de var. Zamanı yönetmek en önemli beceridir. İnsanların harcadığı zamana bakın, hayatlarını anlarsınız. İnsan, yalnızca yemek, içmek, üremek ve barınmak için programlanmış bir varlık değildir. Genetik kodlarımız, diğer canlılardan farklı olarak daha geniş bir anlam ve amaç arayışına işaret eder. Örneğin bir köpeğin hayal dünyasında kemik, bir kedinin dünyasında ise fare ya da balık vardır. Diğer canlıların ekosistem içindeki görevleri genetik olarak belirlenmiştir. Arılar bu sistemin en kritik unsurlarından biridir. Yapılan modellemelere göre arıların yok olması, tozlaşma sürecinin kesintiye uğramasına ve uzun vadede ekosistemin ciddi şekilde zarar görmesine yol açar. Bu da doğadaki her canlının belirli bir işlevi olduğunu gösterir.” diye konuştu.

İnsan, doğayı aşan bir varlıktır

Prof. Dr. Tarhan, insanın ekosistemdeki rolüne değinerek, bilinç ve irade sahibi olmanın sorumluluk getirdiğini kaydetti ve “İnsan özgür iradesiyle hem iyilik hem kötülük yapabilen bir varlık. Doğaya hükmedebilecek güce sahip. Bu yüzden kendini aşmayı başarması gerekiyor.” ifadesinde bulundu.

Psikolojideki ihtiyaçlar hiyerarşisine de değinen Prof. Dr. Tarhan, insanın en üst düzey gelişiminin “kendini aşma” ile mümkün olduğunu ifade etti ve “Sadece kendini gerçekleştirmek yetmez; kendini aşmak gerekir. Başkalarına yardım etmek, manevi ihtiyaçları önemsemek, prososyal duygular geliştirmek insanı olgunlaştırır.” dedi.

Zeki ve başarılı olmak yetmez, iyicil olmak gerekir

Prof. Dr. Tarhan, başarı kavramının yeniden tanımlanması gerektiğini söyleyerek, “Zeki ve başarılı olmak tek başına yeterli değil. Zeki ama zararlı işler yapan insanlar var. Başarı için zeki, çalışkan ve iyicil olmak gerekir.” diye konuştu.

Gençlere sınavı doğru konumlandırmaları çağrısında bulunan Prof. Dr. Tarhan, başarısızlık durumunda bile kazanım olduğunu vurguladı ve “Her sınav insanı geliştirir. Başarısız olsanız bile bir şey öğrenirsiniz. Sınav zahmetlidir ama meyvesi tatlıdır.” şeklinde görüşlerini dile getirdi.

Dürtülerini yönetebilmek önemli

İçsel disiplinin önemine dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Her sınav insanı geliştirir; bunu özellikle vurgulamak gerekir. Sınav süreci ve hazırlık aşaması zahmetli ve zaman zaman zorlayıcıdır, ancak sonunda elde edilen kazanımlar değerlidir. Başarısız olsanız bile mutlaka bir şeyler öğrenirsiniz; bu da aslında bir tür başarıdır. Bu nedenle sınavın kendisine değil, başarmanın getireceği doyuma odaklanmak gerekir. Sınavın zorluğu hissedildiğinde, çoğu zaman dikkati dağıtan alternatifler ortaya çıkar: ‘Hadi maça gidelim, Biraz bilgisayarla oyalanayım’ ya da ‘Telefonla vakit geçireyim’ gibi düşünceler… İşte tam o anda kişinin kendine şu soruyu sorması önemlidir: ‘Ben neden çalışmak istiyorum?’ Eğer bu soruya güçlü bir ideal ve anlamlı bir hedefle cevap verebiliyorsa, kişi içindeki arzu ve dürtülere ‘dur’ diyebilir. Gerçek özgürlük, her istediğini yapmak değildir. Asıl özgürlük, insanın kendi arzu ve dürtülerini yönetebilmesi, onlara hâkim olabilmesidir. Bu nedenle özgür olmak isteyen bir birey, içindeki ayartıcı ve dikkat dağıtıcı dürtüleri kontrol edebilmeyi öğrenmelidir. Bu beceri yalnızca akademik başarı için değil; aynı zamanda sosyal ilişkilerde, duygusal dengede ve genel yaşam başarısında da belirleyici bir rol oynar.” dedi.

Çıkarcılık kısa vadeli, erdem uzun vadeli kazandırır

Prof. Dr. Tarhan, kısa vadeli hazlar ile uzun vadeli anlam arasında doğru dengeyi kurabilen bireylerin hem akademik hem de yaşam başarısında öne çıktığını vurguladı.

İnsan davranışlarını yönlendiren temel motivasyonlara değinen Prof. Dr. Tarhan, “Çıkarcı olmak mı kârlıdır, erdemli olmak mı kârlıdır diye sorsak çoğu kişi çıkarcı olmanın kârlı olduğunu söyler. Doğrudur; kısa vadede çıkarcılık kazandırır. Ama orta ve uzun vadede kazanan her zaman erdemli olandır.” diye konuştu.

Akademik başarı tek başına yeterli değil

Prof. Dr. Tarhan, günümüzde eğitim anlayışının dönüşmesi gerektiğine dikkat çekerek, “Gelişmiş ülkelerde artık okullarda sadece akademik başarıya bakılmıyor. Sosyal ve duygusal öğrenme (SEL) programları uygulanıyor. Çünkü akademik başarı tek başına hayat başarısını getirmiyor.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, başarıyı yalnızca maddi kazançla ilişkilendirmenin ciddi bir hata olduğunu belirterek, “Bir çocuk ‘Benim zaten param var, neden çalışayım?’ diyordu. Çünkü başarıya yüklediği tek anlam paraydı. Oysa başarıya daha büyük, daha derin bir anlam yüklenmeli.” şeklinde konuştu. 

Gençlere haz değil, anlam odaklı yaşayın önerisi

Prof. Dr. Tarhan, gençlere “Gelecekte parmakla gösterilen biri olmak istiyorsanız, haz odaklı değil anlam odaklı bir hayat kurun. ‘Hemen olsun’ diyenler değil, bekleyebilenler kazanır.” önerisinde bulundu.

Günümüz gençlerinin en büyük sorunlarından birinin dikkat dağınıklığı olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Ders çalışırken telefonunuzu başka odaya alın. Bildirimler dikkati böler. Aileler de yemek sırasında telefonları ortadan kaldırmalı.” dedi.

Ergenlik doğal ama riskli bir dönem

Gençlik dönemine de değinen Prof. Dr. Tarhan, “Ergenlikte hatalar yapmak doğaldır. Ancak büyük risklerden kaçınmak gerekir. Bu dönem öğrenme ve gelişim dönemidir.” diye konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, ebeveynlere de önemli uyarılarda bulunarak, “Anne babalar iyi niyetle destek olmaya çalışırken kaygılarını çocuklara bulaştırabiliyor. ‘Çalışmasan da olur’ demek bazı çocuklarda daha fazla stres oluşturur. En doğru yaklaşım şu: ‘Sen çalış, elinden geleni yap. Sonuç ne olursa olsun önemli değil.’” şeklinde konuştu.

Gençler kendi planını yapmalı

Bireysel sorumluluğun önemini vurgulaya Prof. Dr. Tarhan, “Gençler kendi planlarını yapmalı ve ailelerine bunu net şekilde ifade etmelidir. ‘Ben planımı yaptım’ diyebilen bir genç hem kendi kaygısını hem de ailesinin kaygısını yönetebilir.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, sınav başarısının yalnızca bilgiyle değil; anlam, sabır, öz kontrol ve psikolojik dayanıklılıkla mümkün olduğunu belirterek, gençlerin uzun vadeli hedeflere odaklanmaları gerektiğini ifade etti.

Çocuk, anne babanın uzantısı değildir

Ailelerin çocuklarına yaklaşımında sık yapılan hatalara değinen Prof. Dr. Tarhan, “Çocuk özgüven kazandıkça ailede ‘ben’ olarak kalıp ‘biz’ olmasına izin verilmelidir. Anne baba çocuğu kendi uzantısı gibi görmemeli. ‘Yat’, ‘kalk’ diyerek yönetilecek bir varlık değil. O ayrı bir bireydir.” diye konuştu.

Sınavda ‘anda kalmak’ başarıyı artırır

Sınav anında yaşanan kaygının yönetimine ilişkin pratik öneriler de paylaşan Prof. Dr. Tarhan, “anda kalma” yönteminin önemini vurguladı.

Prof. Dr. Tarhan, “Sınav sırasında zor bir soruya takılan öğrenci ‘Eyvah yapamayacağım’ diyerek panikleyebiliyor. Bu durumda yapılacak en doğru şey, önce iyi bilinen soruları çözmektir. Zor sorular işaretlenip sona bırakılmalıdır. İnsan beyni bir tahmin organıdır. İlk akla gelen cevap çoğu zaman doğrudur. Ama onu işaretleyip kalan zamanda tekrar değerlendirmek gerekir.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Sınavda ‘anda kalmak’ başarıyı artırıyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ayvalık’ın yaşayan mutfak efsaneleri… yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İnsan ruhu, hissettiği yaştadır!

Günümüzde yaş almanın çoğu zaman yalnızca takvim yaşı üzerinden değerlendirildiğini aktaran Dr. Günay Hajiyeva, “Oysa bazı insanlar 30 yaşında hayattan kopmuş gibi görünürken, bazıları 70 yaşında bile yaşam enerjisiyle çevresine ilham verebiliyor. Bunun nedeni yalnızca biyolojik faktörler değil; kişinin ruhsal yaşı, yaşamla kurduğu bağ ve zihinsel esnekliğidir. Çünkü insan ruhu, hissettiği yaştadır.” dedi.

Psikolojide yaş kavramının yalnızca kronolojik yaştan ibaret olmadığına dikkat çeken Dr. Hajiyeva, “Kronolojik yaş, takvim üzerindeki yaşımızı ifade ederken; biyolojik yaş bedenimizin fiziksel durumunu gösterir. Bir de ruhsal yaş vardır. Ruhsal yaş, kişinin kendisini duygusal ve zihinsel olarak nasıl hissettiğiyle ilgilidir. İnsan zihni, kendisine sürekli anlatılan hikâyelere inanma eğilimindedir. ‘Artık çok yaşlandım’, ‘benden geçti’, ‘geç kaldım’ gibi düşünceler zihni geri çekerken; ‘hâlâ öğrenebilirim’, ‘hayatımda yeni başlangıçlar olabilir’, ‘önümde güzel yıllar var’ düşünceleri zihinsel canlılığı destekler.” şeklinde konuştu.

Zihin yaş aldığı için değil; durağanlaştığı için yaşlanır! 

Zihnin yaş aldığı için değil; durağanlaştığı için yaşlandığını dile getiren Dr. Günay Hajiyeva, “Öğrenme isteğinin kaybolması, merak duygusunun azalması, heyecan hissinin yok olması zihinsel yaşlanmayı hızlandıran önemli etkenlerdir.” dedi.

Tekdüze yaşam biçiminin de bu süreci desteklediğini ifade eden Dr. Hajiyeva, şöyle devam etti:

“Her günün bir öncekinin tekrarı hâline gelmesi, zihni ‘otomatik pilot’ sistemine geçirir. Otomatik pilot kısa vadede güven hissi verse de uzun vadede yaşam sevincini azaltabilir. Çünkü zihin yenilik ister; yeni deneyimler karşısında uyarılır, öğrenir ve canlı kalır.

Birçok insanın ‘yılların nasıl geçtiğini anlamadım’ demesinin nedeni de budur. Beyin, yeni olmayan bilgileri kaydetme ihtiyacı duymaz. Günler birbirinin aynı hâline geldiğinde zaman algısı silikleşir. Bu durum zamanla kronik stres, tükenmişlik ve duygusal donukluk hissine yol açabilir.”

İnsanın her yaşta yeni başlangıçlar yapabilmesi mümkün! 

Toplumda yaşla ilgili kalıplaşmış birçok mesajın da ruhsal yaşlanmayı hızlandırabildiğine işaret eden Dr. Günay Hajiyeva, “‘Artık bu yaştan sonra olmaz’, ‘senin yaşın geçti’ gibi söylemler insanların yaşamla bağını zayıflatabiliyor.” dedi.

Oysa insanın her yaşta yeni başlangıçlar yapabileceğini kaydeden Dr. Hajiyeva, “40 yaşında yeni bir meslek öğrenmek, 50 yaşında yeniden âşık olmak, 60 yaşında üniversite okumak ya da 70 yaşında yeni bir projeye başlamak mümkündür. Ruhsal yaşımızı takvim yaşımızdan biraz daha genç tutabilmek, yaşam enerjimizi korumamıza yardımcı olur.” açıklamasını yaptı.

Hangi yaşta olursak olalım, merak ettiğimiz şeyleri denemekten vazgeçmemek gerekir!

Ruhsal olarak genç kalmanın en önemli yollarından birinin yeni deneyimlere açık olmak olduğunu vurgulayan Dr. Günay Hajiyeva, “Bu deneyimlerin büyük ve hayat değiştirici olması gerekmez. Daha önce gidilmemiş bir yerde kahvaltı yapmak, farklı bir yoldan yürümek, yeni insanlarla tanışmak ya da yeni bir hobi edinmek bile zihni canlandırır. Çünkü beyin her yeni deneyimde dopamin salgılar. Dopamin yalnızca mutlulukla ilişkili değildir; aynı zamanda yaşam enerjisini ve motivasyonu destekleyen önemli bir nörotransmitterdir.” dedi.

İlk kez yaşanan duyguların da insanı canlı tuttuğu bilgisini veren Dr. Hajiyeva, şunları söyledi:

“Gençlik dönemindeki heyecanların unutulmamasının nedeni de budur. İlk kez yapılan şeyler zihinde daha güçlü iz bırakır. Bu nedenle hangi yaşta olursak olalım, merak ettiğimiz şeyleri denemekten vazgeçmemek gerekir.

İç konuşmalarımız da ruhsal yaşımız üzerinde güçlü bir etkiye sahiptir. Zihin en çok kendi iç sesimizi dinler. Sürekli yorgunluk, tükenmişlik ve umutsuzluk mesajları veren bir iç ses zamanla zihni buna inandırır. Buna karşılık ‘henüz bitmedi’, ‘hâlâ öğrenebilirim’, ‘yeni bir dönem başlayabilir’ gibi düşünceler zihinsel dayanıklılığı artırır. Yapılan bazı araştırmalar da kendisini kronolojik yaşından daha genç hisseden kişilerin uzun vadede hastalıklara yakalanma riskinin daha düşük olabileceğini gösteriyor.”

İnsanları hayatımızdan çıkarmak yerine ilişkileri korumaya çalışmak daha sağlıklı olabilir! 

İnsan zihninin yalnız yaşamak için tasarlanmadığını hatırlatan Dr. Günay Hajiyeva, “Sosyal ilişkiler, aidiyet hissini güçlendirir ve kişinin yaşamla bağını canlı tutar. Günümüzde bireyselleşme ve yalnızlaşma giderek artıyor olsa da kaliteli ilişkiler ruh sağlığı açısından büyük önem taşır. Bir kahkaha, bir sohbet, bir anı paylaşımı ya da bir göz teması bile kişinin kendisini canlı hissetmesine katkı sağlar. Bu nedenle insanları hayatımızdan hızlıca çıkarmak yerine ilişkileri onarmaya ve bağları korumaya çalışmak daha sağlıklı olabilir.” dedi.

Fiziksel hareketin ruhsal gençliğin önemli bir parçası olduğuna değinen Dr. Hajiyeva, “Spor yapmak, dans etmek, yürümek ya da bedeni hareket ettiren herhangi bir aktivite hem zihinsel hem duygusal sağlığı destekler. Hareket sayesinde kaygı düzeyi azalır, depresif belirtiler hafifler ve zihinsel esneklik artar. İnsan hareket ettikçe yaşadığını daha güçlü hisseder.” ifadelerini kullandı.

İnsanın gerçek yaşı, ruhunun hissettiği yaştır!

Bir diğer önemli noktanın ise gelecekle bağ kurabilmek olduğuna vurgu yapan Dr. Günay Hajiyeva, “İnsan, geleceğe dair planları olduğu sürece yaşam enerjisini korur. Bu planların büyük olması gerekmez. Bir arkadaş buluşması, torunla yapılacak bir gezi, başlanacak bir kurs ya da izlenecek bir film bile zihni canlı tutabilir. Gelecek duygusunu kaybetmemek, ruhsal olarak genç kalmanın temel unsurlarından biridir.” dedi.

Genç hissetmenin, yaşın gerçekliğini inkâr etmek anlamına gelmediğinin altını çizen Dr. Hajiyeva, sözlerini şöyle tamamladı:

“Elbette herkesin bir biyolojik ve kronolojik yaşı vardır. Yaş almak aynı zamanda deneyim, olgunluk ve tecrübe kazandırır. Ancak ruhsal yaşlanma farklı bir kavramdır. Ruhsal yaşlanma; hayata karşı merakın, heyecanın ve umudun kaybolmasıdır.

Beden zamanla yaş alır; bunu durdurmak mümkün değildir. Ancak ruh, merak ettiği, öğrendiği, heyecan duyduğu ve insanlarla bağ kurmaya devam ettiği sürece genç kalabilir. Bu nedenle ruhsal yaşımızı genç tutmak için yaşamın içinde kalmaya, yeni deneyimlere açık olmaya, sosyal bağlarımızı güçlendirmeye ve zihnimize umut veren mesajlar göndermeye devam etmeliyiz. Çünkü insanın gerçek yaşı, ruhunun hissettiği yaştır.”

Gençlik yaşta değil, ruhta! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kemer Belediyesi’nin destekleriyle Mustafa Ertuğrul Aker Parkı’nda düzenlenen konser ve sergiye, Kemer Belediye Başkanı Necati Topaloğlu ile eşi Fikriye Topaloğlu, Kemer Belediye Başkan Yardımcıları Emin Gül, Semih Top, Mehmet Derya Baytekin, Kemer Belediye Meclis Üyeleri Mustafa Bilici, Mehmet Akın, CHP Kemer Kadın Kolları Başkanı Ayşegül Çelebi, Kemer Belediyesi Mola Evi çalışanları, engelli bireyler ile aileleri ve vatandaşlar katıldı. 

Saygı duruşunda bulunulmasının ardından İstiklal Marşı’nın okunmasıyla başlayan programda, sanatseverler koronun seslendirdiği şarkılarla güzel bir akşam yaşadı. 

Konseri izlemeye gelenler, koronun seslendirdiği şarkılara zaman zaman eşlik ederek keyifli anlar yaşadı. Koronun sergilediği performans, izleyenlerden büyük alkış topladı. 

Özel insanlardan özel sergi 

Konser alanında, Kemer Belediye Başkanı Necati Topaloğlu öncülüğünde Kemer’e kazandırılan Kemer Belediyesi Mola Evi’nde sosyal aktivitelere katılan engelli bireylerin resim ve katı atıklardan oluşturdukları eserleri de sergilendi. 

Sanatın hiçbir engel tanımadığını gösteren sergi, hem ziyaretçilere de farklı bakış açıları kazandırırdı hem de toplumsal farkındalığın artmasına katkı sağladı. 

Renklerin ve duyguların buluştuğu anlamlı sergiyi gezerek eserler hakkında bilgi alan Başkan Topaloğlu ve beraberindekiler, engelli bireyleri emeklerinden dolayı tebrik etti. 

Başkan Topaloğlu’na Mola Evi teşekkürü 

Mola Evi’nde Özel Eğitim Öğretmeni Zeynep Özcan Karakoyunlu, yaptığı açıklamada, “Konser alanında özel çocukların yaptıkları eserleri sergiliyoruz. Çocuklarımız, atık materyallerden birçok etkinlik yaptık. Bazıları resim yaptı. Amacımız, engelli çocukların sosyalleşmesi, kendilerine güvenmelerini, başarı elde etmeleri ve mutlu olmalarını sağlamak. Bize her zaman destek veren Kemer Belediye Başkanımız Necati Topaloğlu’na teşekkür ediyorum.” dedi. 

Engelli bireylerden Ramazan Tekkanat ise kendi elleriyle yaptığı maket ev yaptığını ve çok güzel olduğunu belirterek, Kemer Belediye Başkanı Necati Topaloğlu’na teşekkür ettiğini söyledi. 

Engelli bireylerden Ceylin Başıbüyük de Mola Evi’nde çok mutlu olduğunu ve eğlendiğini belirterek, Mola Evi’ni Kemer’e kazandırdığı için Başkan Topaloğlu’na teşekkür ettiğini anlattı. 

Engelli birey Deniz Keskin’in annesi Fevziye Keskin de “Yaklaşık 25 yıldır Kemer’de yaşıyorum. Engelli çocuklara Mola Evi imkanı daha yeni tanındı. Kızım için çok güzel oldu. Yaptığı resimleri sergileme imkanı bulduk. Başkanımıza çok minnet duyuyorum ve ona çok teşekkür ediyorum.” dedi. 

Engelli birey Ceylin Başıbüyük’ün annesi Zeynep Başıbüyük de Mola Evi’ni kazandırdığı için Başkan Topaloğlu’na teşekkür ettiğini ifade ederek, “Başkanımız çocuklarımızla her zaman çok yakından ilgileniyor. Biz çok memnunuz. Çocuğum Mola Evi’ne gittiği zaman çok mutlu oluyor. Mola Evi’nde çalışan herkesten Allah razı olsun.” diye konuştu. 

Kemer’de Türk Sanat Müziği Konseri yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ahmet Erkal Destek Eğitim Kursu bahçesinde düzenlenen mangal partisine, Kemer Belediye Başkanı Necati Topaloğlu ile eşi Fikriye Topaloğlu, Kemer Belediye Başkan Yardımcıları Semih Top, Mehmet Derya Baytekin, Kemer Belediye Meclis Üyeleri Mustafa Bilici, Ali Akar, Cansın Efir, Kurs Koordinatörü Ali Yıldırım, Kurs Müdürü Tuğba Kıraç, öğretmenler ve öğrenciler katıldı. 

Üniversite sınavına az bir süre kala kampa giren Ahmet Erkal Destek Eğitim Kursu öğrencileri, bugünkü deneme sınavından sonra mangal partisinde hem dinlenme fırsatı buldu hem de stres attı. 

Etkinlikte öğrencilerle tek tek selamlaşarak sohbet eden Başkan Topaloğlu, öğrencilerin bir ihtiyacı olup olmadığını sordu.

Daha sonra mangalın başına geçen Başkan Topaloğlu, öğrencilere kendi elleriyle köfte ve sucuk ikramında bulundu.

Yemek sonrası açıklama yapan Başkan Topaloğlu, öğrencilerin artık son viraja girdiğine dikkat çekerek, üniversite sınavına az bir süre kaldığını söyledi. 

Kurs Koordinatörü Ali Yıldırım ve kurs öğretmenlerinin işi sıkı tuttuğunu ifade eden Başkan Topaloğlu, “Her zaman ders olmuyor. Çocuklarımız bugün bir deneme sınavına girdi. Onların motivasyonunu yüksek tutmak için sınav sonrası bir mangal partisi düzenledik. Üniversite sınavına girmeden önce yine öğrencilerimize bir moral eğlencesi düzenleyeceğiz. Başarılı olacaklarına inanıyorum. Yemek sonrası hemen ders çalışmaya devam eden öğrencilerimiz var. Çalışmadan hiçbir şey olmuyor. Tüm öğrencilerimize başarılar diliyorum.” dedi. 

Kurs Koordinatörü Yıldırım ise öğrencilere verdiği mangal partisi için Kemer Belediye Başkanı Necati Topaloğlu’na teşekkür ettiğini belirterek, “Her şey sınavdan ibaret değil. Çocuklarımızın önce gülmeye, eğlenmeye ve kendine güvenmeye hakkı var. Üniversite sınavı öncesi çocuklarımızı kapma aldık. Bol bol soru çözdürüp analiz yaptırıyoruz. Her zaman çocuklarımızın yanındayız. Onlarla mutlu ve güzel bir final yaparak coşkuyla kutlayacağız.” diye konuştu. 

Öğrencilerden Başkan Topaloğlu’na teşekkür 

Kurs öğrencilerinden Osman Efe Embiyaoğlu, “Başkanımız bize her anlamda destek veriyor. Mangal partisi için kendisine teşekkür ediyorum. Bu tarz etkinlikler bizim için güzel oluyor ve motivasyonumuzu artırıyor. Sınava az bir zaman kaldı. Hırslı şekilde hazırlanıyoruz. Başaracağımıza inanıyoruz.” ifadelerini kullandı. 

Öğrencilerden Sena Altuntaş da motivasyon için kendilerine her zaman destek olan Başkan Topaloğlu’na teşekkür ettiğini kaydetti. 

Öğrencilerden Emin Demirelli ise “Sınava az zaman kaldı. Başkanımızın bize verdiği desteklerle sınava daha güçlü şekilde hazırlanıyoruz. Motivasyonumuzu artırmaya yönelik etkinlikler için Başkanımıza çok teşekkür ediyorum.” diye konuştu. 

Öğrencilerden Kaan Özdemir de Başkan Topaloğlu’nun kendilerine olan destekleri hiçbir zaman eksik etmediğine işaret ederek, “Sınava az zaman kala yapılan mangal etkinliği için Başkanımıza teşekkür ediyorum. Sınavda başarılı olup başarımızı Başkanımıza hediye edeceğiz.” dedi. 

Öğrencilere deneme sınavı sonrası mangal partisi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nurcan Turaylar, 2023 yılında şiddetli karın ağrısı şikayetiyle Yeditepe Üniversitesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Prof. Dr. Meltem Ergün’e başvurdu. İlk muayenelerinde kanalda tıkanıklık tespit edilen hastaya stent takılarak müdahale edildi. Ancak bünyesinin tekrar taş üretmesi üzerine 2024 yılında safra kesesi operasyonla alındı. İlerleyen zamanlarda hastanın safra kanalında tekrar taş oluştu. Yaklaşık 2 hafta önce yüksek ateş, sarılık ve dayanılmaz karın ağrısı şikayetleriyle tekrar Prof. Dr. Ergün’e başvuran hastanın safra kanalındaki taşların boyutları 3 cm olarak belirlendi. Hastanın, kolanjioskopi işlemi ile lazer yöntemiyle taşları kırıldı ve sağlığına kavuştu. Prof. Dr. Ergün, “Kolanjiyoskopi adını verdiğimiz safra kanalına girerek kanalın incelenmesi yöntemi, Yeditepe Üniversitesi Hastanelerinde ilk defa uygulanmakta olup dünyada da oldukça sayılı merkezde yapılmaktadır” diye konuştu.

‘KANALIN İÇİNE GİREREK BU TAŞLARI LAZER YÖNTEMİYLE KIRDIK’

Yeditepe Üniversitesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Prof. Dr. Meltem Ergün, “Nurcan Hanım bize sarılık, yüzde ve göz aklarında sararma, yüksek ateş ve karın ağrısı şikayetleriyle başvurdu. Kendisinin yaklaşık 15 yıldır bir kan hastalığı mevcuttu ve bu durum safra taşları yapmaya meyil etmekteydi. Bundan 2 yıl kadar önce de safra kesesi taşları, safra kesesiyle birlikte komple ameliyatla alındı. Buna rağmen zaman içerisinde tekrarlayan şekilde atakları devam etti. Bu sefer de safra yollarında taşlar tespit ettik. Birkaç seans ERCP işlemi yaparak safra kesesindeki taşları temizledik ve yerine stentler yerleştirdik. Ama son zamanlarda hastamızın taşları giderek daha da büyük, dev taşlar haline gelmeye başladı. Dev taşların da yaklaşık 3 santimetrelik oldukça büyük taşlar, ERCP işlemiyle çıkarılamayacak kadar büyük ve sert kaya gibi taşlar. Ne yapabiliriz diye düşündüğümüz zaman hastamıza safra kanalının içine girerek görüntüleme yaptık ve lazerle taşları kırma yöntemini uygulamaya karar verdik. Bu yöntem Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri bünyesinde ilk defa yapılan bir işlemdi. Gerçekten kanalın içine girerek bu taşları lazer yöntemiyle kırdık. Ondan sonraki süreçte hastamızın kliniği hemen o akşamdan itibaren oldukça rahatladı, ertesi gün de hastamızın taburcusuna karar verdik; laboratuvar değerlerimiz düzeldi. Şu an sağlığı gayet iyi” dedi.

Prof. Dr. Ergün, “Kolanjiyoskopi adını verdiğimiz safra kanalına girerek kanalın incelenmesi yöntemi, Yeditepe Üniversitesi Hastanelerinde ilk defa uygulanmakta olup dünyada da oldukça sayılı merkezde yapılmaktadır. Bu yöntem teknolojinin, tıbbın aslında ilerlediği yerleri göstermektedir. Son yıllarda endoskopik işlemlerde, safra yollarına müdahalelerde tıpta oldukça güzel gelişmeler oluyor” diye konuştu.

‘BU SANCI HİÇBİR ŞEYE BENZEMİYOR’

51 yaşındaki bir çocuk annesi Nurcan Turaylar, “2023 yılında bir karın ağrısıyla şikayeti başlamıştı. Meltem hocama gelmiştim yine. Safra kanalında tıkanmalar olduğunu söylemişti ve stent takılmıştı. Fakat tekrardan taşlar oluşmuş. 2024 yılında yine karın ağrısı şikayetiyle hastaneye geldim. Bu sefer de safra kesemin alınması gerektiği söylendi çünkü çok fazla taş varmış. Safra kesesi alınmıştı, bayağı rahatladım. Fakat bu süreç içerisinde bünyem tekrar taş yapmaya devam etmiş. Geçen pazartesi günü sarılık ve ateş şikayetiyle hastaneye geldim. Hemen müdahale ettiler. Meltem hocam da sağ olsun, yeni bir teknoloji varmış, safra kanalındaki taşları lazerle kırabiliyorlarmış. Hemşire hanımlarımız da çok tecrübeli insanlar, devamlı kontrol altındaydım. İşlemden sonra bir iki gün içinde toparlandım. Şu anda çok iyiyim. Zaten değerlerim de kontrol altında, o yüzden de yakın zamanda taburcu olacağım. Bu sancı hiçbir şeye benzemiyor,  safra kanalına düşen o taş çok fena bir ağrı yapıyor. O karın ağrısı çok büyük bir şiddetle geliyor. İlk soruda doktor 10 derece üzerinden kaç veriyorsun dediğinde benim kesinlikle 9 ve 10 üzerine çıkıyordu” dedi.

Safra kanalındaki tekrarlayan taşlardan ameliyatsız kurtuldu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Hemşirelik, bilimin ve vicdanın kesiştiği çok özel bir noktada duruyor!

Hemşirelik mesleğinin, sağlık sisteminin görünmeyen ama vazgeçilmez omurgası olduğunu  ifade eden Uzman Hemşire Melis Kübra Duran, “Bir hastanenin koridorlarında, yoğun bakımın sessizliğinde ya da bir kliniğin telaşında aslında hayatı ayakta tutan en temel güçlerden biri hemşireliktir. Bu meslek yalnızca tıbbi uygulamaların yerine getirilmesi değil; insanın en kırılgan anında ona eşlik edebilme sanatıdır. Bu yönüyle hemşirelik, bilimin ve vicdanın kesiştiği çok özel bir noktada durur.” dedi.

Sağlık sistemindeki rolü açısından hemşireliğin hasta bakımının sürekliliğini sağlayan ana unsur olduğunu aktaran Duran, “Hekim tanı koyar ve tedavi planını oluşturur; ancak bu planın hayata geçirilmesi, izlenmesi ve değerlendirilmesine katkıda bulunulması büyük ölçüde hemşirelerin sorumluluğundadır. Hastanın yaşam bulgularının takibi, ilaç uygulamaları, komplikasyonların erken fark edilmesi gibi kritik süreçlerde hemşireler adeta sistemin ‘erken uyarı mekanizması’ gibi çalışır. Bu nedenle hemşirelik, sadece destekleyici bir rol değil, doğrudan hasta sonuçlarını etkileyen bağımsız bir profesyonel alandır.” şeklinde konuştu.

Bir hastanın ‘beni anladılar’ demesi, çoğu zaman iyileşmenin ilk adımı! 

Bir hastanın tedavi sürecinde hemşirenin etkisinin en çok temasın yoğun olduğu anlarda hissedildiğini dile getiren Uzman Hemşire Melis Kübra Duran, “Hasta korktuğunda, ağrı çektiğinde, yalnız hissettiğinde ilk başvurduğu kişi çoğu zaman hemşiredir. Bu noktada hemşirelik yalnızca klinik becerilerle sınırlı kalmaz; psikososyal destek devreye girer. Hastaya güven vermek, onu anlamak, bazen sadece sessizce yanında durmak bile tedavi sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır. Bir hastanın ‘beni anladılar’ demesi, çoğu zaman iyileşmenin ilk adımıdır.” dedi.

Ancak günümüzde hemşirelik mesleğinin ciddi zorluklarla karşı karşıya olduğuna dikkat çeken Duran, şunları söyledi:

“Artan hasta yükü, yetersiz personel sayısı, uzun çalışma saatleri ve zaman zaman mesleki saygınlıkla ilgili yaşanan sorunlar, hemşirelerin iş doyumunu olumsuz etkileyebiliyor. Bunun yanında duygusal olarak yoğun bir meslek olması da tükenmişlik riskini artırıyor. Bu zorlukların çözümü için öncelikle hemşire başına düşen hasta sayısının azaltılması, çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve mesleki gelişim fırsatlarının artırılması gerekir. Aynı zamanda hemşirelerin karar süreçlerine daha aktif katılımının sağlanması, onların mesleki kimliğini güçlendirecektir.”

Sağlık hizmetinin en ideal hali, hekim ve hemşirenin birbirini tamamladığı noktada mümkün! 

Hemşire-hekim iş birliğinin ise hasta bakımının kalitesini doğrudan belirleyen bir denge olduğuna işaret eden Uzman Hemşire Melis Kübra Duran, “Bu ilişki hiyerarşik bir yapıdan çok, karşılıklı saygı ve iletişime dayalı bir ekip çalışması olmalı.” dedi.

Hekimin klinik bilgisi ile hemşirenin hasta başındaki gözlemleri birleştiğinde, çok daha güvenli ve etkili bir bakımın ortaya çıktığının altını çizen Duran, sağlık hizmetinin en ideal halinin, bu iki meslek grubunun birbirini tamamladığı noktada mümkün olacağını dile getirdi.

Bir hemşirenin şefkati ve bilgisi, ilaçlar kadar etkili!

Tüm bu süreçlerin içinde hemşirelerin tükenmişlik yaşamaması için kurumlara büyük sorumluluk düştüğünü de vurgulayan Uzman Hemşire Melis Kübra Duran, sözlerini şöyle tamamladı:

“Adil vardiya sistemleri oluşturmak, dinlenme sürelerini korumak, psikolojik destek mekanizmaları sunmak ve emeği görünür kılmak bu sorumlulukların başında gelir. Ayrıca yöneticilerin empatik bir yaklaşım benimsemesi ve hemşirelerin sesini duyması, kurum içi aidiyeti güçlendirecektir.

Sonuç olarak hemşirelik, insan hayatına dokunan en derin mesleklerden biridir. Bir hemşirenin şefkati, bilgisi ve dikkati; bir hastanın iyileşme sürecinde ilaçlar kadar etkilidir. Belki de bu yüzden hemşirelik, sadece yapılan bir iş değil, yaşanan bir anlamdır. Ve bu anlam, sağlık sisteminin kalbinde atmaya devam etmektedir.”

Sağlıkta kritik rol hemşirelerde! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

CVK Park Bosphorus Hotel’de hibrit formatta gerçekleştirilen etkinlik, dans gösterisiyle başladı.

Koçluk yolculuğunun çoğu zaman bir keşifle başladığına, anlamla derinleştiğine ve etkiyle görünür hale geldiğine dikkat çekilen etkinlikte, farklı disiplinlerden konuşmacılar deneyimlerini ve bakış açılarını katılımcılarla paylaştı.

“İnsan, görüldüğünü hissettiğinde dönüşüyor”

Etkinliğin açılış konuşmasını yapan ICF Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı Çiğdem Karadeniz, insan davranışının yalnızca fiziksel koşullardan değil, ‘görülme ve değer görme’ duygusundan da etkilendiğini vurguladı.

Karadeniz, Western Electric’in Hawthorne fabrikasında gerçekleştirilen çalışan verimliliği deneyinden örnek vererek, çalışanların performansındaki artışın temelinde kendilerine değer verildiğini hissetmelerinin bulunduğunu ifade etti. İnsanların kendilerini başkalarının gözünden anlamlandırdığına dikkat çeken Karadeniz, liderlerin, ailelerin ve kurum kültürlerinin bireylerin yaşamındaki etkisine değindi.

Koçluğun temelinde pozitif anlam üretmek olduğunu belirten Karadeniz, profesyonel koçların bireylerin ve kurumların dönüşüm yolculuğunda önemli bir rol üstlendiğini söyledi.

Ömer Aras deneyimlerini paylaştı

Etkinlik kapsamında konuşan QNB Türkiye Yönetim Kurulu Eski Başkanı ve TÜSİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Ömer Aras, ‘Tecrübenin Işığında: Yaşam Yönetim ve Gelişim İlkeleri’ başlıklı konuşmasında kariyer yolculuğundan kesitler paylaştı.

Aras, babasının vefatının ardından iş hayatına daha güçlü bağlandığını ve banka kurma-yönetme süreçlerinde yaşadığı mücadeleleri anlattı. Aile ve eğitimin önemine dikkat çeken Aras, başarı için yetenek ve şansın bir araya gelmesi gerektiğini belirterek, “Şansı ortaya çıkaran şey ise iyi niyettir.” dedi.

Liderlikte doğru insanlarla çalışmanın önemine de değinen Aras, kurumların büyümesi için yöneticilerin kendilerinden daha yetkin kişileri ekiplerine katabilmesi gerektiğini ifade etti.

“Masallar içsel hazineleri keşfetmenin yolu olabilir”

Hikâye anlatıcısı, eğitmen ve yazar Nazlı Çevik Azazi ise ‘Masalın İzinde İçsel Hazine’ başlıklı konuşmasında, masalların bireyin içsel yolculuğunda önemli bir rehber olduğunu söyledi.

Olumsuz iç sesleri masallardaki cadı, büyücü ve ejderhalara benzeten Azazi, kişinin kendi içindeki ‘koç’ ile bağlantı kurabilmesi için bazen dışarıdaki profesyonel bir koçtan yardım alınması gerektiğini ifade etti. Azazi, “Hazineye en yakın olunan yer, çoğu zaman en çok korkulan yerdir.” sözleriyle dikkat çekti.

“Aslında suçlu yok, sistem değişmeye çalışıyor”

Liderlik Gelişim ve İlişki Sistemleri Koçu Gülsün Zeytinoğlu da ‘Sistemden İlham Alan Liderlik’ başlıklı konuşmasında liderlik anlayışının dönüşmesi gerektiğini belirtti.

Sistem odaklı liderliğin sürdürülebilirlik ve aidiyet duygusunu güçlendirdiğini ifade eden Zeytinoğlu, çatışmaların çoğu zaman sistemin yenilenme ihtiyacının bir göstergesi olduğunu söyledi. “Aslında suçlu yok, sistem değişmeye çalışıyor.” diyen Zeytinoğlu, çatışma anlarında ‘Şu anda ortaya çıkmaya çalışan şey ne?’ sorusunun sorulması gerektiğine dikkat çekti.

“Şefkat bir eylemdir”

Eğitmen ve danışman Nihal Şirin Yücelgen ise ‘Şefkatin Dili’ başlıklı konuşmasında şefkatin yalnızca bir duygu değil, aynı zamanda bir eylem olduğunu ifade etti.

Kurumsal yaşamda şefkat kavramının geçmişte yeterince konuşulmadığını söyleyen Yücelgen, bugün bu konunun daha fazla gündeme gelmesinden memnuniyet duyduğunu belirtti. “Kelimeler insan hayatını değiştirir.” diyen Yücelgen, iletişimde şefkat dilinin önemine vurgu yaptı.

Yapay zekâ ve önyargılar ele alındı

Konda Araştırma Genel Müdürü Aydın Erdem ise ‘Önyargıları Aşan Veriler’ başlıklı konuşmasında önyargıların bireysel ve toplumsal etkilerini değerlendirdi.

Yapay zekâ sistemlerinin internetteki içeriklerden beslendiğini belirten Erdem, toplumdaki önyargıların yapay zekâ çıktılarında da görülebildiğini söyledi. Kendi yaptığı çalışmalardan örnekler paylaşan Erdem, yapay zekânın oluşturduğu görsellerin toplumsal önyargılarla büyük ölçüde örtüştüğünü ifade etti.

Kurum kültüründe dönüşüm konuşuldu

Etkinlik kapsamında gerçekleştirilen ‘Bireyden Kültüre Dönüşüm’ panelinde ise profesyonel koçluğun kurum kültürü üzerindeki etkileri ele alındı.

ICF Türkiye Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Binnur Kayabey’in moderatörlüğünde gerçekleşen panelde; Garanti BBVA İç Koçu Feride Nagehan Öztürk, LC Waikiki Liderlik Dönüşümü ve Liderlik AR-GE Merkezi Genel Müdür Yardımcısı Dr. Gülsüm Çetinkaya, Allianz Türkiye Çevik Ofis Direktörü Serhat Toptancı ve Mikrolink Genel Müdürü Taşkın Öktem konuşmacı olarak yer aldı.

Şirin Payzın’dan “anlam arayışı” vurgusu

Gazeteci-yazar Şirin Payzın da ‘Anlamın Peşinde Bir Yolculuk” başlıklı konuşmasında hayatındaki kırılma anlarından örnekler verdi.

Konfor alanının dışına çıkmanın yaşamındaki en önemli motivasyonlardan biri olduğunu söyleyen Payzın, bazen anlam arayışının kendisinin bile hayata değer kattığını ifade etti. Profesyonel koçlukla tanışmasının bu yolculuğu derinleştirdiğini belirten Payzın, insanın inandığı değerler uğruna mücadele ederken de mutlu olabileceğini söyledi.

Paralel atölye oturumlarının da yer aldığı programın ikinci gününde çevrimiçi oturumlar yapıldı.

3 ayrı ülkeye yapılan canlı bağlantılarla; Dr. Hüseyin Güler ‘Fikirden Değere: Keşfetmek; Anlamlandırmak, Dönüştürmek’, Robin Shohet ‘Cesaret: Etik Bir Kaynak’, Cem Şen ‘Ben ile Ben Olmayanı Ayırabilmek’, Auke Van Nimwegen ile Hamza Zeytinoğlu ‘Davranıştan Ötesini Görebilmek: İlk Bakışta Koçlukta Değerler’ ve Dr. David Rock ‘Beyni Göz Önünde Bulundurarak Koçluk: Dönüşümün Nörobilimi’ konularında sunumlarını gerçekleştirdiler. Ayrıca eş zamanlı yapılan oturumlarla ‘Keşfin Koçluğa Yansıması’, ‘Anlamın Koçluğa Yansıması’ ve ‘Etkinin Koçluğa Yansıması’ konuları da derinlemesine tartışıldı.

“Keşif – Anlam – Etki” temasıyla ilham veren buluşma yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Engelli bireyin yapabileceği şeyleri onun yerine yapmayın

Engelli bireylerin bakım ve rehabilitasyon sürecinde en sık yapılan hatalara değinen Öğr. Gör. Gönül Kil Tetik, “En sık yapılan hata, engelli bireyin yapabileceği şeyleri bile onun yerine yapmaktır. Aileler çoğu zaman yorulmasın diye düşünür ama bu durum zamanla bireyin bağımsızlığını azaltabilir.
 Bir diğer hata da rehabilitasyona geç başlamaktır. Biraz büyüsün düzelir düşüncesi bazı durumlarda zaman kaybına neden olabilir. Ayrıca sadece fiziksel ihtiyaçlara odaklanıp duygusal ve sosyal ihtiyaçları ihmal etmek de sık görülür. Oysa moral, sosyal destek ve sevgi de tedavinin önemli bir parçasıdır. Sosyal izolasyon oluşturmak sürecin yönünü değiştirebilir. Bu yüzden ailelerin bu konuda eğitimi önemlidir.” dedi.

Erken müdahale çok daha iyi sonuç veriyor

Rehabilitasyon sürecinde erken müdahalenin belirleyici rolüne işaret eden Öğr. Gör. Gönül Kil Tetik, “Erken başlanılan rehabilitasyon çoğu zaman çok daha iyi sonuç verir. Özellikle çocuklarda beyin gelişimi hızlı olduğu için erken eğitim ve terapi büyük fark yaratabilir. Örneğin konuşma gecikmesi, işitme kaybı, otizm veya hareket problemlerinde erken destek alan çocuklar günlük yaşama daha kolay uyum sağlayabilir. Bazı durumlarda zaman kaybı kalıcı sorunlara yol açabilir. Bu yüzden bekleyelim geçer yerine erken değerlendirme çok önemlidir.” diye konuştu.

Bazı durumlarda zaman kaybının kalıcı sonuçlar doğurabileceğini belirten Tetik, riskli durumları serebral palsi, işitme kaybı, otizm spektrum bozukluğu, inme sonrası rehabilitasyon ve uzun süreli yatağa bağımlılık olarak sıraladı.

Evde bakım ve merkez rehabilitasyonu arasında denge şart

Evde bakım ile profesyonel rehabilitasyon merkezleri arasındaki farklara da değinen Tetik, “Evde bakımın en büyük avantajı kişinin kendi ortamında rahat hissetmesidir. Aile desteği daha fazla olur ve günlük yaşam içinde uygulama yapmak kolaylaşır. Rehabilitasyon merkezlerinde ise uzman ekipler, özel cihazlar ve düzenli terapi desteği bulunur. Özellikle yoğun fizik tedavi veya özel eğitim gereken durumlarda merkez desteği daha etkili olabilir. Genellikle en iyi sonuç, merkezde öğrenilen çalışmaların evde devam ettirilmesiyle alınır.” ifadesinde bulundu.

Bakım yükü aileyi tükenmişliğe sürükleyebilir

Bakım veren aile bireylerinin psikolojik yüküne de dikkat çeken Öğr. Gör. Gönül Kil Tetik, “Sürekli bakım vermek zamanla insanı hem fiziksel hem de duygusal olarak yorabilir. Bu çok normal bir durumdur. Bakım veren kişinin kendine de zaman ayırması gerekir. Gerektiğinde destek istemekten çekinilmemelidir. Bakım yükünü paylaşmak, dinlenmek, sosyal hayattan kopmamak ve psikolojik destek almak tükenmişliği önlemeye yardımcı olur.” şeklinde konuştu.

Engellilik türlerine göre farklı rehabilitasyon yaklaşımları olmalı

Rehabilitasyon sürecinin bireyin engel türüne göre değiştiğini belirten Tetik, “Her bireyin ihtiyacı farklı olduğu için rehabilitasyon da ona göre planlanır. Fiziksel engellerde hareket ve günlük yaşam becerileri üzerinde durulur. Zihinsel engellerde öğrenme ve öz bakım becerileri desteklenir. Otizm gibi gelişimsel farklılıklarda ise iletişim ve sosyal beceriler ön plandadır.” dedi.

Amaç bağımsız ve mutlu bir yaşam

Bağımsız yaşam becerilerinin geliştirilmesinde günlük hayatın önemli bir araç olduğunu söyleyen Tetik, “Küçük sorumluluklar vermek çok önemlidir. Kendi başına yapabildiği şeyleri yapmasına fırsat verilmelidir. Örneğin kendi kıyafetini seçmek, sofraya yardım etmek, basit ev işlerine katılmak ve para kullanmayı öğrenmek günlük yaşam becerilerini artırabilir. Başarıları takdir etmek kişinin özgüvenini güçlendirir.” ifadesinde bulundu.

İdeal bir rehabilitasyon süreci nasıl olmalı?

İdeal bir rehabilitasyon sürecinin sadece tıbbi bir süreç olmadığını vurgulayan Tetik, “İyi bir rehabilitasyon sadece tedavi değildir. Kişinin hem fiziksel hem psikolojik hem de sosyal olarak desteklenmesi gerekir. Doktor, fizyoterapist, psikolog ve özel eğitim uzmanlarının birlikte çalışması önemlidir. Ailenin sürece katılması ve bireyin ihtiyaçlarına uygun plan yapılması rehabilitasyonun başarısını artırır. Asıl amaç bireyin mümkün olduğunca bağımsız ve mutlu bir yaşam sürmesini sağlamaktır.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Engelli bireylerin bakımında en kritik hata “Onların yerine yapmak”! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Aile, bireyin içine doğduğu, hayatı anlamlandırmayı öğrendiği ilk yer!

Ailenin neden önemli olduğunu açıklayan Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Aile, bireyin içine doğduğu, hayatı anlamlandırmayı öğrendiği ilk yerdir. O yüzden bireyin yaşamında; kişilik gelişmesinde, özgüveninin gelişmesinde, iletişim tarzında, sorun çözme becerilerinde ailenin rolü çok büyüktür.” dedi.

Günümüzde teknolojinin de gelişmesiyle birlikte aile bağlarının oldukça zayıfladığını aktaran Demirsoy, “Toplumu sağlıklı bir toplum yapan, sağlıklı bireylerdir; sağlıklı birey de ancak sağlıklı aile ilişkilerinin içerisinde yetişebilir. Modern yaşamda aileler artık daha az iletişim kuruyor.” şeklinde konuştu.

Birey ve aile birbirini karşılıklı etkiliyor! 

Aile günü gibi özel günlerin sembolik hatırlama açısından önemli olduğunu ancak sadece bir gün hatırlamamak gerektiğini dile getiren Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Tabii ki, sürekliliği olması önemli. Özellikle bizim gibi kurumların burada bir görevi var. Sağlıklı iletişim becerileri, sorun çözme yöntemleri öğrenilirse bu, aileyi dayanıklı ve güçlü kılacaktır.” dedi.

Her ailede sıkıntılar yaşandığına işaret eden Demirsoy, şöyle devam etti:

“İnsan hayatında, yaşamın akışı içerisinde inişler çıkışlar, zor zamanlar olur. Eğer bağlar güçlüyse, ilişkiler sağlıklıysa bu zor zamanlara karşı dayanıklı olunur. Klinik ortamda bize insanlar sıkıntıyla, sorunla geliyorlar ama önemli olan bu sorunlar ortaya çıkmadan önce yapılacaklardır. İşte orada bağları güçlendirmek, aile içi iletişimin artması, aileyi zor zamanlara karşı dayanıklı ve güçlü kılacaktır. Bireyde bir sıkıntı olduğu zaman bu aileyi etkiliyor; aile içi etkileşimlerde sorun olduğu zaman da bireyi etkiliyor. İki taraflı bir etkileşim var.”

Aile içinde nitelikli ve kaliteli zaman geçirmek şart!

Ailedeki bağı güçlendirmek için birlikte zaman geçirmenin çok önemli olduğuna vurgu yapan Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Ailenin ritüelleri çok değerlidir. Özel günler, bayramlar, kandiller; bunlar bizim toplumumuzda aile bağlarını ve kişiler arası ilişkileri güçlendiren sosyal destek sistemleridir. Bunlar günümüzde biraz zayıflamaya başladı. Komşuluk ilişkileri bile zayıfladı. İnsan sosyal bir canlıdır. İnsanın iyilik halini; yakın ve doyurucu sosyal ilişkilerinin çokluğu belirliyor.” dedi.

Birlikte yemek yeme, ailece belli zamanlarda bir araya gelme gibi ritüelleri kaybetmemek gerektiğini aktaran Demirsoy, “Nitelikli ve kaliteli zaman geçirmek şart. O sırada birbirini dinlemek çok önemli. İletişim diyoruz ama iletişimde en önemli unsur konuşmaktan da önce dinlemek. Karşısındakini dinlemek, anlayabilmek… İnsan anlaşıldığını hissettiği zaman karşısındakine kendini yakın ve bağlı hisseder. Bu insanın bir ihtiyacıdır. Eğer aile içi ilişkiler sağlıklıysa, kişi kendini gerçekleştirebiliyorsa, işitildiğini ve anlaşıldığını hissediyorsa o aile bağları güçlüdür ve zorluklara karşı dayanıklıdır. Böyle ailelerin çok olduğu bir toplum da güçlü olur.” açıklamasını yaptı.

İş birliği ve dayanışma bağları güçlü kılar!

Aileyi oluşturan çekirdeğin evlilik ilişkisi olduğunu hatırlatan Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Eş ilişkisinde de kadının ve erkeğin nasıl bir geçmişi olduğu, kendi köken ailelerinden ne aldıkları çok önemlidir. İçinde yetişilen aile kişiliği belirliyor; ne tarz ilişkiler kuracağını, nasıl bir romantik bağlanma yaşayacağını, nasıl bir evlilik yürüteceğini belirliyor.” dedi.

Neden bazı ailelerde bu bağlar zayıf olduğuna değinen Demirsoy, “Biraz ‘bireyselliğin’ bir değer olarak sunulduğu bir dönemdeyiz. Kişiler arası ilişkiler, aile bağlarının güçlü olması, birbirine karşı hoşgörü ve yerine göre önceliği diğerine verebilmek gibi özellikleri gerektiriyor. Ama ‘ben önemliyim, öncelik benim’ dendiği zaman bu, ilişkileri yaralayan bir şeye dönüşüyor. İş birliği ve dayanışma bağları güçlü kılar.” ifadelerini kullandı.

Anne-babanın çocuklara doğru rol model olması gerekiyor! 

Teknolojinin gelişmesi ve dijitalleşmenin de aile kavramı üzerinde etkileri olduğuna işaret eden Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Çocuklar kendi odasında bilgisayarla, anne-baba elinde telefonla… Ailelerde bu örüntüyü çok görüyoruz. Aileler bunu ne zaman sorun ediyor? Çocuk ders çalışmıyorsa veya sorumluluklarını aksatıyorsa. Halbuki çocuk model alarak öğrenir. Anne-baba kendisi televizyon karşısında veya sosyal medyada zaman geçiriyorsa, çocuğa ‘bunu yapma’ demenin hiçbir anlamı yok. Ne dediği değil, ne yaptığı önemlidir.” dedi.

Biz ailelere bu durumda ‘dijital detoks’ önerildiğini dile getiren Demirsoy, şunları söyledi:

“Doğru model oluşturmaları gerekiyor. Çocuk, anne-babasının ilişkisini model alacak; hayattaki diğer insanlarla, nesnelerle ve sorumluluklarla olan ilişkisini onlara bakarak kuracaktır. Eğer aile içinde samimi, sıcak bir hava varsa, ilişkiler yakınsa o çocuk da dünyaya o şekilde yönelir. Haz odaklı olmamayı, bazı yaşam hedeflerine ulaşmak için öncelikleri doğru sıralamayı öğrenir. Bu tamamen anne-babanın kendisinde bunları geliştirmiş olmasına bağlı.

Aile kavramı sadece kan bağıyla sınırlı değil tabii ki. Toplumumuzda büyük aile, akrabalar ve hatta komşuluk birer sosyal destek sistemidir. Bazen hastalık, iş temposu gibi nedenlerle anne-babanın yetişemediği durumlarda, diğer sosyal destek sistemleri devreye girdiğinde dayanıklılık artar.”

Aile bağlarını güçlendirmek için 3 öneri! 

Aile bağlarını güçlendirmek için önerilerde bulunan Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, sözlerini şöyle tamamladı.

“İletişim ve etkileşim önemli. Aile sadece aynı evin içinde yaşayan insanlar topluluğu değildir; gerçek bir etkileşim gerekir. Birbirini dinlemek, ‘yanındayım’ mesajını verebilmek ve hissettirebilmek çok önemlidir. Anlaşmazlıklar ve çatışmalar yaşanabilir, hiçbir sorun çözümsüz değildir. Sorun odaklı değil, çözüm odaklı olmak gerekir. Hayatın getirdiği zorluklar aslında daha iyi şeyleri geliştirme fırsatıdır. Bu bakış açısıyla zorluklardan nasıl güçlü çıkabiliriz, buna bakılmalı.”

Aile bağlarının güçlü olması nitelikli iletişime bağlı! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“KADIN ÇALIŞMA ARKADAŞLARIMDAN GÜÇ ALDIM”
UlaşımPark’ta görev yapan, hem anne hem de usta şoförlerden biri olan 42 yaşındaki Zeynep Kara, mesleğe başlama hikâyesini “cesaret” kelimesiyle özetliyor. Daha önce direksiyon usta öğreticiliği yapan Kara, kadın şoför arkadaşlarından ilham alarak bu yola adım attığını belirterek, ”Kadınların bu işi yaptığını görünce ben de yapabilirim dedim. Yolculardan çok güzel tepkiler alıyoruz. Bu da bizi daha çok motive ediyor” dedi. Ailesinin desteğinin kendisi için en büyük güç olduğunu vurgulayan Kara, hem anne hem çalışan bir kadın olarak hayatın sorumluluklarını dengelemeye çalışıyor.

 ANNESİNİ DİREKSİYON BAŞINDA GÖRÜNCE SEVİNİYOR
40 yaşında üç çocuk annesi Büşra Şahin ise mesai saatleri gereği küçük çocuğundan ayrı kalan annelerden biri. En küçük çocuğundan ilk kez ayrıldığında zorlandığını anlatan Şahin, zamanla hem kendisinin hem de çocuklarının bu düzene alıştığını söylüyor. Küçük kızının kendisini direksiyon başında gördüğündeki mutluluğu ise onun için en büyük ödül. Şahin bu duyguyu “Beni otobüs kullanırken görünce çok heyecanlandı. Şimdi ‘anne ne zaman gidiyorsun, biz de gelelim mi?’ diyor” şeklinde ifade etti.

 ÇOCUKLARININ GURURU OLUYORLAR
Hem yolları hem de önyargıları aşan kadınlardan Büşra Şahin’in en küçük kızı 4 yaşında. Mesai saatleri dışında zamanının çoğunu çocuklarıyla geçirmeye çalışan Şahin, küçük kızının tepkileriyle daha da motive olduğunu belirterek, “Kızım bir resim yapmıştı. Resimde bir tane otobüs kapısı çizmiş, orada içinden geçen bir bayan bulunuyor ve otobüsün dışında bir sürü kalpler var. O resmi görünce çok mutlu oldum. Babasına diyor ki; ‘otobüs alalım ve onunla gezelim artık.’ Bu gibi durumlarda işime olan motivemi daha da artırıyor” dedi.

“ULAŞIMPARK’TA DEĞER GÖRÜYORUM”
38 yaşındaki Ela Güç ise iki çocuk annesi olarak hayat mücadelesini sürdürüyor. 20 yıllık şoförlük deneyimini UlaşımPark’ta devam ettiren Güç, burada kendini daha değerli hissettiğini ifade ederek, “Daha önce çalıştığım yerlerde kadın olduğumu çok hissettiremiyordum. Ama burada hem kadın olarak hem çalışan olarak değer görüyorum. Bu da bana güç veriyor” dedi.

 SORUMLULUKLARINI PLANLAYARAK YÜRÜTÜYORLAR
Kadın sürücüler, yoğun çalışma temposuna rağmen annelik sorumluluklarını da aksatmamaya çalışıyor. Yemek hazırlığından çocukların eğitimine kadar pek çok sorumluluğu planlayarak yürüten anneler, zaman zaman zorlandıklarını ancak UlaşımPark’a olan sevgileri sayesinde her şeyin üstesinden geldiklerini söylüyor.  Çocuklarının kendisiyle gurur duymasının en büyük motivasyon kaynağı olduğunu söyleyen Ela Güç, vardiyalı çalışma nedeniyle zaman zaman onları görememenin zorluklarını da yaşadığını belirterek, “Bir hafta çocuklarımı görmeden geçtiği oluyor ama onların benim mutlu olduğumu bilmesi her şeyi değiştiriyor” dedi.

 ANNELER GÜNÜ’NÜN KAHRAMANLARI
Anneler Günü yaklaşırken, UlaşımPark’taki şoför kadınların hikâyeleri fedakârlığın ve emeğin en somut örneklerinden biri olarak öne çıkıyor. Çocuklarıyla geçirecekleri zamanı bazen iş nedeniyle kısaltmak zorunda kalan bu anneler, buna rağmen hem ailelerine hem de topluma katkı sağlamanın gururunu yaşıyor. “Annelik tarif edilmez, yaşanır” diyen Büşra Şahin’in şu sözleri ise tüm bu hikâyeleri özetler nitelikte: “Evladın yanındayken işini, işteyken evladını düşünüyorsun. Ama bu sevgi her şeyin üstesinden geliyor.”

Kocaeli’de ulaşıma “anne eli” değdi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Önceki haftalarda İzmir Büyükşehir Belediyesi ve bağlı şirketlerin personeliyle bir araya gelen İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, bugün mesaiye İzmir Metro’da başladı. Başkan Tugay, personel ile kahvaltı yaptı. Tugay’a; İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Dr. Hakan Uzun, İzmir Metro Genel Müdürü Sinan Karakuzu, Demiryolu-İş Sendikası İzmir Şubesi Başkanı Hamdullah Giral, İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İzmir Metro AŞ bürokratları eşlik etti. Tugay, kahvaltının ardından Narlıdere Kaymakamlık – Evka 3 metro hattının koordine edildiği Trafik Kontrol Merkezi’ni ziyaret ederek bilgi aldı. Tugay sonrasında atölyede çalışan personele emekleri için teşekkür etti.

Tugay: Hangi kademede olursak olalım hepimiz için onurdur

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, “İzmir Büyükşehir Belediyesi kocaman bir aile, böyle görmemiz gerekiyor. 159 yaşında bir kurum, Türkiye’nin en eski, köklü kurumlarından birisi. Bütünüyle baktığımızda İzmir’in ve Türkiye’nin en büyük, güçlü kurumlarından birisi. Böyle büyük ve güçlü bir kurumun üyesi, çalışanı olmak, hangi kademede olursak olalım hepimiz için onurdur” diye konuştu.

“Sülalemin ilk doktoru ve siyasetçisi benim”

Siyasete kötü diyenlerin ülkeye en büyük kötülüklerden birini yaptığını söyleyen Başkan Tugay, “Siyasetle ilgili konuşmak, tavır koymak kesinlikle kötü ve yanlış değil. Hepimizin ihtiyacı olan bir şey. Ben memur ailenin çocuğuyum, babamın öğretmen maaşıyla geçinmiş, okumuş bir ailenin çocuğuyum. Benim ailemde hiç doktor yok, ilk doktor benim. Sülalemizde hiç siyasetçi yok. Sülalemin ilk doktoru ve siyasetçisi benim. Orta halli bile diyemeyeceğim, onun da altı bir ailenin çocuğuyum ama İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı oldum. Bunu kendi hikâyem olarak görmüyorum, bu ülkenin çocuklarının hikâyelerinden biri olarak görüyorum. Hepimizin iyi ve mutlu olması için siyaset yapmamız lazım” şeklinde konuştu.

“Bu ailenin mensubu olmaktan çok büyük gurur duyuyorum”

Birlik ve beraberlik vurgusu yapan Başkan Tugay, “İzmir, duruşu olan şehirlerden birisi. İzmir gerçekten aydın olmayı seçen şehirlerden birisi. Ben gerçekten gurur duyuyorum. Hem İzmir’den, hem İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı olmaktan gurur duyuyorum. Şurada bir tabela gördüm, ‘ben değil biz’ anlamında. Her ne yapıyorsak yapalım, ancak ‘ben’ değil ‘biz’ dediğimiz zaman başarırız. Birbirimizi dinlememiz, doğru anlamamız ve bir aile düşüncesiyle çalışmamız çok değerli. Başkanınız olarak en büyük ricam budur. İzmir Metro bizim çok gurur duyduğumuz birimlerimizden birisi. Daha da iyiye gittiğini görüyorum, çok da mutlu oluyorum. 26 yıllık deneyimiyle kendini ispatlamış bir kurum. Bir sürü şehir, İzmir Metro’dan yardım istiyor. En son Kazakistan Astana’dan yapacakları metro için yardım istediler. Ne mutlu bize” şeklinde konuştu.

“Önümüzdeki 2 yılda tamamlarız”

İzmir’in ve Türkiye’nin çok daha iyi noktada olması gerektiğini kaydeden Tugay, “Bir şeyi aldığımızdan daha iyi bırakmak zorundayız. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ni bütün birimleriyle daha iyi noktaya getirdiysek bu bizim onurumuzdur bunu unutmayın” şeklinde konuştu. Geçen günlerde Buca Metrosu projesinde inceleme yaptıklarını kaydeden Tugay, “Türkiye’nin en uzun tünelini yapıyoruz. 17,8 kilometre uzunluğunda tamamı tünel olan bir metro hattı yapılıyor. 2 yıl önce yüzde 2 seviyesindeydi, şu anda yüzde 50 seviyesinde diyebiliriz. 2 yılda yarısını yapmışız, bu demek ki aynı şekilde devam edersek önümüzdeki 2 yılda bunu tamamlarız. Bu, Türkiye’nin en değerli, en önemli metro projelerinden biri. Bu projenin şu anda sahipleri durumundayız. Büyük bir sorumluluk ama başardığımız zaman büyük bir onur olacak” ifadelerini kullandı.

Tugay: Ben değil biz dediğimiz zaman başarırız yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi ve Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesinde eş zamanlı 5 Mayıs Dünya El Hijyeni Günü kapsamında farkındalık etkinliği düzenlendi. Etkinlikte ‘Harekete geçmek hayat kurtarır’, ‘Temiz eller, güçlü bakım, güvenli yarınlar’ ve ‘20 saniye’ mesajlarıyla el hijyeninin önemine dikkat çekildi.  Ayrıca etkinlikte kullanılan ‘GlowBox’ cihazı ile katılımcıların el temizliği UV ışıklarıyla kontrol edilerek, yetersiz yıkanan bölgeler görsel olarak gösterildi.

Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Meral Sönmezoğlu, sağlık hizmetleri sırasında enfeksiyon bulaşının önemli bir sorun olduğunu belirterek, “Tüm dünyada sağlık bakımıyla ilgili yaşanan sorunlardan çok önemli olan bir tanesi de sağlık bakımı sırasında hastalara enfeksiyon bulaşmasıdır. Bunları önlemek için dünyada çeşitli önlemler alınmakta. Hastanelerin altyapısını düzenlemek, yeterli çalışan sayısını oluşturmak ve en önemlisi enfeksiyon kontrol önlemlerini uygulamaktır. Enfeksiyon kontrol önlemlerinden en etkili, en ucuz, en kolay uygulanılanı da elleri düzenli olarak yıkamaktır” dedi.

Hastanelerde el hijyeninin önemine değinen Sönmezoğlu, “Biz hastanelerde su ve sabunla el yıkamanın yanında hastalarla temastan önce sonra el hijyeni de uygulamak isteriz. Dolayısıyla hastanelerde uygulanan düzenli el temizliğinin adı el hijyenidir. Dünya Sağlık Örgütü 2009 yılından sonra her yıl el yıkama ve el hijyeni konusunu gündeme getirmek için Dünya El Hijyeni Günü oluşturmuştur” diye konuştu.

‘ELLER EN ÖNEMLİ BULAŞ YOLU’

Mikroorganizmaların bulaş yollarına dikkat çeken Sönmezoğlu, “Mikroorganizmaların vücuda giriş kapısı için en önemli, en kolay yol ağız ve solunum yoludur. Ağız ve solunum yoluna da hava yolu dışında mikroorganizmaların bulaştığı yol ellerdir. Eller hem başkalarına dokunarak hem yüzeylere dokunarak birçok mikroorganizmayı toplar, ağzımıza ve başkalarına kolaylıkla bulaştırmamıza neden olur. O nedenle el yıkama, el hijyeni bütün bu enfeksiyonların önlenmesi için en iyi yoldur” ifadelerini kullandı.

‘EL YIKAMA EN AZ 30 SANİYE OLMALI’

Doğru el yıkamanın nasıl olması gerektiğini anlatan Sönmezoğlu, “Günlük yaşamda el yıkama birçok enfeksiyonu önlemek için etkilidir ama el yıkamadan kastımız eli su ve sabunla buluşturmak değil, aynı zamanda yeteri kadar zamanda ve elin her noktasını sabunla ovalamaktır. Bu nedenle 30 saniye kuralı çok daha uygundur. Bunun için el su ve sabunla ıslatıldıktan sonra parmak araları, avuç içleri ve el sırtı, başparmak özellikle başta olmak üzere 30 saniye süreli ovalamak, sonra bol süre durulamak ve mutlaka da kurulamak gerekir” dedi.

‘TOPLU ALANLARDA RİSK YÜKSEK’

Toplu alanlarda enfeksiyon riskinin arttığını belirten Sönmezoğlu, “Toplu alanlarda alışveriş merkezleri, toplu taşımalar, otobüsler, trenler, metrobüsler mikroorganizmaların en yoğunlaştığı alanlardır. İnsanlarla birlikte onların taşıdığı mikroorganizmaların en yoğunlaştığı bölgeler olduğu için o alanlarda bulunduktan sonra el hijyeni sağlamak, ellerin düzenli yıkanması çok önemlidir. Hemen suya ve sabuna ulaşamayabiliriz ama ceplerde taşınan küçük el antiseptikleri bu konuda bizim için çok yardımcıdır” diye konuştu.

‘BAĞIŞIKLIĞI ZAYIF OLANLAR İÇİN DE AYNI DERECEDE ÖNEMLİ’

Bağışıklık sistemi zayıf bireyler için de el hijyeninin önemine değinen Sönmezoğlu, “Bağışıklık sistemi iyi çalışanlar kadar bağışıklık sistemi çalışmayanlar için de el hijyeni çok önemlidir. Çünkü biz mikroorganizmalarla ne kadar az karşılaşırsak o kadar az hasta olacağımızdır. O yüzden çok sağlıklı olan kişiler kadar hasta olanların aynı derecede el hijyenine ulaşması lazım” dedi.

‘PANDEMİ HİJYEN BİLİNCİNİ ARTIRDI’

Pandemi sürecine ilişkin değerlendirmede bulunan Sönmezoğlu, “Dünya çok zor bir pandemi dönemi yaşadı. Ama bize kazandırdığı çok önemli kurallardan bir tanesi de el hijyeninin önemini hatırlatmak oldu. Çok büyük bir katkısı oldu. İnsanlar el yıkamayı daha çok öğrendiler. El antiseptiği bulundurmayı, doğru zamanlarda ellerini yıkayıp antiseptik kullanmayı öğrendiler” ifadelerini kullandı.

‘ENFEKSİYONLAR YATIŞ SÜRESİNİ UZATABİLİR’

Sağlık bakımına bağlı enfeksiyonların sonuçlarına dikkat çeken Sönmezoğlu, “Dünyada ve bizde yaşanan en önemli sorun sağlık bakım ile ilişkili enfeksiyonlar. Çünkü bunlar eller düzgün yıkanmadığı zaman daha çok görülüyor. Hastaların hastanede yatış süreleri önceden belirlenmiş süreden çok daha uzun yatmalarına ve bizim tahmin ettiğimizden daha fazla hasta ölümlerine yol açabiliyor” dedi.

 ‘HASTALAR SAĞLIK ÇALIŞANLARINI SORGULAYABİLİR’

Farkındalık ve bilinçlenmenin önemine değinen Sönmezoğlu, “En önemlisi bilinçli olmak. Bu konuda bilgili olmak, farkında olmak. Kişiler hem kendi ellerinin hijyenini sağlamakla yükümlü hem başkalarını da kontrol etmekle yükümlü. Her zaman hastalar onları takip eden, onlara dokunan sağlık çalışanlarına ellerini yıkayıp yıkamadığını sorgulayabilirler” diye konuştu.

‘ÇOCUKLARA ERKEN YAŞTA ÖĞRETİLMELİ’

Çocuklara el hijyeni alışkanlığının kazandırılmasının önemine dikkat çeken Sönmezoğlu, “En zor grup çocuklar. Çünkü çocuklar göremedikleri hiçbir şeye inanmazlar. Mikroorganizmaları göremedikleri için onlara da inanmazlar. Enfeksiyonları da geçici olarak düşündükleri için el yıkamayı onlara mikroorganizmaları durdurmak, insanlara bulaşmasını engellemek, hasta olmayı azaltmak için çok önemli bir yöntem olarak öğretilmesi gerekir. Hem okullarda hem evlerde” dedi.

Sönmezoğlu, “El hijyeni hayat kurtarır” diyerek sözlerini tamamladı.

‘Günlük yaşamda el yıkama birçok enfeksiyonu önlemek için etkili’ yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İlk araştırmaya göre; AMD Ryzen AI PRO 300 Serisi işlemcilerle donatılmış bilgisayarlarda yapay zekâ kullanımı, altı tipik ofis görevinin tamamlanma süresini ortalama %67,1 azalttı. Bazı görevlerde ise hız artışı %93 seviyesine kadar çıktı. Özellikle aşağıdaki işlerde dikkat çekici zaman kazanımları elde edildi:

• Resmî e-posta yazma: 15 dakika yerine yaklaşık 1 dakika, %93,8’e varan hızlanma
• Excel’de Gantt şeması oluşturma: %73’e kadar daha hızlı
• E-postaları, Jira dokümanlarını ve toplantı notlarını özetleme: görev başına 40 saniye, toplamda da 14 dakikadan fazla zamana varan tasarruf

Bu tahminlere göre, bir çalışan haftada 16 saatten fazla zaman kazanabiliyor. Bu da iki tam iş gününden fazlasına eşdeğer bir verimlilik artışı anlamına geliyor.

İkinci araştırma ise tek tek görevlerde ortalama %30 ila %70 arasında hızlanma sağlanabildiğini, ancak asıl etkinin gün boyunca biriken küçük zaman kazanımlarından kaynaklandığını ortaya koydu. Örnek bir günlük iş akışı, 95 dakikadan 61 dakikaya düşerek %36 zaman tasarrufu sağladı. Yıllık bazda ise bu, yaratıcı işlere, iş ortaklarıyla ilişkilere ve diğer öncelikli görevlere ayrılabilecek 7 ek haftaya kadar zaman kazancı anlamına geliyor.

Raporda ayrıca AMD Ryzen AI işlemcilerin, örneğin LM Studio gibi araçlarla yerel olarak çalışan yapay zekâ uygulamalarını desteklediği ve bu sayede hassas şirket verilerinin tam gizliliğinin korunmasına yardımcı olduğu belirtildi.

Her iki rapor da AMD Ryzen AI PRO 300 Serisi işlemcilerin, 50 TOPS’un üzerinde performans sunan NPU sayesinde Microsoft Copilot+ gereksinimlerini aştığını vurguluyor. Bu yapı, bulut erişimi olmadan yerel yapay zekâ modellerinin sorunsuz çalışmasını mümkün kılarken aşağıdaki işlevlerde de verimli performans sağlıyor:

• Otomatik e-posta özetleme,
• Teams toplantı notları oluşturma,
• Sunumları akıllı biçimde düzenleme ve güncelleme,
• Tasarım ve doküman üretimi,
• İletişim dilini, stilini ve tonunu değiştirme.

Araştırmalara göre, şirketlerin “mükemmel” çözümü beklerken yatırım kararlarını ertelemesi, mevcut sistemleri kullanan rakiplerin pazar avantajı elde etmesine yol açabilir. Zira mevcut AI PC çözümleri:

• Çalışanların tekrarlayan görevlerden kurtulmasını sağlayarak üretkenliği artırıyor,
• Hataları ve düzeltme ihtiyacını azaltıyor,
• İdari işlerde harcanan süreyi düşürerek operasyonel maliyetleri azaltıyor.

AI PC’ler İş Verimliliğini Önemli Ölçüde Artırıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Çocukların, çoğu zaman yaşadıkları sıkıntıları anlatmayıp, davranışlarıyla belli ettiklerini ancak bazı ebeveynlerin yoğun yaşam temposu içinde bu sinyalleri “ergenliktir geçer”, “dikkat çekmek istiyor” ya da “her çocukta olur” diye yorumlayarak gözden kaçırabildiğini vurgulayan Sena Sivri, oysa erken fark edilen birçok sorunun, doğru yaklaşımla büyümeden çözülebileceğine dikkat çekiyor. Çocuğun davranışındaki ani değişimlerin çoğu zaman bir mesaj taşıdığını, bu nedenle yargılamadan gözlemlemek, sakin kalmak ve zamanında destek almak gerektiğini vurgulayan Uzman Psikolog Sena Sivri, çocuklarda mutlaka dikkate alınması gereken 6 belirtiyi anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu. 

1. Ani öfke patlamaları ve saldırgan davranışlar

Çocuk daha önce göstermediği şekilde bağırıyor, eşyaları fırlatıyor, kardeşine ya da arkadaşlarına zarar veriyorsa bu durum yalnızca “huysuzluk” olarak değerlendirilmemelidir. Bastırılmış stres, okul baskısı, zorbalık görme ya da duygularını yönetememe bu davranışların altında yatabilir. Özellikle sıklaşan öfke nöbetleri profesyonel değerlendirme gerektirebilir.

2. İçe kapanma ve yalnızlaşma

Eskiden konuşkan ve sosyal olan bir çocuğun odasına kapanması, aileyle vakit geçirmek istememesi, arkadaşlarından uzaklaşması önemli bir sinyal olabilir. Çocuklar mutsuzluklarını çoğu zaman sessizlikle gösterirler. Bu durum depresif belirtiler, özgüven kaybı ya da okul ortamında yaşanan sorunlarla ilişkili olabilir.

 3. Uyku ve iştah düzeninde bozulma

Gece korkuları, sık uyanma, kabus görme, iştahsızlık ya da aşırı yeme davranışları çocuğun ruhsal yük taşıdığını gösterebilir. Çocuk zihinsel olarak zorlandığında beden de tepki verir. Süreklilik gösteren değişimlerde ailelerin dikkatli olması gerekir. 

4. Ders başarısında ani düşüş ve dikkat dağınıklığı

Başarılı bir öğrencinin kısa sürede dersten kopması, unutkanlık yaşaması, okula gitmek istememesi ya da öğretmen şikayetlerinin artması yalnızca “isteksizlik” olmayabilir. Kaygı, zorbalık, özgüven sorunları ya da duygusal stres akademik performansı doğrudan etkiler.

 5. Gizlilik, yalan söyleme ve riskli dijital davranışlar

Telefonunu aşırı saklama, sürekli hesap değiştirme, kimlerle görüştüğünü gizleme, gece geç saatlere kadar çevrim içi kalma gibi davranışlar dikkatle izlenmelidir. Özellikle ergenlerde dijital ortamda kötü niyetli kişilerle temas, zorbalık ya da manipülasyon riski bulunabilir. Yasaklamak yerine güven temelli iletişim kurulmalıdır.

 6. Kendine zarar verme söylemleri veya umutsuzluk ifadeleri

“Ben olmasam daha iyi”, “Kimse beni anlamıyor”, “Yaşamak istemiyorum” gibi cümleler asla küçümsenmemelidir. Bazı çocuklar yardım çağrısını bu şekilde dile getirir. Böyle durumlarda vakit kaybetmeden bir çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanından destek alınmalıdır.

xxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxx

Çocuğunuzla sağlıklı iletişimin 5 temel kuralı!

Uzman Psikolog Sena Sivri “Çocuklarla sağlıklı bir iletişim kurmanın temelinde, onlara gerçekten “görüldüklerini ve anlaşıldıklarını” hissettirmek yatar. Gün içinde kısa da olsa birlikte geçirilen kaliteli zaman, çocuğun duygusal güvenini güçlendirirken; onu yargılamadan dinlemek, kendini ifade etme cesaretini artırır. Çocuğun hislerine isim koymak, duygularını tanımasına ve düzenlemesine yardımcı olurken, sınırların sevgi diliyle anlatılması kuralların daha kolay benimsenmesini sağlar. Tüm bunlara rağmen iletişimde zorlanılan durumlarda profesyonel destek almak ise sorunların büyümeden çözülmesine katkı sunar” diyor. Uzman Psikolog Sivri, çocuğunuzla sağlıklı iletişimin 5 temel kuralını şöyle sıralıyor;

• Her gün kısa da olsa kaliteli zaman ayırın. 15 dakikalık kesintisiz ilgi bile çocuk için çok değerlidir.
• Yargılamadan dinleyin. Hemen öğüt vermek yerine önce ne hissettiğini anlamaya çalışın.
• Duygularına isim verin. “Kızgın görünüyorsun”, “Canın sıkkın galiba” demek çocuğu rahatlatır.
• Kural koyarken bağ kurmayı unutmayın. Sınırlar sevgiyle anlatıldığında daha etkili olur.
• Gerekirse profesyonel destek alın. Erken alınan destek, büyüyen sorunları önler.

“Ergenliktir geçer”, “Dikkat çekmek istiyor”, “Her çocukta olur” demeyin! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kazaz-Silvestre aynı zamanda Sınıf 2, Power Stage ve Genç Pilotlar Birinciliklerini de kazanırken, Team Petrol Ofisi de takımlar birinciliğinin sahibi oldu. Kazaz ayrıca Jandarma Özel Etabı En İyi Zaman ödülü, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi öğrencilerinden Esin Kara’nın tasarladığı Black Shark özel ödülü ve MAJİ Art Gallery sanatçılarından Hüseyin Kuşataner’e ait özgün eser ile ödüllendirildi. Milas ve Bodrum bölgesindeki asfalt zeminli özel etaplarda büyük mücadeleye sahne olan rallideki bir diğer özel ödül olan Emre Yerlici Özel Etabı En İyi Zaman ödülünü de Burak Çukurova-Burak Akçay, 1988-1989 ve 1990 Türkiye Ralli Şampiyonu Emre Yerlici’den aldı.

35 otomobil ve 70 sporcunun mücadele ettiği rallinin iki çeker ve Sınıf 4 birincisi Ömer Faruk Çabuk-Alperen Tetik ekibi olurken, Sınıf 5’te Uğur Kaban-Melih Uygun ve Sınıf N’de de Sevgi Aktürk-Begüm Uludağ birincilikleri paylaşan ekipler oldular. Aktürk-Uludağ ekibi aynı zamanda kadın pilotlar ve kadın co-pilotlar birincilikleri ile Remed Assistance Özel Ödülü’nün de sahibi oldu.

Merhum sporcu Behiç Yurdaçalışan anısına düzenlenen TOSFED Ralli Kupası klasmanında ise Gürol Baranlı-Alp Atak birinciliği kazanırken, ekip aynı zamanda Kategori 5 birinciliğinin de sahibi oldu. Kupada Ömer Güneş-Sevi Akal ikinci ve Kategori 3 birincisi olurken, Orçun Nural- Süleyman Terzioğlu da üçüncü ve Kategori 4 birincisi olarak finişe ulaştı. Kategori 2’de Baran Demirkan-Yunus Emre Bol ve Kategori 1’de ise Berat Yıldırım-Sena Er birincilik elde ederken, kadın pilotlar birincisi Hilal Olgun oldu.

Petrol Ofisi Maxima 2026 Türkiye Ralli Şampiyonası, 06-07 Haziran tarihlerinde Bursa Otomobil Spor Kulübü (BOSSEK) tarafından organize edilecek olan üçüncü ayak 50. Yeşil Bursa Rallisi ile devam edecek.

Bodrum’da Zafer Kazaz-Silvestre Ekibinin yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 VATANDAŞ MEMNUNİYETİ ÖN PLANDA TUTULUYOR

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, kent genelinde yaşam kalitesini artırmak ve vatandaşların taleplerine hızlı çözüm üretmek amacıyla sahadaki çalışmalarını aralıksız sürdürüyor. Bu kapsamda Büyükşehir’in “A Takımı” olarak bilinen ekipleri, acil müdahale ve bakım-onarım çalışmalarının yanı sıra temizlik ve çevre düzenleme faaliyetlerinde de aktif rol üstleniyor. Mahallelerden kırsal alanlara kadar geniş bir coğrafyada görev yapan ekipler, güçlü araç ve ekipman desteğiyle sorunlara yerinde ve hızlı müdahale ederek vatandaş memnuniyetini ön planda tutuyor.

4 MEVSİM KULLANILAN ÖZEL ARAÇLAR

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi A Takımı’nın sahadaki en önemli yardımcılarından biri olan çok fonksiyonlu iş makineleri, yılın 365 günü kesintisiz hizmet verecek şekilde tasarlandı. Kent genelinde aktif olarak kullanılan bu özel araçlar, farklı görevleri tek başına yerine getirebilme özelliğiyle dikkat çekiyor.

TEK ARAÇ, ÜÇ FARKLI GÖREV

Çok amaçlı kullanım imkânı sunan araçlar, farklı aparatlarla donatılarak sahadaki iş gücünü artırıyor. “Bariyer Yıkama Aparatı” ile yol kenarları ve metal bariyerler temizlenirken, “Dal Budama Aparatı” sayesinde özellikle kırsal alanlarda ağaç bakımı gerçekleştiriliyor. “Ot ve Diken Temizleme Aparatı” ise kaldırım ve yol kenarlarında oluşan yabani bitkileri ortadan kaldırıyor. Bu donanımlar sayesinde araçlar, farklı ihtiyaçlara hızlı ve etkili şekilde cevap vererek saha çalışmalarına büyük kolaylık sağlıyor.

GÜÇLÜ DONANIM, GÜVENLİ ÇALIŞMA

4×4 özelliğe sahip araçlar, engebeli ve zorlu arazi koşullarında dahi etkin performans sergiliyor. Farklı hız modlarıyla donatılan sistem sayesinde ekipler, sahada hem kontrollü hem de hızlı çalışma imkânına sahip oluyor. Araçların ön kısmında yer alan ağırlık aparatı ise süspansiyon sistemiyle birlikte dengeyi optimize ederek sağa-sola ayarlanabilmesini sağlıyor. Bu özellik, özellikle eğimli ve riskli alanlarda devrilme ihtimalini en aza indirerek güvenli bir kullanım sunuyor.

A TAKIMI KOCAELİ’NİN HER NOKTASINDA

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin sahadaki çözüm gücü olan A Takımı, çok amaçlı araç desteğiyle çalışmalarını her geçen gün daha da artırıyor. Dört mevsim kullanılabilen bu araçlar sayesinde hem şehir merkezinde hem de kırsal mahallelerde temizlik, bakım ve çevre düzenleme çalışmaları daha hızlı ve etkin şekilde gerçekleştiriliyor.

A Takımı’na zaman ve mevsim fark etmiyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir’in gastronomi merkezi Urla’nın dünyaca ünlü organizasyonu Uluslararası Urla Enginar Festivali, 12’nci kez kapılarını açtı. 1-3 Mayıs tarihleri arasında Urla’nın tarihi sokaklarını sanatın ve lezzetin buluşma noktasına dönüştüren festivalin açılış töreni Cumhuriyet Meydanı’nda gerçekleştirildi. Törene, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Cumhuriyet Halk Partisi İzmir milletvekilleri Deniz Yücel, Ednan Arslan, Ümit Özlale, ev sahibi Urla Belediye Başkanı Selçuk Balkan ve ilçe belediye başkanları, geçmiş dönem Urla Belediye Başkanı Sibel Uyar, sivil toplum kuruluşu temsilcileri, akademisyenler, dünyaca ünlü şefler ve Türkiye’nin dört bir yanından Urla’ya akın eden binlerce yurttaş katıldı. 

Çiftçilerden Urla’nın emeğine yakışır kortej 

Festival gelenekselleşen kortejle başladı. Başkan Dr. Cemil Tugay ve protokol, Jandarma Kavşağı’ndan başlayarak festivalin coşkusunu Urla sokaklarına taşıdı. Urla’nın bereketli topraklarını ve kültürel zenginliğini simgeleyen renkli kortej; özel kostümler, çiçeklerle bezeli figürler, minik sporcular, şefler ve İzmir Büyükşehir Belediyesi Bandosu eşliğiyle karnaval havasında gerçekleştirildi. Kortej Cumhuriyet Meydanı’na ulaştı. Ardından Başkan Tugay ve protokol Urla Belediyesi önünden geçiş yapan çiftçileri selamladı. Çiftçiler atlarla enginar yüklü traktörlerle coşkuyu zirveye taşıdı. Açılış töreni öncesi Cumhuriyet Meydanı’nda halk oyunları gösterisi yapıldı. 

“İzmir Türkiye’nin en fazla tarım yapılan kentidir” 

Sözlerine tüm emekçilerin 1 Mayıs İşçi Bayramı’nı kutlayarak başlayan Başkan Tugay, bahar aylarının İzmir’in dört bir yanında festival ayı olduğunu ifade ederek, “İzmir’in kendi yerel üretim kültürünün önemini vurgulamaya çalışıyoruz. Ve her sene Enginar Festivali’nin biraz daha büyüdüğünü, geliştiğini, daha fazla ilgi gördüğünü hepimiz görüyoruz. İzmir tarihsel olarak bir tarım kenti. Havzalarıyla bütün İzmir, en köklü tarımsal gelenekleri olan ve halen de yoğun tarım yapılan topraklar. İzmir şu anda hayvansal üretimde Türkiye’de ikinci sırada. Hem ette hem süt ve süt ürünlerinde böyle. Ama bitkisel tarımda da bazen ikinci, bazen üçüncü oluyor” diye konuştu. 

“Urla’nın önce kökenini bilmek lazım”

Yapılaşma riskine dikkat çeken Başkan Tugay, Urla’nın tarihsel ve tarımsal değerlerine vurgu yaptı. Evliya Çelebi’nin bölgeye dair anlatılarına da değinen Tugay, Urla’nın özel bir ekosisteme sahip olduğunu belirterek, “Burası tarım için son derece uygun ve çok kıymetli topraklara sahip. Tarihine baktığımızda, dünyanın ilk şarap üretim merkezlerinden biri olduğunu, üzümcülüğün en eski örneklerinin bu coğrafyada geliştiğini görüyoruz” dedi.

Bir kentin geçmişiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Tugay, “Bir yeri gerçekten tanımak için onun hikâyesini de bilmek gerekir. Urla’yı yalnızca yapılaşma alanı olarak görmek büyük bir eksiklik olur. Bu bölgenin güçlü bir tarımsal ve ekolojik geçmişi var; bu değerleri koruyarak hareket etmek zorundayız” diye konuştu.

“İzmir’de yaşamaya her zaman özeniyorlar”

Başkan Tugay, tarımın yalnızca gıda ihtiyacını karşılayan bir alan olmadığını, aynı zamanda korunması ve geliştirilerek geleceğe taşınması gereken stratejik bir değer olduğunu vurguladı. Tarımın, insanlığın en önemli kültürel birikimlerinden biri olan gastronominin de temelini oluşturduğunu belirten Tugay, “Urla’da bugün gördüğümüz gibi, nitelikli tarım yapıldığında ve insanlar bunun kıymetini bildiğinde, gastronomi de aynı ölçüde gelişiyor. Bu süreçlerin hiçbiri tesadüfen ortaya çıkmıyor; zamanla ve emekle oluşuyor” dedi. İzmir’in 35 coğrafi işaretli ürüne sahip olduğuna dikkat çeken Tugay, bu zenginliğin önemli örneklerinden birinin de sakız enginarı olduğunu ifade etti. Tugay, “Böyle bir zenginliğin içinde yaşıyoruz. Bu zenginlik sadece toprağı ve tarımıyla değil; insanıyla ve kültürüyle de var oluyor. Bu nedenle İzmir, pek çok insan için çekici ve nitelikli bir yaşam alanı sunuyor; insanlar burada yaşamayı her zaman arzu ediyor” diye konuştu.

“Biz bu şehrin değerini bilen insanlarız”

İzmir ile gurur duyduklarını ifade eden Başkan Tugay, “Biz bu şehirde memleketimizin her tarafından gelen insanlarla hep dostluk, kardeşlik içerisinde yaşadık. Komşuluğun, insanlığın değerini bildik.  İzmir halkı her zaman yardımsever oldu. İzmir’le gurur duyuyoruz. Bazı insanlar İzmirlilerin ‘İzmir’in dağlarında çiçekler açar’ marşıyla neden coştuğunu anlayamıyorlar. Ya da umuda ihtiyacınız olduğu zaman ‘Güzel günler göreceğiz çocuklar’ şarkısında kendimizi bulmamızı da anlayamıyorlar. Ama biz öyle insanlarız. Biz bu şehrin değerini bilen insanlarız; bu şehrin kültürel değerini, insana dair değerini, barışa dair değerini, çevreye dair değerini, yaşama dair değerini her anlamda bilen insanlarız.  İzmir, her zaman değerleriyle, güzellikleriyle, mutluluklarıyla, keyfiyle İzmir olarak yaşamaya devam edecek. Bu şehre hizmet etmek bizler için büyük bir onurdur” diye konuştu.

“Gelecek toprağıyla  bağını koparmayan şehirlerin olacak”

Festivalin açılış töreninde konuşan Urla Belediye Başkanı Selçuk Balkan, “Gelecek toprağıyla  bağını koparmayan şehirlerin olacak. Urla o şehirlerden birisi olacak. Bazı şehirler kalabalığıyla hatırlanır, bazıları ise ürettikleriyle. Urla üreten olmayı tercih eden ilçelerdendir. Tarım sadece üretim değil, bilgiyle, sabırla, doğayla kurulan bir dengedir. Biz bu toprağı korumaya, işlemeye devam ediyoruz. Atalarımızdan aldığımız mirası çocuklarımıza bırakmanın sorumluluğunu taşıyoruz. Enginar da zeytin ve üzüm gibi bu değerlerin en önemli temsilcisi.  Bütün dünya iklim krizi ve gıda güvenliği sorunuyla uğraşıyor. Urla bu yıl krizlere rağmen 6 milyar baş enginar rekoltesine ulaştı. Bu da topraktan bağımızın kopmadığının göstergesidir” diye konuştu. 

“Urla’da toprak konuşur, emek büyür” 

Urla Ziraat Odası Başkanı Muharrem Uslucan ise, “Bugün burada sadece bir festivali değil, toprağın sabrını, emeğin değerini selamlıyoruz. Urla tarımının en büyük kahramanlarından birisi sakız enginarıdır. Enginar çiftçiye umut olur. Sadece enginarıyla değil üzümüyle, zeytiniyle, şevketi bostanıyla nice ürünler bu toprakların kültürüdür, değeridir. Toprak varsa hayat var. Urla her geçen gün betonlaşıyor. Kendi elimizle geleceğimizi yok ediyoruz. Urla’da toprak konuşur, emek büyür. Her emek geleceğe bırakılmış bir mirastır” dedi. 

İzmir’in ilk deniz ürünleri festivali için kollar sıvandı 

Açılış töreninin ardından Başkan Tugay,  Başkan Balkan ve Köstem Zeytinyağı Müzesi Kurucusu Dr. Levent Köstem ile festivalin ilk söyleşisinde konuşmacı oldu. Ahmet  Güzelyağdöken’in moderatörlüğünde gerçekleşen “Tarım Gastronomi ve Turizm” başlıklı söyleşide Urla’nın gastronomi geleceği konuşuldu. İzmir’in dört bir yanında gerçekleştirilen festivallere karşın kentin en büyük değerlerinden deniz ürünlerine dair festivalin olmadığının konuşulması üzerine Başkan Tugay, “İzmir, Türkiye’nin en önemli gastronomi şehirlerinden birisi. İzmir’in zeytinyağlıları var, ot kültürü var ama aynı zamanda deniz ürünleri var. Deniz ürünleriyle ilgili bir festival olması lazım. Foça’da, Karaburun’da ya da kıyı balıkçılığının  geliştiği yerlerde bu festivali yapabiliriz” dedi. Başkan Balkan ise Urla olarak deniz ürünleri festivaline talip olduklarını ifade etti.  

“Ege Bölgesi adeta bir maden”

Söyleşide İzmir’in turizmde kalkınma yol haritasına ilişkin soruyu yanıtlayan Başkan Tugay, İzmir için hedeflerinin katma değeri yüksek turizm ve nitelikli turist olduğunu söyledi. Bu doğrultuda İzmir’in iki önemli potansiyelinin bulunduğunu ifade eden Tugay, bunlardan ilkinin antik ve tarihi-kültürel miras olduğunu belirtti. İzmir’in 7 antik kente sahip olduğuna dikkat çeken Tugay, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın izin verdiği yaklaşık 200 kazı alanının bulunduğunu, yer altında keşfedilmeyi bekleyen çok sayıda tarihi değer olduğunu söyledi. Bu potansiyelin ortaya çıkarılmasıyla İzmir’in Roma benzeri bir kültürel çekim merkezine dönüşebileceğini ifade etti. İkinci önemli alanın gastronomi olduğunu vurgulayan Tugay, “Yurt dışında bize tattırılan yemeklerin çok daha iyisi bizim mutfağımızda var. İzmir gerçekten bir cennet. Ege Bölgesi gastronomi hammaddesi açısından adeta bir maden” dedi. Bu zenginliğin yeterince değerlendirilemediğine dikkat çekti.

Urla sokakları sanat ve gastronomiyle dolup taşacak

12. Uluslararası Urla Enginar Festivali 3 Mayıs’a kadar ziyaretçilerini ağırlayacak. Yerel üreticilerin taze ürünlerinin tezgahları bereketlendireceği festivalde dünyaca ünlü şeflerin mutfak atölyeleriyle gastronomi tutkunlarını ağırlayacak. Üç gün boyunca Urla’nın tarihi sokaklarını sanatın ve lezzetin buluşma noktası haline getirecek festival kapsamında Otopark, Malgaca ve Sanat Çarşısı’nda müzik dinletileri yer alacak. Ana sahnede ilk gün Grup Papara, ikinci gün Cuba Duo ve Grup Pikap, son gün ise ünlü sanatçı Mehmet Erdem konser verecek. Festival boyunca birbirinden ünlü şefler ana sahnede söyleşiler düzenleyecek. Festivalin sonunda ise Enginarlı Lezzetler Yemek Yarışması’nın ödülleri sahiplerini bulacak.

Başkan Tugay: İzmir’de arkeoloji ve gastronomiyi birleştirmemiz lazım yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sosyal medya, kıyaslama ve yetersizlik duygularını sürekli tetikliyor! 

Sosyal medyanın yaygınlaşmasının kimi zaman kıskançlık duygusunu da alevlendirdiğini aktaran Klinik Psikolog İpek Erol, “Sosyal medya, insanın doğasında zaten var olan kıyaslama ve yetersizlik hislerinin görünürlüğünü artırıyor ve bu hisleri sürekli tetikleyen bir ortama dönüşüyor.” dedi.

Kıskançlığın ilkel bir duygu olduğunu hatırlatan Erol, “Çocuklukta bakım verenle kurulan ilişkinin içinde filizlenir. Ancak bugün sosyal medya, bu duygunun yalnızca açığa çıkmasını değil, kronikleşmesini de kolaylaştırıyor. Çünkü birey artık yalnızca yakın çevresiyle değil, binlerce insanın hayat kesitleriyle kendini karşılaştırıyor. Bu da kıskançlığı anlık bir duygudan çıkarıp, süreklilik kazanan bir iç gerilime dönüştürebiliyor.” şeklinde konuştu.

Duygusal beyin, seçilmiş görüntüleri gerçeklik gibi işliyor! 

İnsanların kendilerini başkalarıyla kıyaslama eğiliminin sosyal medyada daha güçlü hale gelmesinin temel nedeninin, maruz kalınan içeriğin doğası olduğunu savunan Klinik Psikolog İpek Erol, “Sosyal medya gerçekliği temsil etmez; idealize edilmiş, filtrelenmiş ve çoğu zaman yapay bir benlik sunumu içerir. Kişi bilinçdışı düzeyde bu görüntülerin seçilmiş olduğunu bilse bile, duygusal beyin bunu gerçeklik gibi işler.” dedi.

Burada özellikle ‘narsisistik yaralanma’ denilen sürecin devreye girdiğini kaydeden Erol, şunları söyledi:

“‘Ben neden böyle değilim?’ sorusu, bireyin kendi değer algısını etkileyip erken dönem yetersizlik ve değersizlik şemalarının tetiklenmesine yol açabilir.

Sürekli başkalarının başarılarını, tatillerini ve yaşam tarzlarını görmek bireyde sadece kıskançlık değil; eksiklik, değersizlik, suçluluk ve bazen de utanç duygularını tetikler. Özellikle hayatının durağan bir döneminde olan ya da içsel tatmin düzeyi düşük bireylerde bu etkiler daha yoğun hissedilir. Kişi kendi yaşamını bir ‘başarı projesi’ gibi görmeye başlar ve yeterince iyi olmadığını düşünür. Bu durum zamanla anksiyete, depresif duygu durum ve yaşam doyumunda azalma ile sonuçlanabilir. İlginç olan şu ki, kişi bu duygulara rağmen sosyal medyada kalmaya devam eder; çünkü aynı zamanda oradan bir onay ve aidiyet de arar.”

Bastırılan kıskançlık içsel gerilim olarak varlığını sürdürür!

Kıskançlık hissedildiğinde sosyal medyada ortaya çıkan davranışların oldukça çeşitli olduğunu ifade eden Klinik Psikolog İpek Erol, “Bazı bireyler kıskandıkları kişiyi daha sık takip eder, hikâyelerini sürekli kontrol eder; bu   durum obsesif bir izleme davranışına dönüşebilir. Bazıları ise tam tersine engelleme, takipten çıkma gibi kaçınma stratejilerine yönelir. Daha örtük düzeyde ise pasif agresif yorumlar, imalı paylaşımlar ya da ‘kendini gösterme’ çabası artar. Yani kişi, hissettiği eksikliği telafi etmek için kendi hayatını daha parlak göstermeye çalışır. Bu da aslında kıskançlığın başka bir formda yeniden üretilmesine neden olur.” dedi.

‘Gizli kıskançlığın’ ise sosyal medyanın en dikkat çekici psikolojik dinamiklerinden biri olduğuna işaret eden Erol, “Bu kişiler açıkça kıskanç olduklarını kabul etmezler; aksine çoğu zaman destekleyici, beğeni veren ya da nötr görünen bir tutum sergilerler. Ancak içeriklere aşırı odaklanma, karşı tarafla kendini sürekli kıyaslama ve içsel huzursuzluk bu duygunun varlığına işaret eder. Psikolojik açıdan bu, kabul edilmesi zor olan bir duygunun bastırılması ve daha kabul edilebilir bir forma dönüştürülmesidir. Fakat bastırılan kıskançlık kaybolmaz; içsel gerilim olarak varlığını sürdürür.” açıklamasını yaptı.

Sorun sosyal medyada değil, onunla kurulan ilişkide… 

Bu kıyaslama tuzağından çıkmak için bireysel düzeyde yapılabilecek en önemli şeyin, maruz kalınan içeriğin seçici bir şekilde düzenlenmesi olduğuna dikkat çeken Klinik Psikolog İpek Erol, “Kişi kendine şu soruyu sormalı; ‘Bu içerik bana ne hissettiriyor?’. Eğer sürekli yetersizlik ve huzursuzluk yaratıyorsa, o içerikten uzaklaşmak gereklidir.” dedi. 

Bunun yanı sıra, bireyin kendi hayatına dönmesi, içsel tatmin kaynaklarını artırması ve gerçek ilişkilerle temasını güçlendirmesinin de önemli olduğunu aktaran Erol, sözlerini şöyle tamamladı:

“Mindfulness temelli yaklaşımlar, kişinin otomatik kıyaslama düşüncelerini fark etmesine ve onlara kapılmadan geçmesine yardımcı olabilir. Çünkü sorun sosyal medyada değil, onunla kurulan ilişkide derinleşir.

Son olarak, sosyal medyanın kıskançlığı artırması yalnızca bireysel bir mesele değil; aynı zamanda toplumsal bir dinamiğin yansımasıdır. Bugün başarı, güzellik ve mutluluk belirli kalıplar üzerinden tanımlanıyor ve bu kalıplar sürekli yeniden üretiliyor. Medya, algoritmalar ve kültürel beklentiler bu süreci besliyor. Dolayısıyla bireyin yaşadığı kıskançlık duygusunu sadece kişisel zayıflık olarak görmek, meseleyi eksik anlamak olur. Bu, hem bireyin iç dünyasında hem de içinde yaşadığı kültürde kökleri olan çok katmanlı bir süreçtir.” 

Sosyal medya kıskançlık duygusunu tetikliyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İlk maruz kalındığı anda bağımlılık süreci başlar! 

Bağımlılık, madde veya davranış kaynaklı olarak ortaya çıkan ve beyin işlevlerinde maladaptif değişikliklere neden olan bir hastalık olduğunu dile getiren Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “İlk maruz kalındığı anda bağımlılık süreci başlar ve bu süreç, özellikle beynin ödül sistemi üzerindeki etkileriyle ilerler.” dedi.

Ödül sistemi aktivasyonu ile birlikte beyindeki kontrol mekanizmalarının zayıflayarak bağımlılık belirtilerinin ortaya çıktığını ifade eden Prof. Dr. Dilbaz, “Bu belirtiler arasında artan kullanım miktarı, kesme veya ara verme girişimlerinde ortaya çıkan yoğun istek ve yoksunluk belirtileri, yasal sorunlar, sosyal ve iş hayatında olumsuz etkiler yer alır. Bağımlılık geliştikçe bireyler çevreleri tarafından uyarılsalar dahi kullanmaya devam edebilir ve zarar görmelerine rağmen bırakmakta güçlük çekebilirler.” şeklinde konuştu.

Bağımlılık tedavisinde zamanında müdahale büyük önem taşıyor! 

Bağımlılık tedavisinde zamanında müdahale büyük önem taşıdığına vurgu yapan Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Hastalar genellikle bağımlılıklarını kontrol edebileceklerine inandıklarını ifade ederler ve bazen kullanımın azaldığını veya belirli zaman aralıklarında gerçekleştiğini iddia ederler. Ancak bağımlılığı tanımlarken yalnızca kullanım sıklığı değil, aynı zamanda miktarı da dikkate alınmalı.” dedi.

Tedavi sürecinde özelleşmiş merkezlere başvurulması ve uzman sağlık çalışanları tarafından bireyselleştirilmiş tedavi yöntemlerinin uygulanması gerektiğini kaydeden Prof. Dr. Dilbaz, bu çerçevede bağımlılığın klinik ve tedaviye yönelik boyutlarının akademik olarak ele alındığını aktardı.

Sanal kumar erişiminin kolaylaşması gençlerde kumar alışkanlığını artırıyor! 

Kumar bağımlılığını ise bireyin kontrolünü kaybederek aşırı ve obsesif biçimde kumar oynama eğilimi göstermesi olarak tanımlayan Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Kişi finansal kayıplar yaşamasına, psikolojik ve sosyal sorunlarla karşılaşmasına rağmen kumar oynamaya devam eder.” dedi.

Son yıllarda kumar bağımlılığına ilişkin demografik yapıda önemli değişimler gözlemlendiğine işaret eden Prof. Dr. Dilbaz, şunları söyledi:

“Geçmişte at yarışları gibi fiziksel ortamlarda gerçekleşen kumar etkinlikleri veya yurt dışındaki gibi kumarhaneler daha yaygınken, günümüzde sanal kumar sitelerine erişimin kolaylaşması özellikle genç ve genç yetişkinler arasında kumar alışkanlığının artmasına neden oldu. Teknolojik gelişmeler ve sanal platformların yaygınlaşması bu artışta önemli bir rol oynuyor.

Kumar bağımlılığı özellikle üniversite öğrencileri ve yeni mezun genç yetişkinler arasında daha sık görülüyor. Bu grupta erkek bireylerin oranı daha yüksek. Bireyler genellikle hızlı para kazanma arzusu ile internet üzerinden erişilen sanal kumar oyunlarına yöneliyor. Bu süreçte internet bağımlılığı ile sanal kumar bağımlılığı iç içe geçebiliyor. Genç yetişkinler çoğu zaman spor müsabakalarına ilişkin verileri analiz ederek kazanma ihtimallerini artırabileceklerine inanıyor, ancak zamanla ciddi finansal kayıplar yaşayabiliyorlar. ‘Bu sefer kazanacağım’ düşüncesi beyindeki ödül sistemini aktive ederek davranışı pekiştiriyor. Prefrontal korteks olarak bilinen ön beyin kontrol mekanizmalarının yeterince etkin çalışmaması da risk alma davranışını artırarak bağımlılığı güçlendiriyor.”

Bağımlılık bir kez geliştikten sonra bırakma süreci zorlaşır ve başarı oranları düşer! 

Bağımlılığın kendi kendine geçmesi genellikle mümkün olmadığına dikkat çeken Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Bağımlılık bir kez geliştikten sonra bırakma süreci zorlaşır ve başarı oranları düşer. Çünkü bağımlılık, ödül pekiştiren bir davranış örüntüsüdür ve beyinde kalıcı nöroadaptif değişikliklere yol açar.” dedi.

Başlangıçta kontrol edilebilen isteklerin zamanla arttığını ve kontrol mekanizmalarının bu isteklerle başa çıkmakta zorlandığını ifade eden Prof. Dr. Dilbaz, bu nedenle bağımlılık geliştikten sonra profesyonel destek alınmasının tedavi sürecinin başarısı açısından kritik öneme sahip olduğunun altını çizdi.

Bağımlılık tedavisinde temel yaklaşım erişimin engellenmesi!  

Bağımlılık tedavisinde temel yaklaşımlardan birinin bağımlılık yapıcı madde veya davranışa erişimin engellenmesi olduğuna değinen Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Özellikle akıllı telefonların yaygın kullanımı, kumar gibi davranışlara erişimi kolaylaştırdığı için tedavi sürecinde önemli bir risk faktörü olarak değerlendirilir.” dedi.

Bazı durumlarda bireylerin telefon kullanımının sınırlandırılması veya alternatif kontrol mekanizmalarının uygulanmasının gerekebileceğini aktaran Prof. Dr. Dilbaz, “Aynı zamanda finansal riskleri azaltmak amacıyla kredi kullanımı gibi davranışların önüne geçilmesi de tedavi sürecinin bir parçasıdır. Dış kontrol mekanizmaları, bireyin iç kontrolünün zayıfladığı durumlarda destekleyici rol oynar. Gerekli durumlarda ilaç tedavileri ve bilişsel davranışçı terapiler gibi yöntemler de kullanılabilir. Bu yaklaşımlar bağımlılık davranışının değiştirilmesinde etkinliği kanıtlanmış yöntemlerdir ve bireyin dürtü kontrolünü geliştirmesine yardımcı olur. Bağımlılık tedavisi multidisipliner bir süreçtir ve erişimin kısıtlanması tedavinin başarısını artıran önemli bir adımdır.” açıklamasını yaptı.

Derin TMU, bağımlılığın beyindeki ödül devrelerini hedef alıyor 

Son yıllarda geliştirilen somatik tedavi yöntemlerinden biri olan derin transkranial manyetik stimülasyonun (TMU), bağımlılık tedavisinde öne çıkan yenilikçi yaklaşımlardan biri olduğuna işaret eden Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Bu yöntem, bağımlılığın beyindeki ödül devreleri üzerindeki etkilerini hedef alır. Tedavi sürecinde bireyin bağımlılığı tetikleyen uyaranlara verdiği nörolojik yanıt incelenir.” dedi.

Kumar bağımlılığında sanal bahis isteğini artıran görsel uyaranlar, alkol bağımlılığında ise alkol tüketim ortamlarının kullanılabildiğini dile getiren Prof. Dr. Dilbaz, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu provokasyon süreci sırasında ilgili beyin bölgeleri manyetik uyarım ile hedeflenir. Derin TMU uygulamasında navigasyon sistemleri kullanılarak belirlenen beyin bölgelerine hassas manyetik alanlar gönderilir. Bu uyarımlar, bağımlılıkla ilişkili aşırı aktivitenin azaltılmasına yönelik olarak tekrarlayıcı şekilde uygulanır. Sigara bağımlılığı gibi alanlarda başlayan çalışmalar, yöntemin diğer bağımlılık türlerinde de etkili olabileceğini gösteriyor. Derin transkranial manyetik stimülasyon, ilaç tedavileri ve psikoterapiye alternatif ya da tamamlayıcı bir yöntem olarak değerlendirilen ve bilimsel araştırmalarla desteklenen bir tedavi seçeneğidir.” 

Bağımlılık tedavisinde erken müdahale önemli! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yüzde 85 iç kulaktan kaynaklanıyor ama!

Halk arasında baş dönmesi olarak bilinen vertigo yüzde 85 iç kulaktan kaynaklanırken, yüzde 15’i beyinle ilgili hastalıkların (migren, inme, tümörler, MS vb) belirtisi olabiliyor. Ancak baş dönmesi durumunda pek çok hasta, çoğu zaman hastanede hangi branşa başvuracağını bilemeyerek zaman kaybedebiliyor. Acıbadem Ataşehir Hastanesi KBB Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Sürmeli bu konuda şöyle konuşuyor: “Baş dönmesi baş hareketleriyle tetikleniyorsa, kulak çınlaması, işitme kaybı veya kulakta dolgunluk hissi eşlik ediyorsa öncelikle KBB (Kulak Burun Boğaz) uzmanına başvurulmalıdır.  Çünkü bu belirtiler iç kulak kaynaklı bir soruna işaret eder. Ancak baş dönmesi şiddetli baş ağrısıyla geliyor, kolda-bacakta uyuşma/güçsüzlük, çift görme, konuşma bozukluğu, yutma güçlüğü gibi belirtiler eşlik ediyorsa zaman kaybetmeden Nöroloji uzmanına başvurulmalıdır.”

Tanı koymada gecikme yaşanabiliyor, çünkü… 

Ülkemizde her 10 kişiden birinde vertigo görüldüğünü, ancak vertigonun her hastada aynı şekilde ortaya çıkmadığını belirten Doç. Dr. Sürmeli, bu durumun tanıyı zorlaştıran en önemli faktörlerden birisi olduğunu söylüyor. Doç. Dr. Sürmeli şöyle diyor: “Hastalar şikayetlerini çoğu zaman ‘her şey dönüyor’, ‘yürürken savruluyorum’, ‘yer ayağımın altından kayıyor’ ya da ‘sarhoş gibiyim’ şeklinde ifade ediyor. Bazı hastalarda ise sadece sersemlik hissi, göz kararması veya dengesizlik ön planda olabiliyor. Bu nedenle her baş dönmesi aynı değildir ve detaylı değerlendirme gerektirir.” Vertigonun çoğunlukla tedavi edilebilir ve yönetilebilir bir durum olduğunu belirten Doç. Dr. Mehmet Sürmeli “Doğru tanı, düzenli takip, önerilen egzersizlerin yapılması ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları ile vertigo ataklarını en aza indirmek mümkündür. Ancak vertigoyla birlikte nörolojik bulgular (uyuşma, güçsüzlük, bilinç kaybı, bayılma, konuşma bozukluğu, çift görme, şiddetli ve hiç geçmeyen baş dönmesi) eşlik ediyorsa, ani ve tek taraflı işitme kaybıyla geliyorsa, ileri yaşta ilk kez ortaya çıktıysa, hipertansiyon, diyabet hastalığı varsa, zaman kaybetmeden Nöroloji uzmanına başvurulmalıdır” diyor. 

Vertigoyu tetikleyen 10 hata!

“Klinik gözlemler ve araştırmalar; son yıllarda vertigo şikayetiyle sağlık kuruluşlarına başvuran kişi sayısında belirgin bir artış olduğuna işaret etmektedir” diyen KBB Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Sürmeli, günlük yaşamda yapılan bazı hatalı davranışların da vertigoyu tetiklediğini vurguluyor. Doç. Dr. Sürmeli vertigoyu tetikleyen 10 hatalı davranışı şöyle sıralıyor;

• Yataktan hızla kalkmak
• Başı ani çevirmek veya yukarı-aşağı sallamak
• Aşırı tuz tüketmek
• Yetersiz su içmek
• Uzun süre ekran başında hareketsiz kalmak
• Yeterli ve kaliteli uyumamak 
• Düzensiz ve hareketsiz yaşam tarzı
• Stresi kontrol edememek ve anksiyete
• Düzensiz ve sağlıksız beslenme, öğün atlama
• Aşırı kafein ve alkol tüketmek 

Baş dönmesi (vertigo) kişiyi eve hapsedebiliyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkan Yardımcısı Bihlun Tamaylıgil’in katılımıyla gerçekleşen Rumeli, Balkan ve Ada Türkleri Dernekleri Buluşması’na katıldı. İzmir İl Başkanlığı tarafından Alsancak’taki Türkan Saylan Kültür Merkezi’nde düzenlenen buluşmaya, Genel Başkan Yardımcısı Tamaylıgil ve Başkan Mutlu’nun yanı sıra PM Üyesi ve İzmir Milletvekili Deniz Yücel, İl Başkanı Çağatay Güç, İlçe Başkanı Serkan Kalmaz, Geçmiş Dönem İzmir Milletvekili Sabri Ergül, il ve ilçe yöneticileri, meclis üyeleri, geçmiş dönem ilçe başkanları, partililer, Rumeli ve Balkan derneklerinin temsilcileri ile muhtarlar katıldı. Birlik ve dayanışma vurgusunun ön plana çıktığı toplantı, talep ve görüşlerin dinlenmesinin ardından hatıra fotoğrafı çekilmesiyle son buldu.

Tamaylıgil: Nilüfer Başkanımın başarıları gurur kaynağımız

Katılımcıların güçlü alkışları eşliğinde konuşmasına başlayan Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkan Yardımcısı Bihlun Tamaylıgil, “Cumhuriyet Halk Partisi, ülkemizin kurucusu ve kurtuluşun mimarı Mustafa Kemal Atatürk’ün partisi. Ne mutlu ki onun hemşehrisiyiz ve sonuna kadar onun ruhuyla mücadeleye devam edeceğiz. Birileri ne yapmaya çalışırsa çalışsın Atamızın ne izini ne de ismini silebilir. Cumhuriyet Halk Partisi’nin genel başkanı da Makedonyalı, bir Balkan göçmeni. Birlikte toplantılara katılıyoruz, ‘Akrabalarım, kardeşlerim ben geldim’ diyerek söze başlıyor. Çok şanslıyım; partimin kurucusu da genel başkanı da Balkanlı. Anneannem çocukken bize masal yerine nasıl geldiklerini anlatırdı ve göç yolundaki acıların nasıl burada gözyaşı ile beraber berekete döndüğünü onlarla yaşadık. Biz kendimize inanıyoruz ama en çok da size inanıyoruz. Türkiye’yi bugünkü kara talihinden çevirmemiz, sizlerin desteği ve beraber çalışmamızla olacak. Biz hiçbir zaman göçmen diye tabir edilecek bir sıfatta olmadık. Biz Türkiye’nin kurucu unsurlarıyız, sevdalısıyız. Sizlerle bir araya gelmekten büyük mutluluk duydum, umarım en kısa zamanda tekrar buluşuruz. Bir kız kardeşim burada, Konak’ın başında. Onun başarıları her zaman gurur kaynağımız olmaya devam edecek” dedi.

Yücel: Balkan ve Rumeli kökenli kardeşlerimizin kırmızı çizgileri Atatürk’tür

“Balkan göçmeni, Makedonya göçmeni bir ailenin ferdi olarak bugün aranıza katıldım” diyen CHP PM Üyesi ve İzmir Milletvekili Deniz Yücel, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Bizleri buluşturan genel başkan yardımcımıza, il başkanımıza, ilçe başkanımıza ve belediye başkanımıza çok teşekkür ediyorum. Ülke olarak zor bir süreçten geçiyoruz. Önemli tarihi, kritik bir seçim yaklaşıyor. Bu salonda Cumhuriyet Halk Partili olmayan arkadaşlarımız da olabilir. Ama biz şunu biliyoruz ki, Balkan ve Rumeli kökenli kardeşlerimizin kırmızı çizgileri Mustafa Kemal Atatürk’tür, Cumhuriyet’tir, vatanımızın ve milletimizin bölünmez bütünlüğüdür.”

Güç: Bugün sözü size veriyoruz

Farklı ilçelerde de gerçekleşen buluşmalar sayesinde Balkan ve Rumeli dernek temsilcilerinin beklentilerini dinleme fırsatı bulduklarını kaydeden CHP İzmir İl Başkanı Çağatay Güç, şunları söyledi: “Bugün, sözü biz dernek temsilcilerimize veriyoruz. Onlar şehrimizi gelecek ve bizlerle ilgili beklentilerini bizlere dile getiriyorlar. Genel Başkan Yardımcımız da parti programımızı anlatıyor. Hepinize geldiğiniz için çok teşekkür ediyoruz. Biz İzmir’de büyük bir aileyiz. Cumhuriyet Halk Partisi, Türkiye’nin birinci ve kurucu partisidir. Bizler bu olgunlukta davranmaya, ahlaklı ve dürüst siyaset yapmaya devam edeceğiz.”

Mutlu: Konak’ın her köşesinde bu köklerin izini sürmek mümkün

Toplantıda dile getirilen görüş ve önerilerin kendileri için önemli bir yol haritası olacağını ifade eden Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, “Bugün bu toplantı benim için farklı bir anlam ifade ediyor. Ben Balkanlardan, Yunanistan’ın Serez kentinden gelen bir ailenin çocuğuyum. Mübadele son derece hüzünlü bir süreç olsa da, bu topraklara gelenler taşıdıkları birikim ve değerlerle Türkiye Cumhuriyeti’nin laik ve demokratik bir hukuk devleti olarak inşa edilmesinde büyük bir mücadele vermişlerdir. Biz Konak’ta bu kadim kültürü unutturmadan, bu gelenekleri ve getirilen birikimi gelecek kuşaklara da ulaştırarak bir belediyecilik yapmayı hedefledik. Bugün Konak’ın her köşesinde mübadelenin ve bu köklerin izini sürmek mümkün. Bu zenginliğimizi, meşhur Balkan komşuluğunu, sofralardaki bereketi Konak’ın her mahallesine yansıtmaya çalışıyoruz. Buradan eminim ki hep birlikte daha güçlü Konak, İzmir ve Türkiye için birlikte hareket ederek çıkacağız” dedi.

Kalmaz: Aynı geçmişin ve duygunun insanlarıyız

Balkan coğrafyasının acıların ve hasretin olduğu kadar direnişin ve kardeşliğin de adı olduğunu belirten CHP Konak İlçe Başkanı Serkan Kalmaz, “İzmir’imizin tüm ilçelerinde ve Konak’ta yaşayan Boşnak, Arnavut, Makedon, Rum ve Balkan kökenli tüm hemşehrilerimiz bu şehrin kültürüne, ruhuna ve dayanışma anlayışına büyük katkılar sunmaktadır. Farklı şehirlerden, farklı zamanlarda gelmiş olsak da aynı kültürün aynı geçmişin ve aynı duygunun insanlarıyız. Konak İlçe Başkanlığı olarak bizler de bu birlikteliğin her zaman yanında olmaya, sizlerle bu kültürü yaşatmaya ve her zaman güçlendirmeye devam edeceğiz” ifadelerini kullandı.

Balkan ve Rumeli dernekleri Konak’ta buluştu: Birlik ve dayanışma vurgusu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Hiç olmadığı kadar ergeni hastaneye yatırmak zorunda kalıyoruz…”

Eğitimcilerin ve velilerin yoğun ilgi gösterdiği buluşmada teşhis yanlış olursa tedavinin de yanlış olabileceğini belirten Prof. Dr. Nevzat Tarhan; şöyle devam etti:

“Çocuk ve ergen ruh sağlığı için son yıllarda yaşanan savrulma tesadüfi değil. İki tane önemli etken var. Birincisi, pandemi birçok şeyi altüst etti. Biz COVID pandemisinden önce genellikle yaşlılar etkilenecek diye beklerken en çok gençler etkilendi. Pandeminin dışında burada teknolojiye hız kazandırdı. Evrensel değerlerde küresel olarak aşınma vardı. Bu bizi de çok fazla etkiledi. Mesela Avrupa’daki etkisinden daha fazla küresel değer aşınması etkiledi. Bütün bunlar üst üste geldiği zaman okulda mesela akran zorbalığı Avrupa ortalaması yüzde 30’lardayken bizde yüzde 40’larda gibi. Bunca senelik psikiyatri uzmanlığı hayatımda son yıllarda hiç olmadığı kadar ergeni hastaneye yatırmak zorunda kalıyoruz. Bunların kök nedenini araştırdığımızda aslında 100 vakanın 80’i birbirine benzer çıkıyor. Bu nedenle bu ivme devam edecek gibi gözüküyor. Bu yok edilemez ama azaltılabilir. Burada aileye, eğitimcilere ve okul iklimine önemli görevler düşüyor. Gençlerin burada yapacakları muhakkak var ama ondan önce okul iklimi ve ailenin bu konudaki farkındalığı çok önemli. Bir sorunu çözmek için önce farkına varmak gerekiyor. Farkındalık ilk adım. Farkındalık yoksa tanı, teşhis yanlış oluyor. Teşhis yanlış olursa tedavi de yanlış oluyor. Onun için teşhisi doğru koyabilmek önemli.” 

“Gençlerin mentorluğa ihtiyacı var”

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğünün düzenlediği programda aşınan değerler canlandırıldığında gençlerin hızlıca toparlanılacağını belirten Prof. Dr. Nevzat Tarhan; “Aileler karamsar olmasınlar. Bizim toplumumuzda asırlardır gelen bir Anadolu irfanı var. Bu Anadolu irfanındaki ve bazı aşınan değerleri canlandırırsak çok hızla toparlarız. Gençlere iyi yol arkadaşlığı, mentorluk yapmamız gerekiyor. Gençlerin mentorluğa ihtiyacı var. Burada akran mentorluğu da önemli. Biz üniversitede, ‘Akran Mentorluğu-Hedef Arkadaşlığı’ programı yaptık. Mesela uluslararası öğrenciler vardı. Her ülkenin öğrencisi Nijeryalılar bir grup, Filistinliler bir grup, Suriyeliler bir grup, Orta Asya’dan gelen bir grup dolaşıyorlar. Ön test-son test yaptık. Bunların sonucunda da bu Hedef Arkadaşlığı projesinde akran mentorluğunda bir Türk öğrenciye bir uluslararası öğrenciyi akran yaptık. Ayrıca İstanbul’daki çeşitli yerlere grup grup seyahatler yaptık. Onlar müthiş kaynaştılar ve o gerilim bitti. Yoksa öbür türlü kutuplaşmalar vardı. Gruplaşmalar, kavgalar, ses tonları yükselmeler vardı, düzeldi. Bunların çözümleri var yani çözüm, bilimsel metodoloji.” dedi.

“Sorunlara bilimsel metodolojiyle çözüm bulmamız gerekiyor”

Yeni sorulara yeni cevap vermenin bu zamanda bilimin metodolojisi olduğunun altını çizen Prof. Dr. Nevzat Tarhan; “Sorunlara bilimsel metodolojiyle çözüm bulmamız gerekiyor. Geleneksel çözümlerimiz artık işe yaramıyor. Eski sorulara yeni cevaplar vereceğiz. Eski sorulara eski cevapları verirsek biz aynı yerde patinaj yapıp dururuz. Yeni sorulara yeni cevap vermenin metodolojisi de bu zamanda bilimin metodolojisidir. Ve buna bütün dünyanın kullandığı ve şu anda bizim de çok kolay kullanabileceğimiz altyapımızın olduğu metotlar var. Bunlarla ilerleyebiliriz. Anne babaya şiddet uygulayan çocuklar bize geldiği zaman en çok gördüğümüz, bu çocuklar ergenliğe yeni girmiş çocuklar. Erken ergenlik dönemi işte 12-14 yaş. Erken ergenlik döneminde çocukların yetiştirilme biçimine bakıyoruz. Önce bir nörogelişimsel bozukluk var mı; otizme benzer bir durum, hastalık var mı diye bakıyoruz. Hastalık yoksa yetiştirilme biçimine bakıyoruz. Ailedeki anne-baba rollerine bakıyoruz. Çocuk doğru-yanlış, iyi-kötü, özgürlük ve sorumluluk çizgilerini biliyor mu, sınırlarını biliyor mu? Çocuk evin hükümdarı gibi büyütülmüş, anne baba çocukların etrafında dönüyor. Çocuk okulda her istediği olmalı diye düşünüyor. Arkadaşları her istediğini yapmalı, sınırları bilmiyor çünkü. Daha sonra içindeki acı öfkeye dönüşüyor. Öfke birikiyor düşmanlığa dönüşüyor, düşmanlık da devam edince şiddete dönüşüyor. Böyle bir zincirleme bir ilerleme oluyor. Eğer böyle durumlarda anne baba rehberliği yoksa, uzman konusunda müdahale yoksa genellikle böyle büyük olaylar ortaya çıkıyor. Yani özel böyle evin hükümdarı gibi yetiştirilmiş çocuklar bu konuda çok riskli çocuklar.” ifadelerini kullandı.

“Psikolojik sağlamlık çalışmaları yapınca problemler büyümeden çözülüyor”

Çocukta öngörülemezlik, belirsizlik ve temel güven duygusunun olmamasının beyinde hasar vermeye yettiğinden bahseden Prof. Dr. Nevzat Tarhan; “Aile mentorluğu ya da akran mentorluğundaki maksat patolojiyi, hastalığı düzeltmek değil, sağlam yönleri güçlendirmek. Sağlam yönleri güçlendirip, psikolojik sağlamlık çalışmaları yapınca problemler büyümeden çözülüyor. Buna birincil koruma deniyor. Bu gibi çözümler var. Bir çocuk anneyi, babayı bir de onların ilişkisini örnek alır. Evde sürekli gerilim varsa yapılan beyin tarama çalışmaları var. Beyin tarama çalışmalarında ABD’de Irak Savaşına giden askerlerin beynindeki travma izleri araştırılmış ve beyindeki hangi yapı bozulmuş onu tespit etmişler. Bir de ailede fırtınalı evliliklerdeki çocukların beyin taramasını yapmışlar. Evlilikteki çocukların savaştaki asker gibi beyinlerinde aynı travma izleri çıkmış. Savaştaki en büyük korku nedir? Güvensizlik, ölüm korkusu ve öngörülemezlik, belirsizlik. Bir çocuk için de öngörülemezlik, belirsizlik ve temel güven duygusunun olmaması beyinde hasar vermeye yetiyor. Çocuk şiddeti bir müddet sonra sorun çözme yöntemi, hak arama yöntemi olarak kabul ediyor ve devam ettiriyor. Böyle olaylarda da ‘Bana engel olan şey benim düşmanımdır, benim yanımda olmayan şey benim düşmanımdır.’ tarzındaki bir yaklaşımla rahatlıkla şiddete yöneliyor.” şeklinde konuştu.

“Sorgulama yapabilen kişilerin sınır ihlalleri daha az oluyor”

Problemi çözmek yerine gençlerin sağlam yönlerini güçlendirmek hedeflendiğinde sonucun daha hızlı alınacağına değinen Tarhan; “İnsanoğlu bir şeyi istediği zaman onu akla uygun hale getirebiliyor. Aklı olumsuz yönde kullanıyor. İnsanoğlu kendini aldatma üstadıdır. Öz eleştiri yapanlar yahut da başkasının eleştirisine açık olanlar, sorgulama yapabilen kişilerin sınır ihlalleri daha az oluyor. Okul şiddeti, okula silah götürme olayları ABD’de çok yaygın ve şimdi azalmaya başladı. Onlar okullarda mindfulness çalışmaları yaptılar. Psikolojik sağlamlık çalışmalarında daha sorun çıkmadan ‘psychological resilience’ deniyor. Bizde yılmazlık gibi; okul yılmazlığı, aile yılmazlığı gibi bir psikolojik sağlamlık çalışmaları yapıyorlar. Hiç problemle uğraşmıyorlar. Mesela rehber öğretmenlerimiz sorunlu vakalarla uğraşmak yerine, problemi çözmek yerine gençlerin sağlam yönlerini güçlendirmek şeklinde hareket etse daha hızlı sonuç alınır. Bununla ilgili biz üniversitede 5 yıl kadar 20 tane psikologla birlikte 19 modüllük bir çalışma yaptık. Bu çalışmayı ‘Mutluluk Bilimi ve Değerler’ diye 2022’de yayınladık. Daha sonra ikinci baskısını 2025’te yardımcı ders kitabı formatında yaptık. Kendi kültürümüze uygun çözümler ürettik. Anlam ve amaç modülü var. Onun dışında öfke yönetimi, stres yönetimi, minnettarlık, şükran, bağışlayıcılık ve empati modülü var. Empatiyi öğretiyoruz, zaten en önemli şey de empati yoksunluğu. Bütün bunlar olmadığı zaman güven zayıflıyor, güven zayıflayınca korku ortaya çıkıyor, korku çıkınca da şiddet ortaya çıkıyor. Yani böyle bir altyapı oluşuyor. Bu nedenle teşhisi doğru koyarsak çözüm doğru olur.” dedi.

“Atalarımızın öğrettiği erdem ahlakını tüketmek üzereyiz”

Toplumu toplum yapan değerlerin devam ettirilmesi gerektiğinden bahseden Tarhan; “Teknoloji hayatımıza hız kazandırdı ama anlam, amaç ve değerler hayatımıza yön kazandırıyor. Hız kazandırmak iyi, yön vermek daha iyi. Bizi biz yapan değerleri devam ettirmemiz gerekiyor. Bu değerler neden önemli? Değerler, erdem ahlakı genetik değil epigenetik. Genetik DNA’mızdan geliyor. Şu anda atalarımızın öğrettiği erdem ahlakını tüketmek üzereyiz. Çünkü epigenetik, iki üç nesil geçti. Sosyolojik fazlar genellikle otuz senedir. Üç faz geçti, dördüncü fazdayız. Artık okullarımızın erdem ahlakını öğretme endişesi olmalı. Japonlar, Çinliler 4-6 yaş arası çocuklara paylaşımcılığı, empatiyi öğretiyorlar. Hatta çocuğa hayata hazırlansın diye akvaryumdaki balığın öleceğini bile öğretiyorlar. Esas temel 4-6 yaşta atılıyor. Milli Eğitim’imizin öyle bir çalışması olduğunu duydum, şiddetle başlamalı. Hiç olmazsa 10-15 sene sonrasını kurtarırız ama bunu bilimsel metodolojiyle yapacağız. Yöntemleri var ve bizim kültürümüze çok uyuyor. ABD’lilerin kullandığı mindfulnessı araştırdım sanki Mevlâna’yı, bizim Anadolu irfanımızı almışlar, metodoloji geliştirmişler, sistematize etmişler, bilim haline getirmişler psikolojik sağlamlık çalışmaları olarak bize sunuyorlar.” ifadelerini kullandı.

“Okullarda iletişim tek yönlü değil, çift yönlü olmalı”

Empati yoksunluğunun bütün kötülüklerin kapısını açtığını belirten Tarhan; “Anne-babanın ve eğitimcilerin ‘kelebek avcısı’ gibi olması lazım. Kelebek avcısı kenara çekilir, bekler, kelebeği incitmeden yakalar ve kafese koyar. Çocuk bir şey yaptığı zaman hemen tepki göstermek yerine dağın arkasını görebilecek bir liderlik lazım. Şefkatle o çocuğun hatalarındaki sosyal ve duygusal ipuçlarını yakalamak gerekir. Mesela çocuk içine kapandıysa ya da her zaman konuşan çocuk artık konuşmuyorsa bunu fark etmek lazım. Okulda ve evde öğrencilerimizi, çocuklarımızı avcumuzun içi gibi tanımalıyız. Okullarda iletişim tek yönlü değil, çift yönlü olmalı. Milli Eğitim’in yeni modellerinde proje odaklı eğitim ve takım çalışması var; bu devrimsel bir şey. Batı bu tür sorgulayan insanları yetiştirdiği için teknolojide ilerliyor. Bunun olması için yüksek güvenlikli toplumlar lazım çünkü insanlar geleceğini güvende hissetmeli. ABD’de travmaya duyarlı liseler açtılar. Adı SEL (Social Emotional Learning – Sosyal ve Duygusal Öğrenme) liseleri. Risk gruplarındaki çocuklarla sosyal ve duygusal beceri çalışmaları yapıyorlar. Eğitimcilerin ve ailelerin empatiyi öğretmesi çok önemli. Empatiyi öğrenen bir çocuk, karşı tarafın duygularını ve haklarını anlar. Empati yoksunluğu bütün kötülüklerin kapısını açar.” dedi.

“Manevi bağışıklık sistemimizi güçlendirmemiz gerekiyor”

Özgürlük adı altında sorumsuzluğun yaygınlaştığının altını çizen Prof. Dr. Nevzat Tarhan; “Okul yönetiminin güven kuralı ile yaşamı geliştirmesi lazım. Bir hatayı biri yaptığında ceza almaz, diğeri yaptığında alırsa adalet duygusu zedelenir ve şiddet artar. Güven sosyal sermayedir ve iki ayağı vardır: Güven ve iş birliği. İçsel denetim yani vicdan çok önemlidir. Dış denetim, ceza yeterli olmaz. Günümüzde özgürlük adı altında sorumsuzluk çok yaygınlaştı. Aile ve okulun kontrolü zayıfladı. Bizim manevi bağışıklık sistemimizi güçlendirmemiz gerekiyor. Anne-babalar çocuklarını sadece mutlu etmek için değil, hayata hazırlamak için uğraşmalılar. Güç, güzellik ve başarı takıntısı insanları sömürüyor. Gerçek mutluluk, kendini tanımak ve kendinle barışık olmaktır. Çocuklardaki davranış bozukluklarının arkasında çoğu zaman ‘gizli depresyon’ vardır. Çocuk depresyondayım demez ama davranışıyla bunu gösterir. Eğer evde sevgi ve disiplin varsa, çocuk dışarıda hata yapsa bile bir süre sonra evdeki huzura geri döner. Krizleri bir büyüme ve gelişme fırsatı olarak görmeliyiz.” ifadelerini kullandı.

“Beynimiz biyolojik bir bilgisayar gibidir ve zihnimiz onu yönetir”

Ailede uygulanması gereken 5S kuralına dikkat çekerek sözlerini sonlandıran Tarhan; “Nebraska Üniversitesinin mutlu aileler üzerinde yaptığı bir çalışmada üç ortak özellik bulunmuş. Birlikte zaman geçirmek, eşlerin birbirine verebileceği en güzel hediye nitelikli beraberliktir. 10-15 dakika bile olsa göz temasının kurulduğu, birbirini dinledikleri çift yönlü bir iletişim. Takdir, övgü ve onay sözlerini çok kullanmak. Eleştiri odaklı ilişkilerde sorun çok çıkıyor. ‘97 aldın, neden 100 almadın?’ demek çocuğu hayata küstürür. Sorunları incitmeden, ego tatmini için değil, ailenin geleceği için çözmeye odaklanmak gerekir. Birlikte kiliseye giden aileler yani yaşam felsefelerinin benzer olması. Bu güven veren bir beraberlik sağlar. Yaşlı çiftlerin birbirine şefkat göstermesi gibi. Şefkat, içinde empati barındıran büyük bir duygudur. Şartlı sevgi özgüveni düşürür. Ayrıca ailede uygulanması gereken ‘5S Kuralı’da vardır. Sevgi, saygı, sabır, sadakat, samimiyet. Sevgi, koşulsuz olmalı. Saygı, içinde nezaket olan bir saygı. Sabır, hem olumsuz durumlarda isyan etmemek hem de bir hedefe giderken zorluklara katlanmak. Sadakat, hem yalan söylememek hem de bağlılık. Samimiyet ise içtenlik. Niyet beyni programlar. Eğer sabah 4’te kalkmaya niyet ederseniz, saat kurmadan uyanırsınız. Beynimiz biyolojik bir bilgisayar gibidir ve zihnimiz onu yönetir.” dedi.

Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Atalarımızın öğrettiği erdem ahlakını tüketmek üzereyiz” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Çocuk davranışlarıyla tuvalet eğitimine hazır olduğuna dair sinyaller verir!

Çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğunda bazı sinyaller verdiğini ifade eden Çocuk Gelişimi Uzmanı Merve Özdemir, “Çocuk kenara geçip çömeliyorsa, kendini sıkıyorsa ya da belirli dönemlerde yüzünde ıkınma ifadesi görülüyorsa aslında bize hazır olduğuna dair sinyaller veriyor demektir.” dedi.

Bu süreçte annenin, çocuğun hangi saat aralıklarında kaka yaptığını gözlemlemesinin önemli olduğunu aktaran Özdemir, “Kahvaltıdan sonra mı yoksa oyun oynarken mi yaptığı takip edilmeli. Bu döngü tespit edilerek çocuk belirli aralıklarla tuvalete götürülebilir. Tuvalete götürme sırasında lazımlık ya da tuvalete takılan aparatlarla çocuğa destek olunabilir. Bu süreçte çocuk ile anne arasında güvenli bir bağ kurulmalı; tuvalet korkusu oluşmadan ya da varsa giderilerek tuvalet eğitimi kazandırılmalı.” şeklinde konuştu.

Çocuk altına kaçırıyorsa bu durum kendi hatasıymış gibi yansıtılmamalı!

Çocuğun altına kaçırması durumunda ailelerin tepkisel davranmaması gerektiğine dikkat çeken Çocuk Gelişimi Uzmanı Merve Özdemir, “Çocuğun anlayacağı bir dil kullanarak destekleyici bir tutum sergilemeli.” dedi.

Örneklerle konuyu açıklayan Özdemir, şunları söyledi:

“Çocuk sık sık idrar kaçırıyorsa gündüzleri düzenli olarak takip edilmeli. Bu durum çocuğun kendi hatasıymış gibi yansıtılmamalı. Çünkü çocuk bunu kendinden kaynaklanan bir problem olarak algıladığında sorun daha da büyüyebilir.

Eğer çocuk dışkılama konusunda zorlanıyorsa ve altta yatan fiziksel bir problem ya da hazır bulunuşluk eksikliği varsa, buna nörofizyolojik etkenler de eşlik edebilir. Bu durumda aile süreci dikkatle takip etmeli ve gerekirse bir uzmana başvurmalı. Anne ve baba iş birliği içinde hareket ederek çocuğa değerli olduğunu hissettirmeli ve çocuk alışana kadar sabırla yaklaşmalılar.”

Olumsuz ifadelerden kaçınılmalı!

Çocuklarda dışkı yapma korkusu görülebileceğine değinen Çocuk Gelişimi Uzmanı Merve Özdemir, “Bu durum kısır döngüye dönüşmeden kırılmalı. Öncelikle çocuk için konforlu bir ortam oluşturulmalı. Lifli gıdalarla beslenme ve yeterli su tüketimi bu süreçte oldukça önemli. Ayrıca çocuğun rahat edebileceği bir tuvalet ortamı sağlanmalı; gerekirse klozet için tabure ya da destekleyici aparatlar kullanılmalı.” dedi.

Motivasyonu artırmak için stickerlar veya ödül çizelgeleri kullanılabileceğini hatırlatan Özdemir, “Anne, olumsuz ifadelerden kaçınarak çocuğu desteklemeli. ‘Bedenin hazır olduğunda yapacaksın, sana güveniyorum’ gibi teşvik edici cümleler süreci olumlu yönde etkiler.” ifadelerini kullandı.

Kabızlık dışkılama korkusuna neden olabilir!

Psikolojik ve duygusal açıdan bakıldığında çocukların neden kaka yapmak istemediğini değerlendiren Çocuk Gelişimi Uzmanı Merve Özdemir, “Çocuklar özellikle kabızlık yaşadıklarında ilk dışkılama sırasında acı hissedebilir. Bu durum, sonraki süreçte korkuya neden olur.” dedi.

Çocuk acı yaşamamak için dışkılamayı erteledikçe kabızlığın artacağını, dışkının sertleşeceğini ve acının daha da şiddetleneceğini vurgulayan Özdemir, sözlerini şöyle tamamladı:

“Böylece bir kısır döngü oluşur. Bu süreçte aileler, çocuğu lifli gıdalar ve bol suyla desteklemeli. Ayrıca tuvalete giderken teşvik edici bir dil kullanılmalı ve çocuğun kendini rahat hissetmesi sağlanmalı. Çocuk isterse sevdiği bir oyuncağı da yanına alabilir. Bu sayede hem psikolojik olarak rahatlar hem de dışkılama korkusunu daha kolay aşabilir.”

Ne zaman tuvalet eğitimine başlanmalı? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Omurga yıpranmasını yavaşlatmak için erken tanı ve günlük yükün doğru yönetilmesinin önemine dikkat çeken Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Hilmi Kaya, “Günlük yaşamda hareketi artırmak, ani ve kontrolsüz zorlanmalardan kaçınmak, kasları kademeli olarak güçlendirmek ve sigara gibi disk yapısını olumsuz etkileyen alışkanlıklardan uzak durmak gerekir. Uzun vadede omurga sağlığını koruyabilen kişilerde ideal kilonun sürdürüldüğü ve aktif bir yaşam tarzı benimsendiğini gözlemliyoruz. Özellikle günlük yaklaşık 7 bin adımın üzerine çıkıldığında, ek bir sağlık sorunu yoksa ağrı ve şikâyetlerin azalacağı bilinmeli” dedi.

İki haftadan uzun süren ağrılar risk taşıyor

Bel ve boyun ağrılarının günlük yaşamda oldukça sık karşılaşılan şikâyetler olduğunu ve çoğu zaman ciddi bir yapısal sorundan kaynaklanmadığını vurgulayan Kaya, “Kas spazmı, ani zorlanmalar, hazırlıksız yapılan egzersizler, sıcak-soğuk hava değişimleri ya da enfeksiyon sonrası gelişen kas ve eklem ağrıları en yaygın nedenlerdendir. Bu tür ağrılar genellikle kısa sürede geriler ya da aralıklı olarak hissedildiğinde vücudun geçici bir tepkisi olarak değerlendirilir. Ancak ağrının giderek artması, kol veya bacaklara sinir hattı boyunca yayılması ve buna uyuşma, his kaybı, kas güçsüzlüğü ya da yürüme zorluğunun eşlik etmesi durumunda tablo basit bir kas sorununu aşmış olabilir. Özellikle şikâyetler iki haftadan uzun sürüyor, sık tekrarlıyor ve yaşam kalitesini etkiliyorsa, ‘nasıl olsa geçer’ demek yerine bir sağlık merkezine başvurmak gerekir” dedi.

Duruş alışkanlıkları, ortopedik yastıktan daha önemli

Yastık seçimi, özellikle boyun dejenerasyonu olan kişilerde zaman zaman rahatlama sağlayabilir ancak belirleyici olan uyku pozisyonundan ziyade, gün içinde tekrarlayan duruş alışkanlıklarıdır diyen Kaya, “Uzun süre boynu öne eğik ya da dönük tutmak omurgaya sürekli yük bindirerek şikâyetlerin artmasına zemin hazırlar. Bu nedenle amaç ‘kusursuz’ bir duruş yakalamaktan çok, gün içinde sık sık pozisyon değiştirebilen, omurgayı zorlamayan bir düzen oluşturabilmektir. Masaj, sıcak uygulamalar veya bazı manuel yöntemler kısa vadede rahatlatıcı etki sağlayabilse de bu yaklaşımlar çoğu zaman altta yatan nedeni ortadan kaldırmaz ve geçici bir iyilik hali sunar. Kalıcı rahatlama için günlük alışkanlıkların gözden geçirilmesi ve omurgaya binen yükün doğru yönetilmesi gerekir” dedi.

Günde 7 bin adım, omurga ağrılarını azaltabilir yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Son yıllarda hareketsiz (sedanter) yaşam, bilgisayar başında uzun süre kesintisiz oturma, sağlıksız beslenme, fazla kilo, aşırı tuz tüketimi, yetersiz su içme, düzenli egzersiz yapılmaması ve yanlış kıyafet seçimi gibi etkenler, dolaşım sistemini ciddi şekilde bozabiliyor. Günlük yaşamda çoğu zaman fark edilmeyen bu hatalar zamanla bacaklarda şişlik, ağrı ve dolaşım bozukluklarına zemin hazırlayabiliyor. Acıbadem Kozyatağı Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi (KVC) Uzmanı Dr. Arzu Ercan genetik etkenlerin yanı sıra yanlış yaşam alışkanlıklarının da varis ve lipödemin günümüzde hızla yaygınlaşmasına yol açtığını belirterek, erken dönemde müdahale edilmezse tablonun daha da ağırlaşabileceğini söylüyor.  Bacaklarda ağrı, şişlik, morarma ve şekil bozukluğu gibi belirtilerin mutlaka ciddiye alınması ve zaman kaybetmeden doktora başurulması gerektiğini belirten Dr. Ercan “Nasıl olsa geçer” diyerek belirtileri görmezden gelmek ya da doktora gitmeyi ertelemek hastalığın ilerlemesine yol açar. Erken dönemde doktora başvurmak en kritik adımdır” diyor.

“Kilo aldım” sanılıyor, ama!..

Lipödemin çoğu zaman kilo artışıyla karıştırıldığını vurgulayan Dr. Ercan “Lipödem, vücudun özellikle alt bölgelerinde anormal yağ birikimi ile karakterize kronik bir yağ dokusu hastalığıdır. Hastalar genellikle bunu kilo artışı zanneder ve diyet-egzersize rağmen sonuç alamadıklarında hayal kırıklığı yaşarlar” diyor. 

Varisin ise; toplardamarların genişlemesi ve işlevini yitirmesi sonucu ortaya çıktığını belirten Dr. Ercan, kanın geriye kaçmasıyla damarların belirginleştiğini ifade ediyor. Hastalığın zamanla ağrı, yanma ve şişlik gibi şikayetlerle ilerleyebileceğini ve özellikle uzun süre ayakta kalan kişilerde riskin arttığını vurguluyor. 

Modern tedaviler yüz güldürüyor

Günümüzde gelişen tıbbi yöntemlerle hem varis hem de lipödem tedavisinde başarılı sonuçlar alındığını belirten KVC Uzmanı Dr. Arzu Ercan şöyle konuşuyor: “Lazer ve radyofrekans gibi minimal invaziv yöntemlerle varis tedavi edilebilmektedir. Lipödemde ise manul lenf drenajı, kompresyon tedavisi ve egzersiz temelli multidisipliner yaklaşımlar ön plana çıkmaktadır. Artık ameliyatsız ya da minimal girişimlerle hastalar kısa sürede günlük hayatlarına dönebiliyor. Ancak tedavi sürecinde kişiye özel planlama büyük önem taşıyor.” 

xxxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxxxx

Varis ve Lipödem’e zemin hazırlayan 8 etken!

KVC Uzmanı Dr. Arzu Ercan, varis ve lipödeme yol açabilen 8 etkeni şöyle açıklıyor:

• Uzun süre hareketsiz kalmak
• Dar kıyafetler ve yanlış ayakkabı seçimi 
• Düzenli egzersiz yapmamak
• Fazla kilo 
• Dengesiz beslenme 
• Aşırı tuz tüketimi 
• Bilgisayar başında uzun süre kesintisiz oturmak
• Yetersiz su tüketimi

Varis ve Lipödem’e zemin hazırlayan 8 etken! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kurumsal başarısızlıklar incelendiğinde sıkça tekrar eden bir örüntüye işaret eden ESET, uzun süre sorunsuz çalışan sistemlerin zamanla rehavete yol açtığını belirtti. Bu durum, hazırlık yatırımlarının azalmasına ve gerçek risk ile algılanan risk arasındaki farkın büyümesine neden oluyor. Görünürde bir saldırı yaşanmamış olması, çoğu zaman savunmanın güçlü olduğu anlamına gelmiyor; yalnızca tehditlerin henüz görünür hâle gelmemiş olabileceğine işaret ediyor. Birçok kuruluş, güvenlik durumunu değerlendirirken kritik bir yanılgıya düşüyor. Kurumlar çoğu zaman ortamlarının güncel tehditlere karşı ne kadar güvenli olduğunu sorgulamak yerine, yalnızca temel kontrollerin yerinde olup olmadığını kontrol ediyor. Bu da şirketlerin aynı anda hem uyumlu hem de risk altında olabildiği bir tablo ortaya çıkarıyor.

İstikrarın kendisi de istikrarı bozabilir

Güvenlik değerlendirmelerinde bir diğer önemli sorun ise görünenle yetinme eğilimi. Kuruluşlar, kolay erişilebilen verilerle karar verirken daha zor elde edilen ancak kritik öneme sahip bilgileri göz ardı edebiliyor. Bu durum, güvenlik açıklarının fark edilmesini zorlaştırıyor ve eksik bir tabloya rağmen yanlış bir güven hissi oluşmasına neden oluyor. Verizon’un 2025 Veri İhlali Araştırma Raporu’na göre fidye yazılımı kurbanlarının yüzde 54’ünün erişim bilgileri, saldırıdan önce yasa dışı platformlarda zaten dolaşımdaydı. Bu da bazı ihlallerin, fark edilmeden çok önce başlamış olabileceğini gösteriyor. 

Fidye yazılımı saldırıları büyük ölçekli ekonomik sonuçlar doğurabiliyor

ESET uzmanları, güvenlik sistemlerinin yalnızca kontrollerin varlığını doğrulamakla kalmaması gerektiğini, aynı zamanda şüpheli davranışları tespit edebilecek şekilde yapılandırılmasının önemine dikkat çekti. Özellikle saldırganların güvenlik süreçlerini devre dışı bırakma girişimlerinin izlenmesi, bu noktada kritik rol oynuyor. Fidye yazılımı saldırılarının etkisi ise yalnızca teknik boyutla sınırlı kalmıyor. İş sürekliliğini doğrudan etkileyen bu saldırılar, büyük ölçekli ekonomik sonuçlar doğurabiliyor. 2024 yılında Change Healthcare’e yönelik saldırının toplam maliyetinin 3 milyar dolar olduğu tahmin edilirken 2025 yılında Jaguar Land Rover’a yapılan benzer bir saldırı da ciddi mali kayıplara yol açtı. IBM verilerine göre ise bir veri ihlalinin ortalama maliyeti yaklaşık 5 milyon dolar seviyesinde bulunuyor; sağlık sektöründe bu rakam neredeyse 10 milyon dolara ulaşıyor.

Veri sızıntıları asal yükümlülükleri de beraberinde getiriyor

Veri sızıntılarının etkisi ise uzun vadeye yayılıyor. Sızdırılan kurumsal veriler, yeni kimlik avı ve iş e-postası dolandırıcılığı saldırıları için zemin hazırlarken aynı zamanda yasal yükümlülükleri de beraberinde getiriyor. Müşteri ve iş ortaklarının güven kaybı, artan sigorta maliyetleri ve yenilenmeyen sözleşmeler gibi dolaylı etkiler de tabloyu daha ağır hâle getiriyor. Güçlü bir siber güvenlik duruşu  yalnızca doğru araçlar ve insan kaynağının yanı sıra sürekli gözlem ve uyum sağlama alışkanlığıyla mümkün oluyor. Tehdit ortamının sürekli değiştiğine dikkat çeken uzmanlar, savunma tarafının da aynı hızda güncellenmesi gerektiğini vurguluyor. Tehdit istihbaratı ve zamanında aksiyona dönüşebilen güvenlik uyarıları olmadan, kurumların güvenlik algısı ile gerçek durum arasındaki fark giderek büyüyor. Bu fark siber suçlular tarafından yüksek maliyetlerle kapatılıyor. 

Fidye saldırısı önlemlerini elden bırakmayın yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İZKİTAP; yayınevleri, sahaflar, eğitim ve kültür kurumları ile sivil toplum kuruluşlarını bir araya getirirken, yaklaşık 200 katılımcı ve 400’e yakın yazar, şair, gazeteci ve akademisyeni okurlarla buluşturuyor. Cumartesi günü güzel havayı da fırsat bilen İzmirliler, Kültürpark’ı doldurdu. Özellikle söyleşi alanları ve imza stantlarında kuyruklar oluştu. Okurlar hem sevdikleri yazarlarla bir araya gelme hem de yeni yayımlanan kitapları keşfetme fırsatı buldu. Kültürpark’ta, İZKİTAP ile eş zamanlı gerçekleştirilen ve birbirinden nadir ve göz alıcı klasik araçların sergilendiği Klasik Otomobil Sergisi de büyük ilgi gördü. 

İZKİTAP’ta 25 Nisan’da Behiç Ak, Beyhan Budak, Cihat E. Çiçek, Doğu Yücel, Mavisel Yener, Mehmet Eroğlu, Mine Söğüt, Murat Menteş, Mustafa Balbay, Saygı Öztürk, Sinan Meydan, Şükrü Erbaş ve Yekta Kopan’ın da aralarında bulunduğu birbirinden değerli yazar, şair ve gazeteci İzmirlilerle bir araya geldi. Fuar kapsamında Gazeteci – Yazar Murat Ağırel, Tarihçi – Yazar Sinan Meydan, Klinik Psikolog Yazar Beyhan Budak ve Yazar Dr. Efdal Sevinçli söyleşilerde okurlarla buluşan isimler arasında yer aldı.

“Bu topraklar kolay kazanılmadı, Cumhuriyet kolay kurulmadı”

“Atatürk’ün Mirası: Laik Cumhuriyet” başlıklı söyleşiyle okurlarıyla buluşan Sinan Meydan, Atatürk ilke ve inkılaplarının tarihsel önemine dikkat çekerek, “Cumhuriyet devrimleri yalnızca bir yönetim değişikliği değil, aynı zamanda toplumsal bir dönüşüm projesidir. Özellikle kadın hakları konusunda atılan adımlar, dönemin pek çok ülkesinin ilerisindedir. Kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınması, medeni kanunla sağlanan eşitlikler, çağdaşlaşma sürecinin en somut göstergelerindendir” diye konuştu.
Cumhuriyet’in kazanımlarının korunmasının önemini vurgulayan Meydan, “Bu topraklar kolay kazanılmadı, Cumhuriyet kolay kurulmadı. Bu bilinçle hareket etmek ve Cumhuriyet değerlerine sahip çıkmak hepimizin sorumluluğudur. Çanakkale Savaşı’nda ‘Ben size taarruzu değil, ölmeyi emrediyorum’ diyen bir liderin mirasçıları olarak, bu değerleri yaşatmaya devam edeceğiz” dedi. Meydan, söyleşinin ardından okurlarına kitaplarını imzaladı. 

Modern hayatta anlam arayışı ve dengeli yaşamın önemi

Fuar kapsamında düzenlenen “İnsanın Anlam Arayışı” başlıklı söyleşide konuşan Beyhan Budak, “Hayatta kontrol edemediğimiz pek çok şey var. Olan olur, olacak olan da olur; her şeyi kontrol etmeye çalışmak kaygıyı artırır. Huzur ise biraz da bu akışı kabul edebilmekten geçiyor. Sürekli bir yerlere yetişmeye çalışıyoruz. Oysa iyi hissettiren şey, her şeyi yapmak değil; daha az ama daha nitelikli bir yaşam kurabilmek” ifadelerini kullandı. 

Her bireyin farklı ihtiyaçlara sahip olduğunu vurgulayan Budak, “Popüler olan her şeyin bize iyi geleceğini düşünmemeliyiz. Kendimiz için gerçekten iyi olanı keşfetmek daha sahici bir yaklaşım” diye konuştu.

İnsan ilişkilerinin önemine de değinen Budak, “Yalnızlık zaman zaman tercih edilebilir; ancak insanın insana ihtiyacı vardır. Hiç kimse tek başına iyi değildir. Herkesin güçlü ve zayıf yönleri vardır; önemli olan, ilişkilerde bize iyi gelen tarafları görebilmek ve besleyebilmektir” dedi.

İzmir’in ilk gülmece ve karikatür gazetesi Kara Sinan’ı anlattı 

İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Kitaplığı tarafından düzenlenen “Kara Sinan: İzmir’in İlk Gülmece ve Karikatür Gazetesi” başlıklı söyleşide konuşan akademisyen Dr. Efdal Sevinçli, İzmir basın tarihine ışık tutan önemli bilgiler paylaştı. Sevinçli, “Kara Sinan, 3 Haziran 1875’te yayımlanmaya başlayan ve İzmir’in ilk gülmece ve karikatür gazetesi olarak kabul edilen çok önemli bir yayın. Haftalık olarak çıkarılan bu gazete, genellikle dört sayfa olarak basılmış, ilk üç sayfasında yazılara, son sayfasında ise karikatürlere yer verilmiştir” dedi.

Kentin mizah geleneğinin köklü bir geçmişe sahip olduğunu vurgulayan Sevinçli, “Kara Sinan üzerinden İzmir’in yalnızca ticaret değil, aynı zamanda güçlü bir kültür ve basın hayatına sahip olduğunu da görebiliyoruz. Bu yayın, kentin çok kültürlü yapısı içinde mizahın nasıl üretildiğini göstermesi açısından da oldukça kıymetli” ifadelerini kullandı.

İZKİTAP’ta edebiyat şöleni yaşanıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Güzelbahçe Belediyesi tarafından inşa edilecek Onur Günay Eğitim Kampüsü Mustafa Ener Yerleşkesi için düzenlenen temel atma törenine katıldı. Onur Günay Eğitim Kampüsü’nün hemen yanında düğün salonu olarak kullanılan yapının yıkımının ardından boş kalan belediye arazisine yapılacak bina, 3-6 yaş arası çocuklara hizmet verecek. Programda Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay, siyasi partilerin temsilcileri, belediye meclis üyeleri, mahalle muhtarları, anaokulu çocukları ve vatandaşlar katıldı. Temel atma programında Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkan Özgür Özel’in çocuklara yönelik merkezlerin sayısının artırılmasına yönelik sözleri dinletildi.

“Milletine inanmış insanlar olarak hizmet ediyoruz”

Törende konuşan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, “Bugün burada yeni ve güzel bir başlangıca hep birlikte şahit oluyoruz. Çocuklar için bir tesisin temelini atıyoruz. Çocuklara sunulacak her türlü imkanın gelecekte bu ülkeyi daha iyi yerlere taşıyacağını biliyoruz. Bunu lafta söyleyenler var, bir de yüreğinde hissedip gereğini yapanlar var. Biz insanlarına, vatanına, milletine inanmış insanlar olarak hizmet etmeye çalışıyoruz” dedi.

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay’ın çalışmalarından övgüyle bahseden Başkan Tugay, ilçeye her zaman destek olmayı sürdüreceğini aktarırken, “Benim de görevim, bu değerli Başkan’ımızın, Güzelbahçe Belediyesi ve Güzelbahçe halkının her anlamda yanında olmaktır. Benden ne isterseniz yapabileceğim her şeyi yapmaya hazırım. Bunlar da benim için bir şeref ve onur olacaktır” diye konuştu.

Başkan Tugay’a teşekkür

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay, “Biz göreve geldikten sonra neler yapacağımızı seçim programımıza yazmıştık. Orada anaokullarımız vardı. Güzelbahçe’de eğitimle ilgili ilk ateşi yakan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Dr. Cemil Tugay’a minnettarız, teşekkür ediyoruz. Burada dar gelirli yurttaşlarımızın çocuklarının eşit şartlarda eğitim almasını sağlayacağız. Ülkenin geleceği için çocuklarımızı yetiştireceğiz. Eylül ayında çocuklarımız burada olacak. Söz veriyoruz. Çocuklarımızı eşit şartlarda yaşatmamız gerekiyor. Karanlık günleri geride bırakıp çocuklarımızla, halkımızla aydınlık günler çok yakın diyoruz” diye konuştu.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’a ilçeye destekleri için teşekkür eden Günay, “Güzelbahçe’yi hiçbir zaman kırmadınız. Güzelbahçe de sizin yanınızdan hiçbir zaman ayrılmayacak” dedi.

“Direnmeye devam edeceğiz”

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Güzelbahçe İlçe Başkanı Devrim Seyrek, “Bizim belediye başkanlarımız anaokulu, yemekhane, kreş, okul açamıyor, konser yapamıyor. Çünkü bunların hiçbirine izin vermeyen bir kötülükle karşı karşıyalar. Direnmeye, karşılarında durmaya devam edeceğiz” diye konuştu.

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay’ın genç yaşta hayatını kaybeden oğlu Onur Günay’ın eşi, aynı zamanda Onur Günay Eğitim Kampüsü Koordinatörü İmran Günay ise, “Artık orası benim evim, kendimi oraya ait hissediyorum” dedi ve kampüsün faaliyetleri hakkında bilgiler verdi.

Güzelbahçe Belediyesi Meclis Üyesi Osman Kaçmaz da İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Tugay’a destekleri için teşekkür etti. Siteler Mahallesi Muhtarı Kezban Höcek,  “Bu tesis hepimize hayırlı uğurlu olsun. Çok büyük bir ihtiyaçtı” dedi.  

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay’ın eşi Nermin Günay da, “Çocukların güvenli bir geleceğe hazırlanması için elimizden ne geliyorsa seve seve yapmaya hazırız” ifadelerini kullandı.

Yoğun ilgi görünce ikincisi açılıyor

Mustafa Ener Yerleşkesi, 2025 Mart ayında hizmete alınan Onur Günay Eğitim Kampüsü çatısı altında faaliyet gösterecek. Onur Günay Eğitim Kampüsü’nde üniversite hazırlık kursları ile gençlere, kreşle çocuklara, aşevi ile ihtiyaç sahiplerine hizmet sunuluyor. Çevredeki diğer okullara göre daha uygun fiyatlarla hizmet veren kreş, yoğun talep gördü. İkinci kreş ihtiyacı üzerine Mustafa Ener Yerleşkesi’nin temeli atıldı. Merkeze hayırsever babası Mustafa Ener’in adı verildi. Onur Günay Eğitim Kampüsü Mustafa Ener Yerleşkesi’nde 3-6 yaş arası 120 öğrenciye hizmet verilecek. Altı sınıfın yer alacağı kreşte çocuklar, üç öğün sağlıkla beslenecek, bilimsel eğitimle büyüyecek.

Başkan Tugay: Her zaman Güzelbahçe halkının yanında olacağım yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Serebral Palsi’li çocukların büyük kısmı yutma güçlüğü ve konuşma engeliyle karşı karşıya!

Serebral Palsili bir çocuğun gözlerinde hapsolmuş binlerce kelime görülebileceğini ifade eden Dil ve Konuşma Terapisti Anuş Tahmincioğlu, “Dil ve konuşma terapistleri olarak bizlerin görevi, o kelimelerin özgürlüğe giden yolunu inşa etmektir. Çünkü iletişim, sadece ses çıkarmak değil; insan olmanın insan gibi hissetmenin en saf halidir.” dedi.

Serebral Palsi’nin, tıp kitaplarında ‘hareket ve duruş bozukluğu’ olarak tanımlandığını aktaran Tahmincioğlu, “Ancak terapistler için Serebral Palsi, bir çocuğun dünyayı algılama biçimindeki o eşsiz ama zorlu spektrumdur. İstatistikler, bu çocukların yüzde 85’inden fazlasının yutma güçlüğü çektiğini, büyük bir kısmının ise konuşma engeliyle karşılaştığını söylüyor. Bu rakamlar bize bir çocuğun en temel hakkı olan ‘kendini ifade etme hakkının’ tehlikede olduğunu anlatıyor.” şeklinde konuştu.

Dizartri, anlatacak şey olmaması değil, kas koordinasyon güçlüğüdür! 

Çoğu zaman konuşamamanın, ‘anlatacak bir şeyi olmaması’ olarak düşünüldüğünü kaydeden Dil ve Konuşma Terapisti Anuş Tahmincioğlu, “Oysa Serebral Palsi’li çocuklarda sıkça gördüğümüz dizartri, bir ifade yetersizliği değil, motor konuşma kaslarının koordinasyonundaki bir güçlükten kaynaklanır.” dedi.

Dil ve konuşma terapistlerinin bu durumda dokunsal yöntemlerle o kaslara doğru yolu gösterdiğini aktaran Tahmincioğlu, “Ya da farklı protokollerle sesin şiddeti değil, varlığı güçlendirilir. Eğer bir şekilde ses bir yol bulamıyorsa, teknolojinin sunduğu yöntemlerden destek alıp o çocuğun bakışları birer cümleye dönüştürülür.” ifadelerini kullandı.

Bir lokma, Serebral Palsi’li çocuk için hayatta kalma mücadelesi olabilir! 

Serebral Palsi’li bireylerle çalışırken tek başına konuşma terapisinin üzerinde durmanın yeterli olmadığına dikkat çeken Dil ve Konuşma Terapisti Anuş Tahmincioğlu, “Zaman zaman bu çocuklarla çalışırken yutma terapisi de devreye girebiliyor. Bir anne için çocuğunu besleyememekten daha büyük bir kaygı az bulunur. Serebral Palsi’li bir çocuk için bir lokma, bazen hayatta kalma mücadelesine dönüşebilir. Bu noktada, o lokmanın akciğere değil, mideye gitmesi sağlanmalı.” dedi. 

Erken başlamak kıymetli; geç kaldığını düşünmek süreci gölgeler! 

Ebeveynlerin en çok sorduğu, bazen de geç kaldıklarını düşünerek kaygılandıkları konulara değinen Dil ve Konuşma Terapisti Anuş Tahmincioğlu, şunları söyledi:

“Genellikle ‘Çok mu erken?’ ya da ‘Çok mu geç kaldık?’ soruları geliyor. Oysa her çocuk, kendi zamanı içinde bir potansiyel taşır. Beynin mucizevi yenilenme gücü olan nöroplastisite, ilk üç yaşta en yüksek seviyesindedir. Ama bu durum terapiye başlamaya karar veren ailelerin geç mi kaldık bakışıyla kendilerini suçlamalarına sebep olmamalı; kendilerini suçlamaları çocukları için hiçbir fayda sağlamaz. Bu noktada önemli olan nasıl bir süreç izleneceğine karar vermektir. Evet, erken başlamak kıymetlidir; ama geç kaldığını düşünmek, o kıymetli süreci gölgelemekten başka bir şey değildir.”

Çocuğun gelişimi yalnızca seans odasına sığmaz; evde sevgi, tekrar ve birlikte zamanla büyür! 

Hedefe ulaşmak için girilen bu yolculukta ailelerin, terapistlerin en büyük destekçisi olması gerektiğine işaret eden Dil ve Konuşma Terapisti Anuş Tahmincioğlu, “Fizyoterapist, ergoterapist ve özel eğitim öğretmenlerinin de dahil olduğu bu süreçte terapi evde de devam etmeli. Çünkü bir çocuğun gelişimi, klinik odasının 40 dakikasına sınırlı olmamalı, evde geçen bütün bir güne de yayılmalı. Uzmanlarla birlikte atılan her adım, evde devam ettiğinde anlam kazanır. Çünkü bir çocuğun gelişimi, yalnızca seans odasına sığmaz; sevgiyle, tekrarlarla ve birlikte geçirilen zamanla büyür.”

Serebral Palsi’de terapi evde de devam etmeli! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Klima, klavye, fan ve monitör sesleri sessiz gürültü kaynakları arasında

Günlük hayatta fark etmeden maruz kalınan gürültünün, işitme başta olmak üzere genel sağlık durumunu etkilediğini ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Özellikle büyük kentlerde, günün önemli bir zaman dilimi geçirdiğimiz trafik ve ulaşım gürültüsü başta olmak üzere, çalışma ortamlarındaki klima, klavye, fan ve monitör sesleri, sosyal ortamlardaki müzik, telefon ve konuşma sesleri, endüstriyel çalışma alanlarındaki iş makinesi ve inşaat sesleri, ev içindeki elektrikli aletler en sık karşılaştığımız ‘sessiz’ gürültü kaynakları arasında. Bu seslerin bir kısmı zararsız gibi algılansa da uzun süreli ve tekrarlayan maruziyet söz konusu olduğunda hem işitme sistemi hem de genel sağlık olumsuz etkileniyor.” dedi.  

Yüksek gürültü kalıcı hasar riski taşıyor

Gürültüden etkilenme konusuna değinen Dr. Öğr. Üyesi Gültekin, “Gürültünün şiddeti ve gürültüye maruz kalınan süre, etkilenme miktarını belirlemek için iki önemli faktördür. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), işitme kaybı riski için özellikle 85 dB ve üzerindeki seslere maruziyeti kritik eşik olarak kabul eder. Bu seviyenin üzerindeki sesler kalıcı hasar riski taşır. Ancak, güvenli dinleme için daha düşük şiddetlerde dahi uzun süreli maruziyet zamanla işitme kaybı açısından risk oluşturur.”

Gürültü sadece kulağı değil tüm vücudu etkiliyor

Gürültünün yalnızca işitme sistemini değil, tüm vücudu etkileyen bir stres kaynağı olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Biyolojik bir tehdit olarak yorumlandığı için, düşük şiddetli arka plan gürültüsü dahi vücudun strese yanıt olarak yeniden düzenlenmesine ve salgılanan hormon seviyelerinde değişikliğe sebep olur. Kan basıncı, kalp atış hızının artışı gibi stres karşısında verilen tepkilerin oluşması kalp hastalıkları riskini artırır. Bunların yanı sıra kronik gürültü, sindirim problemleri ve nörolojik etkilenmelere de sebep olabilir.” diye konuştu. 

Zihinsel yorgunluğa neden oluyor

Gürültünün bilişsel etkilerinin üzerinde durulması gereken başka bir durum olduğunu da ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Beyin arka plan gürültüsüne maruz kaldığında, sesleri filtrelemek için daha çok efor harcar. Bu durum zamanla dikkat problemleri, kronik zihinsel yorgunluk ve odaklanma güçlüğü gibi etkilenmelere sebep olabilir. Sürekli arka planda kalan buzdolabı uğultusu, klima sesi veya trafik gürültüsü gibi ‘sessiz’ gürültüler, beyin için aslında bitmek bilmeyen bir mesai anlamına gelir. Bu seslerin, sınıflandırılması ve dinleyici için konumu, içeriği, şiddeti gibi önemli bilgilerin belirlenmesi ancak beynin aktif bir işlemleme sürecine girmesi ile mümkündür. Bu filtreleme eforu, bilişsel enerjiyi tüketerek odaklanma kapasitesini zayıflatır ve gün sonunda zihinsel yorgunluğa yol açar.” şeklinde konuştu.

Gün sonunda açıklanamayan yorgunluğa neden oluyor

Gürültü nedeniyle beyinde oluşan bu sürekli uyarılmışlık halinin, düşük seviyeli ama kronik bir stres yanıtı oluşturabileceğini anlatan Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Kortizol gibi stres hormonlarında hafif ama sürekli bir artış görülebilir. Kişi bunu ‘çok gürültü var’ şeklinde fark etmeyebilir; daha çok gün sonunda gelen açıklanamayan yorgunluk, sinirlilik ya da odaklanma güçlüğü olarak hissedebilir. Beynin, sürekli aktif bir izleme modunda olması, zihinsel kaynaklarımızın tükenmesine dolayısıyla kronik yorgunluğa sebep olabilir. Uyku kalitesinin bozulması ve kaygı seviyesinin artışı ile sonuçlanabilir. Ek olarak, gürültü hassasiyeti bireysel olarak değişkenlik de gösterir. Nörolojik ve biyolojik farklılıklar sebebiyle gürültü seviyesi düşük de olsa, bazı kişiler daha fazla etkilenebilir.” ifadesinde bulundu.

Alışmak korumuyor!

Kısa süreli maruziyetlerde, örneğin konser gibi çok gürültülü bir ortamdan çıktıktan sonra işitme kaybı, dolgunluk ya da hafif çınlama hissedilebildiğini ve bu durumun çoğu zaman geçici olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Ancak bu tür maruziyetler sık tekrar ederse ya da arka plan gürültüsü sürekli bir hal adıysa, gürültünün etkileri de kalıcı hale gelebilir. Bu açıdan en büyük risk grubunu, gürültülü iş yerlerinde çalışan bireyler oluşturuyor. Gürültünün varlığına alışılsa veya gürültüden rahatsız olma konusunda daha fazla toleransa sahip olunsa dahi etkilerini sınırlamak mümkün değildir.” dedi.

Gürültünün etkisinin çoğu zaman kümülatif olarak ortaya çıktığını dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Yani, risk sadece çok yüksek ses ile değil, uzun süreli maruziyetle birlikte artan biriken bir süreç ile kendisini gösterir. Bu nedenle günlük yaşamdaki gürültü kaynaklarına olan maruziyet kontrol altında tutulmalıdır. Kümülatif etkilerin oluşmasını ve kalıcı hale gelmesini engellemek için özellikle gürültülü iş yerlerinde bireysel gürültü engelleyici filtre sistemleri ve kulak koruyucuları kullanılmalıdır.” diye konuştu.

Sessizlik lüks değil, ihtiyaç!

Modern yaşamda sessizliğe erişimin giderek zorlaştığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Gökçe Gültekin, “Şehirleşme ve nüfus yoğunluğu, gürültünün az olduğu veya olmadığı ortam sayısını etkilemiyor olsa da bu alanlara erişimi kısıtlayabiliyor. Ulaşım ve insan hareketliliği sürekli bir arka plan gürültüsü oluşturuyor. Buna bir de teknolojik cihazlar ekleniyor, klima sistemleri, elektronik cihazlar, sürekli açık ekranlar ve bildirimler… Yani sessizlik sadece çevresel olarak değil, içeriden de engellenmiş oluyor. Fiziksel olarak aktif olmasak bile beyin, tüm bu hareketliliği yakalamak konusunda aktif kalıyor.  Gürültü modern yaşamın kaçınılmaz bir parçası olsa da etkileri hafife alınmamalıdır. Gürültüden tamamen kaçınmak mümkün olmayabilir, ancak maruziyet süresini azaltmak, yüksek sesli ortamlarda koruyucu önlemler almak, kulaklık kullanımında ses seviyesine dikkat etmek hem işitme sağlığımızı hem de zihinsel performansımızı korumada önemli adımlardır. Sessizlik bir lüks değil, biyolojik bir ihtiyaçtır. Bu ihtiyaca cevap verebilmek adına atılan her bir adım çok değerli olacaktır.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Sessiz ama gürültülüler! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

MODA EĞİTİMİ VE SEKTÖR DENEYİMİ BİR ARAYA GELDİ

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı olarak hizmet veren Moda Akademisi, kariyer günleri kapsamında Türk moda tasarımcısı Cihan Nacar’ı ağırladı. Karamürsel Kız Meslek Lisesi ve Sakarya Üniversitesi öğrencilerinin de katıldığı söyleşi, soru-cevap bölümüyle interaktif bir şekilde tamamlandı. Etkinlik, moda eğitimi ile sektör deneyimini bir araya getirerek öğrencilerin vizyonuna katkı sağladı.

MODAYA YÖNELİK HER ŞEY KONUŞULDU

Moda tasarımının yalnızca estetik bir üretim alanı olmadığını ifade eden Nacar, tasarımın aynı zamanda araştırma, gözlem ve disiplinler arası düşünmeyi gerektiren bir süreç olduğunu vurguladı. Tasarımın fikir aşamasından koleksiyon oluşturmaya ve üretime uzanan tüm evreleri, modacı Cihan Nacar’ın profesyonel deneyimleri üzerinden ele alındı. Katılımcılar, ilham kaynaklarından özgün tasarım dili oluşturmaya kadar birçok konuda kapsamlı bilgiler edinme fırsatı buldu.

NACAR’DAN ALTIN ÖĞÜTLER

Genç tasarımcı adaylarına önemli tavsiyelerde bulunan Nacar, bu alanda ilerlemek isteyenlerin öncelikle sektörü yakından tanıması gerektiğini belirterek, “Bu yolda yürümek için mutlaka bu alanda çalışmanız gerekiyor. Uzun süre bir yerde çalışın, üretim süreçlerini ve çalışma prensiplerini yerinde görün. Hemen kendi markanızı kurmak zorunda değilsiniz. Bu yol zamanla sizi istediğiniz noktaya götürecektir” dedi.

“YARATICI YÖNÜME GÜVENDİM”

Kendi kariyer yolculuğundan da bahseden Nacar, güzel sanatlar fakültesinde eğitim aldığı dönemde moda alanına yöneldiğini ifade ederek, “Teknik alanda çok iyi değildim ama yaratıcı yönüme güveniyordum. Bu alanda şansımı denedim ve başarılı oldum” diye konuştu.

“İYİ BİLDİĞİNİZ BİR İŞİ YAPIN”

Katılımcıların sorularını da yanıtlayan Nacar, moda sektöründe başarının denemekten geçtiğini vurgulayarak, “Her şeyi yapmak zorunda değilsiniz, iyi bildiğiniz işi yapın. Bu alandaki boşlukları iyi gözlemleyin ve o yönde ilerleyin” dedi. İnsan ilişkilerinin meslekte önemli bir yer tuttuğunu ancak zaman zaman zorlayıcı olabildiğini de dile getiren Nacar, iletişimin işin ayrılmaz bir parçası olduğunu söyledi.

“HİÇ BİR ZAMAN PES ETMEDİM”

Karşılaştığı zorluklara rağmen hiçbir zaman pes etmeyi düşünmediğini belirten başarılı tasarımcı, “Burası bir yarış alanı. Bu yarışta var olmak önemli. Ben hep önüme baktım ve pes etmedim” diyerek gençlere ilham verdi.

Ünlü modacı Nacar’dan altın öğütler yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İlk diş muayenesi, ilk diş ile birlikte yapılmalı!

Çocuklarda diş sağlığının, çoğu zaman ilk dişlerin çıkmasıyla birlikte gündeme geldiğini ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Elif Ayşe Tamtekin Erdoğan, “Ancak birçok ebeveyn, dişler henüz yeni çıkmışken muayenenin gerekli olup olmadığını sorgulayabiliyor. Oysa Dünya Sağlık Örgütü, Amerikan Pediatrik Diş Hekimliği Akademisi ve Türk Pedodonti Derneği’nin ortak görüşüne göre, çocukta ilk diş çıktığı andan itibaren ilk diş muayenesinin yapılması gerekir. En geç bir yaşına kadar bu ilk muayenenin tamamlanması önerilir.” dedi.

İlk diş muayenesinin temel amacının, herhangi bir problem oluşmadan önce çocuğun ağız ve diş sağlığını korumaya yönelik önleyici yaklaşımların başlatılması olduğunu hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Tamtekin Erdoğan, “Bu erken dönemde yapılan bilgilendirme ve yönlendirmeler, ilerleyen yıllarda sağlıklı bir ağız yapısının oluşmasına önemli katkı sağlar.” şeklinde konuştu.

İlk muayenede sadece diş kontrolü değil, çocukla iletişim de hedeflenir! 

İlk muayenede yalnızca diş kontrolü yapılmadığını kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Elif Ayşe Tamtekin Erdoğan, “Aynı zamanda çocukla bir iletişim kurulması da hedeflenir. Bu süreçte velilerden çocuğun genel sağlık durumu, beslenme alışkanlıkları ve ağız bakım rutini hakkında bilgi alınır.” dedi.

Özellikle gece beslenmesi, memede uyuma ya da biberon kullanımı gibi durumların değerlendirildiğine işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Tamtekin Erdoğan, şöyle devam etti:

“Bu alışkanlıklara bağlı olarak diş yüzeylerinde biriken süt artıklarının temizlenmesi için ebeveynlere öneriler sunulur. Genellikle dişlerin nemli bir bez yardımıyla silinmesi tavsiye edilir. Bunun yanı sıra, şeker içeriği yüksek ek gıdaların kullanımının düzenlenmesi de önemle vurgulanır. Çocuğun yaşına uygun diş fırçası ve diş macunu seçimi hakkında bilgilendirme yapılır. Florlu ya da florsuz ürün kullanımı, fırçalama sıklığı gibi konular da bu ilk değerlendirmede ele alınır. Bebekler için ise ağız temizliğini kolaylaştırmak amacıyla parmak fırçaları önerilebilir.”

Amaç, çürük oluşmadan önce önlem almak! 

İlk diş muayenesinde ayrıca çocuğun varsa alışkanlıklarının da değerlendirdiğini aktaran Dr. Öğr. Üyesi Elif Ayşe Tamtekin Erdoğan, “Bu alışkanlıkların diş ve ağız sağlığı üzerindeki etkileri belirlenerek aileye gerekli yönlendirmeler yapılır. Bunun yanında çocuğun çürük risk durumu belirlenir ve buna göre takip planı oluşturulur.” dedi.

Hiç çürük riski olmayan çocuklar için yılda bir kontrol yeterli görülürken, risk durumuna göre 3 veya 6 ayda bir kontrol seansları planlanabileceğini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Tamtekin Erdoğan, “Bu yaklaşımın temel amacı, çürük oluşmadan önce önlem almak ve çocukları düzenli diş hekimi takibiyle sağlıklı bir sürece yönlendirmektir. Aynı zamanda erken yaşta yapılan bu ziyaretler, çocukların diş hekimi ortamına alışmasını ve ilerleyen dönemlerde korku geliştirmeden tedavi olabilmesini sağlar. Ebeveynler çoğu zaman çocuklarını yalnızca ağrı ya da sorun olduğunda diş hekimine götürme eğilimindedir. Ancak bu durum, tedavilerin daha karmaşık ve zor hale gelmesine neden olabilir. Oysa çocuğun ilk dişleri çürümemişken, ağrı veya enfeksiyon yaşamadan yapılan ilk ziyaret, hem çocuğun hem de ailenin süreci daha sağlıklı yönetmesini sağlar.” açıklamasını yaptı.

Eğlenceli materyaller, çocukların sürece daha kolay uyum sağlamasına yardımcı olur! 

Günümüzde birçok diş kliniğinde çocuklara özel alanlar oluşturulduğunu vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Elif Ayşe Tamtekin Erdoğan, “Bu sayede çocuklar, muayene sürecini daha rahat ve keyifli bir şekilde geçirebiliyor.” dedi.

Ebeveynlerin çocuklarını diş hekimiyle tanıştırma sürecinde, eğitici videolar ve hikaye kitaplarının da faydalı birer araç olabileceğini vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Tamtekin Erdoğan, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu materyaller, çocukların diş kliniği ortamını önceden tanımasına ve sürece daha kolay uyum sağlamasına yardımcı olur.” 

İlk diş, diş hekimi ziyaret vakti demek! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Uluslararası Heyet Kartepe’de Buluştu

Kartepe Belediye Başkanı Av. M. Mustafa Kocaman’ın hazır bulunduğu programa Avusturya’nın Karintiya eyaletine bağlı Irschen Belediyesi Belediye Başkanı Manfred Dullnig, Irschen Belediyesi Tarih Derneği Başkanı Hansgeorg Mandler ve beraberlerindeki heyet; Avrupa Çerkes Dernekleri Federasyonu Başkan Yardımcısı Ersan Göztaş, Münih Çerkes Derneği Başkan Yardımcısı Aleyna Göztaş, Uzuntarla Adige Kültür Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sedat Yenişen, Kafkas Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Veysel Arıhan ve Kurucular Kurulu Üyesi Mehdi Çetinbaş katılım sağladı. 

Kültürel Bağlar Güçleniyor

Programın açılışında söz alan Uzuntarla Adige Kültür Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sedat Yenişen, heyeti Uzuntarla’da ağırlamaktan büyük bir memnuniyet duyduklarını ifade ederek, bu tür buluşmaların kültürel bağları güçlendirdiğini ve ortak hafızanın canlı tutulmasına katkı sunduğunu dile getirdi.

Geçmişten Günümüze Dostluk Vurgusu

Kafkas Vakfı Kurucular Kurulu Üyesi Mehdi Çetinbaş, heyetin Kartepe’ye gerçekleştirdiği ziyaretten büyük memnuniyet duyduklarını belirterek, geçtiğimiz yıl Irschen’de gördükleri misafirperverliği memnuniyetle hatırladıklarını ifade etti. Kafkas Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Veysel Arıhan ise, 2025 yılında Drau Katliamı anma programlarında Irschen heyetinin vakıf gönüllülerine ve katılımcılara gösterdiği yakın ilgi ve nezaketi unutmadıklarını belirterek, bu ziyaretin aynı zamanda bir teşekkür niteliği taşıdığını, Uzuntarla mahallesini ve kültürünü tanıtmak istediklerini vurguladı.

Başkan Kocaman’dan Birlik Mesajı

Konuşmasında heyeti Kartepe’de ağırlamaktan büyük memnuniyet duyduğunu ifade eden Başkan Kocaman, bu tür uluslararası buluşmaların yalnızca kurumlar arası iş birliğini değil, aynı zamanda halklar arasında güçlü bağların kurulmasına da vesile olduğunu vurguladı.

Kartepe Belediye Başkanı Av. M. Mustafa Kocaman konuşmasında “Bugün burada sadece bir proje vesilesiyle bir araya gelmiş değiliz; aynı zamanda kültürümüzün ve değerlerimizin bizleri nasıl bir araya getirdiğinin de somut bir örneğini yaşıyoruz. Farklı coğrafyalarda yaşıyor olsak da bir araya gelmek bizim için son derece kıymetlidir” ifadelerini kullandı.

“Kartepe Her Zaman Ev Sahibi Olmaya Hazır”

Kartepe’nin kültürel çeşitliliği ve misafirperverliğiyle bu tür buluşmalara her zaman ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu belirten Başkan Kocaman, “İnanıyorum ki bugün attığımız bu adımlar, yarının daha güçlü iş birliklerine kapı aralayacaktır. Bu tür projeler sayesinde sadece bilgi ve tecrübe paylaşımı değil, aynı zamanda kalıcı dostluklar ve gönül köprüleri de inşa edilmektedir” dedi.

Konuşmasının sonunda heyete teşekkür eden Başkan Kocaman “Sizleri ilçemizde ağırlamaktan büyük bir onur duyduk. İnşallah önümüzdeki süreçte daha kapsamlı projelerde yeniden bir araya gelir, bu güzel iş birliklerini daha da ileri taşırız. Kartepe olarak kapımız da gönlümüz de sizlere her zaman açıktır” diyerek sözlerini tamamladı.

Program, heyetler arasında hediye takdiminin ardından çekilen hatıra fotoğrafı ile sona erdi.

Kartepe’de “Kültürler Arası Değişim” Projesiyle Gönül Köprüleri Kuruldu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeni nesil bilgisayarlar hız ve akıcılığı yeniden tanımlıyor

Uzun süre kullanılan bilgisayarlar; donanımsal eskime, dolu depolama alanı ve güncel yazılımlarla uyumsuzluk nedeniyle performans kaybı yaşayabiliyor. Açılış sürelerinin uzaması ve uygulama gecikmeleri, gün sonunda ciddi bir zaman kaybına dönüşüyor. Yeni nesil bilgisayarlar ise; güçlü işlemci, yüksek RAM kapasitesi ve hızlı depolama çözümleriyle çoklu görevlerde kesintisiz performans sunuyor. Bu sayede kullanıcılar daha kısa sürede daha fazla iş tamamlayabiliyor.

Eski ve yeni cihaz arasındaki fark belirginleşiyor

Eski bilgisayarlar temel ihtiyaçları karşılamakta zorlanırken, yeni nesil cihazlar kullanıcı beklentilerini aşan bir performans sunuyor. Uzaktan çalışma, online eğitim ve içerik üretiminin yaygınlaşmasıyla birlikte güçlü donanıma olan ihtiyaç artıyor. Bu noktada cihaz seçimi, yalnızca konfor değil aynı zamanda verimlilik ve zaman yönetimi açısından kritik hale geliyor.

Excalibur ile yüksek performanslı deneyim

Excalibur, yüksek performansı ince ve taşınabilir formda sunarak kullanıcıların hız ve verimlilik beklentilerine yanıt veriyor. Yeni nesil işlemci ve ekran kartı kombinasyonu, yoğun iş yüklerinde akıcı bir deneyim sağlarken; gelişmiş soğutma sistemi ve hızlı depolama çözümleri kesintisiz kullanım imkânı sunuyor.

Link: https://www.casper.com.tr/excalibur-g920-1490-eqp0x-e-i9-14900hx-64gb-ddr5-ram-1tb-m2-freedos-gaming-laptop-p-190-9908163

Yeni nesil Excalibur bilgisayarlarla zaman kazanın yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Üsküdar Üniversitesi ve NPİSTANBUL Hastanesi, yaklaşık 10 yılı aşkın süredir içinde yer aldığı küresel nöroteknoloji konsorsiyumu kapsamında kongreye güçlü bir akademik ve uzman kadroyla katıldı. Heyete, Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan başkanlık ederken; Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, Prof Dr. Türker Ergüzel, Prof. Dr. Barış Metin, Dr. Alptekin Çetin ve NPISTANBUL Hastanesi Yönetim Kurulu üyesi Fırat Tarhan iki ayrı oturumda depresyonda ve bağımlılıkta anhedoni, anhedoninin ekonomik performans ile ilişkisi, elektrofizyolojik biyobelirteçler ve dönüştürücü bulanık mantık tabanlı YZ modelleri sunumlarıyla katkı sağladı.

Anhedoniye çok boyutlu yaklaşım

“Anhedoninin Nörogenetik Temelleri ve Tedavi Yaklaşımları” başlıklı sunumunda Prof. Dr. Nevzat Tarhan, anhedoniyi çok boyutlu bir nöropsikiyatrik durum olarak ele aldı ve bireyin normalde haz aldığı aktivitelerden keyif alamaması şeklinde tanımlanan anhedoninin; motivasyon eksikliği, haz alamama ve ödülden öğrenememe gibi farklı bileşenlerden oluştuğunu vurguladı.

Sunumunda özellikle beynin mezolimbik dopamin sistemi üzerinde duran Prof. Dr. Tarhan, ventral striatum ile prefrontal korteks arasındaki iletişim bozukluğunun bu durumun temelinde yer aldığını ifade etti. Prof. Dr. Tarhan, ayrıca inflamasyonun dopamin üretimini baskılayarak anhedoniyi derinleştirdiğini, nöroenflamasyonun ise önemli bir risk faktörü olduğunu belirtti.

“Yalnızca serotonin odaklı tedaviler çoğu zaman yetersiz”

Anhedoninin genetik altyapısına da dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, dopamin reseptörleri, BDNF ve stresle ilişkili genlerin hastalığa yatkınlıkta rol oynadığını aktardı. Klinik açıdan yalnızca serotonin odaklı tedavilerin çoğu zaman yetersiz kaldığını ifade eden Prof. Dr. Tarhan, dopaminerjik ve glutamaterjik yaklaşımların daha etkili olabileceğini dile getirdi.

Davranışsal aktivasyon ve pozitif psikoterapi gibi yöntemlerin tedaviye önemli katkılar sağlayabileceğini belirten Prof. Dr. Tarhan, umut duygusunun nöropsikolojik temelleri üzerinden beynin yeniden yapılandırılmasının mümkün olabileceğini sözlerine ekledi.

Bağımlılık ve anhedoni birbirini besliyor

Üsküdar Üniversitesi Öğretim Üyesi, NPİSTANBUL Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, “Anhedoni ve Bağımlılık İlişkisi” başlıklı sunumunda, anhedoni ile bağımlılık arasındaki ilişkiyi ele alarak, ödül sistemindeki bozulmaların yalnızca haz alma kapasitesini azaltmakla kalmayıp, aynı zamanda bireyleri bağımlılık davranışlarına daha yatkın hale getirdiği vurguladı. 

Prof. Dr. Dilbaz, özellikle dopamin temelli ödül mekanizmalarının zayıflaması sonucu bireylerin doğal ödüllerden yeterli tatmin sağlayamadığı ve bu boşluğu madde kullanımı ya da bağımlılık oluşturan davranışlarla doldurma eğilimine girdiğini ifade etti.

Bağımlılık ve anhedoninin birbirini besleyen iki süreç olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Dilbaz, kronik madde kullanımının ödül sistemini daha da bozarak anhedoniyi derinleştirdiğini belirtti. Prof. Dr. Dilbaz, bu nedenle tedavi yaklaşımlarında yalnızca bağımlılık davranışının değil, altta yatan anhedonik yapının da hedef alınması gerektiği vurguladı.

Prof. Dr. Dilbaz, araştırma merkezleri bünyesinde yürütülen çalışmaların, bu iki durumun birlikte ele alınmasının tedavi başarısını artırdığını ortaya koyduğunu ifade etti.

Alkol ve madde bağımlılığında Deep TMS tedavisi

Prof. Dr. Nesrin Dilbaz, ikinci sunumunda depresyon ve anksiyete gibi zihinsel sağlık sorunlarının tedavisinde kullanılan Transkraniyal Manyetik Stimülasyon (TMS) uygulamalarının, bağımlılıkla mücadelede de umut verici sonuçlar sunduğunu ifade etti.

Özellikle Deep TMS’in, beynin derin bölgelerine etki ederek daha güçlü ve hedefe yönelik bir tedavi sağlamak amacıyla geliştirildiğini belirten Prof. Dr. Dilbaz, bu yöntemin alkol ve madde bağımlılığı ile diğer davranışsal bağımlılık türlerinde önemli bir potansiyele sahip olduğunu vurguladı.

Deep TMS tedavisinin bağımlılık üzerindeki etkilerinin, son dönemde yapılan klinik araştırmalarla daha net ortaya konmaya başladığını dile getiren Prof. Dr. Dilbaz, beynin ödül sistemi üzerinde doğrudan etkili olan bu yöntemin, geleneksel tedavilere kıyasla daha az yan etkiyle başarılı sonuçlar sağlayabildiğini ifade etti.

Prof. Dr. Dilbaz, Deep TMS’in özellikle tedaviye dirençli bireyler için güvenli bir alternatif sunduğunu ve bağımlılıkla mücadelede yeni bir umut oluşturduğunu sözlerine ekledi.

Yapay zekâ ve bulanık mantık sağlıkta yeni kapılar açıyor

Üsküdar Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Türker Tekin Ergüzel, “Sağlıkta Hibrid Bulanık Mantık ve Dönüştürücü Model Uygulamaları” başlıklı sunumunda, sağlık alanında bulanık mantık (fuzzy logic) tekniklerinin gelişimini ve modern yapay zekâ sistemleriyle entegrasyonunu ele aldı.

Prof. Dr. Ergüzel, bulanık mantığın klasik doğru-yanlış yaklaşımının ötesine geçerek belirsizlik ve muğlaklık içeren verileri analiz edebilme yeteneği sayesinde sağlık verilerinde önemli avantajlar sağladığını ifade ederek, özellikle MRI, CT ve EEG gibi medikal görüntüleme ve biyosinyal analizlerinde yaygın olarak kullanılan bu yöntemlerin, tanı ve klinik karar destek süreçlerinde yüksek doğruluk oranlarına ulaştığını ifade etti.

Yakın gelecekte gerçek zamanlı klinik karar destek sistemleri daha yaygın kullanılacak

Son yıllarda bulanık mantığın makine öğrenmesi ve derin öğrenme teknikleriyle birleşerek hibrit modeller oluşturduğu ve bu sayede performans ile yorumlanabilirliğin birlikte sağlanabildiğini belirten Prof. Dr. Ergüzel, “NP Model” başlığı altında bu hibrit sistemleri kullandıklarını ve oldukça etkili sonuçlar elde ettiklerini paylaştı.

Sunumda ayrıca, bulanık mantık tabanlı sistemlerin avantajlarının yanı sıra bazı sınırlılıklarına da dikkat çeken Prof. Dr. Ergüzel, özellikle model karmaşıklığı, hesaplama maliyetleri ve genellenebilirlik gibi konuların hâlen geliştirilmesi gereken alanlar olduğunu anlattı.

Yakın gelecekte bu tekniklerin kişiselleştirilmiş tıp, gerçek zamanlı klinik karar destek sistemleri ve çoklu veri entegrasyonu gibi alanlarda daha yaygın kullanılmasının beklendiğini vurgulayan Prof. Dr. Ergüzel, araştırmaların, bulanık mantığın derin öğrenme ile entegrasyonu sayesinde sağlık alanında daha güvenilir ve açıklanabilir yapay zekâ çözümlerinin geliştirilebileceğini ortaya koyduğunu, özellikle nöroteknoloji alanında hibrit modellerin önemi bir kez daha gösterdiğini vurguladı.

EEG biyobelirteçleri tedaviye yön veriyor

Üsküdar Üniversitesi Öğretim Üyesi, NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Barış Metin de sunumunda, depresyon tedavisinde elektroensefalografi (EEG) ve özellikle kantitatif EEG (qEEG) kullanımının önemine dikkat çekerek, elektrofizyolojik biyobelirteçlerin tanımlanması yoluyla tanı, tedavi planlaması ve prognoz öngörüsünün önemli bir araştırma alanı haline geldiğini vurguladı.

EEG’nin non-invaziv, düşük maliyetli ve tekrarlanabilir bir yöntem olması nedeniyle klinik pratikte yüksek uygulanabilirliğe sahip olduğunu belirten Prof. Dr. Metin, biyobelirteçlerin tedavi direncinin öngörülmesi, uygun farmakoterapinin seçilmesi ve yüksek riskli bireylerin belirlenmesinde kullanılabileceğini ifade etti.

NPİSTANBUL Hastanesi’nde yürütülen çalışmalardan örnekler paylaşan Prof. Dr. Metin, derin öğrenme temelli analiz yaklaşımlarının, ön tedavi EEG verileri üzerinden antidepresan yanıtını yüksek doğruluk oranlarıyla sınıflandırabildiğini aktardı. Prof. Dr. Metin, özellikle Sertralin, Bupropion ve plasebo yanıtlarının öngörülmesinde anlamlı sonuçlar elde edildiğini belirtti.

Prof. Dr. Metin ayrıca EEG’de yüksek gama aktivitesinin intihar davranışı ile ilişkili olabileceğine ve belirli elektrot bölgelerinde artan güç değerlerinin potansiyel bir biyobelirteç olarak değerlendirilebileceğine dikkat çekti. 

Sunumunun sonunda Prof. Dr. Metin, tedavi sonlandırma zamanının belirlenmesi, relaps riskinin öngörülmesi ve dirençli olguların tanımlanmasına yönelik uzunlamasına EEG çalışmalarına ihtiyaç olduğunu vurguladı.

Depresyonda anhedoniye odaklı tedavi gerekliliği

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Alptekin Çetin, “Depresyonda Anhedoni” başlıklı sunumunda anhedoninin, depresyonun temel belirtilerinden biri olmasına rağmen çoğu zaman yeterince hedef alınmadığını vurguladı.

Anhedoninin yalnızca haz kaybı değil; aynı zamanda motivasyon, ilgi ve ödül beklentisinde azalma ile karakterize çok boyutlu bir yapı olduğunu ifade eden Çetin, araştırmaların, anhedoninin sadece depresyona özgü olmadığını; şizofreni, bağımlılık ve çeşitli nörolojik hastalıklar gibi birçok durumda ortaya çıkan “transdiagnostik” bir belirti olduğunu gösterdiğini aktardı.

Ayrıca anhedoninin işlevsellik kaybı, tedavi direnci, nüks riski ve intihar eğilimi ile güçlü bir ilişki içinde olduğunu kaydeden Dr. Çetin, sunumda beynin ödül sistemine dair bulgulara da yer vererek, özellikle dopaminin motivasyon ve ödül öğrenme süreçlerindeki rolüne dikkat çekti. Dr. Çetin, Nörogörüntüleme çalışmalarında, anhedonisi olan bireylerde ventral striatum aktivitesinin azaldığı ve prefrontal korteks ile bağlantıların zayıfladığını söyledi. 

Tedavi açısından klasik antidepresanların bazı durumlarda sınırlı kaldığını belirten Dr. Çetin, dopaminerjik ajanlar, ketamin gibi hızlı etkili tedaviler ve nöromodülasyon yöntemlerinin umut vadettiğini dile getirdi ve ayrıca kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımları ile beyin haritalama tekniklerinin gelecekte daha önemli bir rol oynayacağını sözlerine ekledi.

Zihinsel sağlık ekonomiyi de etkiliyor

NPISTANBUL Hastanesi yönetim Kurulu Üyesi Fırat Tarhan, “Dopaminden GSYİH’ye: Anhedoninin Ekonomik Performansla İlişkisi” başlıklı sunumunda zihinsel sağlığı, küresel ekonominin görünmeyen belirleyicilerinden biri olarak ele aldı.

“Dopaminden GSYİH’ye” başlıklı çalışmada, bireylerin motivasyonunu yöneten dopamin sisteminin yalnızca psikolojik değil, aynı zamanda ekonomik sonuçlar da doğurduğunu vurgulayan Fırat Tarhan, “Anhedoni, yani haz ve motivasyon kaybı, bireylerin hedefe yönelik davranışlarını zayıflatarak üretkenliği doğrudan düşürüyor.” dedi.

Araştırmada özellikle “istemek” (motivasyon) boyutundaki kaybın, bireylerin çaba gösterme ve ekonomik faaliyetlere katılımını azalttığı, bunun da mikro düzeyde verimlilik kaybına yol açtığını ifade eden Fırat Tarhan, bu bireysel etkilerin zamanla makroekonomik sonuçlara dönüştüğünü ve anhedoninin küresel ölçekte ciddi bir üretkenlik maliyeti oluşturduğunu belirtti.

Dünya genelinde milyarlarca iş gününün kaybedildiğine ve yaklaşık 1 trilyon dolarlık ekonomik kaybın önemli ölçüde motivasyon eksikliğinden kaynaklandığına dikkat çeken Fırat Tarhan, anhedoninin tüketim, yenilikçilik ve iş gücü piyasası üzerinde de olumsuz etkiler yarattığını ifade etti. Tarhan, bu kapsamda bireylerin daha az risk aldığı, daha az tükettiği ve uzun vadeli hedeflere daha az yatırım yaptığını vurguladı.

Fırat Tarhan, zihinsel sağlığın yalnızca bireysel değil, aynı zamanda ekonomik büyüme ve kalkınma açısından da temel bir politika alanı olarak ele alınması gerektiğini dile getirerek, sunumunu anhedoninin ekonomik performansla ilişkisini ortaya koyan güncel istatistikler ve sayısal verilerle tamamladı.

Fiziksel engeller, doğru nöroteknolojik eşleşmelerle aşılabilir

SBMT-2026 / 23. Nöroteknoloji Kongresi, nörobilim, yapay zekâ ve psikiyatri alanlarının kesiştiği önemli buluşmalara da sahne oldu. Kongrede, Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve psikiyatrist Nevzat Tarhan, geçirdiği trafik kazası sonrası kuadripleji tanısı alan ancak buna rağmen bilimsel çalışmalarını sürdüren Scott Imbrie ile buluşma gerçekleştirdi. Omurilik felci yaşamış olmasına rağmen mücadelesinden vazgeçmeyen Imbrie, bu çalışmalar aracılığıyla hareket kabiliyetini yeniden kazanma yolunda kararlılıkla ilerliyor.

Görüşmede konuşan Prof. Dr. Tarhan, sağlık ve teknoloji alanındaki iş birliklerinin geleceği ve nöroteknolojik uygulamaların paralize hastaların tedavilerine potansiyel katkılarına vurgu yaparken,
 “İnsan beyninin potansiyeli ile nöromühendislik yaklaşımlarının doğru eşleşmesi, fiziksel engellerin aşılmasında yeni bir çağ başlatıyor. Scott Imbrie’nin yaşamı, bilimin insan iradesiyle birleştiğinde nelerin mümkün olabileceğinin somut bir örneğidir.” ifadelerini kullandı.

Scott Imbrie ise “Bugün geldiğim noktada hekimlerin, araştırmacıların ve nöroteknolojik gelişmelerin rolü çok büyük. Özellikle yapay zekâ destekli BCI sistemleri, rehabilitasyon süreçlerinde yepyeni kapılar açıyor. Bu teknolojiler sadece hareketi değil, yeniden bağımsızlığı da mümkün kılıyor.” diye konuştu.

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, Dr. Keerthy Sunder’a “Bilgelik Psikolojisi” Kitabını İmzaladı

Kongrede Prof. Dr. Tarhan’ın bir diğer önemli teması, bütüncül psikiyatri yaklaşımıyla tanınan Keerthy Sunder ile gerçekleşti. Prof. Dr. Tarhan, ruh sağlığı ve bağımlılıktan kurtulma konusunda bütünleştirici yaklaşımları ile tanınan psikiyatrist Keerthy Sunder’a önemli eserlerinden Mesnevi Terapi (Rumi Therapy), İnanç Psikoloji (Faith in the Laboratory), Bilgelik Psikolojisi (The Neuropsychology of Wisdom) kitaplarını takdim etti. 

Beyin haritalama, tedavinin kişiselleştirilmesinde kritik rol oynuyor

Kongrede ayrıca, beyin haritalama ve terapötik müdahaleler alanındaki çalışmalarıyla tanınan Vicky Yamamoto ile de bir araya gelen Prof. Dr. Tarhan, Yamamoto’ya “Women’s Psychology” ve “The Neuropsychology of Wisdom” kitaplarını hediye etti.

Dr. Yamamoto’nun, Society for Brain Mapping and Therapeutics (SBMT) gibi prestijli kuruluşlarda yürüttüğü liderlik görevleri ve bilimsel çalışmaları, kongrede önemli bir şekilde vurgulandı ve onun bu alandaki katkılarının değeri bir kez daha ifade edildi.

Zihinsel Sağlıkta Dijital Dönüşüm: YZ ve Beyin Haritalama Buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konya Büyükşehir Belediyesi, Bosna Hersek’in ilk Cumhurbaşkanı, bilge lider Aliya İzzetbegoviç’in 100. doğum yılı anısına hazırlanan “Aliya 100 Yaşında: Hayat, Fikir, Mücadele” sergisine ev sahipliği yapıyor.

Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Tantavi Kültür ve Sanat Merkezi’ndeki sergiyi Meram Belediye Başkanı Mustafa Kavuş, Aliya İzzetbegovic’in kızı Sabina Berberovic ve Aliya İzzetbegoviç Vakfı Kurucu Heyeti ve Yönetim Kurulu Üyesi Adis Alagiç ile birlikte ziyaret etti.

Sergiyle ilgili değerlendirmelerde bulunan Başkan Altay, Tantavi Kültür ve Sanat Merkezi’nin Konya’nın en önemli kültür-sanat merkezlerinden birisi haline geldiğini ifade ederek, Konya Büyükşehir Belediyesi olarak önemli bir sergiye daha ev sahipliği yaptıklarını söyledi. 

“ONUN FİKRİNİ, MÜCADELE HAYATINI, ÖZELLİKLE ÇOCUKLARIMIZA, GENÇLERE ANLATMAK İÇİN ÖNEMLİ BİR FIRSAT OLDU”

Serginin Aliya İzzet Begoviç’in hayatını, fikri dünyasını anlatan önemli bir sergi olduğunu kaydeden Başkan Altay, “Kendisinin kişisel eşyalarını burada sergiliyoruz. Ama en önemlisi onun fikrini, mücadele hayatını, özellikle çocuklarımıza, gençlere anlatmak için önemli bir fırsat oldu. Aliya, Konya ile Bosna Hersek arasındaki yakınlığı bilen ve son seyahatini Konya’ya yapmış bilge lider. Konya olarak da biz bu vefaya sahip çıkmak adına onu en güzel şekilde anlatmak için bu organizasyonu gerçekleştirdik. Bugün aileden kızı da bize eşlik etti. Kendisine tekrar Konya’ya, bu güzel şehre hoş geldiniz diyorum” ifadelerini kullandı.

“GÖNLÜNDE BOSNA HERSEK SEVGİSİ OLAN HERKESİ SERGİYE DAVET EDİYORUM”

Özellikle Batı dünyasına ve İslam dünyasına Aliya’nın fikirlerini anlatmanın çok önemli ve kıymetli olduğunu vurgulayan Başkan Altay, “Bilge liderin izinde böyle bir iş yapmak Konyalılar adına da büyük bir mutluluk. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Gönlünde Bosna Hersek sevgisi olan, Aliya İzzet Begovic hatırası, sevgisi, muhabbeti olan herkesi Tantavi Kültür Merkezimizdeki bu sergiye davet ediyorum” değerlendirmesini yaptı.

“BÜYÜKŞEHİR BELEDİYEMİZLE BERABER EV SAHİBİ OLMAKTAN ÇOK MUTLUYUZ”

Meram Belediye Başkanı Mustafa Kavuş, Aliya’nın Türkiye’de ve Konya’da en az ülkesindeki kadar çok sevildiğini belirterek, “Bizim için çok kıymetli bir değer. Bugün onun kıymetli kızı da burada. Savaş dönemlerinde yanında bizzat bulunmuş bir hanımefendiyi de ağırlamak çok güzel. Büyükşehir Belediyemizle beraber ev sahibi olmaktan da çok mutluyuz. Kişisel eşyaları var. Hayatının mücadele dönemi, savaş dönemi, en son olgunlaşma dönemine ait güzel, faydalı bilgiler var. Ben o duygu aktarımını yaşadım. Hayatımızda önemli yeri olan örnek lider olarak konumlandırdığımız liderlerden bir tanesi. Küçük, büyük tüm Konyalı hemşehrilerimizi 10 Mayıs’a kadar devam edecek sergiye mutlaka uğramalarını rica ediyorum” diye konuştu.

“KONYALILARIN SAVAŞ ZAMANINDA BİZİM YANIMIZDAKİ DURUŞLARINI, DESTEKLERİNİ HİÇBİR ZAMAN UNUTMUYORUZ”

Aliya İzzetbegoviç’in kızı Sabina Berberoviç ise sergiyi çok beğendiğini ifade ederek, “Taşıması gereken mesajı ve prensipleri taşıdığını düşünüyorum. Bugün Konya’nın bir kısmını gezebildik, her şey çok güzeldi, şehriniz çok cana yakın bir hissiyat veriyor. Bosna Hersek ve Türkiye kardeş ülkeler. Halklarımız dostane ve kardeşlik ilişkileri içinde. Ancak şunu da söylememiz lazım; Konyalı vatandaşların Bosna Hersek’te savaş zamanında bizim yanımızdaki duruşlarını, desteklerini hiçbir zaman unutmuyoruz. Şu anda artık savaş değil, özgürlük içinde yeni, güzel projeleri beraber yapıyoruz. Konya’daki Bosna Hersek ile ilgili sembollerden de belli oluyor. İş birliği içinde yolumuza devam edeceğiz. Konya’da Bosna Hersek ve Aliya İzzetbegoviç adını taşıyan cadde, mahalle, cami, park o kadar çok sembol var ki bu muazzam bir şey. Ben geldiğimde bunu görünce çok şaşırdım. Çok teşekkür ederiz” açıklamalarını yaptı.

TÜM MATERYALLER, SARAYBOSNA’DAKİ ALİYA İZETBEGOVİÇ VAKFI ARŞİVLERİNDEN ÖZENLE SEÇİLDİ

Sergide; bilge lider Aliya’nın entelektüel derinliğini ve bağımsızlık yolundaki kararlı duruşunu yansıtan kişisel eşyaları, biyografik belgeleri, orijinal el yazmaları, kendi kütüphanesinden seçilen kitaplar ve tarihi fotoğraflar yer alıyor. 

Sergilenen tüm materyaller, Saraybosna’daki Aliya İzetbegoviç Vakfı arşivlerinden özenle seçilmiş ve İlim Yayma Vakfı’nın organizasyonuyla tematik bir kurgu içinde bir araya getirildi.

“Aliya 100 Yaşında: Hayat, Fikir, Mücadele” sergisi, 10 Mayıs 2026 tarihine kadar Tantavi Kültür ve Sanat Merkezi’nde ziyaret edilebilecek
 

Başkan Altay Tüm Konyalıları “Aliya 100 Yaşında: Hayat, Fikir, Mücadele” Sergisi’ni Görmeye Davet Etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bağcılar’da 15-28 yaş grubu gençlere bilimsel, sosyal, kültürel, sanatsal ve sportif alanda eğitim hizmeti veren Bağcılar Belediyesi Gençlik Merkezi’nin dikkat çeken sınıflarından biri okçuluk. Son zamanlarda özellikle diziler nedeniyle okçuluk kursuna yoğun bir ilgi oldu. Gençler, kursta hem geleneksel okçuluk eğitimi alıyor hem de keyifli zaman geçiriyor.

Oyunculuk hayatı değişti

Kursun müdavimlerinden biri de dizilerde figüranlık yapan Umut Kerem Akdeniz. Lise öğrencisi olan Akdeniz, boş zamanlarını dizi setlerinde değerlendiriyor. Kendini geliştirmek için birçok eğitimi alan Akdeniz’in oyunculuk hayatı Bağcılar Belediyesi Gençlik Merkezi’nde aldığı okçuluk eğitimiyle değişti. Akdeniz, artık en çok izlenen tarihi dizilerde okçu rolünde oynuyor.

Ok atmakta zorlanırken şimdi attığımı vuruyorum

Öğrencilikle oyunculuğu aynı anda götürmeye çalıştığını söyleyen Akdeniz, “Tarih dizilerinde oyuncu olarak çalışıyorum. Buranın benim oyunculuğuma gerçekten çok büyük önemli katkıları oldu. Okçuluk beni çok geliştirdi ve bana çok büyük bir fayda sağladı. İlk zamanlarda ok atmakta zorlanırken buradan aldığım eğitimle beraber artık attığımı vuruyorum. ‘Kuruluş Osman’, ‘Aziz Mahmut Hüdai’ gibi tarihi dizilerde okçu asker olarak görev alıyorum. Buda benim daha çok tanınmamı sağlıyor ve oyunculuğumun da ilerlemesine katkı sunuyor. Bundan sonraki hedefim buradan almış olduğum eğitimle okçuluk konusunda kendimi dahada geliştirerek oyunculuk sektöründe dahada ilerlemek. Bize bu hizmeti sunduğu için Belediye Başkanımız Yasin Yıldız’a teşekkürlerimizi sunuyorum” dedi.

Onu başarılı görmek bizi mutlu ediyor

Okçuluk Kursu eğitmeni Hacer Dilaver ise “Burada gençlere yönelik okçuluk dersleri vermekteyiz. Kursiyerlerimizden biriside Umut, onu böyle başarılı görmek bizi de oldukça mutlu ediyor. Geleneksek okçuluk alanında eğitim veriyoruz. Okları, yayları kurmayı, ok atmayı öğreniyorlar. Bütün öğrencileri gençleri burada ok atmaya davet ediyoruz. Bu bizim geleneksel sporumuz aynı zamanda bunu bilmeleri bizi de mutlu eder” diye konuştu.

5 yeni Gençlik ve Kültür Merkezi daha yapacağız

Gençlik Merkezi’nin gençlerin uğrak yeri olduğunu söyleyen Bağcılar Belediye Başkanı Yasin Yıldız, “Gençler, burada kaliteli zaman geçiriyorlar. Üniversiteye yönelik kurslarımızın yanında herkesin kendi ilgi alanına göre kurslar, atölyeler bulunuyor. İnşallah benzeri mekanların sayısını artıracağız. Önümüzdeki dönemde 5 yeni Gençlik ve Kültür Merkezimizi Bağcılar’ımıza kazandırıyoruz. Mevcuttaki Göztepe Gençlik Merkezi’mizi de yeni branşlar ekleyerek daha modern ve kullanışlı hale getiriyoruz. Bu sayede ilçemizdeki 6 tesisimiz gençlerimize ve ailelerine hizmet verecek” dedi.

Okçuluk kursunu bitirdi, tarihi dizilerde rol aldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Gün ışığı göz gelişimi için koruyucu bir faktör yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Acıbadem Altunizade Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Dr. Tolga Birgül “Gözde et büyümesi çoğu zaman gözlerin buruna yakın iç kısımlarında yoğun kızarıklık ile fark edilir. Hastalar kendileri aynaya baktıklarında veya çevresindekilerin dikkat çekmesi ile fark ederler. Bu doku zamanla korneanın üzerine yürüyebilir ve görme alanını kapatabilir. Başlangıçta basit bir kızarıklık ve kanlanma gibi görülse de ilerlediğinde görme kaybına neden olabilmektedir. Bu nedenle geçmeyen göz kızarıklığı durumunda mutlaka doktora başvurulmalıdır” diyor.

Göz eti büyümesinde hastaların şikayetlerini ‘Gözüme sanki kum tanesi kaçmış gibi hissediyorum veya herkes bana gözlerin neden bu kadar kırmızı, az mı uyudun ya da alkol mü aldın diye soruyor’ gibi söylemlerle dile getirdiğini belirten Dr.Tolga Birgül, oysa bu durumun çoğu zaman gözde et büyümesinden kaynaklanabildiğini vurguluyor. Göz Hastalıkları Uzmanı Dr. Tolga Birgül, göz etine yol açan 4 önemli etkeni anlattı, belirtilere ve tedaviye yönelik önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.

Güneş ışığı ve ultraviyole maruziyeti

Göz eti gelişiminde en önemli faktörlerden biri güneş ışığına uzun süre maruz kalmak. Araştırmalar, yoğun güneş ışığına maruz kalan kişilerde pterjiumun (gözde et büyümesi) daha sık görüldüğünü ortaya koyuyor.

Rüzgar, toz ve kum gibi çevresel tahriş

Toz, kum ve rüzgar gibi çevresel faktörler, özellikle açık havada çalışan kişilerde riski artırıyor. Zira göze sık sık kaçan toz, kum ve yabancı cisimler göz yüzeyindeki dokuyu sürekli uyararak tahrişe neden olurken, bu tahriş zamanla dokunun (konjonktivanın) kalınlaşmasına ve korneaya doğru ilerleyen et büyümesine zemin hazırlayabiliyor.

Kronik göz kuruluğu

Uzun süre bilgisayar veya telefon ekranına bakmak da göz kuruluğuna yol açabiliyor. Göz Hastalıkları Uzmanı Dr. Tolga Birgül “Özellikle bilgisayar başında gerekli göz molalarını vermeden uzun süre kalan ve yine uzun süreler telefon ekranına bakan kişilerde göz kuruluğu arttığı için bu hastalığa daha sık rastlayabiliyoruz. Göz yüzeyinin yeterince nemli olmaması da pterjium gelişimini kolaylaştırabiliyor” diyor.  

Göz yapısının kuruluğa yatkın olması

Bazı kişilerde göz yüzeyi doğal olarak daha hassas ve nem dengesini korumakta zorlanan bir yapıya sahip olabilir. Bu durum göz yüzeyinin dış etkenlere karşı daha kolay tahriş olmasına neden olur. Yeterli nem sağlanamadığında gözün koruyucu tabakası zayıflar ve konjonktiva dokusu zamanla kalınlaşıp korneaya doğru ilerleyebilir. Göz kuruluğu yaşayan kişilerde bu süreç daha kolay tetiklenebilir ve pterjium (gözde et büyümesi) gelişme riski artabilir.

xxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxx

Gözünüzde bu belirtilere dikkat!

Dr. Tolga Birgül, göz eti büyümesinin belirtilerini şöyle sıralıyor;  

• Gözde sürekli kızarıklık ve kanlanma
• Gözde yanma, batma ve sulanma
• Gözün iç kısmında kabarıklık oluşması
• Estetik olarak gözün kırmızı görünmesi
• Beklenmemiş şekilde Astigmat gelişmesi veya artması

xxxxxxx Kutu Bilgisi xxxxxxxx

Gözde et büyümesinin tedavisi nasıl yapılıyor!

Gözde et büyümesinin tedavisi hastalığın durumuna göre planlanıyor. Göz Hastalıkları Uzmanı Dr. Tolga Birgül “Her pterjiumun ameliyat edilmesi gerekmeyebiliyor. Eğer doku uzun süre aynı kalıyorsa, stabil ise takip edilebiliyor. Ancak aktif büyüyen ve korneaya ilerleyen pterjiumlarda cerrahi tedavi gerekiyor” diyor. Bu ayırımın yapılması için göz muayenesi yapılması gerektiğini, tedavide en önemli noktanın cerrahi sonrası tekrar oluşumun önlenmesi olduğunu vurgulayan Dr. Tolga Birgül şöyle konuşuyor: “Pterjium cerrahisinde sadece et dokusunun çıkarılması yeterli değildir. Asıl önemli olan ameliyat sonrası tekrar etmesini önlemektir. Bunun için özel cerrahi teknikler kullanıyoruz; et dokusunu çıkardıktan sonra konjonktival flep ve otogreft gibi yöntemlerle kapatmadan önce geride kalan yüzeyi elmas uçlu özel bir tur motoruyla mikro düzeyde temizliyoruz. Bu yöntemle geride kalabilecek mikroskobik dokular da temizleniyor ve tekrar etme riski önemli ölçüde azaltılıyor.”

Gözdeki sinsi tehlikenin görülme sıklığı artıyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Romantik ilişkilerin diğer ilişkilere kıyasla daha kırılgan bir yapıya sahip olduğunu dile getiren Özer, bu nedenle bu alanlarda daha özenli ve bilinçli bir iletişim kurulması gerektiğini söyledi.

Olumsuzluklar neden daha güçlü?

Söyleşide dikkat çeken başlıklardan biri de ilişkilerde olumsuz deneyimlerin etkisiydi. Özer, bir olumsuz deneyimin etkisini dengelemek için beş olumlu deneyime ihtiyaç duyulduğunu belirterek, insan doğasının negatif olana daha duyarlı olduğuna işaret etti.

İyi anların ve olumlu paylaşımların ifade edilmesinin çoğu zaman ihmal edildiğini vurgulayan Özer, ilişkilerde sadece sorunların değil, iyi anların da konuşulmasının önemine dikkat çekti.

“İlişkiler bir süreçtir ve dönüşüm kaçınılmazdır”

Bireylerin zaman içinde değiştiğini ve bunun sağlıklı bir gelişim göstergesi olduğunu belirten Özer, kişisel dönüşüm ile ilişki dinamiklerinin her zaman paralel ilerlemediğini ifade etti.

İlişkilerde tarafların farklı hızlarda değişebileceğini ve bunun zaman zaman uyumsuzluklara yol açabileceğini belirten Özer, esnemeyen yapıların kırılgan hale geldiğini söyledi.

“Her ilişkinin bir ömrü olabilir”

Toplumda ilişkilerin “ömür boyu sürmesi” üzerinden değerlendirildiğini ancak bunun her zaman gerçekçi olmadığını ifade eden Özer, ilişkilerin de bir yaşam döngüsü olabileceğini dile getirdi.

İlişkilerin sağlıklı bir şekilde sonlandırılmasının da en az sürdürülmesi kadar önemli olduğunu belirten Özer, ayrılık süreçlerinde nezaket ve “helalleşme” kültürünün önemine dikkat çekti.

Evlilik bir “müessese” ve dönüşüyor

Evliliği toplumsal bir kurum olarak tanımlayan Özer, değişen sosyolojik dinamiklerle birlikte evlilik yapısının da dönüşüm geçirdiğini ifade etti. Özellikle kadınların ekonomik ve sosyal hayatta daha aktif rol almasının, ilişkilerin yapısını ve sürdürülebilirliğini doğrudan etkilediğini vurguladı.

“Hayatın anlamı kişiseldir ve değişir”

Söyleşinin son bölümünde yaşam amacı kavramına değinen Özer, varoluşçu yaklaşım çerçevesinde hayatın anlamının bireysel ve değişken olduğuna dikkat çekti.

İnsanların yaşamları boyunca farklı dönemlerde farklı anlamlar bulabileceğini belirten Özer, “hayatın anlamı” kavramının tek ve sabit bir hedef yerine, kişisel deneyimlerle şekillenen dinamik bir süreç olduğunu ifade etti.

Koçluk dünyası için ilham verici bir buluşma

Koçluk metodolojisiyle güçlü paralellikler taşıyan söyleşi, katılımcılara hem profesyonel hem de kişisel gelişim açısından önemli kazanımlar sundu. İlişki sistemlerine dair derinlikli bakış açısı, koçların danışanlarıyla kurdukları bağlara da yeni bir perspektif kazandırdı.

Etkinlik sonunda katılımcılar, Gülcan Özer’in kitaplarını imzalatma fırsatı da buldu.

ICF Türkiye, farklı disiplinlerden uzmanları koçluk dünyasıyla buluşturmaya devam ederek, mesleki gelişimi destekleyen etkinliklerine önümüzdeki dönemde de devam edecek.

“İlişkileri konuşmak kolay değil ama başka yolu da yok” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Derin beyin simülasyonunun neden “zamanı geriye sarıyor” ifadesiyle tanımlandığını açıklayan Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Hilmi Kaya, “Parkinson hastaları ilaç tedavisinin ilk yıllarında oldukça iyi bir dönem geçirir. Ancak zamanla ilaçların etkisi azalır ve hastalık bulguları yeniden belirginleşir. Beyin pili uygulandığında ise hastalar çoğu zaman ilaçlardan ilk fayda gördükleri döneme geri döner. Bu nedenle hastaların hareket kabiliyeti artar, günlük yaşamları kolaylaşır ve daha rahat bir dönem yaşayabilirler” ifadelerini kullandı.

Doğru hastada tedavinin seyrini değiştirebilir

Parkinson tedavisinde ilk seçeneğin ilaç olduğunu vurgulayan Kaya, “İlaç tedavisiyle hastalar 3, 5 hatta 7 yıl sürebilen iyi bir dönem geçirir. Ancak bir süre sonra ilaçlar etkili olmamaya başlar ve yan etkiler ortaya çıkar. Bu noktada cerrahi tedavi devreye girer. Ancak kognitif fonksiyon bozukluğu olan yani bunamanın ön planda olduğu hastalarda bu tedavi uygulanamaz. Ayrıca beyinde ciddi hasarlara bağlı gelişen durumlarda da her zaman etkili olmayabilir. Ancak uygun hastalarda derin beyin simülasyonu önemli bir tedavi seçeneği. Bu nedenle doğru hasta seçimi ve uygun zamanda yapılan müdahale tedavinin başarısında belirleyici olur” dedi.

Derin beyin simülasyonu Parkinson’da zamanı geriye sarabilir yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu önemli soruna çözüm olabilecek yeni bir teknoloji ise Acıbadem Üniversitesi’nde geliştirildi. Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Tanıl Kocagöz ile Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Başkanı Prof. Dr. Özge Can’ın kurucusu olduğu ve Acıbadem Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Merkezi’nde yer alan Bio-T Biyoteknoloji Çözümleri ve Üretim A.Ş.’de geliştirilen “Hızlı Antibiyotik Duyarlılık Testi”, hastadaki bakterinin hangi antibiyotiğe duyarlı olduğunu çok kısa sürede belirleyebiliyor. Testte, antibiyotiğin etkisiyle ölen bakteriler özel bir boya sayesinde ışık veriyor; böylece hangi antibiyotiğin işe yaradığı hızlı ve net bir şekilde anlaşılabiliyor. Bu hızlı antibiyotik duyarlılık testi sayesinde, normalde bir gün sürebilen antibiyotik duyarlılık belirleme süreci 15-90 dakikaya indirilebiliyor. Laboratuvar çalışmaları tamamlanan testin yakın zamanda sağlık sisteminde kullanıma girmesi hedefleniyor.

Antibiyotik İşe Yaradığında Işık Saçan Bakteriler 

Geliştirilen test, enfeksiyon etkeni bakterinin farklı antibiyotiklere duyarlılığını hızlı bir şekilde saptayarak hastaya hangi ilacın etkili olacağını ortaya koyuyor. Böylece hekimler, vakit kaybetmeden hastaya doğru ve etkili tedaviyi başlatabiliyor. Prof. Dr. Tanıl Kocagöz yöntemi şu şekilde anlatıyor: “Bu yöntemde, bakterinin hücre zarından canlıyken içeri giremeyen özel bir boya kullanıyoruz. Bakteri, antibiyotiğin etkisiyle öldüğü anda hücre zarı geçirgen hale geliyor ve bu boya bakterinin içine sızıyor. İçeri giren boya, bakterinin DNA’sına bağlandığında ışık yaymaya başlıyor. Bu sayede bakterinin ölüp ölmediğini çok kısa sürede anlayabiliyoruz. Klasik testlerde ise bakterinin çoğalmasını ve besi yerinde gözle görülür bir bulanıklık oluşturmasını beklemek gerekiyordu. Bu da zaman kaybına yol açıyordu. Bizim geliştirdiğimiz yöntemde ise bunu beklemeye gerek kalmıyor; bakteri öldüğü anda boya içeri giriyor ve hemen ışık sinyali veriyor.” 

Antibiyotik direnci olduğunda ise bakterinin hiç tepki vermediğini söyleyen Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, “Eğer bakteri kullanılan antibiyotiğe dirençliyse ve ölmezse, boya hücre içine giremiyor ve herhangi bir ışık oluşmuyor. Bu durumda da o antibiyotiğin etkisiz olduğunu, o hastada işe yaramadığını, yani bakterinin dirençli olduğunu hızlıca saptayabiliyoruz” şeklinde konuşuyor. 

Saatler İçinde Doğru Tedaviye Başlanıyor 

Özellikle hastane enfeksiyonlarının yaygın olduğu ve çoklu ilaç direncine sahip mikroorganizmaların giderek arttığı günümüzde bu tür hızlı tanı yöntemleri büyük önem taşıyor. Yoğun bakım ünitelerinde ya da bağışıklık sistemi zayıf hastalarda, doğru antibiyotiğe hızlı ulaşmak, tedavinin başarısını doğrudan etkileyen kritik bir faktör olarak görülüyor.

Geliştirilen teknolojinin önemine dikkat çeken Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, klasik yöntemlerde antibiyotik duyarlılığını belirlemenin oldukça zaman aldığını vurgulayarak, “Bugüne kadar bir bakterinin hangi antibiyotiğe duyarlı olduğunu anlamak için en az bir gün beklemek zorunda kalıyorduk. Geliştirdiğimiz hızlı antibiyotik duyarlılık testi sayesinde bu süreyi bir buçuk saatten kısa bir süreye indiriyoruz. Bu da enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde çok önemli bir zaman kazancı anlamına geliyor” diyor.

Gereksiz Antibiyotik Kullanımına Karşı Güçlü Adım

Yanlış ya da gereksiz antibiyotik kullanımının antibiyotik direncinin en önemli nedenlerinden biri olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, “Hangi antibiyotiğin işe yarayacağını bilmeden tedaviye başlamak çoğu zaman kaçınılmaz olabiliyor. Ancak bu durum hem hastanın doğru tedaviye geç ulaşmasına hem de bakterilerin direnç geliştirmesine yol açabiliyor. Bizim geliştirdiğimiz test, her hastaya uygun antibiyotiğin hızlı şekilde belirlenmesini sağlayarak gereksiz antibiyotik kullanımının önüne geçmeyi hedefliyor” ifadelerini kullanıyor.

Testin, kişinin enfeksiyonuna uygun antibiyotik kullanımının önünü açtığını vurgulayan Prof. Dr. Özge Can ise teknolojinin yalnızca bir tanı yöntemi değil, aynı zamanda tedavi başarısını artıran bir sistem olduğunu belirterek, “Gereksiz antibiyotik kullanımının önlenmesiyle, hem hasta için daha etkili bir tedavi sağlanıyor hem de antibiyotik direncinin yayılması engellenebiliyor” diyor.

Günümüzde birçok hastada test sonuçları beklenmeden geniş spektrumlu antibiyotiklerin kullanıldığını hatırlatan Prof. Dr. Özge Can, “Yanlış ya da gereksiz antibiyotik kullanımı yalnızca tedaviyi zorlaştırmıyor, aynı zamanda bakterilerin antibiyotiklere direnç kazanmasına neden oluyor. Geliştirdiğimiz hızlı antibiyotik duyarlılık testi sayesinde her hastaya uygun, hedefe yönelik tedavi mümkün hale geliyor” ifadelerini kullanıyor.

Testin özellikle hastane enfeksiyonlarıyla mücadelede önemli bir rol oynayabileceğini de belirten Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, geliştirdikleri sistemin kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımına katkı sunduğunu ifade ediyor. Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, hastane enfeksiyonlarında en büyük sorunlardan biri, etken bakterinin hangi antibiyotiğe dirençli olduğunu hızlıca tespit edememek olduğunu belirtiyor.

Yeni testin bir diğer önemli katkısının, antibiyotiklerin daha akılcı kullanılmasına destek olmak olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, “Bu yöntemle artık antibiyotik seçimi tahmine dayalı olmaktan çıkıyor. Veriye dayalı, hastaya özel bir tedavi planı oluşturulabiliyor” diyor.

Toplum Sağlığı İçin Önemli Adım 

Laboratuvar aşaması tamamlanan ve yerli bir teknoloji olarak geliştirilen hızlı antibiyotik duyarlılık testinin yaygın kullanıma girebilmesi için çalışmalar sürüyor. Prof. Dr. Özge Can, “Bu teknolojinin en kısa sürede hastanelerde kullanılmasını istiyoruz. Şu anda piyasaya çıkması için sağlık endüstrisiyle görüşmeler gerçekleştiriyoruz. Amacımız, geliştirdiğimiz bu yöntemin hastalara en hızlı şekilde ulaşması” diyor.

Uzmanlara göre enfeksiyon hastalıklarında doğru tedaviye hızlı ulaşmak yalnızca bireysel hastalar için değil, toplum sağlığı açısından da kritik önem taşıyor. Hızlı antibiyotik duyarlılık testleri, gelecekte antibiyotik direnciyle mücadelede en önemli araçlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Işık Saçan Bakterilerle Hızlı Tanı: Hastaya Uygun Antibiyotik Dakikalar İçinde Saptanıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kardeşlerin ayrılması, duygusal güvenliklerini zedeliyor!

Boşanma sürecinin çocuk için önemli bir kayıp ve yeniden uyum gerektiren bir durum olduğunu ifade eden Klinik Psikolog Tuğçe Tunçel, “Bu süreçte kardeşlerin de birbirinden ayrılması, çocuğun ‘güvenli alanlarından’ birinin daha kaybı anlamına gelir.” dedi.

Kardeşlerin çoğu zaman çocuk için yalnızca bir aile üyesi değil, aynı zamanda bir duygusal destek kaynağı olduğunu aktaran Tunçel, “Bu bağın kopması; yalnızlık, terk edilme hissi, kaygı ve öfke gibi duyguların yoğunlaşmasına neden olabilir. Uzun vadede bu durum, çocuğun ilişkilerde süreklilik ve güven algısını zedeleyebilir. Özellikle erken yaşlarda yaşanan bu tür ayrılıklar, bağlanma örüntülerini etkileyerek daha kaygılı veya kaçıngan bağlanma stillerinin gelişmesine zemin hazırlayabilir. Çocuk, ‘yakın olduğum insanlar bir gün gider’ şeklinde bir inanç geliştirebilir. Bu da ileriki yaşlarda arkadaşlık ve romantik ilişkilerde mesafe koyma ya da aşırı bağımlı olma gibi uç davranışlara yol açabilir.” şeklinde konuştu.

Kardeşlerin birlikte kalabilmesi, çocuğun psikolojik dayanıklılığı açısından koruyucu bir faktör!

Kardeş ilişkisinin, çocuğun sosyal ve duygusal gelişimi için benzersiz bir alan olduğuna dikkat çeken Klinik Psikolog Tuğçe Tunçel, “Çocuklar kardeşleriyle birlikteyken paylaşmayı, çatışma çözmeyi, empati kurmayı ve duygularını düzenlemeyi öğrenirler. Aynı zamanda kardeşler, özellikle zor zamanlarda birbirleri için ‘tanıdık ve güvenli bir liman’ işlevi görür.” dedi.

Birlikte büyüyen kardeşler arasında oluşan ortak anıların, kimlik gelişimini desteklediğini ve aidiyet duygusunu güçlendirdiğini kaydeden Tunçel, “Bu bağ, çocukların stresle başa çıkma becerilerini artırır ve yalnızlık hissini azaltır. Dolayısıyla kardeşlerin birlikte kalabilmesi, çocuğun psikolojik dayanıklılığı açısından koruyucu bir faktör olarak değerlendirilebilir.” ifadelerini kullandı.

Temas eksikliği, kardeşler arasında duygusal mesafeyi artırır! 

Ayrı büyüyen kardeşler arasında zamanla duygusal uzaklaşma veya yabancılaşma görülebildiğine değinen Klinik Psikolog Tuğçe Tunçel, “Düzenli temas ve ortak yaşantı eksikliği, kardeşler arasında zamanla duygusal mesafenin artmasına neden olabilir. Özellikle küçük yaşlarda ayrılan kardeşler, birbirlerini yeterince tanıyamayabilir ve ilişki yüzeysel kalabilir.” dedi.

Bunu önlemek için ebeveynlerin bilinçli bir çaba göstermesinin çok önemli olduğunu vurgulayan Tunçel, “Düzenli görüşmeler, ortak etkinlikler, tatiller ve mümkünse rutin bir iletişim planı oluşturulmalı. Günümüzde dijital iletişim araçları da bu bağı desteklemek için kullanılabilir. Ancak burada önemli olan sadece temas sıklığı değil, temasın niteliğidir yani çocukların birlikte kaliteli zaman geçirebilmesi gerekir. Ayrıca ebeveynlerin kardeş ilişkisini destekleyici bir dil kullanması ve taraf tutmaktan kaçınması da kritik rol oynar.” açıklamasını yaptı.

Kardeşler birlikte kalmalı veya bağlarının desteklenmesine önem verilmeli!

Ayrılığın etkisinin çocuğun bireysel özelliklerine göre değişkenlik gösterdiğini de sözlerine ekleyen Klinik Psikolog Tuğçe Tunçel, şunları söyledi:

“Küçük çocuklar ayrılığı daha somut bir kayıp olarak yaşarken, ergenler bunu daha karmaşık duygularla (öfke, suçluluk, sadakat çatışması) deneyimleyebilir. Erken çocukluk döneminde yaşanan ayrılıklar, bağlanma üzerinde daha derin etkiler bırakabilir.

Cinsiyet tek başına belirleyici değildir; ancak toplumsal roller nedeniyle bazı çocuklar duygularını ifade etmekte daha zorlanabilir veya daha fazla içselleştirebilir.

Daha hassas, içe dönük veya kaygıya yatkın çocuklar ayrılıktan daha fazla etkilenebilir. Daha esnek ve sosyal çocuklar ise destekleyici çevre varsa daha kolay uyum sağlayabilir.

Sonuç olarak, kardeşlerin ayrılması her çocuk için aynı etkiyi yaratmaz; ancak genel olarak bu durum, çocuğun duygusal güvenliği üzerinde risk oluşturur. Bu nedenle mümkün olan durumlarda kardeşlerin birlikte kalması, mümkün değilse de bağlarının aktif şekilde desteklenmesi büyük önem taşır.”

Kardeşlerin ayrılması duygusal güvenliği riske atıyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Gecenin kulisinde ise tatlı bir sürpriz yaşandı. Son dönemin dikkat çeken ve sevilen grubu Manifest’in genç üyeleri, Sibel Can’ı kulisinde ziyaret ederek bu özel geceyi birlikte ölümsüzleştirdi.

Yaklaşık üç saat süren konserine “Daha Yolun Başındayım” ile güçlü bir başlangıç yapan Sibel Can, “Senden Başka Kimsem Yok” ile duygusal atmosferi zirveye taşıdı. Daha ilk dakikalardan itibaren eşsiz yorumunu ortaya koyan sanatçı, Sony Music Türkiye etiketli Drama’dan ve hit olmuş şarkılarını da kapsayan geniş repertuarıyla dinleyicisini zaman zaman duygulandırdı, zaman zaman coşturdu.

Sahne şıklığıyla da her zamanki gibi göz kamaştıran Sibel Can, gecede Amor Gariboviç imzalı üç farklı kostüm tercih etti. Estetik anlayışı, sahneye gösterdiği özen ve yenilikçi yaklaşımıyla kendi kulvarında öncülüğünü sürdüren sanatçı, yıllar içinde giderek genişleyen dinleyici kitlesine hitap etmeye devam ediyor.

Müziğinde olduğu kadar sahnesinde de çağın ruhunu yakalayan Sibel Can, her performansında kendini yenileyen tarzıyla bir kez daha farkını ortaya koydu.

Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı

Sibel Can’dan Görkemli Performans  yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

AMH düşüklüğü çocuk sahibi olunamayacağı anlamına gelmiyor

AMH testi yumurtalık rezervini gösteren bir parametredir ancak tek başına kesin sonuçlar vermemektedir. AMH değeri adet döngüsüne, ölçüm zamanına ve kullanılan laboratuvar yöntemlerine göre değişkenlik gösterebilmektedir. Bu nedenle düşük AMH değeri, bir kadının asla çocuk sahibi olamayacağı anlamına gelmemekte, yalnızca doğurganlık süresinin zaman olarak kısaldığını göstermektedir.

Aynı yaş grubundaki kadınlar arasında AMH düzeyi düşük olanlarla normal olanların hamile kalma olasılıkları benzerdir. Ancak düşük AMH saptanan kadınlar için zaman yönetiminin daha önemli hâle geldiğinin bilinmesi gerekir. Bu durumda ya daha erken tedavi planlaması yapılmakta ya da uygun hastalarda yumurta dondurma seçeneği gündeme gelmektedir.

Düzenli adet görmek doğurganlık garantisi değil

Üreme sağlığı konusunda kadınların bilmesi gereken önemli bir nokta da şudur: Toplumda yaygın olan “düzenli adet görüyorsam doğurganlığımda sorun yoktur” inanışı bilimsel olarak her zaman doğru değildir. Yumurtalık rezervi tükenmiş kadınlar bile 3-7 yıl boyunca düzenli adet görebilmektedir. Bu nedenle adet düzeni tek başına güvenilir bir gösterge olmamaktadır.

Doğurganlığın daha sağlıklı değerlendirilebilmesi için AMH testinin yanı sıra, ultrasonografi ile yumurta sayısının değerlendirilmesi ve adet döngüsünün ikinci günü yapılan FSH testinin birlikte ele alınması gerekmektedir. Bu çok yönlü yaklaşım, kadınlar açısından daha güvenli ve gerçekçi sonuçlar sunmaktadır.

Yüksek AMH değeri her zaman avantaj sağlamayabilir

AMH değeri yüksek çıkan kadınların kendilerini uzun yıllar boyunca güvende hissetmeleri de yanıltıcı olabilmektedir. Burada en belirleyici faktör kadın yaşıdır. Yaş arttıkça yumurtalarda kromozomal hatalar artmakta ve bu da gebelik şansını doğrudan etkilemektedir.

Yumurta sayısı yeterli olsa bile ileri yaşta elde edilen yumurtaların genetik olarak sağlıklı olma ihtimali düşebilmektedir. Bu nedenle doğurganlık planları yalnızca sayılar göz önünde bulundurularak değil, mutlaka yaş ve kişisel faktörlere göre yapılması gerekmektedir.

Anne olmak için önleminizi erken dönemde alabilirsiniz

Özellikle 20’li ve 30’lu yaşlardaki kadınların düzenli jinekolojik kontrollerini ihmal etmemeleri gerekir. Temel olarak, âdetin ikinci veya üçüncü günü yapılan FSH testine bakılması gerekir. Ayrıca ultrasonografi ile yumurta rezervinin, yani yumurta sayısının değerlendirilmesi mutlaka gereklidir. Eğer kariyer planı varsa, kadınlar evliliklerini bir süre ertelemek istiyorlarsa, düzenli olarak her yıl yumurta sayısına bakılmalıdır. Kritik sınırda bir azalma tespit edilirse, kadınların mutlaka hayatlarının merkezine yumurta dondurma stratejisini almaları gerekir. Çünkü daha ileri yaşlarda durum fark edildiğinde yumurta elde edilebilse bile, gebelik oluşturma şansı olan yumurtaların sayısı yaşla birlikte giderek azalır. Dolayısıyla rutin jinekolojik muayeneler, âdetin ikinci günü yapılan FSH testi ve aile öyküsü (özellikle erken menopoz öyküsü) önemlidir. Eğer birkaç yıl içinde yumurta sayısında dramatik bir düşüş başlamışsa, mutlaka üreme sağlığı uzmanı ile görüşülmeli, danışmanlık alınmalı ve henüz evlilik yoksa yumurta dondurma planı yapılmalıdır.

Yumurta dondurma doğurganlığın sigortası olabilmektedir

Modern yaşam koşullarının çocuk sahibi olma yaşını doğal olarak ileriye taşımış durumdadır. Kadınlar eğitim ve iş hayatına daha fazla katılmakta ve çocuk sahibi olma yaşı doğal olarak ertelenebilmektedir. Aynı durum erkekler için de geçerlidir. Günümüzde pek çok insan, hayatta önce kariyerini kurmayı, kendini güvende hissetmeyi ve ancak ondan sonra bir

çocuğu dünyaya getirmeyi tercih etmektedir. Bu da çocuk sahibi olmayı

listenin son sıralarına itmektedir. Bu anlaşılır bir durumdur ancak biyolojik gerçeklerin göz ardı edilmemesi gerekir.

Yumurta dondurma günümüzde kadınlara önemli bir zaman kazanımı sağlamaktadır. Bu yöntem bir tür doğurganlık sigortası olarak değerlendirilebilir. 35 yaşın altında yumurta rezervi azaldıysa, ailede erken menopoz öyküsü varsa ya da yumurta azalmasına sebep olabilecek herhangi bir kronik hastalık mevcutsa kadınlar kanunen yumurtalarını dondurabilmektedir. Ayrıca 38 yaş ve üzerinde, hiçbir kriter aranmaksızın, kadınlar yumurta dondurabilir. Ancak hangi yaşta ve ne kadar sayıda yumurta dondurulduğu çok önemlidir. Bu durum şöyle özetlenebilir: 35 yaşın altında en az 15 yumurta dondurulması gerekir. 35–40 yaş arasında dondurma yapılacaksa bu sayı 2 katına çıkar, yani yaklaşık 30 yumurta gerekir. 40 yaşın üzerinde ise bu sayı 3 katına çıkmaktadır; yaklaşık 40–45 yumurta gibi düşünülebilir. Bunun temel sebebi şudur: Genetik olarak normal 3 embriyo arka arkaya transfer edildiğinde, önemli oranda gebelik elde dilebilmektedir. Yani hedef, genetik olarak normal 3 embriyo elde etmektir. 35 yaşın altında bu embriyo sayısını elde etmek için 15 yumurta yeterli olurken, 35–40 yaş arasında 30 yumurta elde edildiğinde yine 3 genetik olarak normal embriyo elde etme oranı korunur. 40 yaşın üzerinde ise 40–45 yumurta ile bu oran korunabilmektedir. Dolayısıyla “Ben bir, iki, üç adet yumurta dondurdum; artık biyolojik saatimi durdurdum ve güvencem var” gibi düşünmek doğru bir yaklaşım olmayacaktır. Bilimsel verilere göre sağlıklı bir gebelik şansı için belirli sayıda genetik olarak normal embriyo elde edilmesi gerekmektedir. İleri yaşlarda bu sayıya ulaşabilmek için çok daha fazla yumurtaya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu nedenle yumurta dondurma ne kadar erken yapılırsa o kadar avantaj elde edilmektedir.

“AMH Değerim Düşük, Anne Olamam” Yanılgısına Dikkat! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler, Veteriner İşleri ve Tarımsal Hizmetler daire başkanlıklarının ortaklığıyla geçen yıl başlatılan “Patili Dostumuz: Kentsel Yaşamda Destekleyici Etkileşimler” projesinin ikinci grup etkinlikleri başladı. Yurdoğlu Engelli Merkezi’nde düzenlenen programda, projeye ilişkin anne ve babalara bilgi verildi. Ardından çocuklar ve aileler, oyun etkinlikleriyle birbirlerini tanıdı. Etkinlikte anneler serbest zaman geçirirken, babalar çocuklarıyla birlikte doğa temalı resim atölyesine katıldı. Altı hafta sürecek proje boyunca engelli çocuklar ve aileleri hem kent yaşamına daha aktif katılım sağlayacak hem de insan, hayvan ve doğa arasındaki bağ güçlendirilecek.

Hayvanlar ve bitkilerle çalışmalar

Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı Engelli Çalışmaları Şube Müdürlüğü’nde sosyal hizmet uzmanı olarak görev yapan Cansu Deniz Ağ, projedeki temel amaçlardan birinin babaları sürece aktif şekilde dahil ederek toplumsal cinsiyet eşitliğini desteklemek olduğunu belirtti. Bu nedenle etkinliklerin pazar günleri düzenlendiğini ifade etti. Ağ, “Proje kapsamında, sağlık kontrolleri tamamlanan farklı hayvan türlerini her hafta İzmir Doğal Yaşam Parkı’ndan İnciraltı Hortikültürel Bahçe’ye getireceğiz. Uzman veteriner hekimler, hayvan bakıcıları ve psikososyal destek ekipleri eşliğinde çocuklar ve aileler bu hayvanlarla bir araya getirilecek. Güvenli ve kontrollü bir ortamda gerçekleştirilen etkinliklerde, dokunsal temas ve duyusal gelişim üzerine çalışmalar yapacağız. Oturumların başında ayrıca fide ve tohum dikim etkinlikleri de düzenleniyoruz. Ziraat mühendisleri eşliğinde mevsimine uygun bitkiler, çocukların gözetiminde yetiştiriliyor; böylece çocukların sorumluluk bilincinin gelişmesine katkı sağlanıyor” dedi.

Ön test ve son test uygulaması

Projenin birçok olumlu çıktısı olduğunu vurgulayan Cansu Deniz Ağ, “Bu proje sayesinde hayvan fobisi olan çocuklar fobilerini yenebiliyor; sık atak geçiren çocuklar ise hayvanlara dokunarak sakinleşebiliyor. Proje sürecinde hayvan sahiplenen aileler de oluyor. Babalar, çocuklarıyla dışarıda nasıl daha nitelikli zaman geçirebileceklerini öğrenirken, aynı zamanda sosyal bir destek ortamı oluşuyor ve aralarında arkadaşlıklar kuruluyor. Proje kapsamında ön test ve son test uygulamaları da gerçekleştiriliyor. Dokuz Eylül Üniversitesi Psikoloji Bölümü tarafından hazırlanan bu testler, proje öncesinde ve sonrasında uygulanarak bilimsel veriler elde edilmesini sağlıyor” diye konuştu.

Hayvan sahiplendirme çalışmaları da yapılıyor

Veteriner İşleri Dairesi Başkanlığı Eğitim, İletişim ve Destek Hizmetleri Şube Müdürü, Veteriner Hekim Ebru Tong ise proje kapsamında katılımcıların hayvanlarla birebir temas kurmasının sağlandığını belirtti. İnsanların hayvanlarla iletişim kurmasının rahatlatıcı etkisinin bilimsel olarak bilindiğini vurgulayan Tong, bu bağı güçlendirmek açısından projeye büyük önem verdiklerini ifade etti. Projenin hayvan sahiplendirme çalışmalarına da katkı sunduğunu dile getiren Tong, hayvan sahiplenmek isteyen ailelerin, çocuklarının hayvanlarla bir arada yaşayıp yaşayamayacağı konusunda zaman zaman kaygı duyduğunu söyledi. Ancak çocukların hayvanlarla birlikteyken duygusal gelişimlerinin olumlu yönde ilerlediğini gözlemleme fırsatı bulduklarını belirtti. Tong ayrıca, hem çocuklara hem de ailelere hayvanlara doğru yaklaşım konusunda bilgilendirme yaptıklarını, hayvanlarla temas ve iletişim hakkında faydalı bilgiler paylaştıklarını sözlerine ekledi.

Doğa ve patili dostlar şifa dağıtıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“12 Haziran Cuma günü idari tatil olacak”

LGS Ne Zaman Yapılacak? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

SOBE Konferans Salonu’nda düzenlenen programa Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Selçuklu Belediye Başkanı Ahmet Pekyatırmacı ve SOBE Başkanı Mustafa Ak katıldı.

“42 öğrencimizin otizm tanısı kaldırıldı”

Gelinen noktada SOBE’nin yalnızca bir merkez değil; binlerce hayalin buluştuğu bir ekosistem olduğuna işaret eden Mustafa Ak, “10 yılda yüzlerce çocuğumuzun gelişimine, ailelerimizin umut yolculuğuna eşlik ettik. Bugüne kadar 800’ün üzerinde öğrencimize eğitim verdik. 457 binin üzerinde eğitim ve terapi seansı gerçekleştirdik. 73 milyon TL’nin üzerinde burs desteği sağladık. Ancak bu rakamı yalnızca bugünün değeriyle değil, verildiği yılların koşullarıyla birlikte düşündüğümüzde, SOBE’nin ortaya koyduğu katkının çok daha büyük bir ekonomik ve sosyal karşılığa ulaştığını görüyoruz. Eğitim ve rehberlik çalışmalarımızla 23 binden fazla kişiye ulaştık. Biz etkimizi yalnızca rakamlarla değil, dokunduğumuz hayatlarla tanımlıyoruz. 42 öğrencimizin otizm tanısı kaldırıldı. Cumhuriyet tarihinde Türkiye’de istihdam edilen 100 otizmli bireyin 11’ini SOBE olarak iş hayatına kazandırdık. Bu sonuçlar, uyguladığımız modelin gerçek ve sürdürülebilir çıktılar ürettiğinin en açık göstergesidir” dedi.

“İstanbul şubemize öğrenci ön kayıtlarının başladığını ilan ediyoruz”

2022 yılı Ocak ayı itibarıyla merkezin tam kapasiteyle hizmet vermeye devam ettiğini ancak mevcut kapasitesinin tüm ihtiyaca cevap veremediğini belirten Ak, “SOBE bugün Türkiye’de altı şehirde danışmanlık verirken, Kosova, Azerbaycan ve Moğolistan’daki uluslararası iş birlikleriyle yolculuğunu küresel ölçekte sürdürmektedir. Erken dönemde verilen nitelikli eğitim; yalnızca bir çocuğun hayatını değil, aynı zamanda toplumun geleceğini de değiştirir. Yapılan araştırmalar, bir çocuk için sağlanan erken eğitimin yaşam boyu kamuya 1 milyon Euro’nun üzerinde katkı sağladığını göstermektedir. Ve tam da bu nedenle İstanbul’da yeni bir SOBE şubesi açıyoruz. İstanbul şubemize öğrenci ön kayıtlarının başladığını ilan ediyoruz. Bu adım, yalnızca fiziksel bir büyüme değil, Konya’da kurduğumuz modelin yeni bir şehre taşınmasıdır. Aynı zamanda Konya’daki merkezimizi de güçlendirmeye devam ediyoruz. Selçuklu’da yapılan yeni yatırımlar ve eğitim alanlarıyla kapasitemizi artırıyor, daha fazla çocuğa ulaşmayı hedefliyoruz. Biz bu yapıyı yalnızca bugünün ihtiyaçlarına cevap veren değil, gelecekte de ayakta kalabilecek güçlü bir model olarak inşa ediyoruz. Bu güçlü yapının oluşmasında desteklerini esirgemeyen Konya Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Uğur İbrahim Altay’a ve Selçuklu Belediye Başkanımız Sayın Ahmet Pekyatırmacı’ya, kamu kurumlarımıza, üniversitelerimize, çalışanlarımıza ve gönüllülerimize teşekkür ediyorum. Bugün 2 Nisan Dünya Otizm Farkındalık günü. Bence farkındalık demek, farkında olduğumuz durumun gereğini yapıyor olmak demektir. SOBE olarak biz on yıldır bunun için çalıştık, emek harcadık. Konya olarak üzerimize düşen görevin gereğini yerine getirmeye çalıştık. Biz şubeyi vakıf, belediye, üniversite işbirliği ile oluşan ve kâr amacı büyütmeyen bir grup olarak meydana getirdik. İnşallah Türkiye’ye yayılmasında İstanbul Şubesi’ne açıyor olmamızın faydası da çok olacaktır” diye konuştu.

Başkan Pekyatırmacı,“ SOBE sadece Konyamızda ve Türkiye’de değil, artık Dünyada eğitim faaliyeti yürüten bir çınar, bir vakıf haline geldi”

2 Nisan Dünya Otizm Günü’nde, SOBE Vakfı’nın 10. kuruluş yıldönümünde bir arada bulunmaktan duyduğu memnuniyeti ifade eden Selçuklu Belediye Başkanı Ahmet Pekyatırmacı,“ SOBE Vakfımız ve eğitim merkezimiz 10 yıl önce faaliyetlerine başladı. Tabi burada 10 yıl önce vakfımız faaliyetine başladı ama bunun bir de öncesi var. Bu merkezin önce hayal edilmesi, ondan sonra işletmeyle ilgili vakıf faaliyetlerinin başlatılması ve yürütülmesi uzunca bir süreç. Bugün geldiğimiz noktada vakfımız  Konya Büyükşehir Belediye Başkanı olan dönemin Selçuklu Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay Başkanımızın samimiyetiyle, gayretiyle, büyük çabalarıyla toprağa dikilmiş bir fidan, bugün çok şükür büyük bir çınara dönüştü. Sadece Konyamızda değil, Türkiye’de değil, artık dünyada otizmli bireylerin eğitim faaliyeti yürüten bir çınar, bir vakıf haline geldi. Bu nedenle başlangıçtan itibaren hem merkezimizin hayata geçmesi ve vakfımızın kuruluş döneminde çok büyük gayret ve çabaları nedeniyle Uğur İbrahim Altay Başkanımıza huzurlarınızda teşekkür ediyorum. Sağ olsun, var olsun. Buradaki merkezin hayata geçmesinde vakfımızın kuruluşunda ve çalışmalarını yürütülmesinde Mustafa Ak başkanımızın en baştan itibaren çok büyük emekleri, gayretleri, çabaları ve bugün de aynı şekilde sürdürdüğü çalışmalar var. O yüzden Mustafa Ak başkanımıza tüm buradan hizmet alan otizmli bireyler ve aileleri adına teşekkür ediyorum. Yine yönetimimizde bulunan çok kıymetli yönetim kurulu üyelerimize de aynı şekilde vakfımızın çalışmalarının sürdürülmesi noktasında verdikleri emekler için ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Çünkü fedakarlık yapıyorlar ve kendi zamanlarından alarak buraya geliyorlar ve sürekli katkı sunuyorlar. Burada hem eğitim faaliyetleri hem rehabilitasyon faaliyetleri çok nitelikli bir şekilde yürütülüyor. Hem akademik, hem sosyal hem de psikolojik anlamda ailelerimiz ve otizmli bireylerimiz destekleniyor. Otizm alanında daha ne yapabiliriz, daha nasıl farklı işler üretebiliriz diye ekibimiz sürekli çalışıyor. Bu yüzden merkezimizde görev alan tüm değerli hocalarımıza, eğitim kadromuza, idarecilerimize merkezimizi artık ulusal anlamda da faaliyet yürüten bir merkez haline getirdikleri için ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Sağ olsunlar, var olsunlar” dedi.

“Tüm hemşerilerimizi vakfımıza, SOBE vakfımıza ve merkezimize destek olmaya davet ediyorum”

İnsanların hayat standardını yükseltmek ve de zorluklarını ortadan kaldırmayı öncelikli görev edindiklerini belirten Başkan Pekyatırmacı, “Bu manada Büyükşehir Belediyemizle merkez ilçe belediyelerimizle iş birliği halinde bu faaliyetlerimize en güçlü şekilde inşallah devam ettireceğiz. Bu noktada Büyükşehir Belediyemizle birlikte yeni bir binanın yapımı ile ilgili süreci başlattık. Şu anda merkezimizin yanında bulunan 15 bin metrekarelik alanda inşaat faaliyetleri başladı. İnşallah onu da en kısa sürede tamamlayıp buradaki faaliyetleri daha geniş bir alanda sürdürmek mümkün olacak. Yine aynı şekilde merkezimizin ön tarafında bulunan ticari alanda da vakfımızın ticaret yapılarıyla ilgili çalışmalar hem hayırseverlerimizin hem de bizim katkılarımızla devam ediyor. Bu çalışmalar tamamlandığı zaman inşallah vaktimiz mali anlamda da ciddi bir katkıyı elde etmiş olacak. Burada yapılan eğitim çalışmaları hem birebir yürütülüyor hem yoğun yapılan eğitim çalışmaları ve ciddi bir maliyet de gerektiriyor. Bu anlamda buradaki faaliyetlerin yürütülmesinde vakfımıza hayırseverlerin desteği çok önemli. Konyamızda hayırseverlerimiz bizi hiç yalnız bırakmıyorlar. Vakfımızı bu noktada destekliyorlar. Ama tabii bu çalışmaları daha kapsamlı bir şekilde yürütebilmemiz için bu desteklerin de artması gerekiyor. Herkesin desteği bizim için önemli ve desteğin küçüğü büyüğü olmaz. Önemli olan sürekli olması ve bu desteklerin vakfımızın sürdürülebilir bir çalışmayı yürütmesine katkı sağlaması. Bu anlamda tüm hemşerilerimizi ve SOBE Vakfı’na az da olsa sürekli şekilde destek olmaya davet ediyorum. Belki aylık yapılacak küçük destekler burada çok büyük dokunuşlar meydana getirecek. Ailelerimize, otizmli bireylerimize çok büyük katkılar sağlayacak. Onun için tabii ki hayırseverlerimiz, firmalarımız, şirketlerimiz bize destek oluyorlar. Ama tüm hemşerilerimizi vakfımıza, SOBE vakfımıza ve merkezimize destek olmaya davet ediyorum ki bu çalışmaları daha güçlü bir şekilde yürütebilelim. Otizmli bireylerimiz inşallah aileleriyle birlikte daha güzel günlerde, sağlıklı, huzurlu, mutlu bir şekilde güzel bir hayat geçirirler diye de temenni ediyorum” ifadelerini kullandı.

“Konyamız kimseyi ötekileştirmeden dayanışma kültürünü her zaman sımsıkı tutmuştur”

Dünya Otizm Farkındalık Günü vesilesiyle birlikte olmaktan duyduğu mutluluğu ifade eden Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay; “Dünya Otizm Farkındalık Günü, otizm spektrum bozukluğu konusunda toplumsal bilinci arttırmayı amaçlayan özel ve anlamlı bir gündür. Bu vesileyle birbirimizi daha iyi anlamak, aynı hayatın içinde birlikte yan yana yürüdüğümüzü hatırlamak ve hatırlatmak üzere bir aradayız. Çünkü mesele sadece bir gün hatırlamak değil, bir ömür anlamaya çalışmaktır. Tam da bu noktada şunu özellikle ifade etmek istiyorum. Memleketimiz sosyal hayatın her alanında ortaya koyduğu duyarlılığı sosyal destek projelerinde de güçlü bir şekilde göstermektedir. Çünkü başkentlerin başkenti Konyamız kimseyi ötekileştirmeden dayanışma kültürünü her zaman sımsıkı tutmuştur. Mevlana Hazretleri diyor ki birisini Allah korursa, ona kuş da bekçi olur, balık da. Cenab-ı Hak bütün kullarını korur ve gözetir. Ama dünyada bazı kullarının da başkalarına destek olma imkanı verir. İşte o imkan aslında aynı zamanda büyük bir sorumluluktur. Bizim yapmaya çalıştığımız tam da işte budur. Gücümüz yettiğince, imkanımız olduğunca bir hayatın daha elinden tutabilmek. Çünkü bazen eksik saydığımız şeyler aslında ilahi bir hikmetin parçasıdır. Ve çoğu zaman bizi güçlü yapan, birbirimize benzediğimiz yerler değil, farklı olduğumuz yerlerdir. Şems-i Tebrizi’nin dediği gibi, insanı değerli kılan sureti değil, sırriyetidir. Bugün bizler de aynı şiarla bu şehirde kimsenin yalnız olmadığını hissettirmek için büyük bir gayret gösteriyoruz. Türkiye’de bir ilk olan ve bugün pek çok şehrimizde örnek olan SOBE’nin ortaya çıkışı da aslında bu anlayışın bir sonucudur.” dedi.

“SOBE bizim için çok büyük bir gurur ve mutluluk vesilesidir”

SOBE’nin 2016 yılından bu yana her geçen yıl kendini geliştirerek çok önemli bir noktaya ulaştığını belirten Başkan Pekyatırmacı,“ Ülkemizde ilk kez vakıf, belediye ve üniversite işbirliği de kurulan bu sarmal yapı sadece bir merkez değildir. Aynı zamanda evlatlarımızın hayatına dokunan büyük bir sorumluluğun da adıdır SOBE. Bugün burada yapılan çalışmalar hem otizmli bireylerin hayatına dokunmakta hem de ailelerimizin yükünü hafifletmektedir. Selçuklu Belediyemizin öncülüğünde hizmet veren SOBE gibi, Meram Belediyemizin hayata geçirdiği DOSD Meram ve Karatay Belediyemizin bünyesindeki Karatay Alzheimer Derneği de bu şehrin kimseyi geride bırakmadığının en güçlü kanıtıdır. Büyükşehir Belediyesi olarak bizler de bu kurumlarımızı sadece birer hizmet binası olarak asla görmüyoruz. Bizler buraları toplumsal dayanışmanın en güçlü yüzleri olarak değerlendiriyoruz. Bu anlayışla bugüne kadar olduğu gibi bundan sonra da tüm bu kurumlarımızın her ihtiyacında her projesinde yanlarında olmaya devam edeceğiz. Ama şunu da açık yüreklilikle söylemek isterim ki işin en kolay kısmı binalar yapmak ve maddi destekte bulunmak. Asıl zor olan o binanın içini sevgiyle, sabırla, emekle ve bilgiyle doldurabilmektir. Bugün gelinen noktada SOBE hem fiziki yapısı hem eğitim kalitesi hem de ulaştığı öğrenci sayısıyla Türkiye’nin en memnun markalarından biri haline gelmiştir. Bu da bizim için çok büyük bir gurur ve mutluluk vesilesidir. Sözlerimi bitirirken yaptığımız her işi bir görev olarak değil bir gönül meselesi olarak gördüğümüzü ifade etmek isterim. Bugün bir çocuğun hayatına dokunabiliyorsak, bir ailenin yükünü adledebiliyorsak, işte o zaman gerçekten doğru bir iş yapmış sayıyoruz kendimize. Bu yolda emek veren, katkı sunan, destek veren herkese teşekkür ediyorum. Farklılıklarınızı bir zenginlik olarak gördüğümüz Dünya Otizm Farkındalık Gününüzü kutluyor, toplumsal duyarlılığımızın artmasını temenni ediyorum” ifadelerini kullandı.

“SOBE’nin bugünlere gelmesinde emeği geçen herkese teşekkür ediyorum”

Başkan Altay konuşmasını,“ 10 yıl önce bir çınar fidesi dikmiştik ve o fidenin bugün çınara dönüştüğünü görmekten büyük bir mutluluk duyuyorum. Bu konuda özellikle görev aldığı günden itibaren Sobe Vakfı’na desteğinden dolayı değerli Selçuklu Belediye Başkanı Ahmet Pekyatırmacı ve ekibine sonsuz teşekkür ediyorum. Allah razı olsun. Tabii ki en büyük teşekkür SOBE Vakfımızın değerli başkanı Sayın Mustafa Ak, yönetim kurulu üyelerine, mütevelli heyet üyelerine ve vakfa çok ciddi maddi bağışta bulunan kıymetli bağışçılarımıza onların desteği olmasa bu işin sürdürülebilmesi mümkün değil. Bugün gelinen noktada görüyoruz ki SOBE her yıl kendisi için bir hedef belirleyen ve bu stratejik plan çerçevesinde kendini geliştiren ulusal hatta uluslararası bir kurum haline geldi. Bu vesileyle SOBE vakfımızın değerli çalışanlarına da teşekkür ediyorum. Burası sadece maaşla çalışılacak bir yer değil. Arkadaşlarımızın hepsi gönülden bu süreci yürütüyorlar. İnşallah ailelerimizin mutluluğuna dahil olmak, çocuklarımızın hayatına bir kapı açmaya bundan sonra devam edeceğiz. Bende Selçuklu Belediye Başkanımız gibi özellikle ulusal medya temsilcilerine teşekkür ediyorum. Bu konuların anlatılması sadece Konya’da iyi işlerin anlatılması için değil, güzel örneklerin ülkemizde yaygınlaşması adına çok önemli. Verdiğiniz destekten dolayı hepinize teşekkür ediyorum.” dedi.

Bilgilendirme toplantısı soru cevap bölümünün ardından sona erdi.

SOBE’nin 10 yıllık etki ve stratejik hedefleri anlatıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Tüm bu yapılar içinde öne çıkan ortak sorun ise aynı: Sanal makine (VM) yayılması. Yani, zamanla kendi başına bırakılan sanal makinelerin kontrolsüz şekilde çoğalması. Siber güvenlik alanında dünya lideri olan ESET sanal makinelerdeki güvenlik açıklarını mercek altına aldı.

 Bulut servis sağlayıcıları yeni sanal makinelerin oluşturulmasını kolaylaştırıyor ancak bu devreden çıkarılması çoğu zaman aynı hızla yapılmıyor. Çoklu bulut ortamlarında bu durum, güvenlik operasyonlarının dışında kalan iş yüklerinin artmasına neden oluyor. Genel bulut hizmeti sağlayıcıları       

(CSP) temel koruma sağlasa da işletim sistemi güncellemeleri, izleme ve erişim politikalarının güncellenmesi müşteriye ait sorumluluklar arasında yer alıyor. Bu nedenle sanal makinelerin fark edilmeden “kontrolden çıkma” riski artıyor.

Bulut görünürlüğü ise birçok kuruluş için kalıcı bir sorun. Kuruluşların yalnızca yüzde 23’ü tüm iş yüklerine kapsamlı şekilde hâkim olduklarını belirtiyor. VM filolarının kontrolsüz büyümesi bu sorunu daha da derinleştiriyor. Yanlış yapılandırılmış depolama alanları ve açık API’ler ihlallerde öne çıkarken, sanal makine kötüye kullanımı genellikle fark edilmesi zor bir şekilde gerçekleşiyor. Bir makine öğrenimi mühendisi için hazırlanan ve geniş okuma, yazma erişimi verilen bir VM, proje sona erdikten sonra çoğu kez olduğu gibi kendi haline bırakılabiliyor. Bu ise saldırganlar için önemli bir fırsat alanı oluşturuyor.

Terk edilmiş sanal makineler ciddi risk taşıyor

Terk edilen bir VM, yalnızca kullanılmayan bir kaynak değil; aynı zamanda kötü niyetli kişiler tarafından istismar edilebilecek bir varlık. VM’ler aynı sanal özel bulut  (VPC)  veya sanal ağ  (VNet) içinde kısıtlama olmadan iletişim kurabildiğinden, bir VM komşu örnekleri inceleyebilir, veri tabanlarına erişebilir ve izinleri kötüye kullanabilir. Ağ mikro-bölümlendirme çoğu zaman zor olduğu için bu risk büyüyor. Hibrit kimlikli hibrit ortamlarda karmaşıklık daha da artıyor.

Geçmiş saldırı örnekleri de bu riski doğruluyor. Bir saldırı kampanyasında tehdit aktörleri, dâhili RDP ile AWS EC2 örnekleri arasında hareket etmiş, sızdırdıkları veriyi sanal makinelere taşımış ve fidye yazılımı yaymıştı. İzleme sistemleri bunu tespit etmiş olsa da otomatik yanıt mekanizması olmadığından saldırı devam etmişti. Başka örneklerde ise ele geçirilen hesaplar üzerinden kısa ömürlü VM’ler saldırı altyapısı olarak kullanıldı.

Yayılmayla mücadelede zorluklar

BT ve güvenlik ekipleri genellikle küçük ve yoğun bir iş yüküne sahip. Platform bağımlı karmaşık ürünler, sanal makine yayılması gibi gözden kaçan risklerin yönetimini daha da zorlaştırıyor. Bir olay kimlik suistimalini içeriyorsa, sahte bir VM üzerinden yapılan işlemler normal görünebilir. Bu nedenle, anormallikleri tespit edebilmek için VM içindeki faaliyetlerin kimliğin genel ortamda yaptıklarıyla ilişkilendirilmesi gerekiyor. Entra ID ve Active Directory entegrasyonu bu süreçte kritik önem taşıyor.

Hız da bir diğer önemli konu. Güvenliği ihlal edilen bir iş yükü, şirket içi kaynaklara kısa sürede ulaşabilir. Yanal hareket başlamadan VM’nin otomatik olarak izole edilmesi büyük önem taşıyor. Bu noktada yapay zekâ destekli korelasyon ve çalışma zamanı algılama teknolojileri devreye giriyor. Yakın dönem anketlerine göre, her üç KOBİ’den biri saldırı sonrası para cezası aldı. NIST 800-53 ve PCI DSS 4.0 gibi çerçeveler, bulut iş yükü güvenliği konusunda giderek daha spesifik hale geliyor.

Bulut ve şirket içi ortamlar için büyük resim

IBM’in bir raporuna göre ihlallerin yüzde 30’u birden fazla ortamı etkiledi. İhlallerde maliyetler, saldırganların sisteme eriştiği süreyle doğrudan ilişkili. Görünürlüğü sınırlı olan kuruluşlar, çoğu kez müşteri şikâyeti gibi dış sinyallerle ihlali fark ediyor ve bu süre içinde saldırgan haftalar boyunca erişim sağlayabiliyor.

Sanal makineler bulutun en eski ve en sık kullanılan kaynakları arasında yer alıyor. VM yayılması sessizce ilerliyor ve çoğu kez sorun ortaya çıktıktan sonra fark ediliyor. Korunmasız iş yükleri kimlik taşıyor ve ortamlarda geleneksel güvenlik denetimlerinin yakalayamayacağı trafik modelleriyle iletişim kuruyor.

Bu nedenle her kuruluşun, tüm bulut platformlarındaki VM filolarını envantere dahil etmesi, izinleri gözden geçirmesi ve gereksiz erişim açıklıklarına karşı kontroller yapması gerekiyor.

Makineler sanal güvenlik açıkları gerçek yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Görünmez Karmaşayı Sanatla Aralamak 

Kampanyanın merkezinde yer alan farkındalık filmi, dünyaca ünlü ressam Vincent van Gogh’un sanatsal dünyasından ilham alıyor. Filmde, bipolar bireylerin toplum içindeki günlük yaşamları, üzerlerindeki “kaotik karalama” efektleriyle betimleniyor. Bu efektler, toplumun bireylere dayattığı stigmaları ve “çerçeveli” bakış açısını temsil ediyor. Van Gogh’un fırça dokunuşuyla silinen bu karmaşa katmanı, yerini huzurlu ve sıradan insan hikayelerine bırakarak “insanı görmenin” önemini vurguluyor.

Dijital Araçlarla Empati Köprüsü

 Anlamaya #ZamanAyır” kampanyası sadece görsel bir anlatımla sınırlı kalmayıp, interaktif araçlarla toplumsal empatiyi güçlendirmeyi amaçlıyor:

• Doğru Bilgiye Zaman Ayır: Uzman hekim videoları aracılığıyla bipolar bozukluk hakkında bilimsel ve güvenilir bilgiler sunuluyor.
• Hislerine Zaman Ayır: Bireylerin ve yakınlarının duygularını ifade edebileceği özel bir platform sunuluyor. Yapay zekâ teknolojisi kullanılarak, girilen bu duygular görsellere dönüştürülüyor ve ifade buluyor.
• Arama Motoru Önyargıları: Arama motorlarındaki damgalayıcı kalıpları (“Bipolar biriyle evlenilir mi?”, “Tehlikeli midir?” vb.) değiştirmek için doğru arama sorguları ve bilgilendirici içerikler sosyal medyada paylaşılıyor.

Görmezden Gelme, Anlamaya Zaman Ayır

Abdi İbrahim Otsuka, ruhsal sağlık sorunları yaşayan bireylerin ve yakınlarının yalnız olmadığını hissettirmeyi görev ediniyor. Kampanya ile ilgili yapılan açıklamada, “Her gün yanından geçtiğimiz insanların görünmez karmaşasına yakından bakmak, önyargıların ötesine geçmek bizim elimizde. Anlamaya ayırdığımız her an, bir hayatı görünür kılar” mesajı veriliyor.

Daha fazla bilgi ve projenin interaktif deneyimine katılmak için zamanayir.gormezdengelmeyelim.com adresi ziyaret edilebilir.

Abdi İbrahim Otsuka, Dünya Bipolar Günü’nde Sanatın Gücüyle “Anlamaya #ZamanAyır” Diyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yoğun ilgi gören sergide ziyaretçiler, dokunma ve hissetme temasıyla kurgulanan eserleri dikkatle incelerken, her bir çalışmanın ardındaki emeği ve duyguyu yakından deneyimleme fırsatı buldu. 

Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Parmaklarıyla beyninin görme merkezini kullanmayı başarmış”

Açılış töreninin ardından sergiyi ziyaret eden Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan Serra Kargaoğlu ile bizzat sergiyi gezdi. 

Karaoğlu’ndan çalışmaları hakkında bilgi alan Tarhan, ortaya koyulan bu eserlerin çok yönlü bir başarıyı temsil ettiğini vurguladı. Tarhan; “Görme engelli bir gencin bu kadar harika ve ince işçilik gerektiren eserler ortaya koyması gerçekten çok etkileyici ve anlamlı bir başarı hikâyesi. Müthiş bir emek var ve bu aslında sınırları zorlayan bir şey. Parmaklarıyla beyninin görme merkezini kullanmayı başarmış, bu literatüre geçecek bir bilgi. Bu durum yalnızca sanatsal bir üretim değil, aynı zamanda kişinin beyninin görme merkezini parmaklarıyla kullanmayı başarması açısından nörobilimsel olarak da incelenmesi gereken bir örneklik taşıyor. Serra’nın bu başarısı doğru anlam yüklendiğinde engellerin nasıl aşılabildiğini çok net bir şekilde gösteriyor. Aynı durumda olan birçok gence de örnek olacak nitelikte.” dedi.

“Anlam katılırsa engeller aşılıyor”

Hayata anlam katılması gerektiğine dikkat çeken Tarhan; “Üniversitede sosyal hizmetler programına girmiş ve okul başarısı da yüksek. Zekâsı yüksek ve sanat yönünü kullanarak kendisine, hayatına önemli bir anlam katmış. Anlam katılırsa engeller aşılıyor. Engellere, acılara, zorluklara doğru anlamlar katanlar o acıları yönetebiliyor. O anlamı katmış. Çok güzel, annesi babası müthiş destek olmuş bu da çok büyük bir avantaj. Öğretmeni, küratörü de burada çok sabırlı bir şekilde öğretmiş. Hatta Neşet Ertaş’ın bir sözü var; ‘Aşkla koşan yorulmaz.’ Serra gece gündüz çalışarak büyük bir eserler ortaya çıkarmış. Burada bütün hocalar kapıyı açtılar ve gençlere sahip çıkılıyor. Bu tarzdaki yaklaşımlar aslında insanlığın geleceğine hizmettir.” şeklinde konuştu.

Prof. Dr. Mehmet Zelka: “Azim, gayret ve inancın karşılığı…”

Rektör Danışmanı Prof. Dr. Mehmet Zelka serginin güçlü bir emeğin ürünü olduğunu belirtti. Zelka; “Burada hepimiz bir azmin, gayretin ve inancın karşılığını görüyoruz. Serra’nın ortaya koyduğu eserler, uzun bir emeğin ve sabrın sonucu. Elbette bu süreçte ailesinin ve hocalarının desteği de çok büyük bir önem taşıyor. Maddi ve manevi destekle birlikte böyle güzel çalışmaların ortaya çıkması mümkün oluyor. Bu anlamda emeği geçen herkesi tebrik ediyorum ve Serra’nın ilerleyen süreçte çok daha güzel işlere imza atacağına inanıyorum.” ifadelerini kullandı.

Dr. Öğr. Üyesi Melek Çaylak: “Parmak uçlarıyla örülen bir hayal dünyası”

ENMER Müdürü, Sosyal Hizmetler Program Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Melek Çaylak, Serra Kargaoğlu ile tanışma süreçlerini ve serginin ortaya çıkış hikâyesini aktardı. Çaylak; “Serra ile yolumuz bir fuarda kesişti ve sonrasında kendisini üniversitemize davet ettik. İki yıldır birlikte çok verimli bir eğitim süreci yürütüyoruz. Bu süreçte onun ne kadar yetenekli ve üretken bir sanatçı olduğunu daha yakından görme fırsatı bulduk. Serra’nın parmak uçlarıyla ilmek ilmek ördüğü bu dünyayı biz gözlerimizle keşfedelim istedik. Bu sergi, görmenin ötesinde hayal gücünün ve hissederek üretmenin ne kadar güçlü olabileceğini ortaya koyuyor. Aynı zamanda üniversitemizin bu tür çalışmalara verdiği destek de bu süreci mümkün kıldı.” şeklinde konuştu.

Serra Kargaoğlu: “Görmekten çok hissettirmek istedim”

Serginin sahibi Serra Kargoğlu ise çalışmalarının çıkış noktası ve sürecinden bahsetti. Kargaoğlu; “Bu sergide denizaltı temalı bir çalışma yaptım çünkü denizaltının nasıl bir yer olduğunu, orada yaşayan canlıları ve o dünyanın nasıl hissettirdiğini merak ettim. Çalışmalarımı ipliklerle ve tamamen dokunarak yaptım. Dalgaların sesi benim için bir ritim ve müzik gibi. Bu yüzden bu sergide sadece görmek değil, aynı zamanda hissetmek önemli. Çalışma sürecinde çok farklı duygular yaşadım; zorlandığım, üzüldüğüm anlar da oldu ama hiçbir zaman vazgeçmedim. İnsanların bu sergiyi gezerken görmekten çok hissetmelerini istiyorum. Belki göremiyoruz ama denizaltında bizim gibi yaşayan, hisseden bir dünya. Ben de bunu size hissettirmek istedim. Burada görmekten çok hissettikleri anlamalarını istiyorum. Çünkü hissetmek çok çok çok farklı bir şey.” dedi.

Gönül Kargaoğlu: “Gözlerinizi kapatın ve hissetmeye odaklanın”

Serra Kargaoğlu’nun annesi Gönül Kargaoğlu ile babası Deniz Kargaoğlu ise serginin ziyaretçiler tarafından daha derin bir deneyimle keşfedilmesini istediklerini belirtti. Gönül Kargaoğlu; “Sergiyi gezmeden önce sizlerden ricam, birkaç saniye gözlerinizi kapatmanız ve neler hissedeceğinizi hayal etmeniz. Daha sonra eserleri bu şekilde gezdiğinizde Serra’yı ve onun dünyasını çok daha iyi anlayacağınıza inanıyorum. Serra küçük yaşlardan itibaren dokunarak üretmeye başladı; oyun hamurlarıyla, iplerle, farklı materyallerle kendini ifade etti. Zamanla bu yeteneği gelişti ve bugün böyle bir sergiye dönüştü. Bu bizim için yıllardır kurduğumuz bir hayaldi ve bugün gerçekleşmiş olması bizi çok mutlu etti.” şeklinde konuştu.

Funda Sevim: “Ziyaretçiler kendilerini Serra’nın yerine koymalı”

Ferry’s Concept Art Studio Küratörü ve Sanat Danışmanı Funda Sevim ise serginin deneyimsel yönüne dikkat çekti. Sevim; “Ziyaretçilerden en büyük beklentimiz, sergiyi gezerken kendilerini Serra’nın yerine koymaları ve onun nasıl bir dünyada ürettiğini hayal etmeleri. Gözlerini kapatarak bu deneyimi yaşamaları, eserleri çok daha farklı bir bakış açısıyla değerlendirmelerini sağlayacaktır. Serra ile çok küçük yaşlarda tanıştık ve onun hayal gücünün ne kadar güçlü olduğunu o zaman fark ettim. Bu süreçte birbirimize çok şey kattık ve onun daha da ilerleyeceğine inanıyorum.” ifadelerini kullandı.

Toplam 36 eser yer aldı

36 eserin yer aldığı sergide, Serra Kargaoğlu’nun üretim sürecine ışık tutan özel bir bölüm de oluşturuldu. Bu bölümde Serra’nın ilkokul yıllarında ilk kez ortaya koyduğu çalışmalar sergilenerek, sanat yolculuğunun başlangıcından bugüne uzanan gelişimi gözler önüne serildi. Ziyaretçiler bu alan sayesinde sanatçının yıllar içindeki ilerleyişine ve azmine yakından tanıklık etti.

Okul arkadaşları da sergiyi ziyaret etti

Sergi yalnızca sanatseverlerin değil, Serra Kargaoğlu’nun eğitim hayatını paylaştığı arkadaşlarının da yoğun ilgisiyle karşılaştı. Arkadaşları sergiyi birlikte gezerek hem arkadaşlarının başarısına ortak oldu hem de eserleri büyük bir ilgiyle inceledi. Bu buluşma dayanışma ve paylaşım duygusunun güçlü bir yansıması olarak dikkat çekti.

Sergi 3 Nisan’a kadar devam edecek…

Büyük ilgi gören “Parmak Uçlarındaki Okyanus” sergisi, açılış gününün ardından da ziyaretçilerini ağırlamaya devam edecek. 

3 Nisan’a kadar ziyaretçilerle buluşacak olan sergi, görmenin ötesine geçen deneyimsel yapısıyla daha geniş kitlelere ulaşmayı hedefliyor. Sergi, sanatın engel tanımayan evrensel gücünü bir kez daha gözler önüne seriyor.

Parmaklarıyla beynin görme merkezini kullanmayı başardı… yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Günlük işleri uzaktan cep telefonu ile yönetmek; çocuk, aile büyüğü ya da evcil dostlarınızı evde güvenle bırakıp çıkmak ve uzaktan takip edebilmek, ortamı eve gelmeden serinletmek, köpek fazla havladığında ya da buzdolabı kapağı açık kaldığında  akıllı bildirimlerle uyarılmak ya da eve döndüğünüzde her şeyin tam istediğiniz gibi olması… Samsung, bağlantılı yaşam platformu SmartThings ile tüm bunları gerçeğe dönüştürüyor. Yapay zekâ destekli AI Living yaklaşımıyla geliştirilen SmartThings, teknolojiyi görünmez hale getirerek günlük hayatın doğal bir parçasına dönüştürüyor. Kullanıcıların ihtiyaçlarını önceden anlayan sistem, küçük ama etkili dokunuşlarla hayatı daha akıcı, daha konforlu ve daha verimli hale getiriyor.

Zaman kazandıran akıllı deneyimler

Akıllı telefonlara indirilip kullanılan uygulama ile SmartThings, kullanıcı alışkanlıklarını öğrenerek evdeki cihazları, ister evde olun ister dışarıda, otomatik olarak yönetiyor ve günlük rutinleri optimize ediyor. Sabah uyanma saatine göre klimanın tam istediğiniz ısıda çalışması, evden çıkıldığında da çamaşır makinesinin uzaktan çalıştırılabilmesi ya da eve dönüşte hoş geldin serinliği ile karşılanmak gibi senaryolar sayesinde kullanıcılar, zaman kaybettiren küçük ama kritik işleri düşünmeden günlerine odaklanabiliyor. AI destekli otomasyonlar sayesinde zaman kaybettiren detaylar ortadan kalkıyor; kullanıcıya sadece anın tadını çıkarmak kalıyor. Evde kumanda arama derdi de artık son buluyor. SmartThings aracılığıyla evdeki her birey cep telefonundan Televizyon çamaşır makinesi ya da klimayı kontrol edebiliyorBasit, anlaşılır ve kullanıcı dostu arayüzü sayesinde cihazları yönetmek aile üyeleri için daha da kolaylaşıyor. Kumanda tuşlarının karmaşıklığı, yerini kolayca kullanılan bir asistana bırakıyor.

AI  enerji modu kullanımını takip edin 

SmartThings, AI Enerji Modu özelliğiyle sadece zaman değil, enerji yönetiminde de fark yaratıyor. Uygulamada yer alan AI Enerji Modu aktif edildiğinde platform; bağlı cihazların enerji tüketimini analiz ederek en verimli kullanım senaryolarını öneriyor ve enerji kullanımı optimize ediliyor.  Örneğin aydınlık bir ortamda TV izlerken uygulama en iyi izleme deneyimi için en uygun aydınlatma modunu öneriyor. Toplam enerji kullanımını azaltmanıza yardımcı olmak için ev aletlerinizin enerji kullanımını optimize ediyor  ve kontrol ediyor. Aynı zamanda AI Enerji Modu ile %70’e varan oranlarda tasarruf yaparken, yıl boyunca geçerli olan AI Enerji Tasarrufu kampanyası ile günlük enerji damgası toplayabilir, topladığınız enerji damgalarını Samsung Rewards puanına dönüştürebilirsiniz. Samsung’un düzenlediği AI Enerji Modu Kampanyası1 ile kullanıcılar SmartThings uygulamasına ekledikleri seçili Samsung cihazlarındaki AI Enerji Modunu aktif ettiklerinde, cihazlarının toplam enerji tasarrufu değerinin günlük minimum 400W’a ulaşması durumunda 1 enerji damgası kazanma fırsatı elde ediyor.

Tek bir uygulamayla yüzlerce cihaz kontrol altında!

Samsung SmartThings, evinizdeki akıllı cihazları tek bir uygulama üzerinden birbirine bağlayarak hepsini birlikte yönetmenizi sağlıyor SmartThings – Matter destekli cihazları birkaç adımda ekleyerek bağlantılı ekosisteminizi genişletebilirsiniz.

Cihazlar QR kod okutarak ya da otomatik bulunarak saniyeler içinde sisteme dahil oluyor. Kurulumdan sonra ise basit bir arayüz üzerinden tek dokunuşla kontrol edebilir, otomasyonlar kurabilir ve evinizin siz uzakta olsanız da yaşamasını sağlayabilirsiniz.

Nasıl uygulanıyor?

Öncelikle SmartThings uygulamasını indirin ve uyumlu cihazınızı ekleyin. Enerji (Energy) sekmesine girin.

AI Enerji Modu’nu aktif hale getirerek cihazlarınızın otomatik olarak optimize edilmesini sağlayın. 

Samsung SmartThings ile akıllı, kolay ve verimli hayat yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

VBKY’nin felsefe kitaplığı, çağdaş felsefenin önemli isimlerinden Jean Grondin’in kaleme aldığı ve Özkan Gözel’in özenli çevirisiyle Türkçeye kazandırılan “Heidegger’i Anlamak” adlı eserle genişlemeye devam ediyor. Grondin bu kapsamlı çalışmasında, Martin Heidegger’in felsefi projesini merkeze alarak, modern düşüncenin varlığı çoğu zaman ölçülebilir, hesaplanabilir ve teknik olarak kullanılabilir bir “var olan”a indirgeme eğilimini eleştiriyor. Heidegger’in düşüncesini, bu hâkim varlık anlayışını aşmaya yönelik radikal bir sorgulama ve alternatif bir düşünme yolu olarak resmediyor. Kitap, Heidegger’in felsefesini yalnızca soyut kavramlar düzeyinde ele almakla kalmıyor; filozofun yaşamı ve tarihsel bağlamıyla düşüncesi arasındaki gerilimli ilişkiye de dikkatle eğiliyor. Grondin, Heidegger’in Nasyonal-Sosyalizme verdiği desteği, onun felsefi arayışlarıyla bağlantılı, fakat sonuçları itibarıyla trajik bir yanlış anlama olarak yorumluyor. Heidegger’in, Nazi “hareketinin” varlıkla ilişkide tarihsel bir “dönemeç” yaratabileceğini umut ettiğini, ancak zamanla bu hareketin aslında eleştirdiği modern teknik zihniyetin en uç ve tehlikeli biçimini temsil ettiğini fark ettiğini vurguluyor. “Heidegger’i Anlamak”, Heidegger’le hesaplaşmanın esasen siyasi tartışmaların ötesinde, metafizik bir zeminde yürütülmesi gerektiği iddiasını savunuyor. Grondin, bu doğrultuda, Heidegger felsefesinin temel problemlerini, kavramlarını ve sorularını titizlikle çözümleyerek okura tutarlı bir düşünsel çerçeve sunuyor. Kitap, hem Heidegger’e yeni adım atan okurlar için yol gösterici bir giriş niteliği taşıyor hem de onun düşüncesiyle derinlemesine hesaplaşmak isteyenler için kapsamlı ve eleştirel bir okuma imkânı sağlıyor.

Kitaptan:

“Heidegger’e göre, varlık sorusu felsefenin ama aynı zamanda bizzat varoluşun mutlak surette temel sorusudur. Gerçekten de, bu çok güçlü tez Heidegger’den önce hiç kimse tarafından savu­nulmamıştı. Ne var ki bu tez, felsefi soruşturmayı, insanın varlık ve onun anlamı sorusuyla yüzleştiği andan itibaren karşı karşıya kaldığı ve bizzat insanı kendi için soru hâline getiren soruştur­maya bağlamak gibi bir başarıya sahiptir. Heidegger’in biraz iğ­neleyici de olsa daha eksiksiz tezi, tüm kesinlikleri sarsan istik­rarsızlaştırıcı bir soru olması ölçüsünde, varlık sorusunun hem insanın hem de felsefenin önünden sıvışma eğiliminde olduğu tek soru olduğudur. Demek ki varlığın unutulması, bu hatırlatıcı düşüncenin kalkış noktasını ete kemiğe büründürür, nasıl ki Parmenides ve Platon’dan bu yana bütün büyük felsefelerde de öyleyse. Burada mevzubahis olan, Varlık ve Zaman’ın müellifinin sahici-olmayan varoluşun bir biçimine hamlediyor göründüğü bir unutmadır, ne var ki, sonraki döneminde Heidegger, batı düşüncesine ge­niş ölçüde hâkim olan bu unutmada, tarihsel bir yazgının yani “metafiziğin” yazgısının sonucunu görecektir nihai olarak. Bu­nunla birlikte, ister Varlık ve Zaman’da varlık sorununun, isterse düşünürün sonraki felsefesinde Andenken (“düşünen hatırlama”) sorununun ısrarlı tekrarı suretinde olsun, düşünceyi ve varoluşu asli sorun olarak varlık sorununa geri çağırmak söz konusudur.”

Yazar Hakkında;

1955 Kanada doğumlu felsefeci. Çağdaş felsefenin önde gelen isimlerinden biri olarak Alman felsefesi, metafizik ve hermenötik alanlarına yaptığı özgün katkılarla tanınmaktadır. Hermenötik ve anlam felsefesi üzerine çalışmaları uluslararası düzeyde yankı uyandırmış; eserleri birçok dile çevrilmiştir. Hâlen Montréal Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde profesör olarak görev yapmaktadır. 

KÜNYE

Yayınevi: VBKY

Kategori: Felsefe        

Yazan: Jean Grondin

Kitabın adı: Heidegger’i Anlamak

Türkçesi: Özkan Gözel

Proje Editörü ve Son Okuma: M. Halit Çelikyön 

Kitap Editörü: Saygın Günenç

Kapak ve Sayfa Uygulama: Faruk Özcan  

Sayfa sayısı: 308 

Jean Grondin’den Heidegger Felsefesine Kapsamlı Bir Rehber: “Heidegger’i Anlamak” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Endpoint Detection and Response ifadesinin kısaltması olan EDR, Türkçe’ye Uç Nokta Tespit ve Yanıt olarak çevrilen gelişmiş bir siber güvenlik teknolojisidir. Sunucu, bilgisayar ve mobil cihazlar gibi ağdaki uç noktaları sürekli izleyerek, antivirüslerin kaçırabileceği şüpheli davranışları gerçek zamanlı tespit eder ve otomatik yanıtlar verir. Siber suçluların çalışanların dizüstü bilgisayarlarını, masaüstü bilgisayarlarını ve mobil cihazlarını iş verilerine ve altyapıya sızmak için kullanmasını önlemek için işletmeler açısından önemli bir araçtır. EDR Killer, bir siber saldırganın hedef sistemdeki güvenlik yazılımlarını etkisiz hâle getirmek için kullandığı araç veya teknikleri ifade eder. EDR katilleri, modern fidye yazılımı saldırılarının temel bir parçasıdır; bu nedenle, iş ortakları yükleri sürekli olarak değiştirmek yerine şifreleyicileri çalıştırmak için kısa ve güvenilir bir zaman aralığını tercih ederler. ESET araştırmacıları, son zamanlarda gözlemlenen EDR katillerinden en azından bazılarının, yapay zekâ destekli üretime işaret eden özellikler sergilediğini değerlendiriyor. ESET telemetri ve olay araştırmalarına dayanan bu çalışma, sahada aktif olarak kullanılan yaklaşık 90 EDR katilinin analizine ve izlenmesine dayanmaktadır. 

Fidye yazılımı saldırılarındaki yeni taktik önce güvenliği devre dışı bırakmak

Son yıllarda, EDR katilleri modern fidye yazılımı saldırılarında en sık görülen araçlardan biri hâline geldi. Bir saldırgan yüksek ayrıcalıklar elde eder, korumayı bozmak için bu tür bir araç kullanır ve ancak o zaman şifreleyicisini başlatır. Her yerde görülen Bring Your Own Vulnerable Driver (BYOVD) tekniğinin yanı sıra ESET saldırganların sık sık meşru anti-rootkit yardımcı programlarını kötüye kullandığını veya sürücüsüz yaklaşımlar kullanarak uç nokta algılama ve yanıt (EDR) yazılımının iletişimini engellediğini veya onu askıya aldığını da gözlemlemektedir. Kötüye kullanılan bu araçlar sadece bol miktarda mevcut olmakla kalmaz, aynı zamanda öngörülebilir ve tutarlı bir şekilde davranır; işte bu yüzden de iş ortakları bunlara yönelmektedir.

EDR katillerini araştıran ESET araştırmacısı Jakub Souček “Bu araştırmanın ortaya çıkardığı manzara, kavram kanıtlarının sonsuz çatallanmasından karmaşık profesyonel uygulamalara kadar uzanan devasa bir alandır. Darknet’te reklamları yapılan ticari EDR katillerine odaklanmak, müşteri tabanlarını daha iyi anlamamızı ve aksi takdirde gizli kalacak bağlantıları tespit etmemizi sağlıyor. Şirket içinde geliştirilen EDR katilleri, kapalı grupların iç işleyişi hakkında fikir vermektedir. Ayrıca vibe kodlama da işleri daha da karmaşık hâle getirmektedir” açıklaması yaptı.

Saldırı ekosistemi büyüyor

Verileri başarılı bir şekilde şifrelemek için fidye yazılımı şifreleyicilerinin tespit edilmekten kaçınması gerekir. Günümüzde, paketleme ve kod sanallaştırmadan sofistike enjeksiyona kadar uzanan çok çeşitli olgun kaçınma teknikleri mevcuttur. Ancak ESET, şifreleyicilerde bunların uygulandığını nadiren görmektedir. Bunun yerine, fidye yazılımı saldırganları, şifreleyicinin dağıtımından hemen önce güvenlik çözümlerini bozmak için EDR katillerini tercih etmektedir. Aynı zamanda, EDR katilleri genellikle meşru ancak savunmasız sürücülere dayanır; bu da eski veya kurumsal yazılımların kesintiye uğraması riski olmadan savunmayı önemli ölçüde zorlaştırır. Sonuç, minimum geliştirme çabasıyla çekirdek düzeyinde etki sunan bir araç sınıfıdır; bu da bu araçları basitlikleri göz önüne alındığında orantısız bir şekilde güçlü kılar. Bu nedenle ESET, güvenlik açığı bulunan sürücülerin yüklenmesini engellemenin savunma hattında çok önemli bir adım olduğunu ancak mevcut çeşitli atlatma teknikleri nedeniyle bunun kolay bir adım olmadığını vurguluyor. Bu durum, neden sadece buna güvenilmemesi gerektiğini ve EDR katillerinin sürücüyü yükleme şansı bulamadan onları devre dışı bırakmayı hedeflemesi gerektiğini ortaya koyuyor. 

Aslında, en basit EDR engelleyiciler güvenlik açığı bulunan sürücülere veya diğer gelişmiş tekniklere dayanmaz. Bunun yerine, yerleşik yönetim araçlarını ve komutlarını kötüye kullanırlar. BYOVD teknikleri, modern EDR engelleyicilerin ayırt edici özelliği hâline gelmiştir: Her yerde bulunur, güvenilirdir ve yaygın olarak kullanılır. Tipik bir senaryoda, bir saldırgan kurbanın makinesine meşru ancak güvenlik açığı bulunan bir sürücü yerleştirir, sürücüyü yükler ve ardından sürücünün güvenlik açığını kötüye kullanan bir kötü amaçlı yazılımı çalıştırır. Daha küçük ancak büyümekte olan bir EDR katili sınıfı, çekirdeğe hiç dokunmadan hedeflerine ulaşır. Bu araçlar, EDR işlemlerini sonlandırmak yerine diğer kritik özelliklere müdahale eder. 

Yapay zekâ etkisiyle yeni nesil saldırı araçları gelişiyor

Yapay zekâ artık EDR katillerinin cephaneliklerindeki en yeni silah olarak kabul edilebilir. Yapay zekânın belirli bir kod tabanının oluşturulmasına doğrudan yardımcı olup olmadığını belirlemek genellikle pratik olarak imkânsızdır. Özellikle saldırganlar kodu sonradan işlediklerinde veya gizlediklerinde, yapay zekâ tarafından üretilen kodu insan tarafından yazılan koddan güvenilir bir şekilde ayıran kesin bir adli belirteç yoktur. Ancak ESET araştırmacıları, son zamanlarda gözlemlenen EDR katillerinden en azından bazılarının, yapay zekâ destekli üretimi güçlü bir şekilde ima eden özellikler sergilediğini değerlendiriyor. Buna açık bir örnek, Warlock fidye yazılımı çetesi tarafından yakın zamanda kullanılan bir EDR katilinde görülmektedir. Araç, yapay zekâ tarafından üretilen şablonlar için tipik bir örüntü olan olası düzeltmelerin bir listesini yazdırmakla kalmayıp, belirli bir sürücüyü istismar etmek yerine, çalışan bir sürücü bulana kadar birbiriyle ilgisiz, yaygın olarak kötüye kullanılan birkaç cihaz adını döngüsel olarak deneyen bir deneme-yanılma mekanizması da içermektedir. 

ESET araştırmacısı Jakub Souček  yaptığı açıklamada  şunları söyledi : “Önemli bir gözlem, hizmet olarak fidye yazılımı (RaaS) ekosistemlerindeki iş bölümü. Operatörler genellikle şifreleyiciyi ve destekleyici altyapıyı sağlar ancak EDR katili seçimi iş ortaklarına bırakılır. Bu, iş ortağı havuzu ne kadar büyükse EDR katili araçlarının o kadar çeşitli hâle geldiği anlamına gelir. Fidye yazılımına karşı savunma, otomatik tehditlere karşı savunmadan temelde farklı bir zihniyet gerektirir. Oltalama e-postaları, yaygın kötü amaçlı yazılımlar ve istismar zincirleri, güvenlik çözümleri tarafından tespit edilip etkisiz hâle getirildiğinde durur; ancak fidye yazılımı saldırıları durmaz. Bunlar etkileşimli, insan odaklı operasyonlardır ve saldırganlar tespitlere, araç arızalarına ve çevresel engellere sürekli olarak uyum sağlar.”

Şirketlerin güvenlik sistemlerini etkisizleştiren yöntemler artıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

FATMA ERDİZCİ: BU KURUM BİZİM BABA OCAĞIMIZ GİBİ

Fatma Erdizci, uzun yıllar Kıbrıs’ta yaşadığını, çocuklarının yönlendirmesiyle Gaziantep’e geldikten sonra Aktif Yaşam ve Eğitim Merkezi ile tanıştığını söyledi. Merkeze ilk geldiğinde hayatında önemli bir değişim yaşadığını belirten Erdizci, “130 kiloydum ve spor yapmak istiyordum. Burada spor dersleri olduğunu öğrendim ve katılmaya başladım. Bir arkadaşımın annesi aracılığıyla merkeze geldim ve çok sevdim. 2022’den beri yaklaşık dört yıldır bu kurumun danışanıyım” dedi. İlk geldiği dönemde kendisini hayattan kopmuş hissettiğini anlatan Erdizci, merkezdeki faaliyetlerin kendisine yeniden yaşam sevinci kazandırdığını ifade etti. “Şarkı sözlerini bile hatırlamıyordum. Sanki hayat durmuş gibiydi. Ama şimdi müzik derslerinde çocukluğumda ve gençliğimde söylediğim şarkıları yeniden hatırlıyorum. Alzaymır olmamak için zeka oyunları sınıfımızdan vazgeçmiyoruz. Çok mutluyuz. Bu kurum bizim ana evimiz, baba ocağımız gibi” dedi. Merkez çalışanlarının kendilerini büyük bir ilgiyle karşıladığını da belirten Erdizci, “Buraya her geldiğimizde güler yüzle karşılanıyoruz. Hocalarımız evlatlarımız gibi” diye konuştu.

EVLİLİK TEKLİFİ DERS SIRASINDA GELDİ

Fatma Erdizci, eşiyle sınıf arkadaşı olarak tanışmalarının ilişkilerini daha doğal bir şekilde geliştirdiğini söyledi. “Evlilik amacıyla tanışmış olsaydık belki birbirimize gerçek hallerimizi göstermeyebilirdik” diyen Erdizci, şöyle devam etti:  “Biz birbirimizin en doğal hallerini biliyoruz. Bir gün derste Fatih Bey bana ‘Ben ölürsem sigortam sana kalır’ dedi. İlk başta ne demek istediğini anlamadım. Sonra meğerse bana evlilik teklif etmiş. Çok şaşırdım.”

Birbirlerini tanıyan çok sayıda ortak tanıdık ve akrabalarının olduğunu öğrenmelerinin de evlilik kararını kolaylaştırdığını belirten Erdizci, “Evliliği düşünmüyordum ama çevremizde birbirimizi tanıyan insanların olması beni cesaretlendirdi” dedi.

HAFTANIN BEŞ GÜNÜ MERKEZDELER

Evlendikten sonra merkeze daha sık gelmeye başladıklarını anlatan Fatma Erdizci, hayatlarını neredeyse tamamen merkezdeki etkinliklere göre planladıklarını söyledi. “Şimdi haftanın beş günü buraya geliyoruz. Mutluyuz. Bütün işlerimi bile buradaki programlara göre ayarlıyorum” diyen Erdizci, Aktif Yaşam ve Eğitim Merkezi’nin kendileri için sadece bir kurs merkezi değil, aynı zamanda sosyal bir yaşam alanı olduğunu ifade etti. Spor, sanat ve eğitim faaliyetlerinin yanı sıra sosyal bağların da güçlendiği merkez, Fatma ve Fatih Erdizci çiftinin hikayesinde olduğu gibi, kimi zaman yeni dostlukların, kimi zaman da hayatın ikinci baharının kapısını aralıyor.

FATİH ERDİZCİ: HAFTANIN BÜYÜK BÖLÜMÜNÜ EŞİMLE BİRLİKTE BURADA GEÇİRİYORUZ

1955 Gaziantep doğumlu olan 70 yaşındaki Fatih Erdizci, evdeki rutin hayatından sıkıldığı için yeni bir arayış içine girdiğini söylüyor. Bu süreçte Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin Aktif Yaşam ve Eğitim Merkezi’ni keşfettiğini anlatan Erdizci, merkezin hayatında önemli değişikliklere vesile olduğunu ifade etti. Üç yıldır merkezde danışan olarak hizmet aldığını belirten Erdizci, “Buradaki aktiviteler sayesinde yaşam kalitem arttı. Özgüvenim yükseldi, kendimi yaşlı hissetmemeye başladım. Bu kurum bana adeta gençlik aşısı gibi geldi. Çevrem genişledi, arkadaş ortamım çoğaldı. Buraya geldikten sonra belediyenin diğer hizmetlerinden de haberdar olup daha fazla sosyalleşme imkanı buldum” dedi.

Merkezdeki akıl ve zeka oyunları sınıfında Fatma Erdizci ile tanıştıklarını anlatan Fatih Erdizci, başlangıçta evlilik gibi bir düşüncesinin olmadığını söyledi. Erdizci, “İlk önce sınıf arkadaşıydık. Birlikte oyunlar oynadık, sohbet ettik. Zamanla birbirimizi daha iyi tanıdık ve süreç bizi evliliğe kadar götürdü. Şimdi çok mutluyuz. Haftanın büyük bölümünü eşimle birlikte burada geçiriyoruz” diye konuştu.

Ulu Çınarların Sınıf Arkadaşlığı Evliliğe Dönüştü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İftar programına Keçiören Belediye Başkanı Dr. Mesut Özarslan’ın yanı sıra; Elazığ Kültür ve Tanıtma Vakfı Başkanı ve Yüksek İhtisas Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Kadirhan Sunguroğlu, Elazığ Harput Kültür Derneği Başkanı Süleyman Kürklüoğlu, Malatya Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Kamil Göksu, Malatya Eğitim Vakfı Ankara Şube Başkanı Haluk Akşit, Erzincan Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Halil İbrahim Yılmaz, Ankara Erzincanlılar Derneği Başkanı Metin Seçen, Büyük Birlik Partisi Genel Başkan Yardımcısı Nihat Gürbüz, Eski Arapgir Belediye Başkanı Mustafa Namık Güzeler, Keçiören Belediyesi AK Parti Grup Başkanvekili Halit Tuğcu, İYİ Parti Ankara İl Başkan Yardımcısı Nafiz Yayla, AK Parti Tunceli İl Genel Meclis Üyesi Mehmet Hanifi Kılıç, İYİ Parti Keçiören İlçe Başkanı Haluk Baran, Dünya Kırıkkaleli Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Mehmet Ali Yücekaya, Tokat Federasyonu Genel Başkan Yardımcısı Naim Aydın, Malatya İş İnsanları Derneği Başkanvekili Burçin Şahin, Malatya Arapgirliler Dernek Başkanı Hüseyin Özdemir, Kurtarıcı Melekler Federasyonu Genel Başkanı Necabi Bal, Hür Emekliler Derneği Genel Başkanvekili Osman Bayram ile Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Bilgili, STK temsilcileri, muhtarlar, başkan yardımcıları ve çok sayıda vatandaş katıldı.

“Zengini ve fakiri iftarlarda buluşturuyoruz”

Programda davetlilere hitap eden Keçiören Belediye Başkanı Dr. Mesut Özarslan; milli birlik, hizmet ve sosyal belediyecilik vurgusu yaparak şu mesajları paylaştı: “Yüce Mevla’m nasip eyledi; on bir ayın sultanı ramazanı şerifte bu güzel iftar sofralarında yine sizin gibi yiğit Anadolu insanlarıyla lokmalarımızı paylaşıyoruz. Kıymetli hemşerilerim, biliyorsunuz ben de Sivas’ın Yiğidosuyum. Bizim toprağımız, coğrafyamız, refleksimiz ve geldiğimiz o Anadolu kültür kodlarımız, ilmik ilmik dokunup Hoca Ahmet Yesevi ve Horasan erenlerinden bize emanet edilmiştir. Anadolu coğrafyasının yiğit insanlarıyız. Öyle yiğitlik boş beleş olmaz. Yiğitliğe bir tarih gerekir. Yiğitliğe bir ispat gerekir. ‘Davamız insanlık davası’ diyen, bu insanlığa hizmet eden bir yapı gerektirir. Bu emanet çerçevesinde Keçiören’imizde kimseyi yatağa aç sokmuyoruz. Kimseyi yatağa üşüyerek, titreyerek sokmuyoruz. Yaşlısına, engellisine bakıyoruz. Sabah evladını servisine bindiriyoruz. Şükürler olsun, 18 noktada iftar çadırlarımız var. Zengini ve fakiri iftarlarda buluşturuyoruz. Bu yüce milletin birliği ve beraberliği çok kıymetlidir. Yüce Mevla’m birliğimizi ve beraberliğimizi daim eylesin hemşerilerim. Bu kardeşiniz Mesut, sizlerin başına baş olmaya değil, hizmetkâr olmaya geldi. Ve öyle de devam edecektir. Bayramınız şimdiden kutlu olsun. Ramazan ayında tuttuğunuz oruçlar, kıldığınız namazlar, ettiğiniz niyazlar Cenab-ı Hakk’ın yüce divanında kabul ve makbul olsun. Ne mutlu Türk’üm diyene!”

“Kardeşlik tablosu milletimizin en güzel gücüdür”

Büyük Birlik Partisi Genel Başkan Yardımcısı Nihat Gürbüz, konuşmasında kardeşlik ve birlik vurgusu yaparak şunları dile getirdi: “Bu birlik, beraberlik ve kardeşlik tablosu milletimizin en güzel gücüdür. Bizler farklı şehirlerin evlatları olabiliriz ama aynı vatanın, aynı bayrağın altında tek yüreğiz. Bu güzel organizasyonda emeği geçen başta Keçiören Belediye Başkanımız olmak üzere tüm yetkililere teşekkür ediyorum. Rabbim birliğimizi daim eylesin, sofralarımızı bereketli kılsın. Hepinizin Ramazan Bayramı’nı tebrik ediyorum.”

“Ramazan Bayramı’na ulaştık”

Keçiören Belediyesi AK Parti Grup Başkanvekili Halit Tuğcu, “Allah’ın izniyle ramazana kavuştuk, ramazanı idrak ettik ve Ramazan Bayramı’na ulaştık. Hepinizin Ramazan Bayramı’nı tebrik ediyorum. Bu gönül sofrasını bizlere kuran, hemşehri derneklerine destek veren kıymetli Belediye Başkanımız Sayın Dr. Mesut Özarslan’a da teşekkürlerimizi bir borç biliyoruz.” dedi.

“Birlik ve beraberliğe her zamankinden daha fazla ihtiyacımız var”

İYİ Parti Keçiören İlçe Başkanı Haluk Baran ise konuşmasında şu sözlere birlik ve beraberlik mesajı verdi: “Bizi böylesine güzel bir günde bir araya getiren Belediye Başkanımız Sayın Mesut Özarslan’a teşekkür ediyorum. Sevgili misafirler, içinde bulunduğumuz şu günlerde dünyada çok üzücü olaylar yaşanıyor. Bu nedenle bizim de birlik ve beraberliğe her zamankinden daha fazla ihtiyacımız var. Her görüşten, her fikirden insanların bir araya geldiği bu tür buluşmalar çok kıymetlidir. Allah birlik ve beraberliğimizi bozmasın. Ne mutlu Türk’üm diyene.”

“Farklı düşüncelerden insanlar olarak bir aradayız”

AK Parti Tunceli İl Genel Meclis Üyesi Mehmet Hanifi Kılıç yaptığı konuşmasında, farklılıkların birlik içinde buluşmasına dikkat çekerek, “Tuncelileri burada temsil etmekten büyük onur ve şeref duyuyorum. Bu imkânı bana sağlayan öncelikle Keçiören Belediye Başkanımıza saygılarımı ve sevgilerimi sunuyorum.” diye konuştu.

“Başkanımız bizleri hiçbir zaman yalnız bırakmamıştır”

Erzincan Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Halil İbrahim Yılmaz, “Bizlerle sofrasını paylaşan Keçiören Belediye Başkanı Sayın Dr. Mesut Özarslan’a çok teşekkür ediyorum. Bütün hemşehrileri bir araya getirmek kolay değil. Bu zor organizasyonda bizlere emeklerini ve yüreklerini açan tüm Keçiören Belediyesi çalışanlarına da canı gönülden teşekkürlerimi arz ediyorum. Ne zaman işimiz düşse, ne zaman başımız sıkışsa, sevgili kardeşim Dr. Mesut Özarslan her zaman yanımızda olmuştur. Bizleri hiçbir zaman yalnız bırakmamıştır. Kendisine şahsım ve yönetim kurulum adına teşekkür ediyorum.” diyerek memnuniyetini ifade etti.

“Nice güzel sofralarda buluşmayı temenni ediyorum”

Ankara Erzincanlılar Derneği Başkanı Metin Seçen, “Bizleri bu mübarek günde bir araya getiren Keçiören Belediye Başkanımız Sayın Dr. Mesut Özarslan’a huzurlarınızda şükranlarımı sunuyorum. Bu güzel organizasyonda emeği geçen herkese de ayrıca teşekkür ediyorum.” sözleriyle duygularını ifade etti.

“Keçiören Belediyemiz, sosyal belediyecilik anlamında örnek çalışmalar ortaya koymaktadır”

Malatya Dernekler Federasyonu Genel Başkanı Kamil Göksu da konuşmasında, Keçiören’de hayata geçirilen sosyal belediyeciliği hatırlatarak şunları söyledi: “Kıymetli Başkanımızın bizleri komşu illerimizle bir araya getirmesi gerçekten çok kıymetli. Bu iftar sofrasında birlik ve beraberlik içinde olmanın huzurunu yaşıyoruz. Keçiören Belediyemiz, sosyal belediyecilik anlamında örnek çalışmalar ortaya koymaktadır. Bunu burada da açıkça görmekteyiz. Ayrıca şunu da özellikle ifade etmek isterim ki; Sayın Başkanımız, ne zaman bir talebimiz olsa her zaman yanımızda olmuş, bizleri hiçbir zaman geri çevirmemiştir. Bu vesileyle kendisine şükranlarımı sunuyorum. Şimdiden Ramazan Bayramı’nızı en içten dileklerimle kutluyor, sağlık, mutluluk ve huzur diliyorum.”

Başkan Özarslan Tunceli, Malatya, Erzincan ve Elazığlılarla İftar Sofrasında Buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Kurtar Beni”, insanın bitmeyen anlam arayışını ve bireyin dış dünyayla kendi iç sesi arasındaki uyumsuzluğu odağına alan bir anlatı kuruyor. Şarkı; insanın hiçbir zaman her şeyini kaybetmeyeceği ama hiçbir zaman da bütüne sahip olamayacağı fikrinden hareket ederek, zamanla geçeceği bilinse de yaşandığı anda ağır gelen duygulara ve insanın kendi içindeki sessiz sorgulamalarına odaklanıyor.

Yasin Yıldıran, “Kurtar Beni” hakkında şunları söylüyor:
“Şarkıda tekrarlanan ‘Kurtar Beni’; bir çığlıktan çok, içsel bir teslimiyet ve farkındalık olarak duyulsun istedim. Finalde yer alan ‘Tüm dünyayı yürüdüm sandım, başladığım yere vardım’ dizesi ise kısır döngü, emek, arayış ve öz’e dönüş gibi farklı katmanlarda okunabilir.”

Şarkının klibi siyah-beyaz, vlog tadında, prova ve kayıt günlüklerinden oluşuyor. Müzisyenlerin zaman zaman samimi ve eğlenceli hallerinin şarkının içe dönük atmosferiyle karşıtlık oluşturması, gündelik hayatta dahi ne çok duygu geçişi yaşadığımızı anlatmanın yanı sıra izleyiciye samimi, doğal ve gerçek bir anlatı oluşturuyor.

Müzik eğitimi ve sahne deneyimini şarkı üretimiyle buluşturan Yasin Yıldıran, “Kurtar Beni”nin söz ve müziğine de imza atıyor. Makamsal ezgileri modern sound ile harmanlayan çalışma, sanatçının 2022’den bu yana yayımladığı ilk single olarak da dikkat çekiyor.

Şarkının Künyesi:

Söz-Müzik: Yasin Yıldıran

Aranje-Mix/Mastering: Aykut Acarlar

Kapak Tasarım: Dilan Uslan

Klip Ekibi:

Gitar – Vokal: Yasin Yıldıran
Klavye: Eylem Atalay
Bas: Baran Biricik
Bateri: Ateş İnanç

Prodüksiyon: Repra Creative
Görüntü Yönetmeni: Cihangir Özer

“Kurtar Beni”nin klibi YouTube’da, şarkı ise tüm dijital platformlarda yayında.

Yasin Yıldıran’ın ‘Kurtar Beni’ Şarkısının Klibi Yayımlandı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Uykuyu İyileştiren Hayatını İyileştiriyor!

Uyku kalitesinin iyileştirilmesinin yalnızca daha iyi bir uyku anlamına gelmediğini belirten Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Belinda İrem Ardal, “Kaliteli uykunun sağlanmasıyla birlikte kronik ağrıların azalabildiği, depresyon ve kaygı belirtilerinin gerileyebildiği, migren ataklarının daha seyrek görülebildiği ve metabolik sağlığın olumlu yönde etkilenebildiği gösteriliyor. Özellikle insülin direnci olan bireylerde uyku düzeninin iyileşmesiyle insülin duyarlılığının artabildiği, iştah kontrolünün dengelenebildiği ve uzun vadede tip 2 diyabet ile obezite riskinin azaltılabildiği belirtiliyor. Bu noktada beslenme alışkanlıkları kritik bir rol üstleniyor. Tüketilen besinlerin içerdiği biyoaktif bileşenler, melatonin üretiminin düzenlenmesinden gece boyunca kan şekeri dengesinin korunmasına ve beyin aktivitesinin desteklenmesine kadar pek çok mekanizma üzerinden uyku kalitesini doğrudan etkileyebiliyor” ifadelerini kullanıyor. 

Uyku Kalitesini Bozan 5 Kritik Beslenme Hatası

“Uyku kalitesini etkileyen en önemli ancak çoğu zaman göz ardı edilen faktörlerden biri, gün içinde ve özellikle akşam saatlerinde yapılan beslenme tercihleridir” diyen Beslenme ve Diyet Uzmanı, uyku kalitesini doğrudan etkileyen en yaygın beslenme hatalarını sıralıyor:

• Geç saatlerde kafein tüketmek: Kahve, çay ve diğer kafein içeren içecekler sinir sistemini uyararak uykuya dalış süresini uzatabilir ve derin uyku evrelerini kısaltabilir. Kafeinin uyku üzerine etkilerinin incelendiği bir çalışmada; kafein tüketiminden sonra, toplam uyku süresinde 2 saatlik azalma görüldüğü gözlemlenmiştir.
• Akşam saatlerinde ağır ve geç yemek yemek: Sindirimi zor ve yüksek kalorili öğünler, gece boyunca metabolizmanın aktif kalmasına neden olarak vücudun dinlenme sürecini sekteye uğratabilir.
• Rafine karbonhidrat ağırlıklı beslenmek: Yapılan çalışmalarda hem gün içinde, hem uyku öncesinde basit şeker ve rafine karbonhidrat, glikoz, fruktoz tüketen bireylerin daha yüzeysel uykuya sahip oldukları, sabah yorgun uyandıkları görülmüştür.
• Uyku kalitesini destekleyen mikro besinleri yetersiz almak: Magnezyum, triptofan ve B vitaminleri gibi besin öğelerinin eksikliği, uyku düzenini sağlayan hormonların üretimini olumsuz etkileyebilir.
• Düzensiz ve biyolojik ritme uygun olmayan beslenme alışkanlıkları: Gün içinde düzensiz öğün saatleri ve geç saatlerde beslenme, vücudun doğal sirkadiyen ritmini bozarak uyku kalitesini düşürebilir.

Uyku Kaynağı Besinler

• Melatonin ve Serotonin kaynakları: Uyku kalitesini destekleyen en önemli biyolojik mekanizmalardan birinin melatonin hormonu olduğunu belirten Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Belinda İrem Ardal, “Vücudun doğal ritmini düzenleyen melatonin hormonudur. Melatonin, mutluluk ve denge hormonu olarak bilinen serotoninden, serotonin ise triptofan adlı bir amino asitten sentezlenir. Bu nedenle, günlük beslenmede bu biyolojik döngüyü destekleyen besinlere yer vermek, daha kolay uykuya dalmayı ve gece boyunca kesintisiz bir uyku sürecini destekleyebilir. Et, balık, yumurta, kemik suyu, nohut ve susam gibi protein kaynakları, bu süreci destekleyerek uyku kalitesinin artmasına katkı sağlayabilir. Bununla birlikte çilek, nar, kivi, badem, ceviz, brokoli ve mantar gibi melatonin içeriği yüksek besinler, antioksidan etkileri ve biyolojik ritim üzerindeki düzenleyici rolleri sayesinde uyku düzeninin korunmasına yardımcı olabilir” diyor. 
• Vitamin kaynakları: Serotonin ve melatonin metabolizmasının sağlıklı şekilde devam edebilmesi için folik asit ile B3 ve B6 vitaminlerinin de kritik rol oynadığını ifade eden Beslenme ve Diyet Uzmanı Belinda İrem Ardal, “Yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller, yumurta, balık, kabak çekirdeği, kuruyemişler ve muz gibi besinler, sinir sistemi ve hormon dengesi üzerinden uyku kalitesini destekleyen önemli mikro besin öğeleri içerir. Aynı şekilde magnezyum eksikliği, melatonin üretimini olumsuz etkileyerek uyku bölünmelerine neden olabilir. Yeşillikler, tohumlar, balık, meyveler ve aromatik bitkiler magnezyum açısından zengin kaynaklar arasında yer alır” diyor. 
• Amino asit kaynakları: Bazı amino asitlerin uyku kalitesi üzerinde doğrudan etkili olduğunu belirten Beslenme ve Diyet Uzmanı Belinda İrem Ardal, “Arjinin, büyüme hormonunun salgılanmasını destekleyerek gece boyunca gerçekleşen onarım süreçlerine katkı sağlarken; kırmızı et, balık, yumurta ve baklagiller bu amino asidin önemli kaynaklarıdır. Glisin ise sinir sistemini sakinleştirici etkisiyle uykuya geçişi kolaylaştırabilir ve daha derin bir uyku sürecini destekleyebilir” ifadelerini kullanıyor. 

“Bunların yanı sıra mor ve koyu renkli meyve ve sebzelerde bulunan antosiyanin gibi güçlü antioksidanlar ile maydanoz, kereviz, nane ve turunçgillerde bulunan apigenin gibi flavonoidler, hücresel düzeyde koruyucu etkiler göstererek uyku kalitesini artırmaya katkı sağlayabilir” diyen Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Belinda İrem Ardal bu bileşenlerin düzenli olarak beslenmeye eklenmesinin biyolojik ritmi desteklediğini ve vücudun gece boyunca kendini daha etkin şekilde yenilemesine yardımcı olabileceğini belirtiyor. 

Uyku Kalitenizi Sessizce Sabote Eden 5 Beslenme Hatası yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Akıllı merceklere hangi durumlarda başvuruluyor?

Gözümüzün doğal lensinin yerine yerleştirilen ve birden fazla odak noktasına sahip olan göz içi lensi “akıllı mercek” olarak adlandırılıyor. Akıllı mercekler, ağırlıklı olarak  40 yaş üzerindeki hastalarda gözlük bağımlılığını azaltmak amacıyla tercih ediliyor. Katarakt, refraksiyon (kırma) kusuru ve presbiyopi (yaşa bağlı yakın görme kusuru) şikayeti olan kişiler bu uygulamadan en fazla fayda gören grubu oluşturuyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, akıllı lenslerin özellikle hem uzak hem yakın görüş problemini birlikte çözmek isteyen kişiler için ideal bir tedavi seçeneği olduğunu ifade ediyor. 

Her hasta için uygun mudur? 

Doç. Dr. Özge Begüm Comba, akıllı merceklerin her hasta için uygun olmadığını belirterek, “Öncelikle gözün anatomik olarak bu lenslere uygun olması gerekir; ön kamara derinliğinin yeterli olması, göz bebeği çapının ideal aralıkta bulunması ve kornea endotel hücre sayısının normal sınırlarda olması şarttır. Ayrıca, retina hastalıkları gibi progresif oküler bir hastalığa sahip olan kişiler de bu lenslerden tam verim alamayabilir, çünkü göz sağlıklı olmalı ki lens performansını gösterebilsin” diyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, özellikle profesyonel sürücüler, hassas el işi gerektiren mesleklerde çalışanlar veya yüksek kontrast gerektiren işlerde aktif olarak görev yapan kişiler için özel değerlendirme yapıldığını vurgulayarak, “Detaylı oftalmolojik muayene, biyometrik ölçümler ve hasta beklentilerinin gerçekçi bir şekilde değerlendirilmesi başarılı sonuç için son derece önemlidir” diye konuşuyor. 

Akıllı mercek ameliyatı nasıl gerçekleştiriliyor? 

Operasyon topikal anestezi altında gerçekleştiriliyor. Göze 2-3 mm’lik minimal bir giriş yapılıyor ve ultrasonik titreşimler yardımıyla doğal lens küçük parçalara ayrılıp, dışarı alınıyor. Ardından yerine katlanabilir akıllı mercek yerleştiriliyor. Operasyonun ortalama 15-20 dakika sürdüğünü söyleyen Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Hastalarımız ertesi gün hafif aktivitelerine başlayabilirler. Ancak ilk bir hafta ağır fiziksel aktivitelerden ve kontakt sporlardan kaçınmalarını öneriyoruz” diyor. 

Ameliyat sonrasında net görüş ne zaman sağlanabiliyor?

Ameliyat sonrasındaki ilk günlerde hafif bulanıklık normaldir. Net görüş genellikle 1-2 hafta içinde başlıyor, ancak tam nöroadaptasyon, yani beynin farklı odak noktalarından gelen görüntülere uyum sağlama süreci 2-3 ay sürebiliyor. Bu süreçte beyin farklı odak noktalarından gelen görüntüleri işlemeyi öğrenir.

Ameliyatın ardından gece ışık saçılması görülür mü?

Özellikle erken postoperatif, yani ameliyat sonrasındaki ilk haftalarda  haleler görülmesi, gece araç farlarında ışık saçılması ve kontrast hassasiyetinde azalma yaşanabiliyor. Bu sorunlar zamanla azalıyor ve çoğu hasta birkaç hafta ile birkaç ay arasında geçen nöroadaptasyon sürecinde (Multifokal optik sistemlerden kaynaklanan çoklu retinal görüntülerin santral siniri sistemi tarafından işlenerek fonksiyonel görmeye adapte edilmesi süreci)  bu duruma alışıyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Mesleği gereği yoğun gece sürüşü yapan hastalarımızı ameliyat öncesi bu konuda mutlaka bilgilendiriyoruz” diyor. 

Ameliyatın riskleri var mıdır?

Her göz içi cerrahisinde olduğu gibi bu prosedürün de riskleri bulunuyor. Endoftalmi (göz içi enfeksiyon) kanama ve retina dekolmanı gibi ciddi komplikasyonlar nadiren görülüyor. Doç. Dr. Özge Begüm Comba, “Lensin yerinden hafifçe kayması, lens kapsülünün zamanla bulanıklaşması veya ameliyat sonrası geçici göz tansiyonu yükselmesi daha sık karşılaşılan durumlardır. Deneyimli bir cerrah ve uygun hasta seçimi bu riskleri minimize eder” diye konuşuyor. 

Akıllı mercekler gözlükten tamamen kurtulmayı sağlar mı?  

Akıllı mercek sonrasında hastaların yaklaşık yüzde 80-90’ı günlük aktivitelerini gözlüksüz sürdürebiliyor. Ancak bazı durumlarda, özellikle çok küçük punto okumalarında veya uzun süreli bilgisayar kullanımında düşük numaralı gözlük ihtiyacı olabiliyor. 

 Ameliyat sonrası elde edilen net görüş kalıcı mıdır?

Doç. Dr. Özge Begüm Comba, implante edilen merceğin ömür boyu kalıcı olduğunu ve materyalinin bozulmadığını ifade ederek, sözlerine şöyle devam ediyor: “Ancak bazı hastalarda ameliyattan aylar veya yıllar sonra arka kapsül opasifikasyonu, yani halk arasında ‘ikincil katarakt’   olarak  bilinen durum gelişebilir. Bu tablo Nd:YAG lazer yöntemiyle basit ve etkili şekilde tedavi edilebilir.” 

Ameliyat sonrasında nelere dikkat edilmeli?

Ameliyat sonrasında ilk hafta hafif aktiviteler ve ev içi işleri sorun oluşturmuyor.  Ancak, aşağıda yer alan kurallara dikkat etmeniz önem taşıyor. 

• Gözlerinize travmadan kaçının 
• Havuz ve deniz gibi enfeksiyon riski taşıyan ortamlardan uzak durun
• Reçete edilen topikal ilaçları düzenli kullanın
• Makyaj ve kozmetik ürünleri 2 hafta, kontakt sporları en az bir ay erteleyin
• UV koruyucu gözlük kullanın 

Ne zaman lazer, ne zaman akıllı mercek?

Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Özge Begüm Comba, 40 yaş altı ve düşük-orta dereceli kırma kusurları için lazer cerrahilerin (LASIK, PRK) ilk tercih edilen yöntemler olduğunu vurguluyor. 40 yaş üzeri presbiyopik (yaşa bağlı yakın görme kusuru) tablosunda, yüksek hipermetropide veya katarakt varlığında ise premium göz içi lensleri (akıllı mercek) öncelikli olarak değerlendiriliyor. Her hastanın korneal topografisi, ön segment anatomisi ve yaşam tarzı karar sürecinde belirleyici oluyor.

Tek ameliyatla üç mesafede net görüş! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kur’an-ı Kerim’in indirilmeye başlandığı gece…

Kadir Gecesi’nin, Ramazan ayının en kıymetli gecesi olarak kabul edildiğini kaydeden Prof. Dr. Reşat Öngören, “Kur’an-ı Kerim’in indirilmeye başlandığı gece olarak bilinen Kadir Gecesi’nin, ilahi rahmet ve bağışlanmanın zirveye çıktığı zaman dilimlerinden biri olduğu ifade ediliyor.” dedi.

Ramazan ayının Kur’ân-ı Kerim’de anılan yegane ay olduğunu dile getiren Prof. Dr. Reşat Öngören, “Nitekim Kur’an âyetlerinin indirilmeye başlandığı Kadir gecesi Ramazan ayı içinde yer alır. Öte yandan Peygamber Efendimizin her Ramazan’da o zamana kadar inmiş olan âyetleri Cebrail (a.s.) ile karşılıklı okudukları (mukabele) bilinmektedir. O yüzden Ramazan ayına ‘Kur’an ayı’ denilmiştir.” diye konuştu.

Kadir Gecesi’nin kandil geceleri arasında en önemlisi kabul edildiğini belirten Prof. Dr. Öngören, Kadir Gecesi’nin yalnızca bireysel ibadet açısından değil, toplumsal huzur ve dayanışma açısından da önemli bir fırsat sunduğunu vurguladı.

Bu gecede yapılan ibadet, dua ve tövbeler ayrı bir anlam taşıyor

Prof. Dr. Öngören, “Ramazan ayı içerisinde idrak edilen bu mübarek gecede yapılan ibadet, dua ve tövbeler, manevi arınma ve yenilenme açısından ayrı bir anlam taşıyor” diye konuştu.

Kur’an-ı Kerim’de “bin aydan daha hayırlı” olarak nitelendirilen Kadir Gecesi’nin, Allah’ın rahmet ve mağfiret kapılarının sonuna kadar açık olduğu özel bir zaman dilimi olduğuna işaret eden Prof. Dr. Öngören, bu gecenin en iyi şekilde değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Zira “bin aylık” bir zaman dilimi 83 yıllık bir ömre karşılık geliyor; uzun yaşamış bir insan ömrü. O zaman gecenin her saniyesi ayrı bir önem kazanıyor. Bütün geceyi dua, tespih ve ibadetlerle değerlendirmek, uzunca bir ömrü ibadetlerle günahsız tamamlamak anlamına geliyor.

Peygamberimizin Kadir Gecesi’ne rastlanıldığında yapılmasını tavsiye ettiği dua 

Peygamber Efendimizin Ramazan’ın son 10 gününde itikaftan bahsettiğini dile getiren Prof. Dr. Öngören, “İtikaf yalnız başına, topluma karışmadan Allah’ı zikirle meşgul olmak. Yani kulun yanına hiç kimseyi almadan Allah ile baş başa kalması. Dolayısıyla Ramazan içerisinde oruç sebebiyle aç kalmakla “riyazet” var, İtikaf vesilesiyle “halvet” var. Gece ve gündüz istiğfar ile bağışlanma var. Nitekim Peygamber Efendimizin Kadir gecesi için tavsiye ettiği dua tam da bağışlanma talebi üzerine. Hazreti Ayşe validemiz, ‘Ben Kadir Gecesi’ne ulaşırsam ne yapayım?’ diye sorduğunda, şu duayı oku buyuruyor: Allahümme inneke afüvvün kerîmün tuhibbül afve fa’fü annî. Türkçesini de söyleyebilirsiniz: Allah’ım! Sen çok affedicisin, kerîmsin (cömert ve lütufkârsın), affetmeyi seversin; beni de affet.” diye sözlerini tamamladı.

Kadir Gecesi, Ramazan ayının en kıymetli gecesi olarak kabul ediliyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nilüfer Belediyesi Ferhat Bakgör Kreş ve Gündüz Bakımevi’nde eğitim gören çocukların babalarına yönelik düzenlenen Baba Destek Programı (BADEP) tamamlandı. AÇEV iş birliğiyle gerçekleştirilen ve çocukların gelişiminde babanın rolünü güçlendirmeyi hedefleyen programın sonunda katılımcılar için sertifika töreni düzenlendi.
Törene; Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, Nilüfer Belediye Başkan Yardımcısı Bukle Erman, AÇEV Bursa Saha Koordinatörü Burhan Külcü, AÇEV Eğitimcisi İsmail Çevik ve veliler katıldı. AÇEV eğitimcisi İsmail Çevik tarafından yürütülen 13 haftalık eğitim süresince babalara; demokratik aile ilişkiler, anne-baba tutumları, empati, çocuk gelişimi ve çocukla kaliteli zaman geçirme gibi konularda eğitimler verildi.

BAŞKAN ŞADİ ÖZDEMİR’DEN EĞİTİM VURGUSU
Törende konuşan Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir, toplumda anne ve baba olmanın genellikle deneme yanılma yoluyla öğrenildiğine dikkat çekerek eğitimlerin önemine vurgu yaptı. Ebeveynlik eğitimlerinin evlilik öncesi zorunlu hale getirilmesi gerektiğini ifade eden Başkan Şadi Özdemir, “Hayat mücadelesi içinde çocuklarımıza gerekli zamanı ayıramayabiliyoruz. Anneler, çocuklarla daha fazla baş başa kalıyor ve büyük yük üstleniyorlar. Nilüfer bir kadın şehri; kadınların özgürleşmesi ve çocuklarımızın sağlıklı yetişmesi için kreşlerimizin sayısını artırıyoruz” dedi.
Programa 13 hafta boyunca düzenli katılan babalara teşekkür eden Başkan Şadi Özdemir, “İşinizden, gücünüzden fedakarlık ettiniz. Zaman ayırdınız, emek verdiniz. Çocuklarınızın geleceği için çok sağlam temeller attınız” ifadelerini kullandı.

“BABALARIN ÇOCUKLARIYLA GEÇİRDİĞİ ZAMAN ÇOK ETKİLİ”
AÇEV Bursa Saha Koordinatörü Burhan Külcü ise babaların çocuk gelişimi üzerindeki bilimsel etkilerine değindi. Özellikle 0-6 yaş döneminin kritik olduğunu belirten Külcü, “Yale Üniversitesi’nde yapılan bir araştırma, babaların çocuklarıyla geçirdiği zamanın, çocukların gelişimi üzerinde son derece olumlu bir etkisi olduğunu, biyolojik olarak da oksitosin hormonunu artırdığını kanıtladı. Çocuğuna bakan, yakınlık ve kontrol kuran babaların çocukları, ileriki yaşlarda akademik olarak daha başarılı oluyor ve baba-çocuk iletişimi çok daha güçlü temellere oturuyor” diye konuştu.

Tören, açılış konuşmalarının ardından eğitimi başarıyla tamamlayan babalara sertifikalarının Nilüfer Belediye Başkanı Şadi Özdemir tarafından verilmesiyle sona erdi.

Nilüfer’de babalar eğitimlerini tamamladı sertifikalarını aldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Bergama’da kurduğu iftar sofrasında yurttaşlarla buluştu. Birlik ve dayanışma ruhunun paylaşıldığı buluşmada 14 Mart Tıp Bayramı da kutlandı. Programa Kınık Belediye Başkanı Sema Bodur, Dikili Belediye Başkanı Adil Kırgöz, CHP Bergama İlçe Başkanı İsmail Durmaz, meclis üyeleri, muhtarlar ve çok sayıda yurttaş da katıldı. İftar öncesinde masaları dolaşarak yurttaşlarla tek tek tokalaşan Başkan Tugay, CHP’ye katılmak istediğini ifade eden Engin Gürgel’e de 6 oklu rozeti taktı.

“Birlik ve beraberlik iyidir”

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, konuşmasında ramazan ayının önemine değindi. Bu mübarek ayın, herkese insanların eşit olduğunu hatırlattığını söyleyen Başkan Tugay, “İnsan insana muhtaç. Ne zaman zor gün, dar gün olsa dönüp bir komşu arıyorsunuz. Birlik beraberlik iyidir. Birlik beraberlik duygusuyla yaşamak iyidir. O nedenle böyle bir sofrada bir arada olmak, bize çok şey öğretiyor” dedi. 

“Zorlukların üstesinden dayanışma ile gelebiliriz”

Yaşanan zorlukları dayanışma ile aşacaklarına dikkat çeken Başkan Dr. Cemil Tugay, şunları söyledi: “Biz zor günlerimizden, sıkıntılarımızdan birlik beraberlikle, dayanışmayla, birbirimizin halinden anlayarak, birbirimize destek olarak çıkabiliriz ancak. Ülkemizi, halkımızı, sahip olduğumuz bütün o güzel değerleri severek onlara sahip çıkarak, çıkabiliriz. Ve tabi çok ama çok çalışarak çıkabiliriz. Çalışmadan bunların olmayacağı bir gerçek.”

“Biz kocaman bir aileyiz”

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, muhtarlara da özel olarak teşekkür etti. Muhtarların yerel yönetimlerin gözü, kulağı ve vicdanı olduğunu belirten Başkan Tugay, “Biz birlikte kocaman bir aileyiz. İzmir’de hiçbir yerin ihmal edilmediği, her noktaya hizmetin ulaştırılmaya çalışıldığı bir süreç yaşıyoruz. Bu nedenle zaman zaman zorlandığımız dönemler de oluyor. Allah ne beni ne de görev alan diğer arkadaşlarımı mahcup etsin. Biz bu ülkenin, bu şehrin ve bu milletin sevdalısı olarak üzerimize düşeni yapacağız. Buradaki güzel birlik ve beraberlik havasının yılın 365 gününde sürmesini diliyorum” dedi.

“Sağlık çalışanlarının kıymetini bilmeyenlere akıl fikir versin”

14 Mart’ın Tıp Bayramı olduğunu da anımsatan Tugay, şunları söyledi: “Ben ve Tanju Başkanım bu dönemin belediye başkanları arasında iki doktor başkanız.  Bergama’dayız. Bergama dünyada tıbbın da doğduğu yer. Nasıl bir tesadüf ve nasıl bir güzellik? Hiç kimse bunu planlamadı. Bergama’da tıbbın doğduğu yerde, Tanju Başkanımızla beraber Tıp Bayramını sizlerle birlikte kutlamış olduk. Sağlık çalışanları cefakardırlar. İnsanlar sağlığını emanet ediyor.  Bundan daha büyük bir vicdani sorumluluk olamaz. Tüm sağlık çalışanlarından Allah razı olsun.  Onların kıymetini bilmeyenlere de akıl fikir versin.”

“Sizler bizim kıymetlimizsiniz”

Başkan Dr. Cemil Tugay, her şeyin “insan” ile güzel olduğunu dile getirerek, “İnanın her şey sizinle güzel. O yüzden iyi ki varsınız. Sizler bizim kıymetlimizsiniz.  Allah bu ülkedeki bütün insanlara yardım etsin. Onların hiçbirinin darda kalmasına, zorda kalmasına izin vermesin. Öyle bir bolluk, öyle bir bereket, öyle bir hayır, öyle bir iyilik versin ki herkesin yüzü gülsün” diye konuştu. 

“Üreten herkesin ellerinden öpüyorum”

Herkesin sağlıklı ve güzel bir hayat yaşamasını dileyen Başkan Tugay, “Tarlada çalışan çiftçi kardeşimin de hayvanlara bakan kardeşlerimizin de esnafımızın da üretmeye çalışan herkesin ellerinden öpüyorum. Onlara çok teşekkür ediyorum. Allah onlara da sizlere de ve görev yapmaya çalışan bizlere de yardımcı olsun” dedi. Tugay, sözlerinin sonunda yurttaşların yaklaşan Ramazan Bayramını da kutladı. 

“Sizlerle birlikte olmaktan dolayı mutluluk duyuyoruz” 

Bergama Belediye Başkanı Prof. Dr. Tanju Çelik de “Bugün aynı zamanda 14 Mart Tıp Bayramı. 14 Mart Tıp Bayramı dolayısıyla çok değerli ağabeyim, aynı zamanda meslek büyüğümüz Dr. Cemil Tugay’ın nezdinde tüm doktorların, sağlık çalışanlarının bayramını kutluyorum. Ramazan akşamları iftar sofralarında bir araya geliyoruz. Sizlerle birlikte olmaktan dolayı mutluluk duyuyoruz” dedi. 
Bergama Belediye Başkanı Prof. Dr. Tanju Çelik, 14 Mart Tıp Bayramı anısına Başkan Tugay’a parşömen hediye etti.

Bergama’nın iftar sofrası Tıp Bayramı’nda doktor başkanları buluşturdu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Osmangazi Belediyesi bünyesinde faaliyetlerini gösteren Osmangazi Kent Konseyi ile Doruk Sağlık Grubu arasında Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, Osmangazi Kent Konseyi Başkanı Sevim Sakallı, Doruk Sağlık Grubu Kurumsal İletişim ve Pazarlama Direktörü Göksel Sakarya ile Kurumsal Pazarlama Yöneticisi Elif Kahraman’ın katılımıyla önemli bir iş birliği protokolü imzalandı. Şadırvanlı Han Eğitim Akademisi’nde gerçekleşen protokol töreniyle birlikte Osmangazi Kent Konseyi üyeleri ve birinci derece yakınları, Doruk Sağlık Grubu’na bağlı tüm hastanelerde poliklinik muayenelerinde yüzde 30 indirim hakkından yararlanacak. Gerçekleştirilen protokol kapsamında aynı zamanda iki kurum arasında sağlık alanında eğitim faaliyetleri ve sosyal sorumluluk projeleri de hayata geçirilecek. Yapılacak iş birliğiyle birlikte toplum sağlığına yönelik bilinçlendirme çalışmaları, eğitim toplantıları ve çeşitli sosyal sorumluluk etkinliklerinin düzenlenmesi planlanıyor. Osmangazi Kent Konseyi üyelerinin sağlık hizmetlerine daha kolay ve avantajlı koşullarda erişimini sağlayacak olan protokol, aynı zamanda sağlık alanında farkındalık oluşturacak çalışmaların da önünü açacak.

Anlaşmadan Osmangazi Kent Konseyi’ne Bağlı Herkes Faydalanacak

Anlaşmanın hayırlı olması temennisinde bulunan Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, şöyle konuştu:

“Osmangazi Kent Konseyi ile birlikte kadın girişimcileri de dahil ettik bu anlaşmaya. Sağ olsunlar, onlar da hoşgörüyle karşıladılar. Kadın girişimcilerimiz de burada, onların da içinden göğüs taramasını da aynı şekilde sağlıktan hizmet alamayan, sağlığa ulaşamayan pek çok yurttaşımız için sizden ricamız olsun.”

“Osmangazi Belediye’mizin Her Zaman Yanındayız”

Doruk Sağlık Grubu Kurumsal İletişim ve Pazarlama Direktörü Göksel Sakarya da yaptığı açıklamada, “Bu yapılan anlaşmanın hayırlı, uğurlu olmasını temenni ediyorum. Başta Erkan Aydın başkanımız nezdinde Mutlu Esendemir başkanımıza iş birliğimizden dolayı çok teşekkür ediyorum. Osmangazi Kent Konseyi’nin bütün üyelerine ve birinci derece yakınlarına ayaktan tedavilerde belli oranlarda hizmetimiz var fakat biz bu anlaşmanın yanında, nasıl Osmangazi Belediyesi Bursa’nın bir markasıysa, Doruk Sağlık Grubu da Bursa’nın bir markası olduğundan dolayı, her türlü sağlık iş birliğinde, her türlü sosyal projelerde Osmangazi Belediye’mizin her zaman yanındayız. Dolayısıyla Osmangazi Kent Konseyi’mizin de yanında olmaktan her zaman mutluluk duyacağız.” ifadelerini kullandı.

Osmangazi Kent Konseyi Başkanı Sevim Sakallı da, anlaşmanın hayırlı olması dileğinde bulunarak, muayene avantajlarından faydalanılacağını kaydetti. Elif Kahraman da yaptığı açıklamada, hem muayene hizmetlerinden yararlanılacağını, hem de sosyal farkındalık projelerinde gerçekleşecek iş birliğinden ötürü memnuniyet duyduklarını dile getirdi.

Osmangazi Kent Konseyi ile Doruk Sağlık Grubu Arasında Sağlıkta İş Birliği Protokolü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, 14 Mart Tıp Bayramı dolayısıyla İzmir Tabip Odası Başkanı Dr. Fahri Yüce Ayhan ve yönetim kurulu üyelerini ziyaret etti. Ziyarette Başkan Tugay’a İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, Sağlık İşleri Dairesi Başkanı Ahmet Soner Emre ve Eşrefpaşa Hastanesi Başhekimi Doç. Dr. Başak Bayram eşlik etti.

“Meşakkatli bir yolculuk”

İzmir Tabip Odası’nı ziyaret etmekten onur duyduğunu belirten Başkan Tugay, 14 Mart Tıp Bayramı’nın sağlık alanındaki sorunların konuşulduğu bir gün olduğuna dikkat çekti ve hekimlik mesleğinin önemine vurgu yaptı. Tugay, “Ne kadar zorluk olursa olsun, ne kadar sıkıntı ve problem yaşansa da hekimlik çok onurlu bir meslek. Aynı zamanda çok meşakkatli bir yolculuk. Bu nedenle hekimler, her zaman özellikle böyle günlerde takdir edilmeli ve yaptıkları her şey için teşekkür edilmeli” dedi.

“Vazgeçmeyeceğiz ve yenilmeyeceğiz”

Sağlık emekçilerinin her koşulda sorumluluklarını sürdürdüğünü belirten Tugay, Türkiye’nin daha iyi bir noktaya gelmesi için verilen mücadelenin devam edeceğini söyledi. Tugay, “Vazgeçmeyeceğiz. O nedenle yenilmeyeceğiz. Mücadele etmeden hiçbir şey olmuyor. Biz çalışa çalışa bugünlere geldik ve çalışmaya devam edeceğiz. Sizlerin desteğine her zaman ihtiyacımız var. Hekimlik camiasının, Tabip Odasının varlığından güç aldığını biliyorum. Ne zaman başımıza bir şey gelse Tabip Odasına koştururuz. O yüzden emek verenlere de çok teşekkürler. 14 Mart Tıp Bayramı kutlu olsun. Yaptığınız her şey için tekrar tekrar teşekkür ediyorum” dedi. 

“İzmir için bu kadroların bir fark yarattığını görüyoruz”

İzmir Tabip Odası Başkanı Dr. Fahri Yüce Ayhan ise ziyaretten dolayı Başkan Tugay ve ekibine teşekkür etti. İzmir Büyükşehir Belediyesi ile kurumsal ilişkiler yürüttüklerini ifade eden Ayhan,   “İzmir için bu kadroların bir fark yarattığını biz de görüyoruz. Umuyorum İzmir adına her şey daha iyi olacak. Aynı umudu besleyerek daha iyi günlerde, daha iyi bir Türkiye’de, daha iyi bir İzmir’de hep birlikte yaşamaya, çalışmaya devam edeceğiz” dedi.

Başkan Tugay’dan sağlık emekçilerine teşekkür yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mustafa Karataş, Ramazan etkinlikleri kapsamında Zeytinburnu Kültür Sanat’ın konuğu oldu. 7 Mart Cumartesi akşamı saat 21.30’da gerçekleştirilen söyleşi öncesinde Zeytinburnu Belediye Başkanı Ömer Arısoy bir selamlama konuşması yaptı. Söyleşi, Zeytinburnu halkı tarafından yoğun ilgi gördü.

“Nefsi temizlediğimiz zaman ruh, bizi melekleştirir.”

Mustafa Karataş; orucun ve nefsi temizlemenin önemine vurgu yaptı:

“Ruh iyiyi, güzeli sever. Nefsi temizlediğimiz zaman ruh bizi melekleştirir. Nefsi kirlettiğimi zaman ruhu kirletiriz, bizi şeytanlaştırır. Ve bizi günahtan günaha sürükler. Ruhun terbiyesi de nefs terbiyesi gibi gıda almakla mümkündür. Oruç, namaz, zikir, tefekkür ruhu terbiye eder. Ruhun en çok dinlendiği, rahat olduğu zaman bedenin baskısından kurtulduğu zamandır. Oruçlu olduğumuz zamanlarda ve sabaha karşı vücudun dinlendiği zamanlarda ruhun hareket kabiliyeti artar.” 

“Ruh, zamana sığmaz.”

Mustafa Karataş, ruh ve zaman kavramlarına dair bazı yorumlarda bulundu:

“Allah için bütün zamanlar şimdiki bir nokta olduğuna göre Allah tarafından gönderilen ruh için de zaman söz konusu değildir. Ruh, zaman sığmaz. Rüya bunun ispatıdır. İnsan ruhu ispat ettiğinde ahireti ispat eder. Zamanı çözdüğünde Allah’ın varlığını ispatlamış olur. Ama henüz böyle bir güç yok. Bu da imtihan gereğidir. Her şey ayan beyan ortaya konsa, cennet cehennem bize gösterilse imtihanın bir anlamı kalmaz. Gayba inanmamız Allah katında değerlidir.”

Mustafa Karataş Söyleşisi, Zeytinburnu Kültür Sanat’ta Gerçekleşti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 VBKY’nin tarih kitaplığı, Selim Karahasanoğlu’nun editörlüğünü üstlendiği “Lale Devri mi?” adlı eserle genişlemeye devam ediyor. Ahmed Refik’in Lale Devri kitabı, modern Osmanlı tarihçiliğinde çok sayıda çalışmanın ve tartışmanın önünü açmış; söz konusu dönem kimi zaman Osmanlı’da batılılaşmanın başlangıcı, kimi zamansa III. Ahmed ile damadı Nevşehirli İbrahim Paşa’nın zevk ve sefahate dayalı, hatalı ve hedonist tasarruflarının bir anlatısı olarak yorumlanmıştır. Peki “Lale Devri” gerçekten yaşanmış bir dönem midir? Birçok revizyonist çalışmaya da konu olan bu adlandırma, Osmanlı tarih yazımının en köklü klişelerinden biri olarak varlığını sürdürmektedir. Erken batılılaşma ile sefahat arasında salınan bu dönemin yalnızca nasıl tanımlandığı değil, bizatihi var olup olmadığı da tarihsel bir sorun olarak ele alınmalıdır. 1718–1730 yıllarının kültürel, siyasi ve toplumsal veçhelerini inceleyen makalelerden oluşan bu kapsamlı çalışma, Ahmed Refik ve onu izleyen tarihçilerin bir “edebî dönem icadı” gerçekleştirdiklerini göstermeyi; lalenin simgesel gölgesinde kalan bir zamanı, yeni araştırmalar ışığında yeniden tanımlamayı ve anlamlandırmayı amaçlıyor.

Kitabın giriş yazısında Selim Karahasanoğlu, “Lale Devri” adlandırmasını problematize ederken doktora tezinden günümüze uzanan çalışmaları üzerinden döneme ilişkin historiografik dönüşümü değerlendiriyor. Tülay Artan, dönemin entelektüel çevrelerini, kitap koleksiyonlarını ve zihniyet dünyasını, “Lale Devri” anlatısının merkezî figürlerinden Paris sefiri Yirmisekiz Mehmed Çelebi’nin düşünce dünyası üzerinden inceliyor. Mehmet Yılmaz Akbulut ise söz konusu yılları askerî ve diplomatik açıdan bir “zevk ve sefahat çağı” olarak değil, Avrupa’daki güç dengelerine duyarlı bir diplomatik kırılma noktası olarak yeniden konumlandırıyor. Tuğba Kara’nın, dönemin sembolü hâline gelmiş bostanları birincil kaynaklara dayanarak ele alan çalışması ile Şaduman Tuncer’in padişahın mesireler ve kasırlar arasındaki hareketliliğini inceleyen makalesi, saray çevresindeki gündelik hayatı abartılı anlatılardan arındırarak somutlaştırıyor. Ahlaki bir çöküş ya da yarım kalmış bir batılılaşma çerçevesinin yetersizliğini ortaya koyan bu katkılar, aynı zamanda Ahmed Refik’in Lale Devri kitabının yayımlanmasının ardından kaleme aldığı yazıları da ilk kez kapsamlı biçimde gün yüzüne çıkarıyor. Refik’in birkaç yıl içinde kendi kurduğu anlatıyı nasıl yumuşattığı, hatta yer yer geri aldığı; Fatma Aliye ile girdiği polemikler ve İbrahim Paşa’yı savunma girişimleri, bu metinlerde “Lale Devri”nin ilk revizyonu olarak ele alınıyor. Öte yandan, Türkçede ilk kez okurla buluşan Wilhelm Heinz’ın 1967 tarihli makalesi de dönemin kültür dünyasını popüler anlatıların ötesine taşıyan önemli bir katkı sunuyor.

Kitaptan:

“Tarihin akışı içerisinde bir kesiti alıp çıkarmak, öncesi ve sonrası içerisinde konteks­tine oturtmaksızın misli görülmemiş gibi sunmak, Osmanlı tarihçiliğinde yabancısı olmadığımız bir tarzdır. Osmanlı tarihi için öteden beri kuruluş, yükselme, durakla­ma, gerileme ve çöküş yollu bir anlatım benimsenmiştir. Görece yakın dönemlerde­dir ki, bir kabuk kırılması başlamış ve Kanuni Sultan Süleyman dönemi sonrasında da, İmparatorlukta; kültürde, sanatta, siyasette, teknolojide, ekonomide canlılığın görülebildiği kanıtlanmıştır. Denilebilir ki, Osmanlı tarihçiliğinin klişelerinden sıy­rılması yeni sayılabilecek bir olgudur ve bu hususta bir genel kanı hâlâ oluşmuş de­ğildir. Bu bahsettiğim üst klişenin içerisinde en büyük klişelerden birisini de Lale Devri oluşturur. Buna göre, İmparatorluk, zaten bir tefessüh/bozulma evresine gir­miştir. Lale Devri de bu evrenin bir ayağını oluşturur: Ahlâkta, yaşayışta ve siyasette bozulma. Zira, bu dönem bir zevk ve sefahat dönemidir. Son dönemin padişahları da keyiflerine düşkün şahıslardır. Savaş meydanlarında cenk ile meşgul olmayı bı­rakmış, artık son nefeslerini döşeklerinde verir olmuşlardır. Bu ve benzeri standart anlatı örnekleri çoğaltılabilir.

Yukarıda kabaca özetlediğim bakış açısının, yani Osmanlı İmparatorluğu tarihinin şahıs bazlı yorumunun ne kadar problem barındırdığı düşünülmelidir. Şöyle ki, bir İmparatorluk tarihi, padişahın yahut onun karizmasının gücü ile açıklanmaya çalışılmaktadır. Buna Osmanlı tarihçiliğinde elitist/hanedan eksenli bir tarihyazım geleneğinin yahut basitçe devleti ve toplumu ile kuşatıcı olmayan bir tarihçilik anlayışının sonucu olarak da bakılabilir. Her halükârda, bahsi geçen bakışın tarihselliği ve mantıkiliği sorgulanmaya açıktır.” 

 KÜNYE

Yayınevi: VBKY

Kategori: Tarih           

Kitabın adı: Lale Devri mi? 

Proje Editörü: Dr. Mehmet Yılmaz Akbulut  

Editör: Prof. Dr. Selim Karahasanoğlu  

Kapak ve Sayfa Uygulama: Faruk Özcan

Sayfa sayısı: 448 

VBKY “Lale Devri mi?”yi yayımladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kaspersky; bünyesinde 500 veya daha fazla çalışanı bulunan, henüz bir SOC’si olmayan ancak yakın gelecekte kurmayı planlayan kıdemli BT güvenliği profesyonelleri, yöneticiler ve direktörler arasında bir anket gerçekleştirdi. Araştırma, aralarında Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin de bulunduğu 16 ülkeden katılımcıların görüşlerini içeriyor ve SOC kurulumuna dair önemli veriler ortaya koyuyor.

Araştırma sonuçları, Türkiye’de bir SOC kurma sürecinin planlama aşamasında dikkate alınan çeşitli zorlukları beraberinde getirdiğini gösteriyor. Yüksek başlangıç maliyetleri, katılımcıların üçte biri (%35) tarafından en önemli zorluklardan biri olarak gösterildi. Bununla birlikte birçok kuruluş, SOC’un etkinliğini değerlendirme konusunda da zorlanıyor (%25). Bu değerlendirme süreci genellikle yatırım getirisi (ROI) gibi finansal göstergelerden, Ortalama Tespit Süresi (MTTD) ve Ortalama Müdahale Süresi (MTTR) gibi operasyonel metriklere; sektör standartlarına uyum gibi stratejik hedeflere kadar uzanan geniş bir KPI setini kapsıyor.

Buna ek olarak Türkiye’de şirketler, karmaşık güvenlik çözümlerinin yönetimi (%22) ve birden fazla sistem ile teknolojinin entegrasyonu (%19) konularında da güçlük yaşıyor. Şirketlerin dörtte biri ise hem mevcut çalışanlar arasındaki (%24) hem de dış iş gücü piyasasındaki (%28) uzmanlık eksikliğine dikkat çekiyor. Bu durum, insan kaynağının teknoloji ve bütçeler kadar kritik bir kısıt olduğunu ortaya koyuyor.

Türkiye’deki kuruluşlar arasında da mevcut BT güvenlik altyapısıyla uyumluluk sağlama (%28) önemli zorluklardan biri olarak öne çıkıyor.

Zaman çizelgelerine bakıldığında, Türkiye’de şirketlerin %50’si SOC kurulumunu 6–12 ay içinde tamamlamayı hedefliyor. Buna karşılık kuruluşların %41’i projelerin iki yıla kadar uzayabileceğini öngörüyor. Daha karmaşık altyapılara sahip olmalarına rağmen büyük şirketlerin, orta ölçekli kuruluşlara kıyasla SOC’un daha hızlı devreye alınmasına daha fazla öncelik verdiği görülüyor. Uygulamada bu yaklaşım, genellikle önce kritik iş segmentleri için SOC kurulması ve ardından kapsamın aşamalı olarak tüm altyapıya genişletilmesi anlamına geliyor.

Araştırmaya göre planlanan harcamalar, şirketlerin büyüklüğü ve SOC hizmetlerini ne ölçüde dış kaynak kullanımıyla yürüttükleriyle doğrudan ilişkili. Küçük ölçekli şirketler daha sınırlı yatırımlara odaklanma eğilimindeyken, büyük kuruluşlar daha geniş altyapı kapsamı ve daha yüksek operasyonel gereksinimler nedeniyle maliyeti yüksek SOC projeleri planlama eğiliminde.

Kaspersky SOC Danışmanlığı Başkanı Roman Nazarov konuyla ilgili şunları söylüyor: “Bir SOC kurmak için gereken bütçe oldukça geniş bir aralıkta değişebilir. İlk yatırım genellikle lisanslar ve donanım maliyetlerini kapsar ve bu maliyetler büyük ölçüde altyapının ölçeğine ve tercih edilen ürün setine bağlıdır. Bu aşamayı bir sermaye yatırımı dönemi olarak değerlendirmek gerekir. Sonrasında özellikle personel maaşları başta olmak üzere önemli operasyonel giderler, toplam sahip olma maliyetinin belirlenmesinde kritik rol oynar. Bu yatırımların etkili ve kurumun ihtiyaçlarıyla uyumlu olabilmesi için en baştan hedefleri, süreçleri ve kilometre taşlarını açık biçimde tanımlayan stratejik bir plan geliştirilmesi büyük önem taşır. Böyle bir yaklaşım, güçlü ve dayanıklı bir siber güvenlik yapısı oluşturulmasına yardımcı olur.”

Kapsamlı danışmanlık hizmetleri, şirketlerin güçlü bir SOC kurmasına ve güvenlik operasyonlarını daha verimli hale getirmesine yardımcı olur. Kuruluşlar, SOC’un ilk kurulum aşamasında veya mevcut güvenlik operasyonlarını geliştirme sürecinde Kaspersky SOC Consulting gibi hizmetlerden yararlanabilir.

Kuruluş içinde SOC fonksiyonlarını yürütecek özel bir ekip bulunmuyorsa, Kaspersky Managed Detection and Response ve Kaspersky Incident Response gibi hizmetler kullanılabilir. Bu hizmetler, tehditlerin tespit edilmesinden sürekli koruma ve iyileştirme süreçlerine kadar olay yönetiminin tüm yaşam döngüsünü kapsar. Ayrıca gelişmiş siber saldırılara karşı koruma sağlar, olayların incelenmesine yardımcı olur ve ek uzmanlık desteği sunar.

Kaspersky’nin SOC kurulumu ve geliştirilmesine yönelik çözümleri ve hizmetleri hakkında daha fazla bilgi almak için ilgili bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.

Maliyetler, zaman çizelgeleri ve engeller: Bir SOC kurmak gerçekten ne gerektiriyor? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Günümüzde iletişimin önemli bir kısmının dijital kanallar üzerinden gerçekleştiğini belirten Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Uzman Psikolog Jülide Unutmaz, “Oysa yüz yüze iletişim, duyguların daha net ifade edildiği ve karşılıklı bağın daha güçlü kurulduğu bir iletişim biçimidir. Bayram ziyaretleri insanların fiziksel olarak bir araya gelmesine ve sosyal bağların güçlenmesine katkı sağlar. Güçlü sosyal ilişkiler de bireylerin zorlayıcı durumlarla başa çıkma kapasitesini artırarak duygusal dayanıklılığa katkı sağlar. Aynı zamanda sevdiklerimizle birlikte zaman geçirmek stres ve kaygı gibi olumsuz duyguların azalmasına da yardımcı olabilir” dedi.

Bayram ziyaretlerinde karşılıklı anlayış önemli

Bayram buluşmalarında aileler arasındaki geçmiş kırgınlıkların ya da hassas konuların zaman zaman gündeme gelebileceğine de değinen Unutmaz, “Sevdiklerimizle iletişim kurmak kadar, iletişimi anlayışlı ve saygılı bir yaklaşımla sürdürebilmek de çok önemli. Karşımızdakini anlamak için dinlemek ve tartışmaya yol açabilecek konulardan mümkün olduğunca uzak durmak daha huzurlu bir bayram ortamı oluşmasına yardımcı olabilir. Küçük jestler, samimi sohbetler ve iki taraflı anlayış bayram ziyaretlerinin daha sıcak ve keyifli geçmesini sağlar” dedi.

Kişi hem kendine hem sevdiklerine zaman ayırmalı

Bayramın pek çok kişi için günlük iş temposu arasında kısa bir mola anlamına geldiğini dile getiren Unutmaz, “Bu tür kısa tatiller zihinsel yorgunluğun azalmasına ve kişinin kendini daha yenilenmiş hissetmesine yardımcı olabilir. Bayramın yarattığı olumlu ruh halini sürdürebilmek için ise günlük yaşamda da sosyal bağları canlı tutmak önemli. Sevdiklerimizle iletişimde kalmak, küçük paylaşımlar yapmak ve kendimize dinlenmek için zaman ayırmak ruhsal iyilik halini destekleyebilir. Bu küçük ama düzenli adımlar, yoğun yaşam temposu içinde kişinin kendini daha dengede hissetmesine katkı sağlar” bilgisini verdi.

Bayram ziyaretleri duygusal dayanıklılığı arttırıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İftar programına Keçiören Belediye Başkanı Dr. Mesut Özarslan’ın yanı sıra; Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası Başkanı Sezayi Kara, Keçiören Berber Esnafı Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği Başkanı Davut Akyüz, Ankara Kahveciler Odası Başkanı İsa Güven, Ankara Ayakkabıcılar Odası Başkanı Hüseyin Uzun, Ankara Anahtarcılar, Kilitçiler ve Çilingirler Esnaf ve Sanatkârlar Odası Başkanı Bahattin Polat, muhtarlar, başkan yardımcıları, İYİ Parti Keçiören Gençlik Kolları Başkanı Erdem Çalışkan, STK temsilcileri, berber ve aileleri katıldı.

“Esnafa hizmetkâr olan bir belediyecilik yapıyoruz”

Keçiören Belediye Başkanı Dr. Mesut Özarslan, programa katılan berberlere hitaben yaptığı konuşmada Keçiören’deki esnafın destekçisi olmaya devam edeceklerini vurgulayarak şunları söyledi: “Yüce Türk milletinin asil insanları, Ahilik Teşkilatı’nın kıymetli alperenleri hepinizi saygıyla selamlıyorum. Rabbime şükürler olsun on bir ayın sultanı ramazanda yine berber ve güzellik salonlarımızın o güzel esnafıyla, aileleriyle ve onları temsil eden kurum, kuruluş ve odaların kıymetli başkanlarıyla bugün burada orucumuzu açmanın onur ve gururunu yaşıyoruz. Elhamdülillah üçüncü kez buluşuyoruz. Bundan sonra da buluşmaya devam edeceğiz. Çünkü bizler Keçiören’de her zaman esnafına zulmeden değil yanında olan, hizmetkâr olan bir belediyecilik yapıyoruz. Ve öyle de devam edeceğiz. Bizde ‘halka hizmet, Hakk’a hizmettir’ temel şiardır. Biz bu şiarı, bize bu vatan coğrafyasını emanet eden dedelerimizden, Horasan erenlerinden, Ahilik kültüründen emanet olarak aldık. Bu kültürün kodları bizlere emanettir. Onun için biz esnafımızı başımızın tacı olarak görüyoruz. Bizler kimsenin başına baş olmaya değil, herkese hizmetkâr olmaya geldik ve öyle de devam edeceğiz. Yüce Mevla’m birliğimizi, beraberliğimizi daim eylesin. Bizim için bayrak, vatan, millet vazgeçilmezdir. Bu noktada her zaman Hz. Ali Efendimiz gibi dimdik duracağız. Şimdiden Kadir Geceniz mübarek olsun. Sonrasında da birlik ve beraberliğimizi pekiştirdiğimiz Ramazan Bayramı’na kavuşmayı Mevla’m hepimize nasip etsin. Bayramınız şimdiden mübarek olsun. Ne mutlu Türk’üm diyene.”

“Her zaman yanınızdayız”

Ankara Berberler Esnaf ve Sanatkârlar Odası Başkanı Sezayi Kara ise esnafa verdiği desteklerden dolayı Keçiören Belediye Başkanı Dr. Mesut Özarslan’a teşekkür ederek şunları dile getirdi: “Keçiören Belediye Başkanımızın ev sahipliğinde bugün Keçiören’deyiz. Kendisine camiam adına canı gönülden teşekkür ediyorum. Ne zaman Keçiören’de bir işimiz olsa, ne zaman etkinlik yapacağız desek Keçiören Belediye Başkanımıza ulaştığımızda hiçbir zaman ikiletmedi. Kendisinden Allah razı olsun. Her zaman da yanınızda olduğumuzu belirtmek istiyorum Sayın Başkanım.”

“Sadece saç ve sakal kesmiyoruz; gönül kazanıyoruz, güven inşa ediyoruz”

Keçiören Berber Esnafı Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği Başkanı Davut Akyüz da berberliğin gönül kazanılan bir meslek olduğunu belirterek şu mesajları paylaştı: “Bu güzel organizasyona öncülük eden, esnafımıza desteğini esirgemeyen Sayın Belediye Başkanımız Dr. Mesut Özarslan’a şahsım ve derneğim adına çok teşekkür ediyorum. Bizler emeğin, alın terinin kutsallığını bilen Ahilik yüzünün temsilcileriyiz. Ahilik bize sadece bir meslek öğretmedi; bize dürüstlüğü, paylaşmayı, kardeşliği öğretmiştir. Bu yüzden mesleğimiz yalnızca bir geçim kapısı değil, aynı zamanda ahlak ve kardeşlik yoludur. Biz sadece saç ve sakal kesmiyoruz; gönül kazanıyoruz, güven inşa ediyoruz. Her dükkân bir okuldur, her koltuk bir komşu demektir. Mahalle kültürünü yaşatıyor, kırgınlıkları yumuşatıyor, kardeşliği güçlendiriyoruz. Esnaf güçlü olursa mahalle güçlü olur, mahalle güçlü olursa Keçiören’imiz güçlü olur.”

Başkan Özarslan İftar Sofrasında Berberlerle Buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sanal kumarın erişilebilirliği arttıkça bağımlılık riski de yükseliyor!

Kumarın hem fiziksel ortamlarda hem de dijital platformlarda oynanabildiğini ifade eden Dr. Bahruz Shukurov, “Ancak teknolojinin gelişmesiyle birlikte sanal kumarın erişilebilirliği ve yaygınlığı ciddi şekilde arttı. Bu durum bağımlılık riskini de önemli ölçüde yükseltmekte.” dedi.

Kumar bağımlılığının en temel özelliklerinden birinin, kişinin kumar oynama davranışı üzerinde kontrolünü kaybetmesi olduğunu aktaran Dr. Shukurov, “Kişi zamanla kazandığından çok daha fazla para harcamaya başlar ve gününün önemli bir bölümünü kumar oynayarak geçirir. Bu süreç ilerledikçe iş hayatı, aile ilişkileri ve sosyal sorumluluklar ihmal edilmeye başlanır. Maddi kayıplar büyür, borçlar oluşur ve kişi giderek daha zor bir ekonomik tabloyla karşı karşıya kalır.” şeklinde konuştu.

Kişi kazandığında da kaybettiğinde de kumar oynamak ister! 

Yalan söyleme davranışının kumar bağımlılığının önemli tanı ölçütleri arasında yer aldığına işaret eden Dr. Bahruz Shukurov, “Bağımlı birey, kumar oynayabilmek için para bulmak amacıyla yakınlarına veya çevresine yalan söyleyebilir. Bunun temel nedeni, kumar oynayamadığında yaşayacağı yoğun sıkıntı ve huzursuzluğun, yalan söylemenin yaratacağı vicdani rahatsızlıktan daha ağır gelmesidir. Zaman içinde bu davranış giderek kolaylaşır ve kişinin kişilik yapısında belirgin değişimlere yol açabilir.” dedi.

Kumar bağımlılığında motivasyonun iki yönlü çalıştığına değinen Dr. Shukurov, şunları söyledi:

“Kişi kazandığında da kaybettiğinde de kumar oynamak ister. Kazandığında aldığı ödül ve haz duygusu yeni bir motivasyon oluşturur. Kaybettiğinde ise kaybını telafi etme isteği devreye girer. Bağımlı bireyler sıklıkla ‘keyif için oynamıyorum, sadece kaybımı telafi etmek istiyorum’ şeklinde açıklamalar yapar. Ancak bu düşünce çoğu zaman bağımlılık döngüsünü sürdürür ve kişi yeniden kumar oynamaya devam eder.”

Kumar, keyif yerine kötü hisleri geçici olarak azaltan bir araca dönüşür! 

Kumar bağımlılığının çoğu zaman ilk başlarda yaşanan bir yüksek kazanç veya güçlü heyecan deneyimi ile başlayabileceğine dikkat çeken Dr. Bahruz Shukurov, “Özellikle erken yaşlarda elde edilen büyük bir kazanç, kişinin beyninde güçlü bir iz bırakır. Bu deneyim beynin ödül sisteminde normalin üzerinde bir haz oluşturur ve kişi zamanla bu duyguyu tekrar yaşamak için kumar oynamaya devam eder.” dedi.

Ancak süreç ilerledikçe kişinin bu yüksek heyecanı daha az yaşamaya başladığını, kayıpların arttığını ve kişinin normal duygu durumunun daha düşük bir seviyeye gerilediğini ifade eden Dr. Shukurov, “Sonuç olarak kumar, artık keyif veren bir aktiviteden çok, kişinin kendini kötü hissetmesini geçici olarak azaltan bir araca dönüşür. Bağımlılığın ilerleyen dönemlerinde yalnızca kumar oynamak değil, kumarla ilişkili uyaranlar da tetikleyici hâle gelir. Bahis sesleri, oyun bildirimleri, maç izlemek veya kumarla ilgili reklamlar bile kişide güçlü bir kumar oynama isteği yaratabilir. Bu nedenle bağımlılıkla mücadelede tetikleyici unsurlardan mümkün olduğunca uzak kalmak büyük önem taşır.” açıklamasını yaptı.

Beyin kısa vadeli ödülleri tercih eder, bu da bağımlılığı güçlendirir! 

Kumar bağımlılığının ciddi maddi kayıplara yol açabileceğini vurgulayan Dr. Bahruz Shukurov, “Kimi zaman kayıplar kişinin aylık gelirinin onlarca hatta yüzlerce katına ulaşabilir.” dedi.

Bu durumun bankalara veya farklı kaynaklara borçlanmaya kadar ilerleyebileceğini aktaran Dr. Shukurov, şöyle devam etti:

“Çoğu zaman aile bireyleri devreye girerek bu sorunları çözmeye çalışır. Ancak profesyonel destek alınmadan yapılan müdahaleler genellikle geçici bir rahatlama sağlar ve kişi bir süre sonra yeniden kumar oynamaya başlayabilir.

Bu noktada önemli bir soru ortaya çıkar: Bu kadar kayba rağmen kişi neden kumar oynamaya devam eder? Bunun iki önemli nedeni vardır. Birincisi, bağımlı kişinin yaşadığı sorunların çoğu zaman çevresi tarafından telafi edilmesidir. Eğer kişi yaşadığı sonuçlarla doğrudan yüzleşmezse davranış değişimi zorlaşır. İkinci neden ise kumarın kısa vadede sağladığı heyecanın, uzun vadeli zararların önüne geçmesidir. İnsan beyni çoğu zaman kısa vadeli ödülleri tercih eder ve bu durum bağımlılık davranışını güçlendirir.”

Sanal kumarın en büyük riski 24 saat erişilebilir olması! 

Sanal kumarın, geleneksel kumara göre bazı açılardan daha riskli olduğunu dile getiren Dr. Bahruz Shukurov, bu riskleri şöyle açıkladı:

“En önemli farklardan biri 24 saat erişilebilir olmasıdır. Kişi günün her saatinde, bulunduğu her yerde kumar oynayabilir. Ayrıca dijital ortamda para çoğu zaman sadece sayısal bir değer gibi algılanır. Bu nedenle kişiler gerçek para kaybettiklerini daha az hissedebilir ve daha büyük riskler alabilir.

Sanal kumar platformları aynı zamanda yoğun reklam ve teşvik mekanizmaları kullanır. Bonus teklifleri, mesajlar ve sürekli gönderilen bildirimler kişiyi tekrar oyuna çekmek için tasarlanır. İlk aşamada bazı kullanıcıların kazanç elde etmesi de bu sistemin bir parçası olabilir. Böylece kişi erken dönemde güçlü bir ödül deneyimi yaşayarak kumara daha fazla bağlanabilir.”

Bağımlılıklarda ‘tam iyileşme’ yerine ‘kontrol altına alma’ daha gerçekçi bir yaklaşım! 

Kumar bağımlılığının, beynin ödül sistemi ile yakından ilişkili olduğuna dikkat çeken Dr. Bahruz Shukurov, “Ventral tegmental alan, nükleus akumbens ve insula gibi bölgeler bu süreçte rol oynar. Kumar davranışı tekrarlandıkça bu sinir yolları güçlenir.” dedi.

Başlangıçta küçük bir iz gibi olan bu yolakların zamanla adeta bir otoyola dönüştüğünü ve kişinin düşünce dünyasında kumarın merkezi bir yer edindiğini kaydeden Dr. Shukurov, kumar bağımlılığının tedavisinin mümkün olduğunu dile getirdi.

Dr. Shukurov bu sürecin genellikle çok yönlü bir yaklaşım gerektirdiğini söyledi ve devam etti:

“Tedavi yalnızca bireyi değil, aileyi de kapsayan bir iş birliği içinde yürütülmeli. Psikiyatrist, psikolog, hasta ve aile üyelerinin birlikte çalışması başarı şansını artırır. Profesyonel destek olmadan yalnızca söz vermek, yemin etmek veya kendi kendine bırakmaya çalışmak çoğu zaman yeterli olmaz.

Bağımlılıklar için ‘tam iyileşme’ kavramından ziyade ‘kontrol altına alma’ veya ‘düzelme’ kavramı daha gerçekçidir. Bu durum bazı kronik hastalıklara benzetilebilir. Kişi tetikleyicilerden uzak durur, tedavi planına uyar ve gerekli önlemleri alırsa uzun süre kumar oynamadan sağlıklı bir yaşam sürdürebilir. Ancak tamamen iyileştiğini düşünerek tüm önlemleri kaldırmak tekrar risk oluşturabilir.”

Çoğu durumda belirleyici olan heyecan ve adrenalin duygusu! 

Kumar bağımlılığında çoğu zaman kişinin parayı mı yoksa heyecanı mı sevdiği sorusunun sorulduğunu aktaran Dr. Bahruz Shukurov, “Çoğu durumda belirleyici olan heyecan ve adrenalin duygusudur. Kazanma ihtimalinin eşiğinde olmak, risk almak ve o anki yoğun duygu durumunu yaşamak bağımlılığı besleyen önemli faktörlerdir.” dedi.

Bağımlılık ilerledikçe kişinin yalnızca kumar ve kumarla ilişkili konulara karşı yüksek motivasyon gösterdiğinin altını çizen Dr. Bahruz Shukurov, sözlerini şöyle tamamladı:

“Günlük sorumluluklara karşı isteksizlik ve enerji düşüklüğü görülebilir. Bu nedenle tedavi sürecinde yalnızca kumar davranışı değil, kişinin düşünce yapısı, motivasyonu ve yaşam düzeni de ele alınmalıdır. Kumar oynayan bir yakına sahip olan aile bireyleri için de destek almak önemlidir. Aileler hem bağımlı bireyle birlikte tedavi sürecine katılabilir hem de ayrı olarak danışmanlık alabilirler. Erken müdahale, sorunun büyümesini ve daha büyük kayıpların oluşmasını önleyebilir.” 

24 saat açık sanal tehlike! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

VakıfBank Kültür Yayınları (VBKY) bilim kitaplığı, Alison Fernandes’in kaleme aldığı, Mustafa Bayrak’ın Türkçeye çevirdiği “Nedenselliğin Zamansal Asimetrisi” adlı eserle genişlemeye devam ediyor. Gündelik deneyimimizde sebeplerin her zaman sonuçlardan önce geldiğini düşünürüz. Peki bu durum nasıl açıklanabilir? Nedensellikteki bu zamansal asimetri, ne doğa yasalarının zaman açısından ne simetrik yapısından ne de zamanın kendisinde var olduğu varsayılan bir asimetriden kaynaklanıyor. Bu titiz çalışma, sebep-sonuç ilişkisinde gözlemlenen zamansal asimetriyi açıklamaya yönelik güncel ampirik yaklaşımları ele alıyor. İstatistiksel mekanik, faillik ve çatallanma asimetrisi gibi farklı açıklama modellerini inceleyen kitap, bu yaklaşımların her birinin önemli katkılar sunduğunu; ancak tek başlarına henüz tam bir açıklama sağlamadıklarını ortaya koyuyor. Görünen o ki, nedenselliğin zamansal asimetrisini anlamak, bu üç yaklaşımın birlikte değerlendirilmesini gerektiriyor.

Bilim felsefesi açısından kitap, bilimin nasıl işlediğine dair kavrayışımızı derinleştirirken farklı bilimsel teoriler arasında bağ kurmaya da yardımcı oluyor. Zamansal asimetrilerin birbirleriyle nasıl ilişkili olduğunu ve nihayetinde evrenin entropik özelliklerine nasıl dayandığını göstererek bütüncül bir çerçeve sunuyor. Kitap boyunca fizik yasaları ve faillik kavramı üzerinden şu temel sorulara yanıt aranıyor: Neden nedenler sonuçlardan önce gelir? Neden geçmişi “tam” olarak görebilirken geleceğe aynı kesinlikle bakamayız? “Nedenselliğin Zamansal Asimetrisi”, bu sorulara disiplinlerarası bir perspektifle yaklaşarak okuru zaman, nedensellik ve bilim üzerine yeniden düşünmeye davet ediyor.

 Kitaptan:

“Nedenler her zaman sonuçlarından önce geliyor gibi görünür. Bu asimetriyi nasıl açıklayabiliriz? Nedenselliğin zamansal asimetri­si doğa kanunlarındaki bir zamansal asimetriden kaynaklanmaz; kanunlar genel itibariyle zamansal olarak simetriktir. Bu asimet­ri, zamanın kendisindeki bir asimetriden de kaynaklanmıyor gibi durmaktadır. Bu kitapta, nedenselliğin zamansal asimetrisini açıklamaya yönelik son dönemdeki deneysel girişimleri inceleye­ceğiz: İstatistiksel mekanik açıklamaları, faillik açıklamaları ve çatal asimetrisi açıklamaları. Bu yaklaşımların hiçbiri tamam­lanmış değildir ve nedenselliğin zamansal asimetrisinin eksiksiz bir açıklaması kuvvetle muhtemel bu üç programın da katkısını gerektirecektir.” 

Yazar Hakkında;

Dublin Üniversitesi (Trinity College Dublin) Felsefe Bölümünde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Columbia Üniversitesinde A Deliberative Account of Causation (Sebep-Sonuç İlişkisine Dair Düşünsel Bir Açıklama) başlıklı teziyle felsefe doktoru ünvanını almıştır. 2017-2018 yıllarında, Christoph Hoerl ve Teresa McCormack’ın liderliğindeki disiplinlerarası AHRC projesi “Time: Between Metaphysics and Psychology” (Zaman: Metafizik ve Psikoloji Arasında) kapsamında, Warwick Üniversitesinde doktora sonrası araştırmacı olarak görev almıştır. Ayrıca 2016-2017 yıllarında Pittsburgh Üniversitesi Bilim Felsefesi Merkezi’nde doktora sonrası araştırma görevlisi olarak çalışmıştır. Metafizik ve bilim felsefesi alanlarında çalışmakta olup, zamansal asimetriler, fiziğin temelleri ve faillik üzerine odaklanan Fernandes şu anda Daniel Deasy ile birlikte İrlanda Zaman Felsefesi Derneğinin eş direktörlüğünü yürütmektedir.

KÜNYE

Yayınevi: VBKY

Kategori: Bilim           

Yazan: Alison Fernandes

Kitabın adı: Nedenselliğin Zamansal Asimetrisi  

Sayfa Uygulama: Yümna Sarıkaya    

Kapak: Faruk Özcan

Son Okuma: Fazilet Alçık    

Türkçesi: Mustafa Bayrak

Sayfa sayısı: 144

Zaman, entropi ve nedensellik üzerine yeni yaklaşımlar: “Nedenselliğin Zamansal Asimetrisi” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Küresel ekonomik belirsizlikler, jeopolitik gerilimler ve dijital dönüşüm baskısı altında işletmelerin karşılaştığı tehditler giderek artıyor. Siber güvenlik eskiye göre daha iyi anlaşılıyor olmasına karşın doğru adımlar zamanında atılmıyor.  Gobal Technology Industry Association (GTIA) verilerine göre, KOBİ’lerin yüzde 46’sı siber güvenliği “orta derecede önemli” olarak tanımlarken yüzde 12’si taktiksel bir araç olarak görüyor. Başka bir deyişle yangınların çıkmasını önlemek için önceden zaman ve bütçe ayrırmak yerine yangın söndürmeyle uğraşıyorlar. 

Veri ihlalinin gerçek maliyeti

IBM’in 2025 Veri İhlali Maliyetleri Raporu’na göre bir ihlalin ortalama maliyeti 4,4 milyon dolar. Bu rakam, proaktif güvenlik yatırımlarının önemini bir kez daha ortaya koyuyor. ESET uzamanları  siber güvenlik yatırımları ile  şirketlerin fikri mülkiyetin ve rekabet avantajının korunmasında, yeni pazarlara açılma ve regülasyonlara uyum alanında; dijital dönüşüm projelerinin güvence altına alınmasında ve güvenli ürünlerle müşteri sadakati ve kârlılığın artırılmasında değer yaratabileceklerinin altını çiziyor. 

Görünmeyen ama kritik bir iş fonksiyonu

Siber güvenlik, başarısının genellikle göze çarpmadığı birkaç iş fonksiyonundan biri konumunda. Teknik olayların iş krizlerine dönüşmesini önlemek için tasarlanan, görünüşte sıradan bir dizi süreç ve kontrolü yansıtıyor. Çalıştığında yüzeyde çok az değişiklik olur. Kuruluştaki herkes işini yapar. Yokluğunu ya da sorunları  herkes fark ediyor çünkü maliyetler hızla artıyor. Kesintileri önlemek hayati önem taşır ancak bunu yapmanın maliyetini diğer iş öncelikleriyle karşılaştırmak her zaman kolay değil. 

Tehdit küçük şirketler için daha büyük

Kısıtlı bir güvenlik bütçesiyle idare eden  şirketteki yöneticiler, şimdiye kadarki harcamalarının yeterli olduğunu söyleyen deneyimlere sahip olabilir  ancak işinizin birkaç yıl boyunca zarar görmemesi, size gelecek yıl hakkında çok az şey söyler. Güvenlik genellikle istatistikçilerin “şişman kuyruk riski” olarak adlandırdığı şeyi içerir; her şey birdenbire ters gitmeye başlayana kadar her şeyin yolunda olduğu ancak o zaman zararın varoluşsal boyuta ulaşabileceği türden bir risk. Birçok tehdidin gelişmesi ve yasal gerekliliklerin sıkılaşmasıyla zaman içinde olasılıklar iyileşmez; aksine, daha da kötüleşir.Rakiplerin yapamadığı güvenli olmayan bir ortamda güvenli bir şekilde çalışmaya devam etme yeteneği, nadiren ölçülen veya tartışılan bir rekabet avantajıdır.

Yaşanan güvenlik gerçekliği, özellikle sürekli kaynak sıkıntısı çeken ve orantısız bir şekilde hedef alınan küçük kuruluşlar için genellikle zordur. Güvenlik uzmanlığı kolay elde edilemediğinden 7/24 şirket içi koruma sağlamak bu kuruluşlar için genellikle imkânsızdır. Bir saldırgan, bir şirketin ağında fark edilmeden ne kadar uzun süre faaliyet gösterirse o kadar uzağa ve derine inebilir, en değerli bilgileri çalabilir, yedeklemeleri bulabilir veya başka şekillerde en fazla zararı verecek şeyleri bulabilir.

Kesintisiz iş hayatının arkasındaki görünmeyen güç

Güvenlik harcamaları, çok görünür ve tatmin edici bir geri dönüşle sonuçlanmayabilir. Güvenlik, kesintisiz operasyonlara, müşteri güvenine ve yasal düzenlemelere uyuma katkıda bulunduğu için her kuruluşun temel stratejik hedefleri ve gereksinimleri ile uyumludur. Bu açıdan bakıldığında güvenlik ürün veya hizmet değil, çok ihtiyaç duyulan bir sonuçtur.  Kısa vadeli düşünmeyenler için güvenlik yatırımları kendilerini kat kat amorti eder. Güvenlik, kuruluşların büyümesini mümkün kılar çünkü satın aldıkları şey, büyük ölçekte faaliyet gösterme, yeni pazarlara girme ve kârlılığı artırma yeteneğidir. Hareket alanı satın alırlar. İleri görüşlü kuruluşlar için bu, olabildiğince cazip bir durumdur.

Şirketinizdeki herkes günlük rutinlerini sürdürebiliyorsa bunun nedeni siber güvenlik önlemlerinin  iyi alınmış olmasındadır.

Siber güvenlik şirketler için değer yaratıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı personeli, ramazan ayında iftar sofralarını dayanışma ve ekip ruhuyla hazırlıyor. İmece usulü kurulan sofrada kimi çorba pişiriyor, kimi salata doğuruyor, kimi de pilav yapıyor. Ateş savaşçıları bir yandan yemeklerini hazırlarken bir yandan da olası ihbarlara karşı her an tetikte bekliyor. Tüm ekibin katkısı ile iftar için hazırlanan sofrada hep birlikte dualar okunduktan sonra oruçlar açılıyor.

Hiçbir özel an görevlerinin önüne geçemiyor

Torbalı Çaybaşı İtfaiye Grubu’nda da itfaiye personeli bereketli ramazan sofralarında bir araya geliyor. Ancak hiçbir özel an onların görevinin önüne geçemiyor. Toplam 280 itfaiye personelinin görev yaptığı birimde ekipler iftar saatinde bile olası bir ihbara karşı tetikte bekliyor. Güney Bölge Amiri Türkay Kaptan İzmir İtfaiyesi’nin 7 gün 24 saat görev başında olduğunu vurgulayarak şunları söyledi: “İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı olarak insanların canını ve malını korumak için çalışıyoruz. Ramazan ayında iftar anında bile vaka çıkabiliyor. Böyle anlarda ekiplerimiz bir dakika bile durmadan görevine koşuyor. Döndüklerinde iftarlarına devam ediyorlar. Açlık ya da susuzluk bizim için önemli değil. Önceliğimiz her zaman yurttaşların can güvenliği.”

İhbar geldiğinde yemek tereddütsüzce bırakılıyor

Güney Bölge Amirliği’nde İkinci Posta Gruplar Amiri olarak görev yapan Uğur Şahin ise bölgenin kırsal yapısı nedeniyle özellikle arazi ve ot yangınlarının sık yaşandığını belirtti. Şahin, “Ramazan ayında yemeklerimizi genellikle arkadaşlarla imece usulü yapıyoruz. Ancak yemek sırasında vaka geldiğinde herkes yemeğini bırakıp araçlara koşuyor. Bir dakika içerisinde tüm personel hazırlanıp araçlara biniyor ve çıkış yapıyoruz. Bizim için önce can ve mal kurtarmak geliyor” diye konuştu.

14 yıldır görev yapan İtfaiye Çavuşu Uğur Ayvaz’ın elinin lezzeti, ekip arkadaşları arasında dillere destan. Ayvaz, iftar için herkesin yemek yaptığını, kim ne isterse onu hazırladığını belirtti.

Görev bitince oruçlar açılıyor

19 yıllık itfaiye eri Ramazan Karakoç, görev sırasında iftar saatine denk gelen vakaların sık yaşandığını belirterek şunları söyledi: “Benim gibi birçok arkadaşım oruçlu. Hepimiz 24 saat görev başındayız. İzmir’de milyonlarca insanın canına ve malına zarar gelmesin diye tetikte bekliyoruz. Bazen ihbarlar tam iftar saatine denk geliyor. Olaya gittiğimiz zaman önceliğimiz yangını söndürmek ve yurttaşların canını kurtarmak oluyor. Önce işimizi yapıyoruz, ardından su veya ayran ile iftarımızı açıyoruz. Yangını tamamen kontrol altına aldığımızda grubumuza dönerek yemeğimizi yiyoruz.”

“Açlık ve susuzluğu düşünmüyoruz”

9 ay önce göreve başlayan itfaiye eri Gül Akın ise görev sırasında açlık ve susuzluğu düşünmediklerini ifade ederek şöyle konuştu: “Bizim özel günlerimiz, bayramlarımız olmuyor. Her zaman görevimizin başındayız. Birinin canının yanmaması, kimsenin burnunun kanamaması için elimizden geleni yapıyoruz. İftar yapmadan yangına ya da başka bir olaya gittiğimiz zaman o an aklıma ne açlık ne de susuzluk geliyor. Aklımdaki tek şey tehlikede olan insanlar oluyor.”

Hazırlanan yemekler ekibin beğenisini topladı

İki yıldır itfaiye eri olarak görev yapan Batuhan Olgun da ramazan ayında yemeklerini çoğu zaman kendilerinin hazırladığını belirterek, “Burada yemeğimizi kendimiz hazırlıyoruz ya da bazen dışarıdan alıyoruz. Güzel yemekler yapıyoruz ama vaka geldiğinde her şeyi bırakıp göreve koşuyoruz. Çünkü önceliğimiz bu. Bugün yaptığımız yemekler ve özellikle çorba çok güzeldi” dedi.

İtfaiyecilerin ramazan geleneği yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İsviçreli lüks saat markası Longines, Dünya Kadınlar Günü’nü marka dostlarının katılımıyla düzenlenen özel bir davette kutladı. La Scarpetta Etiler’de gerçekleşen davette konuklar, Longines’in zarafet ve cesaretle şekillenen köklü mirasını ve markanın tarihine ilham veren öncü kadınların hikâyelerini dinleme fırsatı buldu.

“Zarafet bir duruştur” mottosundan ilham alan davetin dekorasyonu, markanın doğduğu İsviçre’nin Saint-Imier kasabasının dağ çiçeklerini çağrıştıran detaylarla hazırlandı. Renkli ve zarif atmosferiyle dikkat çeken etkinlikte davetliler, Longines’in tarih boyunca sınırları zorlayan kadınlarla kurduğu güçlü bağı keşfetti. Havacılık tarihine damga vuran Amelia Earhart, Amy Johnson ve Jacqueline Cochran gibi öncü kadınlar; cesaretleri ve kararlılıklarıyla markanın mirasında önemli bir yer tutuyor.

Etkinlik kapsamında Live to Bloom platformunun kurucusu Ceren Ceylan Ertaç’ın moderatörlüğünde “Zamana Yön Veren Kadınlar” başlıklı ilham verici bir panel de gerçekleştirildi. Panelde zamanın yalnızca ölçülen değil, aynı zamanda yaşanan ve anlam kazanan bir kavram olduğu vurgulandı. Sağlık, spor ve strateji gibi farklı disiplinlerden gelen konuşmacılar; zaman algısı, kararlılık, liderlik ve sınırları aşma deneyimleri üzerine samimi paylaşımlarda bulunarak kendi yolculuklarını ve deneyimlerini katılımcılarla paylaştı.

Longines Türkiye Ülke Müdürü Özlem Kıroğlu Geylan ev sahipliğinde gerçekleşen davete basın, cemiyet ve iş dünyasından birçok isim katıldı. Kadınlar Günü’ne özel bir konuşma yapan Özlem Kıroğlu Geylan şunları söyledi:

“Longines’in tarihinde kadınların her zaman özel bir yeri oldu. Sınırları zorlayan, kendi yolunu cesaretle çizen öncü kadınların hikâyeleri markamızın ilham kaynaklarından biri. Longines gibi kadınların zarafetini, cesaretini ve kararlılığını kutlayan uluslararası bir markanın parçası olmaktan büyük bir gurur duyuyorum.”

Köklü geçmişi, üstün İsviçre saatçiliği ve kusursuz zanaatkârlığıyla bilinen Longines, Türkiye’de Nişantaşı Abdi İpekçi Caddesi ve Galataport Paket Postanesi’nde bulunan iki butiğiyle saat tutkunlarını zamansız tasarımlarıyla buluşturmaya devam ediyor.

Longines, 1832’den beri İsviçre’nin Saint-Imier kentinde faaliyet göstermektedir. Saat işçiliğindeki uzmanlığı, geleneğe, zarafete ve performansa olan güçlü bağlılığını yansıtır. Çok uzun yıllardır dünya şampiyonalarının resmi zaman tutucusu olan ve uluslararası spor federasyonlarıyla işbirlikleri gerçekleştiren Longines, spor dünyasıyla uzun yıllara dayanan sağlam ve uzun soluklu ilişkiler kurmuştur. Saatlerinin zarafetiyle tanınan Longines, dünyanın önde gelen saat üreticisi The Swatch Group ailesinin bir üyesidir. Kanatlı kum saati logosu taşıyan Longines’in 150’yi aşkın ülkede satış noktaları bulunmaktadır.

Longines, Dünya Kadınlar Günü’nü zarafet ve ilhamla kutladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İstanbul Atlas Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Bölümü Dr. Öğretim Üyesi, İş ve Örgüt Psikoloğu Ülfet Uzunkoca, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla yaptığı değerlendirmede kadınların iş hayatında karşılaştığı engelleri ve çözüm önerilerini ele aldı.

Yapısal faktörler engel oluyor

Kadınların iş gücüne katılımının, dünya genelinde artmasına rağmen üst düzey yönetim ve karar alma mekanizmalarında temsillerinin hâlâ sınırlı düzeyde kaldığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, “Bu durum bireysel yetersizliklerden değil, toplumsal cinsiyet rolleri, bakım sorumluluklarının büyük ölçüde kadınlara yüklenmesi, liderliğin erkeklikle ilişkilendirilmesi ve kurum kültürlerinde yerleşmiş stereotipler gibi çok katmanlı yapısal faktörlerden kaynaklanıyor. Dolayısıyla mesele bireysel kapasite değil; kariyer yolu, destek mekanizmaları ve kurumsal pratikler içinde yeniden üretilen yapısal engellerdir” dedi.

Yeni bir yapısal engel: “Esneklik Damgalaması”

Son yıllarda yaygınlaşan uzaktan ve hibrit çalışma modellerinin kadınlar açısından yeni bir risk alanı yaratabildiğine dikkat çeken Uzunkoca, bu durumun literatürde “esneklik damgalaması” olarak tanımlandığını ifade etti. Dr. Öğr. Üyesi Uzunkoca, “Bu olgu, esnek çalışma düzenlerinden yararlanan çalışanların işlerine daha az bağlı ya da daha düşük performanslı olduğu yönündeki temelsiz varsayımlara dayanıyor. McKinsey & Company tarafından yayımlanan 2025 verilerine göre uzaktan çalışan kadınların, ağırlıklı olarak ofiste çalışan kadınlara kıyasla kariyerlerini destekleyen ve onları terfi fırsatları için öneren kıdemli yöneticilerle daha az temas kurabildiği ve son iki yıl içinde terfi edilme olasılıklarının daha düşük olduğu görülüyor. Erkek çalışanlarda ise çalışma mekânına bağlı olarak benzer bir fark gözlenmiyor” diye konuştu.

Ofisten çalışanlara oranla terfi olasılığı 1,5 kat daha düşük

Dr. Öğr. Üyesi Uzunkoca, özellikle kariyerin erken dönemlerinde uzaktan çalışan kadınların terfi olasılığının ofisten çalışan kadınlara kıyasla yaklaşık 1,5 kat daha düşük olduğunu belirterek “Bu durum evden çalışmanın bazı kadınlar için yalnızca esneklik sağlamadığını, aynı zamanda görünürlük ve ilerleme fırsatlarını sınırlayan yapısal bir bariyere dönüşebildiğini gösteriyor” dedi.

Türkiye’de kadınların yönetim kurulu temsili yüzde 19,4 seviyesinde

Kadınların yönetim kurullarındaki temsiline ilişkin uygulamaların ülkeler arasında farklılaştığını belirten Uzunkoca, bazı ülkelerde bağlayıcı hedefler uygulanırken bazı ülkelerde gönüllü hedeflerin tercih edildiğini ifade etti. Dr. Öğr. Üyesi Uzunkoca, şu bilgileri verdi:

“Avrupa Birliği, borsaya kote şirketlerde 2026 yılına kadar icracı olmayan üyelerde yüzde 40, tüm üyeler dahil edildiğinde yüzde 33 kadın temsilini hedefleyen bağlayıcı bir düzenleme kabul etmiş durumda. Buna karşılık Türkiye’de zorunlu bir kota bulunmuyor. Sermaye Piyasası Kurulu tarafından önerilen gönüllü yüzde 25 hedefe rağmen BIST şirketlerinde kadınların yönetim kurulu temsili yaklaşık yüzde 19,4 seviyesinde bulunuyor.”

Uzunkoca, bu tablonun temsilin “doğal akış içinde” kendiliğinden dengelenmediğini ve bazı durumlarda yapısal politika araçlarının gerekli olduğunu gösterdiğini vurguladı.

Cam tavanın aşılması için kurumsal dönüşüm gerekli

Cam tavanın yalnızca bireysel bir kariyer sorunu değil; kurumların ilerleme mekanizmaları içinde yeniden üretilen çok katmanlı bir yapısal engeller bütünü olduğunu belirten Dr. Öğr. Üyesi Uzunkoca, bu nedenle çözümün yalnızca kadınların daha fazla çaba göstermesine indirgenemeyeceğini söyledi.

Kurumsal düzeyde yapılması gerekenlere değinen Dr. Öğr. Üyesi Uzunkoca, “Yönetim kurulu ve üst yönetim için belirlenen temsil hedefleri, şeffaf biçimde izlenmeli. Atama ve terfi süreçlerinde açık ve ölçülebilir kriterlerin tanımlanması gerekir. Karar vericilerin temsil ve ilerleme konusunda hesap verebilir kılınması ve kurum içinde sistematik mentorluk ve sponsorluk mekanizmalarının kurulması da alınacak tedbirler arasında sayılabilir” dedi.

Psikolojik etkilerden korunmak için öneriler

Cam tavanın yalnızca kariyer ilerleyişini değil, aynı zamanda kadınların motivasyonunu, öz yeterlilik algısını ve kurumlara bağlılığını da etkileyebildiğini belirten Uzunkoca, psikolojik olarak korunmak için bazı stratejilerin önemli olduğunu vurguladı ve bunları şöyle sıraladı:

Bu stratejilerin başında görünürlük geliyor: Birçok kadın “iyi iş yaparsam fark edilirim” düşüncesiyle geri planda kalabiliyor. Literatürde “Tiara Sendromu” olarak tanımlanan bu durum zamanla motivasyon kaybına yol açabilmektedir. Bu nedenle katkıların yalnızca çaba üzerinden değil, üretilen somut sonuçlar üzerinden ifade edilmesi önemlidir.

Bir diğer önemli unsur ise sosyal sermaye ve ilişki ağları: Üst yönetim kademelerine çıkış, çoğu zaman resmi ilanlardan değil, informel ağlar ve ortak projeler üzerinden gerçekleşmektedir. Kurum içinde farklı departmanlarla iş birliği kurmak bu anlamda çok önemli bir diğer unsurdur.

Cam uçuruma dikkat!

Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, ayrıca kadınlara sunulan liderlik fırsatlarının bazen yüksek riskli dönemlerde ortaya çıkabildiğini belirterek literatürde “cam uçurum” olarak adlandırılan bu durumun dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bu nedenle kadınların kendilerine sunulan liderlik rollerini yalnızca “yükselme” başlığı altında değil, gerekli kaynak ve yetkilerin sağlanıp sağlanmadığını da dikkate alarak değerlendirmeleri gerektiğini söyledi.

Cam tavanı kırmak yalnızca yukarı bakmak değildir

Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, tüm bireysel stratejilere rağmen kurum kültürünün belirleyici bir rol oynamaya devam ettiğini belirterek sözlerini şöyle tamamladı:

“Eğer bir organizasyonun kültürü kapsayıcılığa dirençliyse ve ilerleme sürekli bireysel bedeller gerektiriyorsa, cam tavanı kırmak her zaman içeriden mücadele etmek anlamına gelmez. Kadın liderliğinin desteklendiği bir kuruma geçiş yapmak vazgeçmek değil, bilinçli bir yön değişimidir. Cam tavanı aşmak yalnızca yukarı doğru ilerlemekle ilgili değildir; aynı zamanda sosyal ve psikolojik kaynakları doğru yönetmek ve kariyer yolunu bilinçli biçimde şekillendirmekle ilgilidir.”

Kadınlar iş hayatında hâlâ cam tavanla karşılaşıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy: “Kendini seçmek çoğu zaman cesur bir karar, bazen bir dönüm noktası” 

Kadınların yaşam yolculuğunda kendi değerlerini keşfetmeleri, toplumsal beklentiler karşısında öz benliklerini koruyabilmeleri ve psikolojik dayanıklılıklarını güçlendirebilmeleri gibi önemli başlıkların ele alındığı program, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’ne özel anlamlı bir buluşma niteliği taşıdı.

8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle anlamlı bir motto çerçevesinde bir araya gelindiğine vurgu yapan Klinik Psikolog Çiğdem Demirsoy, “Hayatımız boyunca çoğu zaman başkalarının bizden ne beklediğini duyarız. Nasıl görünmemiz gerektiğini, nasıl konuşmamız gerektiğini, hangi rollere sığmamız gerektiğini… İyi bir evlat, mükemmel bir eş, başarılı bir kadın, başarılı bir çalışan gibi birçok roller beklenir bizden. Peki ya biz? Biz ne istiyoruz? Gerçekten kimi seçiyoruz? Kendini seçmek çoğu zaman cesur bir karar, bazen bir dönüm noktası, bazen insanın kendi iç sesiyle yeniden tanışmasıdır. Bugün bu yolculuğu birlikte düşünmek, birlikte konuşmak için buradayız.” şeklinde konuştu.

Zeynep Özyağcılar: “Her şey ‘yapamazsın’ denildiği zaman başlıyor”

Canlandırdığı karakterler aracılığıyla kadının kırılganlığını, gücünü, çelişkilerini ve dönüşümünü görünür kılan oyuncu Zeynep Özyağcılar, rollerin arkasındaki gerçek kadını, beklentilerle kurulan ilişkiyi, cesareti, seçimleri ve ‘kendin olma’ yolculuğunu dinleyenlerle paylaştı.

Hep kadına dair konuşmaktan, kadınlara dair üretmekten hiçbir zaman vazgeçmediğini ifade eden Özyağcılar, “Ve bunu çok kıymetli buluyorum. Cinsiyet ayrımı tabii ki gözetmiyorum ama birazcık daha konuşulmamış konuları, anlatılmamış, pek anlatılmaya değer bulunmayan kadın hikayelerinin aslında kıymetini paylaşmaktan çok keyif alıyorum.” dedi. 

Her şeyin ‘yapamazsın’ denildiği zaman başladığını düşündüğünü ifade eden Özyağcılar, şunları söyledi:

“Bir kadın olarak bir şeye giriştiğin zaman, sıfırdan bir şey yaptığın zaman, hiçbir zaman aksi olmadı. Ne zaman ki herkese rağmen bir şeyler üretmeye ve kendi iç sesimi duymaya başladım ondan sonra güzellikler gelmeye başladı.”

“Kendimiz olmaktan utanır olduk”   

Sanatın ve tiyatronun kişisel gücünün gelişmesine çok katkı sağladığını aktaran Zeynep Özyağcılar, “Tiyatro aslında insanı anlamakla ilgili. Sevgili Yıldız Kenter’in dediği gibi; ‘yüceliklerimizi ve cüceliklerimizi…’, ilk önce onlarla yüzleşmekle başlıyor. Gerçek kılabilmek için oynadığımız karakterin ilk önce bir içini arıyoruz; kötülüklerini, sırlarını, travmalarını kurcalıyoruz. Bir insanın tiyatrocu ya da oyuncu olması gerekmiyor, herkesin oyunculuk eğitimi alması gerektiğini düşünüyorum. Kendini tanıması, doğru ifade edebilmesi, diyalog kurabilmesi ve o özgüven için.” dedi.

Toplumun kadına dayattığı ‘başarı’ ve ‘güzellik’ gibi kavramlara değinen Özyağcılar, şöyle devam etti:

“Kendimiz olmaktan utanır olduk. Yüzümüzdeki her çizgiden, saçımızdaki her beyaz telden her an birileri bizi yargılıyormuş gibi inanılmaz bir baskı var ve gerçekten oyuna geliyoruz. Biz böyle değildik, bence daha da güzeldik. Ben biraz bunlara karşı duran biriyim. Mesela inat olsun diye hiç saçımı boyamıyorum ben, sırf onlar gibi olmayacağım diye. 

Doğal olan her şeyin çok daha güzel olduğunu ve bunun desteklenmesi gerektiğini düşünüyorum. Sağlıklı olmak başka bir şey. İyi hissetmek için spor yapmak, güçlü olmak, esnek olmak için çabaların hepsine varım. Etrafımda kadınların aşırı müdahalelerle kendilerine ne kadar kötülük yaptıklarını görüyorum ve çok üzülüyorum. Bazıları çok da güzel oluyor ama o ‘beğenmediği kız’ hala içinde. Onu iyileştirmek için hiçbir şey yapmıyor.”

“Güç, inanarak söylenen tek bir cümledir” 

Hayat yolculuğunda sevdiği yerde sevdiği işi yapma fırsatı yakaladığını aktaran Zeynep Özyağcılar, dinleyicilere mutluluk için beden ve zihnin aynı anda çalıştığı aktiviteleri yapmaları tavsiyesinde bulundu.

Özyağcılar, “Hani ‘kan ter gözyaşı’ diyorlar ya, ben kan ter gözyaşının çok önemli olduğunu düşünüyorum. Her ne yaparsak yapalım, mesleğimiz ne olursa olsun, ter damlayacak arkadaşlar. Bu fit olmak, genç kalmak için değil; beynimizi korumak için, hayatla daha iyi mücadele edebilmek, daha rahat dayanabilmek için bizim bu teri dökmeye ihtiyacımız var.” dedi. 

‘Güçlü kadın’ imajının da toplumda yanlış lanse edildiğine değinen Özyağcılar, “Özellikle dizilerde ağanın annesi olan, kötülük yapan ya da kötülük yapma gücü olan, zengin olan, istediğini yapabilen, dominant olan kadın karakterler ‘güçlü’ olarak gösteriliyor. Bize bu öğretilmeye çalışılıyor. Güç böyle bir şey değil. Asla değil. Bu tamamıyla bir yanılgı. Bu oyunlara gelmememiz lazım. Güç, ölçülü olmakla ilgili. Küçücük bir harekettir güç. Güç, senin inanarak söylediğin tek bir cümledir. Bağırmaya ihtiyacın yok.” ifadelerini kullandı.

Söyleşinin sonunda ‘Pazar Yakınmaları’ adlı kitabının yakında çıkacağı müjdesini veren Zeynep Özyağcılar, etkinliğe katılan öğrenciler arasından 4 kişiye “En Güzel Parçam” tiyatro oyunu için çift kişilik bilet hediye etti. Ayrıca söyleşi sponsoru Maruderm, etkinliğe katılanlara sürpriz hediyeler sundu.

Oyuncu Zeynep Özyağcılar ile 8 Mart’a özel söyleşi! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Saçın doğal bir büyüme döngüsü var. Tellerin yaklaşık yüzde 85–90’ı 2–6 yıl sürebilen aktif büyüme evresindeyken yüzde 10–15’i dinlenme ve dökülme aşamasındadır. Bu nedenle günde 50-100 tel saç kaybının fizyolojik olarak normal kabul edildiğinin altını çizen Anadolu Sağlık Ataşehir Tıp Merkezi’nden Dermatoloji Uzmanı Dr. Hicran Ercan Diker, “Mevsim geçişlerinde, özellikle ilkbahar ve sonbaharda dökülme artabilir ancak saç çizgisinde belirgin bir açılma olmaz. Genellikle birkaç ay içinde dökülme kendiliğinden azalır ve yeni saç çıkışı görülür yani saçın kalınlığı ve hacminde ciddi bir değişiklik yaşanmaz. Buna karşılık günlük dökülmenin belirgin şekilde artması, saç ayrımının genişlemesi, tepe ya da şakaklarda gözle görülür seyrelme, saçın incelip hacmini kaybetmesi ve kaş, kirpik ya da vücut kıllarında azalma varsa bir uzmana başvurmak faydalı olur” dedi.

Kadınlarda seyrelme, erkeklerde saç çizgisi gerilemesi

Erkeklerde en sık görülen saç dökülmesi tipinin genetik yatkınlıkla ilişkili olduğunu ve halk arasında erkek tipi dökülme olarak bilindiğini açıklayan Dr. Hicran Ercan Diker, “Bu tip genellikle 20’li ve 30’lu yaşlarda başlar. Saç çizgisi şakaklardan geriye doğru çekilir ya da tepe bölgesinde açılma olur. Çoğu erkekte ailede benzer bir öykü bulunur. Kadınlarda ise dökülme daha çok saçın genelinde seyrelme şeklinde görülür. Ön saç çizgisi çoğu zaman korunur ancak tepe bölgesinde hacim azalması fark edilebilir. Doğum ve emzirme dönemi, menopoz ve diğer hormonal değişimler, yoğun âdet kanamalarına bağlı demir eksikliği ile B12 ve D vitamini eksiklikleri kadınlarda sık karşılaşılan nedenler arasındadır. Uykusuzluk, yoğun stres, hızlı kilo kaybı ve şok diyetler de saç dökülmesini artırabilir” dedi.

Demir, çinko, B12, folik asit ve D vitamini saç sağlığında etkili 

Stres, yetersiz beslenme ve bazı kronik hastalıkların, saç köklerinin büyüme sürecini etkileyebileceğinden bahseden Dr. Diker, “Özellikle ani stres, enfeksiyon, ameliyat ya da ağır bir hastalık sonrasında saçlar normalden daha erken dinlenme dönemine geçebilir ve buna bağlı olarak ani ve yaygın dökülme görülebilir. Beslenme eksiklikleri ve emilim sorunları da bu süreci etkiler. Demir, çinko, protein, B12, folik asit ve D vitamini eksiklikleri saçın sağlıklı uzamasını zorlaştırabilir. Diyabet, tiroit hastalıkları ve bağışıklık sistemiyle ilişkili bazı hastalıklar da saçın büyüme döngüsünü bozarak dökülmeye yol açabilir” dedi.

Saç dökülmesinin altında yatan sebepler araştırılır 

Özellikle doğum ya da bir enfeksiyon ardından başlayan geçici saç dökülmeleri hastaları çok endişelendirebiliyor. Bu tip dökülmelerin çoğu zaman altı ila dokuz ay içinde kendiliğinden toparladığını vurgulayan Dr. Diker, “Bu süreçte yapılan en büyük hatalardan biri kontrolsüz vitamin ve takviye kullanımı. Çünkü her saç dökülmesi vitamin eksikliğine bağlı değildir ve bilinçsizce kullanılan ürünler tam tersi şekilde zarar verebilir. Tedavide öncelikle altta yatan neden araştırılır, gerçekten bir vitamin ya da mineral eksikliği saptanırsa buna yönelik takviye planlanır, sistemik bir hastalık varsa ilgili branşlarla birlikte yönetilir. Gerekli durumlarda mezoterapi, PRP ya da lazer destekli uygulamalar da değerlendirilebilir. Hangi yöntemin uygun olacağı ise yapılan incelemeler ve muayene bulgularına göre belirlenir” açıklamasında bulundu.

Muayenede saç çekme testi yapılıyor 

Saç dökülmesi tanısında, hasta öyküsünün ayrıntılı dinlenmesinin çok kıymetli olduğunu dile getiren Dr. Diker, “Dökülmenin ne zaman başladığı, artıp artmadığı, ailede benzer bir durum olup olmadığı ve eşlik eden hastalıklar sorgulanır. Muayenede saç çekme testi yapılarak her çekişte ele gelen saç sayısına bakılır. Gerekli görüldüğünde hemogram, vücudun demir deposunu gösteren Ferritin değeri, B12, folik asit, D vitamini ve tiroit hormonları gibi kan testleri istenir. Saçta yuvarlak açılmalar, kaş ya da kirpik kaybı veya ek bir sorun varsa farklı cilt hastalıkları da değerlendirilir” dedi.

Saç bakım ürünlerinin içeriğine dikkat edilmeli

Saç dökülmesini azaltmak için dengeli beslenmenin ve yeterli protein alımının önemli olduğunu vurgulayan Diker, “Vitamin ve mineral dengesini korumak için gerekli durumlarda diyetisyen desteği alınabilir. Aynı zamanda kozmetik ürün seçiminde de bilinçli davranılmalı. Kuaför ya da kozmetik mağazalarında tavsiye edilen ürünler yerine, dermatologların önerdiği ve belirtilen süre boyunca kullanılan ürünler daha güvenli bir alternatif sunar. İçeriği bilinmeyen ürünler saç derisinde hassasiyete yol açabilir ve dökülmeyi artırabilir” dedi.

Günde 50-100 tel saç kaybı normal yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Toplumun yaklaşık yüzde 50’sinde depresif ruh hali vardır

Prof. Dr. Tarhan, depresyonu değerlendirirken öncelikle depresif hissetmenin herkes için doğal bir deneyim olduğunun altını çizerek, “Moral bozukluğu dediğimiz depresif ruh hali zaman zaman herkeste olur. Bu bazen birkaç saat sürer, bazen kaygıyla birlikte yaşanır. Depresyon dediğimiz çökkünlük hâlinin birçok alt tipi var. Bir şeyden zevk alamama, hüzün, elem, keder gibi duygular bu hâlin temelini oluşturur. Toplumun yaklaşık yüzde 50’sinde depresif ruh hali vardır.” dedi.

Üç gün sürerse minör, 15 günü aşarsa majör depresyon

Depresyonun süresinin klinik değerlendirmede kritik olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Üç gün süren çökkünlük minör depresyon olarak tanımlanır. Eğer 15 günü geçer ve devamlılık gösterirse majör depresyon kabul edilir. Eğer bu ruh hali kronikleşirse distimi adını verdiğimiz daha hafif ama uzun süreli depresyon türüyle karşı karşıya kalırız.” diye konuştu.

Distimide kişide sürekli bir çökkünlük hâli bulunduğunu dile getiren Prof. Dr. Tarhan, “Siklotimi ise kişinin bir dönem depresif, bir dönem aşırı neşeli olmasıyla karakterize ediliyor. Sabah çocuğunu sevgiyle kucaklayıp öğleden sonra ‘Seni neden doğurdum?’ diyebilecek kadar değişken ruh hâli gösterebilen kişiler, borderline kişilik örüntüsünde görülebiliyor. Anksiyete bozuklukları çoğu zaman moral bozukluğu olarak algılansa da depresyonun temelinde çökkünlük hissi yer alıyor.” ifadesinde bulundu. 

Antidepresan kullanımındaki artış depresyonun arttığı anlamına gelmiyor

Prof. Dr. Tarhan, klasik anlamda majör depresyonun oranının dünya literatüründe yüzde 17 civarında olduğuna işaret ederek, “Ancak antidepresan kullanımı, depresyon artış hızından daha hızlı yükseliyor. Birçok kişi antidepresanı farklı gerekçelerle kullanıyor. Antidepresan kullanımındaki artış depresyonun arttığı anlamına gelmiyor. Günümüzde fizik tedavi uzmanlarından dahiliyecilere kadar birçok branş hekimi antidepresan reçete ediyor. Kalp rahatsızlığı geçiren bir hastaya dahi çoğu zaman hemen antidepresan yazılabiliyor. Kullanım son 10 yılda kutu bazında yüzde 50’nin üzerinde artmış durumda. Bu artış küresel ölçekte gözlenirken Türkiye’de çok daha hızlı ilerliyor.” şeklinde konuştu. 

Örtülü depresyon mide-bağırsak sorunları, fibromiyalji, omuz–boyun–bel ağrılarıyla görülüyor

Depresyonun farklı biçimleri bulunduğunu, örtülü (maskeli) depresyonun en dikkat çekici olanlardan biri olduğunu söyleyen Prof. Dr. Tarhan, şöyle devam etti:

“Kişi depresyonda olduğunun farkında olmuyor; yakın çevresi tarafından da anlaşılmayabiliyor. Belirtiler çoğu zaman mide-bağırsak sorunları, fibromiyalji, omuz–boyun–bel ağrıları gibi fiziksel şikâyetlerle kendini gösteriyor. Kronik strese bağlı gelişen bu psiko-fizyolojik tablolar antidepresan kullanımına yönlendiriyor. Bağırsak–beyin aksı depresyonun oluşumunda kritik bir role sahip. Serotoninin hammaddeleri bağırsakta üretiliyor; faydalı bakteriler bu süreçte belirleyici. Bağırsak mikrobiyotasındaki bozulma depresyonu tetikleyebiliyor. Farelerle yapılan deneylerde, depresyondaki bir insanın bağırsak mikrobiyotasının aktarılmasıyla hayvanlarda depresif davranış modellerinin oluştuğu gözlemlenmiş durumda. Yani bağırsak sağlığı ile duygu durum arasındaki ilişki artık bilimsel olarak net biçimde ortaya konuluyor. Bu nedenle bazı hastalar dahiliyeye başvurduğunda antidepresan tedavisinden fayda gördüklerini ifade ediyor ve hekimler de benzer şikâyetlerde antidepresan reçete etmeye devam ediyor.”

Antidepresanların beyindeki ağlama devresini bloke edebildiğini dile getiren Prof. Dr. Tarhan, “İçiniz ağlar ama gözünüzden yaş gelmez. Bu nedenle herkese rastgele verilmemesi gerekir.” şeklinde konuştu.

Aynı olayı yaşayan herkes aynı şekilde depresyona girmiyor

Depresyonun hafif türlerinin çoğu zaman psikoterapiyle iyileşebildiğini kaydeden Prof. Dr. Tarhan, “Beslenme bozukluklarının düzeltilmesi ve beslenme psikiyatrisi kapsamında yapılan düzenlemeler de depresif belirtileri azaltabilir. Bu nedenle depresyon belirtileri görülür görülmez hemen ilaç başlamak doğru değildir; belirtilerin süresi mutlaka değerlendirilmelidir. Kişinin ne zamandır depresif hissettiği tanıda kritik öneme sahiptir. Bazı kişiler genetik olarak depresyona daha yatkındır. Bu kişiler küçük streslerle bile depresyona girebilir. Bu nedenle depresyon tedavisine direnç gösteren vakalarda genetik analiz yapılır; kişilerin depresyon yatkınlığı bu genler üzerinden değerlendirilir. Aynı olayı yaşayan herkesin aynı şekilde depresyona girmemesinin nedeni de budur. Kimileri depresyonu açık ve belirgin şekilde yaşarken, kimileri örtülü şekilde yaşayabilir.” dedi.

Konformizm mi antidepresan kullanımını artırdı?

Depresyonu tetikleyen nedenlerin çeşitli olduğunu, travmatik yaşantılar, şok edici deneyimler veya çocukluk çağı travmalarının depresyon başlangıcına zemin hazırlayabileceğini anlatan Prof. Dr. Tarhan, “Ancak depresyon her zaman bir stresle ilişkilendirilmez. Hiçbir problemi, travması veya üzülme sebebi olmayan kişilerde bile depresyon aniden başlayabilir. Çünkü depresyonun altıdan fazla alt tipi tanımlanmıştır ve bunların bazıları stresle tamamen bağımsızdır. Beyindeki büyüme faktörlerinin azalması depresif bir tabloya yol açabilir. Demans gibi nörodejeneratif süreçlerde de benzer mekanizmalar görülür. Erkeklerin depresyonu atipik yaşanır, öfkelilik şeklinde yaşanır.” ifadesinde bulundu.

Depresyonun yaygınlaşmasından çok konformizmin yaygınlaşmasının antidepresanların küresel patlamasının nedeni olduğunu ifade eden Prof. Dr. Tarhan, “İnsanlar en ufak olumsuz duyguya bile tahammül edemiyor. Hayatın bir parçası olan sıkıntı, hüzün ve çökkünlük hemen ilaçla bastırılmaya çalışılıyor.” diye konuştu.

Bir günlük moral bozukluklarında hemen ilaca başvurmak doğru değil

Modern yaşamın getirdiği konforculuk ve kolaycılık kültürünün, bireylerin en küçük zorlukta hızla psikiyatrik çözümlere yönelmesine neden olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, “Konformizm, yani konforculuk ve rahatçılık tüm dünyada yaygınlaşıyor. Toplum olarak biz de bu akıma kapıldık. İnsanlar ufak bir engelle karşılaşınca hemen antidepresana yöneliyor. Çocukları bile böyle büyütüyoruz. Halbuki düşmeden çocuk büyümez; su yutmadan yüzme öğrenilmez. Bir günlük, yarım günlük moral bozukluklarında hemen ilaca başvurmak doğru değil. Kişi önce kendi çözüm üretmeye çalışmalı. Eğer bu durum 15 gün boyunca sürer ve majör depresif belirtiler gösterirse o zaman uzman desteğine başvurmak gerekir. Depresif ruh hali herkeste olur; insan robot değildir.” ifadesinde bulundu.

Psikolojik sermaye, finansal sermaye gibi yönetilmeli

Psikolojik sermayenin, finansal sermaye gibi yönetilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Tarhan, beynin default mode networkünün depresif süreçlerde aşırı çalıştığını söyledi. Prof. Dr. Tarhan, “Bu ağı en iyi düzenleyen şey, kişinin amaçlı yaşaması. Sabah uyandığında bir amacı olan, orta-uzun vadeli hedefleri bulunan kişiler psikolojik sermayesini iyi yönetir ve depresyona zemin bırakmaz. Akış deneyimini yakalayan kişi daha dayanıklı olur.” şeklinde konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, anlam ve amaç peşinde koşmanın psikolojik dayanıklılığın beş ayağından biri olduğunu hatırlatarak, “Kişi bir sorunla karşılaştığında çözebiliyorsa çözer. Çözemiyorsa onu zihninde bir kutuya koyar, rafa kaldırır. Zamanı gelince o rafı açar ve çözer. Devamlı takıntı yapmaz. Bu, terapilerde kullandığımız yöntemlerden biridir.” dedi.

İnançlar bireyin stres yönetimi üzerinde önemli bir rol oynuyor

İnançların bireyin stres yönetimi üzerinde önemli bir rol oynadığını da ifade eden Prof. Dr. Tarhan, kişinin zihnindeki Tanrı tasavvurunun güven duygusunu etkilediğini söyledi ve “Her şeyi kontrol eden güçlü bir ilahi tasavvur kişide huzur ve huşu duygusu uyandırır. Bu, terapide ‘radikal kabullenme’ dediğimiz mekanizmayı doğal olarak çalıştırabilir.” ifadesinde bulundu.

Avrupa’da antidepresan kullanım oranları incelendiğinde Portekiz’in dikkat çekici şekilde öne çıktığını belirten Prof. Dr. Tarhan, “Yedi yıl içinde hem kullanım miktarı hem de artış hızı bakımından Portekiz öne çıkıyor. Bunun arkasında kültürel kırılganlık mı var, yoksa o bölgede özel bir genetik duyarlılık mı bulunuyor, araştırmak lazım.” şeklinde konuştu.

Depresyon unutkanlık ile de ortaya çıkabiliyor

Prof. Dr. Tarhan, depresyonun beklenmedik şekillerde ortaya çıkabileceğini belirterek, “Hiç depresyona girmeyen bir kimsede birden depresyon başlıyor. ‘Hayatımda antidepresan kullanmadım, şimdi neden kullanayım?’ diyor. Oysa depresyon bazen unutkanlık gibi bile ortaya çıkabiliyor. Buna ‘sekonder unutkanlık’ deniyor. Depresyonda dikkat bozulduğu için hafıza yavaşlar, kişi kendini unutkan zanneder.” ifadesinde bulundu.

Duyguların depresyondaki belirleyici rolüne vurgu yapan Prof. Dr. Tarhan, “Bir kişi kedisi öldüğü için bile ciddi depresyona girebilir. Çünkü sevgi yatırımını ona yapmıştır. Duygular depresyonda çok önemlidir. Damasio’nun deyimiyle: ‘Hissediyorum, öyleyse varım.’ Hisler aklın önüne geçer.” diye konuştu.

Küresel ölçekte depresyonun yükselişinde sosyal medyanın payının çok büyük olduğunu ifade eden Prof. Dr. Tarhan, “Sosyal medya insanların beklenti seviyesini çok yükseltti. İnsanlar ihtiyacı olmayan bir şeyi ihtiyaç sanıyor. Filtrelenmiş görsellere bakan kişi kendini değersiz hissediyor. Mükemmeliyetçi kişiler 60 dakikanın 50 dakikasını olumsuz düşünür, beyin depresif moda girer.” dedi.

Antidepresan kullanımının %100 artması bekleniyor

Antidepresan kullanımındaki hızlı artışı değerlendiren Prof. Dr. Tarhan, “2024–2034 arasında antidepresan kullanımının %100 artması bekleniyor. Şu anda 37 milyar dolarlık pazar var. Beyne etki eden diğer ilaçlarla birleştirince, neredeyse silah sanayisinden sonra en büyük sektör haline geldi. Küresel sistem ruh sağlığımızı bozuyor. Depresyon artıyor çünkü koruma ve önleme çalışmalarına yatırım yapılmıyor; ilaç pazarlanıyor.” diye konuştu.

Üsküdar Üniversitesi olarak yıllardır psikolojik sağlamlık üzerine eğitim verdiklerini hatırlatan Prof. Dr. Tarhan, “Psikolojik sağlamlık artık yeni bir bilim dalı. Biz 2013’ten beri üniversitede tüm öğrencilere Pozitif Psikolojiyi ders olarak okutuyoruz. Harvard 2015’te, Yale 2018’de bu dersi koydu.” ifadesinde bulundu.

Dijital terapötikler üzerinde çalışıyoruz

Prof. Dr. Tarhan, geliştirdikleri yeni projeyi şöyle anlattı:

“Dijital detoks ve dijital terapötikler üzerinde çalışıyoruz. Kişi programa giriyor, pozitif pekiştirmelerle psikolojik sağlamlık çalışıyor. Bunlar adeta dijital hap gibi. Depresyona girmeden önce kişinin zihinsel sağlığını koruyor. Bu büyük bir proje, üniversiteyi aşan bir yatırım gerektiriyor.” dedi.

Herkesin kolayca uygulayabileceği bir zihinsel sağlık formülü de paylaşan Prof. Dr. Tarhan, “İnsanın dört parametreye dikkat etmesi lazım: Güzel bak, güzel hisset, güzel düşün, iyi yaşa. Hissetmek düşünmekten önce gelir. Güzel his uyandırırsan güzel düşünce kendiliğinden gelir. O nedenle ‘İyi Düşün, İyi Hisset, İyi Ol’ diyoruz… ” şeklinde sözlerini tamamladı.

Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Antidepresan kullanımı, depresyon artış hızından daha hızlı yükseliyor” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’nin eğitim ve kültür hayatına büyük katkılar sağlayan Hasan Âli Yücel, aramızdan ayrılışının 65. yıl dönümünde Osmangazi Belediyesi’nin, Yeni Kuşak Köy Enstitüleri Derneği (YKKED) ile düzenlediği anlam dolu bir program ile anıldı. Osmangazi Gösteri Merkezi’nde gerçekleşen organizasyona Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’ın yanı sıra, Gemlik Belediye Başkanı Şükrü Deviren, YKKED Bursa Şubesi Başkanı Jülide Akköprü, belediye başkan yardımcıları, meclis üyeleri, dernek üyeleri ve vatandaşlar katılım sağladı.

Hasan Âli Yücel Dünya Klasikleri Kütüphanesi ziyareti ve Hasan Âli Yücel’in hayatından anekdotların yer aldığı fotoğraf sergisinin ardından YKKED Bursa Şubesi Hasan Âli Yücel Mandolin Orkestrası, Dilek Sevüktekin Görgülü şefliğinde özel bir dinleti sundu. Anma programı kapsamında ‘Hasan Âli Yücel ile Medeniyetler Çatışması’ başlığı altında gerçekleşen söyleşide ise Yazar Dr. Alper Akçam, Hasan Âli Yücel’in çağdaş ve bilimsel eğitimi esas alan yaklaşımını katılımcılarla paylaştı.

“Değerlerimizi İyi Anlayıp Yeni Nesillere Aktarmak Hepimizin Görevi”

Hasan Âli Yücel’in fotoğraf sergisini gezen Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın, Yazar Dr. Alper Akçam ile bir araya gelerek, kitabını imzalattı. Anma programında yaptığı konuşmada Hasan Âli Yücel’in gençlerin gelişimine ve eğitimine çok önemli katkılarda bulunduğunu kaydeden Başkan Erkan Aydın, bilimin ve aklın çok önemli değerler olduğunu bir kez daha vurguladı. Eğitimin önemine dikkat çeken Başkan Aydın, sözlerinde şu ifadeleri kullandı:

“Göreve gelir gelmez ilk olarak Hasan Âli Yücel Dünya Klasikleri Kütüphanesi’ni, ardından İsmail Hakkı Tonguç Kütüphanesi’ni vatandaşlarımızın hizmetine sunduk. Bayramdan sonra Yaşar Kemal Medeniyetler Kütüphanesi’ni açacağız. Bugüne kadar 7-8 kütüphaneyi hizmete kazandırdık. Bu kütüphanelerin özellikle gençler tarafından doldurulması ve amacına uygun şekilde kullanılması bizi son derece mutlu ediyor. Hasan Âli Yücel, Milli Eğitim Bakanı olduğu dönemde dünya klasiklerini ihtiyaç doğrultusunda Türkçe’ye çevirterek gençlerin eğitimine ve gelişimine çok önemli katkılar sunmuştur. 1931 yılında Atatürk ile birlikte çıktığı yurt gezilerinden birinde ‘Türkiye Cumhuriyeti ne zaman kurtulmuş sayılır?’ sorusuna verdiği ‘Ne zaman bir kurtarıcıya ihtiyaç duymazsa’ yanıtı, Büyük Önder’in de dikkatini çekmiş ve bu fikrin üzerinde durulmasını sağlamıştır. Aradan yaklaşık 100 yıl geçmiş olmasına rağmen, bugün yaşanan tartışmalar bize bir kez daha gösteriyor ki bizi kurtaracak olan bilim, akıl ve fendir. Dünyadaki örneklere baktığımızda, emperyalizmin dayattığı rollere karşı toplumları ayakta tutan en güçlü unsurun eğitim olduğunu görüyoruz. Yakın coğrafyamızda yaşananlar da bu gerçeği açıkça ortaya koymaktadır. Bizi bugün bir arada tutan en önemli değerlerden biri de Anayasamızın ilk dört maddesinde yer alan değiştirilemez laiklik ilkesidir. Bu ilkenin tartışmaya açılması dahi, meselenin nereye evrilebileceğini göstermeye yeterlidir. Bu değerlerimizi iyi bilip, anlayıp, yeni nesillere aktarmak hepimizin görevi.”

“Her Şeyi Yapabilirsiniz Ama Aslolan İnsandır”

Gemlik Belediye Başkanı Şükrü Deviren de yaptığı konuşmada, aslolanın insan olduğunu vurguladı. Hasan Âli Yücel’in ve özellikle köy enstitülerinin, eğitime yaptığı katkılardan bahseden Başkan Deviren, “Her şeyi yapabilirsiniz ama aslolan insandır. Biz insanı dönüştüremediğimiz sürece, maalesef yaptığımız her şey çöp olur. 1940’larda başlayan köy enstitüleri, hakikaten insanı o zaman elde edilen başarılarla düşünceye sevk ediyor. Biz çocuklarımıza ahlakı öğretemezsek her şey boş aslında, ahlaklı yetiştiremediğiniz insana bilim yükleyin neye yarar. Doğru ahlakı çocuğa yüklediğiniz zaman, o zaman toplum doğru noktaya evrilmiş olur. Bu anlamda emek sarf eden, hayatını bu işlere adayan kıymetli büyüklerimize çok teşekkür ediyorum. Düşünmek önemli. Biz bu yolda sizin yanınızdayız” ifadelerini kullandı.

“Hasan Âli Yücel Cumhuriyetin Akla, Bilime Dayalı Eğitim Anlayışının Simge İsmidir”

Yeni Kuşak Köy Enstitüleri Derneği (YKKED) Bursa Şubesi Başkanı Jülide Akköprü ise yaptığı konuşmada, “Mümtaz Peker’in ‘Bir Aydınlanma Devrimcisi: Hasan Âli Yücel’ adlı kitabında da değindiği gibi özetle Anadolu’nun kötü talihini yenmek amacıyla köy enstitülerini yaşama geçiren, dünya klasiklerini dilimize kazandırarak düşünsel ufkumuzu genişleten Hasan Âli Yücel, yalnızca bir bakan değil; Cumhuriyetin, akla, bilime ve insan onuruna dayalı eğitim anlayışının simge ismidir. Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün eğitim konusundaki görüşlerini çok iyi analiz eden Hasan Âli Yücel; çağdaşlaşmayı, gerçekleşecek aydınlanma eğitimini, kurallarını uygulayarak yaşayan bir toplum oluşturmayı hedeflediği için eğitim örgütlenmesine, tek bir yurttaş kalmayana değin, herkesin eğitilmesi olarak görüyordu” değerlendirmesinde bulundu.

“Hasan Âli Yücel’in, İsmail Hakkı Tonguç’un Diktiği Fidanlar Meyvesini Veriyor”

Anma programı çerçevesinde katılımcılarla bir araya gelen Yazar Dr. Alper Akçam, gerçekleşen söyleşide çarpıcı açıklamalar gerçekleştirdi. Bugün Türkiye’nin ve çevre coğrafyaların içerisinde bulunduğu kargaşa göz önünde bulundurulduğunda Hasan Âli Yücel’in savunduğu düşüncelerinin ne kadar yaşamsal olduğunun bir kez daha anlaşılacağını söyleyen Dr. Akçam, “Hasan Âli Yücel, ben batı ve doğu diye bir fark bilmiyorum diyen bir insandır, bir devrimci cumhuriyetçidir. Emperyalizmin doğu üzerine, az gelişmiş ülkeler üzerine olan baskısını, zorbalığını, her türlü yamyamlığını gözden uzak tutmaya çalışıyorlar. Kurtuluş savaşını kültür devrimiyle taçlandıran Hasan Âli Yücel’in eğitim politikaları, köy enstitüleri ve bir doğu kültüründen çıkmış olan batı kültürünü de kavrayan ama ayaklarını bu coğrafyaya basan bir doğu kültürüydü. Bu doğu kültürü, Mevlana’dan Goethe’ye uzanan evrensel bir bakış açısından güç alarak büyüdü, güçlendi ve bugün hala yeryüzünün egemenlerine kafa tutuyor. Hasan Âli Yücel’in, İsmail Hakkı Tonguç’un diktiği fidanlar, attığı tohumlar meyvesini veriyor ve Türkiye bugün emperyalizme karşı direniyor. Hasan Âli Yücel’i anmak kadar güzel bir şey olamaz” şeklinde konuştu.

Aynı zamanda Yazar Dr. Alper Akçam, değerli programı gerçekleştiren Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’a teşekkürlerini sundu.

Ayrıca Hasan Âli Yücel’i anma programına katkılarından dolayı YKKED Bursa Şubesi Hasan Âli Yücel Mandolin Orkestrası Şefi Dilek Sevüktekin Görgülü ve Yazar Dr. Alper Akçam’a Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir ile CHP Osmangazi İlçe Başkanı Raşit Gürbüz tarafından teşekkür plaketi takdim edildi.

Eğitim Devriminin Mimarı Hasan Âli Yücel Osmangazi’de Anıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Köy Enstitüleri’nin fikir mimarı, Cumhuriyet aydınlanmasının unutulmaz ismi Hasan Âli Yücel, aramızdan ayrılışının 65. yılında Konak Belediyesi ve Yeni Kuşak Köy Enstitülüler Derneği (YKKED) İzmir Şubesinin birlikte düzenlediği etkinlikle anıldı. Şef Deniz Aygün Araal ve Cumhuriyet Sesleri Korosu’nun ezgileriyle taçlanan anma etkinliğine ev sahibi Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, YKKED İzmir Şube Başkanı Özgün Utku, İzmir Kent Konseyi Başkanı Özgür Topaç, Atatürkçü Düşünce Derneği Konak Şube Başkanı Pelin Uğur, Eğitim İş 1 No’lu Şube Başkanı Özgür Şen, Eğitim İş 3 No’lu Şube Başkanı Barış Düdü, Köy Enstitüsü mezunlarının çocukları, öğrencileri ve çok sayıda vatandaş katıldı. Öğretmen Kadir Karpuz’un şiirleriyle anlam kattığı gecede, Köy Enstitülülerin marşlarını seslendiren, Anadolu’nun dört bir yanından türküler söyleyen koro büyük alkış aldı.

Mutlu: Onun yaktığı meşale, çalışmalarımızda her zaman yol gösterici oldu

Anma programının açılışında konuşan Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, Konak’ta aydınlanma ışığının hiçbir zaman sönmeyeceğini vurgulayarak şunları söyledi:

“Köy enstitülerinin kurulmasını sağlayarak bütün Türkiye’de, bugün eşit yurttaşlık dediğimiz, herkesin eğitimden eşit yararlanmasını sağlaması; dünya klasiklerini Türkçeye çevirterek dünyayla Türkiye’nin entegre olmasını sağlaması gibi pek çok vizyonu hayata geçiren çok kıymetli bir vizyoneri, Türkiye’nin en büyük şanslarından birini anıyoruz. Onun ülkede yaktığı meşale bizim Konak Belediyesi’nde yaptığımız çalışmalarda her zaman yol gösterici oldu. Açtığımız kütüphanelerimizde, sanat etkinlerimizde, kreşlerimizde, eğitimi desteklediğimiz her alanda bize yol gösteriyor. Bugün, hepimiz baskı altındayız, ülkede zor koşullardan geçiyoruz ama onların en zor koşullarda neler yaptığını unutmadan her zaman önümüzde bir ışık olarak taşıyarak, yaptıkları çalışmaları rehber edinerek çalışmaya devam edeceğiz. Bu aydınlanma meşalesi Konak’ta, İzmir’de hiç sönmeden yanmaya devam edecek.”

“Ben hayatta en çok babamı sevdim”

Can Yücel’in babası Hasan Âli Yücel’e yazdığı “Ben Hayatta En Çok Babamı Sevdim” şiirini okuyarak konuşmasına başlayan YKKED İzmir Şube Başkanı Özgün Utku, Yücel’in başarılarla dolu yaşamını ve devrim niteliğindeki çalışmalarını anlattı. Utku, etkinlikte emeği geçenlere teşekkür etmeyi de ihmal etmedi ve, “Bu etkinlik için yola çıktığımız andan itibaren kucaklayıcı tavrıyla ev sahipliğimizi yapan Konak Belediye Başkanımız Nilüfer Çınarlı Mutlu’ya, ekip arkadaşlarına, Şefimiz Deniz Aygün Araal’a, koroda görev yapan koristlerimize, saz üstatlarımıza, piyanoda bize eşlik eden Caner Araal’a, şiirleriyle gecemizi güzelleştiren öğretmenimiz Kadir Karpuz’a çok teşekkür ediyorum” diye konuştu.

Hasan Âli Yücel Konak’ta anıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Anma programına; Keçiören Belediye Başkan Yardımcısı Dr. Atilla Zorlu, Azerbaycan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçisi Dr. Reşad Memmedov, Türkiye-Azerbaycan Dostluk Grubu Başkanı AK Parti İstanbul Milletvekili Şamil Ayrım, Kırgızistan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği Müsteşarı Erkinbek Atabekov, Kazakistan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçiliği Müsteşarı Dinara İzanova, Türkiye-Azerbaycan Dostluk İşbirliği ve Dayanışma Vakfı (TADİV) Başkanı Prof. Dr. Aygün Attar, İYİ Parti Keçiören İlçe Başkanı Haluk Baran, Gazeteci Yazar Serriye Müslümkızı, STK temsilcileri, belediye başkan yardımcıları, meclis üyeleri, birim müdürleri, muhtarlar ile çok sayıda vatandaş katıldı.

“Azerbaycan ve Türkiye, bir millet, iki devlet olarak kalbimizde”

Keçiören Belediye Başkan Yardımcısı Dr. Atila Zorlu, anma programında yaptığı konuşmada Hocalı Soykırımı’nı bilmeyenlerin mutlaka okuması gerektiğini vurgulayarak şunları söyledi: “34 yıl geçmiş üzerinden… Zaman, tarih dediğimiz şey tam olarak budur aslında. İnsan için hafıza ne demekse, milletler için de tarihini bilmek o kadar önemlidir. Hafızanızı kaybederseniz, eşinizi, dostunuzu, düşmanınızı, evinizin yolunu, doğruyu ve yanlışı ayırt edemezsiniz. İşte milletler de tarihlerini bilmezlerse, garip hayranlıklar, şaşkınlıklar içinde olabilirler. Hocalı sadece bir katliam değil, aynı zamanda bir soykırımdır. Kasıtlı olarak bir milleti tamamen ortadan kaldırmaya yönelik bir eylemdir. Burada bahsedilen millet, hamile kadınların doğmamış çocuklarını canlı canlı karnından çıkaracak kadar vahşet dolu bir eylemin hedefi olmuştur. Otuz dört yıl dediğimiz şey nedir? Bu, gerçekten çok taze bir soykırımdır. Her zaman inandığımız gibi, Azerbaycan ve Türkiye, bir millet, iki devlet olarak kalbimizde. Her zaman var olsun Azerbaycan!”

“Keçiören Belediyesi, Azerbaycan’ı hiçbir zaman unutmadı”

Azerbaycan Cumhuriyeti Ankara Büyükelçisi Dr. Reşad Memmedov, bu acıların unutulmaması gerektiğini belirterek şunları ifade etti: “Sadece milli mensubiyetleri nedeniyle, Türk oldukları için hayatlarını kaybetmiş insanları anmak amacıyla buradayız. Türk milleti olarak bizler, hiçbir savaşta çocukları, yaşlıları ya da kadınları hedef almadık. Hiçbir zaman süngülerimizi, silahlarımızı onlara yöneltmedik. Hocalı Soykırımı 30 yılı aşkın süredir dünya genelinde kitaplarla, yazılarla, fotoğraf sergileriyle, törenlerle ve canlı tanıkların ifadeleriyle anlatılmasına rağmen dünya sustu. Ancak biz bunu unutmayacağız. Bunu unutmamalıyız ki, bir daha çocuklarımıza karşı, insanlık suçları işlenmesin ve bu tür acılara izin verilmesin. Bizler, bu tür felaketlerin başka milletlerde nasıl doğduğunu önceden görmeli, buna karşılık vermeli ve bir daha böyle cinayetlerin tekrarlanmaması için adımlar atmalıyız. Keçiören Belediye Başkanımıza ve programın düzenlenmesinde emeği geçen herkese minnettarım. Keçiören Belediyesi, Azerbaycan’ı hiçbir zaman unutmadı. Hem savaş zamanında, hem savaş sonrası hem de bugünlere kadar Azerbaycan’ın yanında oldular. Teşekkür ederim, var olun, eski olmayın.”

“Türkiye-Azerbaycan kardeşliği güçlü”

Türk-Azerbaycan Dostluk Grubu Başkanı ve 28. Dönem AK Parti İstanbul Millet Vekili Şamil Ayrım, konuşmasında şu mesajları verdi: “Katliamları unutmak mümkün değil. İzzet Begoviç’in dediği gibi, ‘Eğer bir soykırımı anmazsanız, o soykırımlar tekrar eder.’ Bu yüzden biz bunu çok önemsiyoruz. Bugün burada toplanmamızın en büyük nedenlerinden biri, Hocalı’ya adalet istemek. O gün, o katliamı gerçekleştiren insanlar bugün hâlâ serbestçe dolaşıyorlar. Biz, yüce Türk milletinin mensupları olarak bunların peşini bırakmayacağız. En sonunda hak ettikleri cezayı alacaklar. Bugün artık geleceğe bakacağız. Rabbime binlerce şükür ediyorum ki Türkiye güçlü, Azerbaycan güçlü, Türkiye-Azerbaycan kardeşliği güçlü. Allah, bu birlikteliğimizi bozmasın, bozdurmasın ve bu kardeşlik sonsuza dek devam etsin. Ve bu kardeşlik devam ettiği sürece, Hocalı’ya adalet diye haykıracağız. Bugün Ankara’nın merkezi Keçiören’den haykırıyoruz, yarın her yerden haykıracağız.”

“Allah bir daha bizlere böyle acılar yaşatmasın”

Anma programında konuşan Türkiye-Azerbaycan Dostluk İşbirliği ve Dayanışma Vakfı (TADİV) Başkanı Prof. Dr. Aygün Attar ise, “Hem Türkiye Cumhuriyeti’nin bir vatandaşı, hem de Türkiye-Azerbaycan Dostluk İşbirliği ve Dayanışma Vakfı Başkanı olarak, düzenlenen bu anma programı için Keçiören Belediye Başkanımıza ve değerli ekibine teşekkür ediyorum. Buradaki Hocalı Şehitleri Abidesi, geçmişten bugüne kadar hepimizin ortak düşüncelerinin simgesidir. Allah bir daha bizlere böyle acılar yaşatmasın.” dedi.

“Türkiye bizimle kardeştir”

Gazeteci Yazar Serriye Müslümkızı da konuşmasında yaşanan soykırımda annesini kaybettiğini belirterek şunları söyledi: “Ben Hocalı Soykırımı’nı yaşadım. Hocalı Soykırımı sırasında hem kendi halkımı kaybettim, hem de akrabalarımı kaybettim. 1992 yılı, 26 Şubat gecesi, Ermeni birlikleri, kadim bir yerleşim yeri olan Hocalı kasabasını istila ettiler. İnsanları katlettiler, çocukları, kadınları, yaşlıları öldürdüler. Resmi rakamlara göre 613 kişi hayatını kaybetti. Ama gerçekte, 613 kişinin ardında çok büyük bir acı vardı. Onların arasında 106 kadın vardı. O kadınlardan biri de benim annemdi. Onlar, benim neslimden olan insanlardı. Düşman bizi katletti ama düşman bizim umudumuzu öldüremedi. Şehitlerimize Allah’tan rahmet diliyorum. Bugün ben Hocalı’dan, kalbimdeki acıyı ve hatıraları sizlere getiriyorum. Selamlar olsun size, ey Türk kardeşlerim. Türkiye bizimle kardeştir; aramızdaki bağ o kadar güçlüdür ki, biz birbirimize çok yakınız.”

Konuşmaların ardından Kur’an-ı Kerim tilaveti okunarak Hocalı Şehitleri Anıtı’na çelenk bırakıldı.

Hocalı Şehitleri Keçiören’de Düzenlenen Programla Anıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Sağlık Modülü” adlı özel konulu çalışma, 2025 yılında Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması ile birlikte modül olarak uygulanmıştır. Avrupa Birliği ülkeleri ile aynı dönemde uygulanan modülün amacı, hanelerdeki 15 yaş ve üstündeki tüm fertlerin sağlık durumlarını ve sağlık harcamalarının hanehalkına getirdiği yükü tespit etmektir.

Muayene ve tedavi harcamaları hanelerin %6,1’ine çok yük getirdi

Hanelerin %6,1’ine doktor muayene ve tedavi harcamalarının çok yük getirdiği, %50,2’sine biraz yük getirdiği, %40,9’una ise yük getirmediği görüldü. Diş muayene ve tedavi harcamaları hanelerin %5,3’üne çok, %37,2’sine biraz yük getirirken %28,9’una yük getirmedi. İlaç harcamaları ise hanelerin %5,0’ına çok, %50,9’una biraz yük getirdi. Hanelerin %44,0’ı ilaç harcamalarının yük getirmediğini belirtti.

Son 12 ay içerisinde hanelerin %2,7’si muayene veya tedavi, %28,6’sı diş muayenesi veya tedavisi, %0,1’i ise ilaç harcaması yapmadı.

Son 12 ay içerisinde yapılan sağlık harcamalarının haneye yük getirme düzeyi (%), 2025

En yüksek %20’lik gelir grubundaki hanelerin %25,5’inde diş muayenesi harcaması olmadı

Doktor muayene ve tedavi ile ilaç için harcama yapmayan hanelerin gelir gruplarından çok etkilenmediği görüldü. Diş muayene ve tedavisine ilk (en düşük) %20’lik gelir grubunda olanların %45,4’ünün, ikinci %20’lik gelir grubunun %36,5’inin, üçüncü %20’lik gelir grubunun %32,0’ının, dördüncü %20’lik gelir grubunun %28,1’inin, beşinci (en yüksek) gelir grubunun ise %25,5’inin harcama yapmadığı görüldü.

En düşük %20’lik gelir grubundaki hanelerin %62,9’una doktor muayene ve tedavileri, %37,6’sına diş muayene ve tedavileri, %65,5’ine ise ilaç harcamaları yük getirdi. En yüksek %20’lik gelir grubundaki hanelerin %53,0’ı doktor muayene ve tedavilerinin, %38,0’ı diş muayene ve tedavilerinin, %59,5’i ilaç harcamalarının yük getirmediğini belirtti.

Yüzde yirmilik gelir gruplarına göre yapılan sağlık harcamalarının haneye yük getirme düzeyi (%), 2025

Yoksulluk riski altında olmayanların %31,7’si çoğunlukla oturarak çalışanlar

Bir işte çalışan 15 yaş ve üstü fertlerin tüm çalıştıkları süredeki aktivite yoğunlukları incelendiğinde, çoğunlukla bu fertlerin %29,4’ünün oturarak, %45,5’inin ayakta durarak, %18,7’sinin yürüyerek veya orta düzey fiziksel aktivite yaparak, %6,4’ünün ise ağır iş ya da ağır fiziksel aktivite yaparak çalıştığı görüldü.

Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin %17,2’si oturarak çalışırken risk altında olmayan fertler için bu oran %31,7 oldu.  Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan fertlerin %11,2’sinin ağır iş ya da aktivite yaparak çalışma hayatını geçirdiği görüldü.

İktisadi olarak faal olan fertlerin çalışırken çoğunlukla yaptığı fiziksel aktivite yoğunluğu (%), 2025

Fiziksel aktivite veya boş zaman faaliyetlerine zaman ayırmayanların oranı %63,3 oldu

Bir işte çalışsın ya da çalışmasın 15 yaş ve üstü fertlerin olağan bir haftada iş dışında geçirilen zamanları incelendiğinde, bu fertlerin %1,4’ünün ‘Günde iki kere veya daha fazla”, %11,6’sının ‘Günde bir kere’, %5,6’sının ‘Haftada 4-6 kere’, %11,5’inin ‘Haftada 1-3 kere’, %6,7’sinin ‘Haftada 1 kereden az’ en az 10 dakika boyunca aralıksız devam eden fiziksel aktivite veya boş zaman faaliyetleri yaptıkları tespit edildi. Fertlerin %63,3’ünün ise fiziksel aktivite veya boş zaman faaliyetlerine zaman ayırmadığı görüldü.

Fertlerin %96,9’u iletişim faaliyetlerinde zorlanmıyor

Araştırma kapsamındaki 15 yaş ve üstü fertlerin %96,9’u iletişim kurmada, %95,8’i öz bakımında, %90,0’ı işitmede, %85,2’si bir şeyleri hatırlamada, %80,5’i görmede ve %79,7’si yürümede sorun yaşamadığını ifade etti. En çok zorlanılan faaliyetler ise sırası ile %17,3 ile görme, %15,2 ile yürüme, %12,6 ile hatırlama olurken fertlerin sadece %2,2’si iletişim faaliyetlerinde zorlandığını söyledi.

Fertlerin en çok yapamadığını belirttiği faaliyetler ise %0,5 ile öz bakım, %0,4 ile yürüme, %0,2 ile bir şeyleri hatırlama ve iletişim kurma faaliyetleri oldu.

Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olma durumuna göre faaliyetlerinde zorlanma düzeyi (%), 2025

 

Sağlık Modülü, 2025 yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

EŞME’DE TÖREN DÜZENLENDİ

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, kırsal kalkınmayı güçlendirmek, üretim maliyetlerini azaltmak ve yerli üreticiyi desteklemek amacıyla kent genelinde meyve, sebze ve fındık üretimi yapan 5 bin çiftçiye toplam 1.850 ton (37 bin paket) zirai gübre desteği sağlayacak. 48 milyon TL değerindeki proje ile 74 bin dekar meyve ve sebze bahçesi, ekim için desteklenmiş olacak. Gübreler, Kartepe Eşme’de Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’ın katıldığı törenle üreticilere teslim edilmeye başlandı.

ÇİFTÇİLERDEN BÜYÜKAKIN’A TEŞEKKÜR

Törene Başkan Büyükakın’ın yanı sıra Kartepe Belediye Başkanı Mustafa Kocaman, Büyükşehir Genel Sekreteri Dr. Hayri Baraçlı, AK Parti Kartepe İlçe Başkanı Murat Yılmaz, Tarım ve Orman İl Müdürü Ali Ulvi Özerdem, Kartepe Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Türker, kooperatif ve birlik başkanları, muhtarlar ve çiftçiler katıldı. Hüseyin Türker, Büyükşehir sayesinde atıl durumdaki binlerce hektar arazinin tarıma kazandırıldığını belirterek, Başkan Büyükakın’a teşekkür etti. Ali Ulvi Özerdem, Büyükşehir’in verdiği desteklerin bölge ekonomisine ve üretimin sürdürülebilirliğine büyük katkı sağladığını ifade etti. Mustafa Kocaman da Başkan Büyükakın’a desteklerinden dolayı teşekkürlerini sundu.

“İHTİYACA GÖRE DESTEK VERİLİYOR”

Başkan Büyükakın, törendeki konuşmasında tarımın önemine vurgu yaparak şunları söyledi: “Tarımın sürdürülebilir olması, çiftçinin toprağa devam etmesi için bu projeleri yapıyoruz. Bu destekleri ihtiyaca göre veriyoruz. Geride bıraktığımız 7 yılda 95 projeye toplam 1.455 milyar liralık bir destek verdik. Bu gerçekten inanılmaz bir rakam. Bunlar göz boyayan işler de değil. Biz halkın olanı yine halka veriyoruz. Bu belediye milletin belediyesi, parası bu milletin parası. Biz emaneti hakkı ile yerine getirmeye çalışıyoruz. Kulağımız sürekli sizde. Herkes ile istişare ediyoruz. Ve ona göre projelerimizi hayata geçiriyoruz. Gübre desteği de bunlardan biri.

“BU TOPRAKLARDA EKİM SÜRMELİ”

Bu toprakların ekilmeye devam edilmesi gerekiyor. Şehirlerde tarım güçlenmeye devam etmeli. Aksi takdirde yarın yiyecek bir şey bulamayacağız. Suyu doğru kullanmazsak, toprağı ekmeyi unutursak, küresel ısınma ile birlikte yarın yiyecek bir şey bulamayacağız. Bunun adına gıda krizi diyorlar. Bundan dolayı göçler başlıyor, kıtlık savaşları yaşanıyor. Biz bunu önlemek için Tarım Akademisi kurduk. Toprak ekilmeye devam edilsin diye mücadele ediyoruz. Verimliliği arttırmak için de dikkat edelim. Özellikle kadın kooperatiflerini desteklemek istiyoruz. Orada bir güçlendirme yapılmasında fayda var. Orayı, Tarım Akademisi’nde yapacağımız çalışmalar ile daha modern hale getirmek istiyoruz.

“KENDİ İŞİNİZ GİBİ BENİMSEYİN”

Tıbbi aromatik bitkilerde geçen sene 176 tonluk ürün elde ettik. Oldukça başarılı şekilde devam ediyor, katma değeri yüksek. Ama sizin tarafınızdan bunun yeterince sahiplenilmediğini düşünüyoruz. Bu nedenle yeni politikalar üretmek ve buna Kocaeli’den örnek oluşturmak istiyoruz. Yerel ürünlerin markalaşması büyük önem taşıyor. Ürünlerimize sahip çıkmamız gerektiğine inanıyoruz. Gelinen noktadan memnun olmakla birlikte bunu yeterli görmüyoruz; bölgenin modern tarımın diğer endüstriyel ağlarla bütünleştiği güçlü bir yapıya kavuşmasını hedefliyoruz. Tarımda elektronik ve dijital sistemlerin uygulanmasını mümkün kılacak adımları destekleyerek bu uygulamaların yaygınlaşmasını ve sayısının artırılmasını planlıyoruz.”

DESTEK TALEPLERİNİ GERİ ÇEVİRMEDİ

Konuşmasının ardından Başkan Büyükakın’a, bölgedeki çiftçiler tarafından meyve, sebze ve fındık takdiminde bulunuldu. Çiftçiler, özellikle katma değeri yüksek ürünlere yönelmek istediklerini belirtti, makine-teçhizat başta olmak üzere destek taleplerinde bulundu. Başkan Büyükakın da Büyükşehir olarak her zaman yanlarında olduğunu vurguladı. Tören, Başkan Büyükakın’ın çiftçilerle birlikte traktöre gübre yüklemesi ile sona erdi.

TARIMA 1.5 MİLYAR TL’LİK DESTEK

Her zaman üreticinin yanında olan Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, son 7 yıldır tarımla ilgili 95 projeye toplam 1 milyar 455 milyon liralık destek sağladı. 10.250 çiftçiye 203 milyon lira değerinde gübre desteği, 16.500 çiftçiye 208 milyon lira değerinde 7,6 milyon litre mazot desteği, 7.500 çiftçiye 295 milyon ₺ değerinde 9.950 ton tohum desteği, 1.400 üreticiye 68.5 milyon lira değerinde sera naylonu desteği, 310 üreticiye 76 bin tavuk, 343 çiftçiye damızlık koç, 18 işletmeye damızlık manda, arıcılara ekipman ve şeker desteği sağlandı. Tıbbi Aromatik Bitkiler Projesi(TABİP) ile 700 dekar alana 5.5 milyon gide dikilirken, sadece geçtiğimiz yıl 80.5 milyon liralık destekle 176 ton ürün elde edildi.

Büyükakın: “Çiftçimizin, üreticimizin her zaman yanındayız” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Ağız sağlığı, genel sağlığın ayrılmaz bir parçası”

Ağız ve diş sağlığının insan vücudu için önemine dair konuşan Prof. Dr. Tuğba Toz Akalın, “Ağız, sindirim ve solunum sisteminin giriş kapısıdır ve vücutla dış ortam arasındaki en önemli temas alanlarından biridir. Ağız hijyeninin yetersiz olduğu durumlarda patojen bakteriler hızla çoğalır ve kronik enfeksiyon odakları oluşur. Bu durum yalnızca diş kaybına yol açmakla kalmaz, aynı zamanda bağışıklık sistemini sürekli uyararak vücutta düşük dereceli ama sürekli bir inflamasyona neden olur. Bu nedenle ağız sağlığı, genel sağlığın ayrılmaz bir parçası olarak değerlendirilmelidir” dedi.
“Diş eti hastalıkları ve çürükler genel inflamasyon yükünü artırabilir”

“Ağız ve diş hastalıkları günümüzde yalnızca dişlerle sınırlı bir sorun olarak değil, tüm vücudu ilgilendiren önemli bir sağlık göstergesi olarak değerlendirilmektedir” diyen Akalın, ağız ve diş rahatsızlıklarının yol açabileceği hastalıklarla ilgili şunları söyledi:

“Özellikle diş eti hastalıkları ve tedavi edilmemiş diş çürükleri, ağızda uzun süreli enfeksiyon ve iltihap oluşturarak vücudun genel inflamasyon yükünü artırabilir. Bilimsel çalışmalar; bu durumun kalp-damar hastalıkları, diyabet, solunum yolu enfeksiyonları, gebelikte bazı riskler ve romatizmal hastalıklarla ilişkili olabileceğini göstermektedir. Ağızda oluşan bakteriler ve iltihap ürünleri zaman zaman kan dolaşımına karışarak genel sağlığı etkileyebilmektedir. Bunun yanında, diş çürüğü ile aşırı şeker tüketimi, sağlıksız beslenme ve düzensiz yaşam tarzı arasında güçlü bir bağ vardır; bu faktörler aynı zamanda obezite ve diyabet gibi hastalıkların da temel nedenleri arasındadır. Ortodontik çapraşıklıklar ise dişlerin temizliğini zorlaştırarak çürük ve diş eti hastalığı riskini artırabilir. Çene eklemi ve çiğneme kaslarındaki dengesizlikler de baş, boyun ve yüz ağrılarına yol açarak yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir. Kısacası ağız sağlığı, genel sağlığın ayrılmaz bir parçasıdır; düzenli diş hekimi kontrolleri, iyi ağız bakımı ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları sadece güzel bir gülümseme için değil, tüm vücudun sağlığı için de büyük önem taşır.”

Kalp-damar hastalıklarına da davetiye çıkarıyor

Kalp-damar hastalıkları ile ağız sağlığı arasında güçlü bir ilişki olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Akalın, şöyle konuştu:

“Kalp-damar hastalıkları ile ağız sağlığı arasındaki ilişki, en güçlü biçimde diş eti hastalıkları üzerinden açıklanmaktadır. Özellikle kronik diş eti iltihabı (periodontitis) varlığında, ağızda oluşan iltihabi maddeler ve bakteriyel ürünler kan dolaşımına karışarak damar duvarında hasara yol açabilmektedir. Bu durum, damar sertliği olarak bilinen ateroskleroz sürecini hızlandırabilir ve kalp krizi ile inme riskini artırabilir. Diş eti ceplerinden kaynaklanan tekrarlayan bakteriyemiler, vücudun genel inflamasyon yükünü yükselterek kalp-damar sistemini olumsuz etkileyen önemli bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir. Nitekim FDI gibi uluslararası sağlık otoriteleri, diş eti hastalıkları ile kalp-damar hastalıkları arasında anlamlı bir ilişki olduğunu vurgulamaktadır. Bu nedenle diş eti kanaması, şişlik veya ağızda uzun süren enfeksiyonlar yalnızca ağız sağlığını değil, kalp sağlığını da ilgilendiren uyarı işaretleri olarak değerlendirilmelidir. Düzenli diş hekimi kontrolleri ve iyi bir ağız bakımı, kalp-damar hastalıklarından korunmada da önemli bir destekleyici adımdır.”

Kronik diş eti iltihabı bağışıklık sistemini nasıl etkiliyor?

Kronik diş eti iltihabı, bağışıklık sistemini sürekli ve fark edilmeden meşgul eden bir “düşük doz alarm” gibidir. Periodontitis varlığında bağışıklık hücreleri uzun süre boyunca aktive olur ve bu durum vücutta inflamatuvar yanıtın kalıcı olarak yüksek seyretmesine neden olur. Sürekli salgılanan sitokinler ve iltihabi aracı maddeler, bağışıklık sisteminin dengesini bozarak sistemik inflamasyon yükünü artırır. Bu tablo, özellikle inflamasyonla yakından ilişkili hastalıklarda daha belirgin hale gelir. Nitekim diyabetli bireylerde periodontal enfeksiyonun varlığı, insülin direncini artırarak kan şekeri kontrolünü zorlaştırabilir ve hastalığa bağlı komplikasyon riskini yükseltebilir. Bu nedenle kronik diş eti iltihabı yalnızca ağız içinde sınırlı bir sorun değil, bağışıklık sisteminin genel işleyişini etkileyen ve tüm vücudu ilgilendiren önemli bir sağlık problemidir.

Sessiz ilerleyen ağız enfeksiyonları yıllar sonra ne gibi sonuçlara yol açabilir?

Sessiz ilerleyen ağız enfeksiyonları, çoğu zaman ağrı ya da belirgin bir şikâyet oluşturmadan yıllar içinde hem ağız sağlığını hem de genel sağlığı etkileyen önemli sonuçlara yol açabilir. Diş çürükleri, kronik diş eti hastalıkları (periodontitis) ve kök ucu enfeksiyonları; erken dönemde fark edilmediğinde ağızda sürekli bir enfeksiyon ve inflamasyon odağı hâline gelir. Periodontitis, dişleri destekleyen dokularda ilerleyici yıkıma neden olarak diş kaybı ve çiğneme fonksiyonunun bozulmasına yol açarken; diş çürüğü de yavaş ilerleyen ancak zamanla sinire ve çene kemiğine ulaşabilen bir enfeksiyon hastalığıdır. Bu durumlar yalnızca lokal hasar oluşturmakla kalmaz, aynı zamanda vücudun genel inflamasyon yükünü artırarak kalp-damar hastalıkları, diyabet ve diğer metabolik hastalıkların gelişimine veya seyrinin ağırlaşmasına katkıda bulunabilir. Diş kayıpları ve bozulmuş çiğneme fonksiyonu ise zamanla çene eklemi ve çiğneme kasları üzerinde dengesiz yüklenmelere neden olabilir; bu da temporomandibular eklem sorunları, yüz ve baş ağrıları gibi fonksiyonel problemlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlayabilir. Özellikle yaşlı bireylerde ağızda biriken bakterilerin solunum yollarına ulaşması, zatürre gibi ciddi solunum yolu enfeksiyonları açısından da ek bir risk oluşturmaktadır. Bu yönüyle ağızda sessizce ilerleyen enfeksiyonlar, yalnızca dişlerle sınırlı değil, uzun vadede tüm vücudu etkileyebilen çok boyutlu bir sağlık sorunu olarak değerlendirilmelidir.

Ağız ve diş sağlığını korumak için bunlara dikkat

Akalın, ağız ve diş sağlığını korumak için yapılması gerekenlerle ilgili ise şunları söyledi:

“Ağız ve diş sağlığını korumada en temel ve vazgeçilmez basamak mekanik plak kontrolüdür: düzenli fırçalama ile dişeti kenarının nazikçe temizlenmesi (dişetine “süpürür gibi” temas ederek, tahriş etmeden) ve arayüz temizliği birlikte yürütülmelidir. Arayüzlerde, özellikle kontaktların daha açık olduğu bölgelerde arayüz fırçaları plak ve dişeti kanamasını azaltmada çoğu hastada daha etkili ve uygulanabilir bir seçenek olarak öne çıkar; çok sıkı kontaktlı alanlarda ise doğru teknikle diş ipi daha uygun olabilir. Fırçalama tekniği “hangi yöntem en iyi?” tartışmasından ziyade, etkinlik–süreklilik–travmasız uygulama üçlüsü üzerinden ele alınmalıdır; kanıta dayalı derlemeler teknikler arasında kesin bir üstünlük göstermekte zorlanırken, düzenli ve doğru uygulamanın belirleyici olduğunu vurgular. Kimyasal destek ürünleri (gargara gibi) ise mekanik temizliğin alternatifi değil, doğru endikasyonda kısa süreli destek olarak düşünülmelidir. Özellikle klorheksidin gibi antiseptikler plak/gingival inflamasyonu baskılayabilir; ancak uzun süreli ve kontrolsüz kullanımda renklenme, tat değişikliği ve mukozal irritasyon gibi yan etkiler nedeniyle genellikle hekim önerisiyle, sınırlı sürelerde planlanır. Çürük kontrolünde ise yalnızca “şeker var/yok” değil, kişinin beslenme örüntüsü (atıştırma alışkanlığı, yapışkan-fermente karbonhidratlar, gece tüketimi vb.) ve toplam maruziyet değerlendirilmelidir; çalışmalarda eklenmiş şeker miktarı ile çürük arasındaki ilişkinin tutarlı biçimde güçlü olduğu, bu nedenle diyet analizi ve farkındalık odaklı danışmanlığın koruyucu planın parçası olması gerektiği gösterilmiştir. Bu yaklaşım, diş hekimiyle birlikte çürük ve periodontal risk değerlendirmesi yapmayı (biyofilm kontrolü, tükürük/ilaçlar, geçmiş çürük öyküsü, restorasyon kenarları, periodontal cep/kanama varlığı gibi) ve kişiye özel aralıklarla profesyonel bakım-kontrol planlamayı da içerir. Özellikle diyabet, kardiyovasküler hastalıklar, immünsüpresyon, gebelik gibi sistemik durumlarda ağız enfeksiyonlarının genel inflamasyon yüküne katkısı daha kritik hale geldiğinden, hastanın bu bağlantıyı anlaması ve bakım rutinini sürdürülebilir şekilde kurması hedeflenmelidir.”

“Ağrı yoksa da kontrol şart”

Prof. Dr. Akalın, diş hekimi kontrollerinin yalnızca ağrı olduğunda yapılmasının yanlış bir yaklaşım olduğunu belirterek, diş çürükleri ve diş eti hastalıklarının erken evrelerde çoğu zaman belirti vermediğini söyledi. Ağız kokusunun çoğu zaman diş eti hastalıkları, tedavi edilmemiş çürükler, diş taşları ve dil yüzeyindeki bakteri birikimi gibi ağız içi nedenlerden kaynaklandığını belirten Akalın, diş eti kanamasıyla birlikte görülen kokunun aktif bir diş eti iltihabına işaret edebileceğini söyledi.

Ağız sağlığının korunmasında en etkili yöntemin düzenli ve doğru günlük bakım olduğunu belirten Akalın, şu önerilerde bulundu: Dişler günde iki kez, en az iki dakika fırçalanmalı. Diş araları her gün diş ipi ya da arayüz fırçasıyla temizlenmeli. Dil yüzeyi de düzenli olarak temizlenmeli. Doğru teknikle sürdürülen bakımın diş çürüğü ve diş eti hastalıklarını büyük ölçüde önlediğini söyledi.

“Türkiye’de koruyucu ağız sağlığı alışkanlıkları yeterince yerleşmedi”

Türkiye’de koruyucu ağız sağlığı alışkanlıklarının toplum genelinde yeterince yerleşmediğini belirten Akalın, bilimsel verilerin günde iki kez diş fırçalama oranının birçok yaş grubunda yüzde 25–35 aralığında olduğunu gösterdiğini ifade etti. Diş ipi ve arayüz fırçası kullanımının oldukça sınırlı olduğunu, diş hekimine başvuruların ise çoğunlukla ağrı sonrası gerçekleştiğini söyledi. Bu durumun hastalıkların erken teşhisini zorlaştırdığını ve tedavi ihtiyacını daha ileri aşamalara taşıdığını belirtti.

Batı ve Kuzey Avrupa ülkelerinde koruyucu diş hekimliği alışkanlıklarının daha yerleşik olduğunu belirten Akalın, örneğin Hollanda’da yetişkinlerin yaklaşık yüzde 70–75’inden fazlasının günde en az iki kez diş fırçaladığını aktardı. Almanya ve İskandinav ülkelerinde de düzenli kontrol kültürünün yaygın olduğunu ifade etti. Yüksek gelirli ülkelerde koruyucu yaklaşımın daha sistematik biçimde benimsendiğini söyleyen Akalın, Türkiye’de de bireysel farkındalığın artırılması gerektiğini vurguladı.

“Ağız sağlığı, koruyucu sağlığın temel parçasıdır”

Ağız içindeki kronik enfeksiyon ve doku yıkımının yalnızca lokal bir problem olmadığını ifade eden Prof. Dr. Tuğba Toz Akalın, ağız sağlığının korunmasının genel sağlığın sürdürülebilirliği açısından da kritik bir koruyucu sağlık bileşeni olduğunu vurguladı. Koruyucu yaklaşımın güçlendirilmesi ve düzenli kontrollerin alışkanlık haline getirilmesiyle hem daha ileri tedavi gereksinimlerinin hem de sistemik sağlık risklerinin azaltılabileceğine dikkat çekti.

Kötü bir ağız ve diş sağlığı, kalp-damar hastalıklarından diyabete kadar çeşitli hastalıklara neden olabiliyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü, Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, dijital oyunların çocuk psikolojisi üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, “Bilgisayar oyunlarına kendini fazla kaptıran çocuklarda bir duygusal çöküş döngüsü oluşabiliyor. Oyuna kapılıyor, oyun ona çok çekici geliyor. O anda beyin ucuz dopamin üretiyor. Kolay ve hızlı dopamin üretildiği için çocuk haz odaklı bir yönelime giriyor. O yaşlardaki çocuklar hazla mutluluğu ayırt edemiyorlar. Oysa haz ayrı mutluluk ayrı. Haz kısa vadelidir, geçicidir, yanıltıcıdır nörobiyolojik karşılığı dopamindir. Mutluluk ise uzun vadelidir, kalıcıdır ve sosyal bağlanmalarla ilgilidir. Bunun beyindeki karşılığı serotonindir. Son 3-5 yılda yapılan çalışmalar da bunu daha net ortaya koydu. Böyle bir durumda çocuk, dopamin odaklı bir yaşam öğretisine kendini kaptırıyor. Eğer ebeveyn gözetimi yoksa bilgisayar kullanımıyla ilgili bir disiplin oluşturulmamışsa hangi çocuk olursa olsun kendini orada kaptırabilir. Ev kurallı bir ortam değilse aile, anne-baba çocuğa kılavuzluk yapamıyorsa bu ciddi bir risk oluşturur. Aslında bilgisayar oyununun kendisi intihar ettirmez ya da tek başına bağımlı yapmaz. Sorun oyunda değil oyunu kim oynuyor, ne oynuyor, nerede ve hangi zeminde oynuyor… Asıl belirleyici olan budur.” dedi.

“Gerekçelerle hayır demek gerekiyor”

Dijital cihaz kullanımına ilişkin yaş sınırlarının önemine vurgu yapan Prof. Dr. Tarhan; “Şu anda dünya devletlerinin yaptığı ortak bir uygulama var. Üç yaşına kadar çocuğun eline akıllı telefon ya da tablet verilmemesi. İsviçre, Norveç gibi ülkeler üç yaşına kadar bunu kesin biçimde yasakladı. Çünkü beynin en hızlı geliştiği dönem o dönem. O yaşta çocuğu buna kaptırdığınız zaman sonrasında elinden almak gerçekten çok zor oluyor. Üç yaşına kadar hiç vermemek, on yaşına kadar günde yaklaşık bir saatle sınırlandırmak gibi bazı ilkeler var. On beş yaşına kadar da çocuğun kendi adına bir sosyal medya hesabı açmaması bunun yasal, meşru ve onaylanan bir alan olmadığını bilmesi gerekiyor. Bu kararlar gecikmiş kararlar. Dünyada bunun olumsuz sonuçları görüldüğü için bu şekilde düzenlemelere gidildi. Hiç olmazsa on yaşın üzerindeki çocuklar için de ‘Devlet böyle yaptı, dünyada uygulama bu yönde.’ diyerek, zorlayarak değil ikna ederek, gerekçelerini anlatarak hayır demek gerekiyor.” şeklinde konuştu.

Küçük yaştan itibaren ebeveyn gözetimi önemli!

Ebeveyn gözetimi olmadığında çocuğun dijital okuryazarlığının gelişmeyeceğinin altını çizen Prof. Dr. Tarhan; “Önemli olan küçük yaştan itibaren ebeveyn gözetimi. Çocuk savaş oyunu bile oynasa anne-baba gözetiminde oynamalı. Çocuk korkulu bir sahne gördüğünde yan gözle annesine babasına bakar. Eğer anne-baba bundan etkilenmiyor, onaylamıyor ve doğru tepkiyi veriyorsa çocuk da ona göre konum alır ama onaylar bir tavır görürse o da oyunu normalleştirir. Anne-babanın doğruyu ve yanlışı konuşma yöntemiyle yaklaşması gerekir. ‘Bak burada öldürüyor ama bu bir oyun, gerçekte böyle olmaz.’ diyerek çocuğa hayalle gerçeğin farkını öğretmek gerekiyor. Bu öğretilmediği zaman, ebeveyn gözetimi olmadığında çocuğun dijital okuryazarlığı gelişmez. Dijital okuryazarlık, matematik öğretir gibi, kitap okumayı öğretir gibi öğretilmeli. Çocuk bunu öğrendiği zaman teknolojiyi dengeli kullanır. Zamanı gelince kullanır, zamanı gelince de kendiliğinden bırakabilir.” ifadelerini kullandı.

“Çocuk bağlanacak nesne bulamazsa telefona bağlanıyor”

Karşılanmayan her duygusal ihtiyacın başka bir yerden telafi edilmeye çalışılacağını belirten Prof. Dr. Tarhan; şöyle devam etti:

“Ev güvenli alan değilse… Yani anne-baba arasında sürekli bir gerilim varsa, çocuk eve geldiğinde kendini güvende hissetmiyorsa, bu durumda bilgisayar oyunlarına bir stres azaltma tekniği olarak yöneliyor. Ya da evde bizim ‘mesafesiz terk ediliş’ dediğimiz bir durum varsa yani duygusal ihmal söz konusuysa… Anne evde, baba evde ama herkesin elinde cep telefonu var. Ortada kavga yok, çatışma yok fakat iletişim de yok, nitelikli bir iletişim yok. Evde kaliteli iletişim olmayınca çocuk oyunda iletişim kurmaya başlıyor. Çocuk bağlanacak bir nesne bulamazsa telefona bağlanıyor daha ileri aşamada maddeye bağlanabiliyor. Onun için bağımlılıkla bağlanma ister dijital bağımlılık olsun ister sanal bağımlılık ister madde bağımlılığı birbirine çok yakın kavramlar. Eğer bir çocuk güvenli bağlanma geliştirebiliyorsa annesine, babasına ya da hayata güvenli bir şekilde bağlanabiliyorsa, bağlanma duygusunu sağlıklı biçimde kontrol edebiliyor ve tatmin edebiliyor. Ama bağlanacağı kişi duygusal olarak orada değilse… Mesafesiz terk ediliş tam da budur. Anne evdedir, fiziksel bakımını yapıyordur, her şey dışarıdan bakıldığında yolundadır. Fakat çocukla ihtiyaçlarını giderdikten sonra nitelikli bir zaman paylaşımı yoktur. Anne kendini ev işine verir ya da çocukla duygusal temas kurmaz. Bu durumda çocuk annesinden ve babasından duygusal sevgi ve ilgi ihtiyacını karşılayamaz. Ve karşılanmayan her duygusal ihtiyaç, başka bir yerden telafi edilmeye çalışılır.”

“Kaliteli beraberliği yakalayamayan çocuklar daha fazla risk altında”

Hayat başarısı için duygusal ve sosyal becerileri geliştirmek gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Tarhan; “Sevgi ihtiyacının en güçlü ifade biçimi ilgidir ama bu sıradan bir ilgi değil göz teması olan, birlikte zaman geçirilen, empatik iletişim kurulan bir ilgiden söz ediyoruz. Çocukla gerçekten temas edilen, onun dünyasına girilen bir ilgi varsa çocuk kendini telefona ya da dijital oyunlara kolay kolay kaptırmaz. O dönemde kaliteli beraberliği yakalayamayan çocuklar daha fazla risk altındadır. Anne ya da babadan biri hastaysa, depresifse bu da etkiler. Bizim kültürümüzün bir avantajı var; anneanne ve babaanneler bazı eksikleri telafi edebiliyor. Yakın çevre, geniş aile ve arkadaş çevresi de çocuk üzerinde belirleyici oluyor. Bir de sabah kalktığında amacı olmayan, günü dolu dolu geçmeyen çocuklar daha kolay savruluyor. Çocuğa bir amaç kazandırmak gerekiyor. Gelecekle ilgili somut amaçlar var; iş, meslek, okul gibi. Bir de soyut amaçlar var: ‘Nasıl bir insan olmak istiyorsun? Hayatının sonunda nasıl anılmak istiyorsun?’ gibi. Bu ikisini birlikte öğretmek gerekiyor. Sadece akademik başarıyı hedeflersek çocuk başarıyı dar bir çerçevede algılar. Oysa sosyal ve duygusal başarı da en az akademik başarı kadar önemlidir. Asıl başarı hayat başarısıdır. Hayat başarısı için de duygusal ve sosyal becerileri geliştirmek gerekir. Bu da anne-babayla güzel yaşantılar biriktirmekle, anılar oluşturmakla olur. Bir annenin, bir babanın çocuğuna verebileceği en büyük hediye zamandır. Oyuncak değil, para değil; zaman. En kıymetli hediye budur.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Bilgisayar oyunu tek başına bağımlı yapmaz! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Ramazan bir duraklama değil, turbo fırsatıdır”

YKS maratonunda sona yaklaşılırken öğrencilerin zihninde benzer kaygıların oluştuğunu belirten Özgür Akoğlan, “Çoğu öğrencinin zihninde şu endişeli sorular dönüp duruyor: ‘Açken odaklanabilir miyim?’, ‘Uyku düzenim bozulursa netlerim düşer mi?’, ‘Bu ayı rölantide mi geçirsem?’ Eğer siz de böyle düşünüyorsanız, büyük resmi kaçırıyorsunuz demektir. Çünkü Ramazan ayı, sınav öğrencisi için bir mazeret değil, yılın en büyük ‘hızlandırma (turbo)’ fırsatıdır.” dedi.

Tokluk rehavetine son, zihinsel berraklığa geçiş

Oruç sürecinin biyolojik etkilerine dikkat çeken Özgür Akoğlan, “Normal zamanda, günde üç öğün yemek ve aralardaki atıştırmalar, kan şekerimizde sürekli dalgalanmalar yaratır. Her yemek sonrası çöken o ağırlık hissi (rehavet), masanın başından kalkmamızın en büyük sebebidir. Oruçlu bünye ise ilk birkaç günlük adaptasyondan sonra müthiş bir zihinsel berraklığa (mental clarity) ulaşır. Mide boşken, vücut sindirime harcadığı enerjiyi beyne gönderir. ‘Ne yesem?’, ‘Çay mı koysam?’ derdi olmadan, blok çalışmalar yapmak için kesintisiz zaman dilimleri doğar.” diye konuştu.

Sahur sonrası saatler altın değerinde

Ramazan’ın en büyük avantajlarından birinin zaman yönetimi olduğunu ifade eden Özgür Akoğlan, “Normal bir günde sabah 05.00’te kalkıp ders çalışmak çok zor gelebilir. Ama Ramazan’da zaten uyanıksınız! Sahur yemeğinden sonraki o sessiz, telefonların hiç çalmadığı, şehrin uykuda olduğu 2 saatlik dilim, günün en verimli ‘Altın Saatleri’dir. Bu saatlerde zihin, henüz günün stresiyle kirlenmemiştir. Sahur sonrası uyumayıp derse oturan bir öğrenci için o 2 saat, normal zamandaki 5 saate bedeldir. En zorlandığınız, en karmaşık konuları bu sessizlikte halledebilirsiniz.” ifadesinde bulundu.

Ramazan bir sosyal detoks imkânı sunuyor

Ramazan’ın sosyal hayatı doğal olarak yavaşlattığını belirten Özgür Akoğlan, “Ramazan, bir nevi ‘sosyal hayat diyeti’dir. Dışarıda kafelerde vakit öldürme, sinema kaçamakları veya gereksiz sosyalleşme minimuma iner. Herkes evine, kabuğuna çekilir. Bu, sizin için dikkat dağıtıcı unsurların (çeldiricilerin) kendiliğinden elenmesi demektir. Enerjinizi dışarıya değil, masanıza ve hedeflerinize kanalize etmek için bundan daha iyi bir ortam bulamazsınız.” şeklinde konuştu.

İrade kasları güçleniyor

Sınavın yalnızca bilgi değil, aynı zamanda psikolojik dayanıklılık gerektirdiğini vurgulayan Özgür Akoğlan, “Sınav sadece bilgi işi değil, aynı zamanda bir psikolojik dayanıklılık testidir. Açlığa ve susuzluğa sabreden irade kaslarınız, zor sorulara ve sınav anındaki strese karşı da ‘çelik gibi’ olur. Ramazan’da nefsini ve iradesini yönetmeyi öğrenen öğrenci, sınav kitapçığı önünde stresini de yönetmeyi öğrenir.” dedi.

Direksiyon sizin elinizde

Son olarak öğrencilere çağrıda bulunan Özgür Akoğlan, “Şimdi bir karar vermelisiniz. Bu ayı; ‘Yorgunum, açım’ diyerek sağ şeride geçip yavaşlayarak mı geçireceksiniz, yoksa rakiplerinizin yavaşlamasını fırsat bilip ‘sol şeride’ geçerek mi? Unutmayın; herkes dururken yürüyen, koşmuş sayılır. Bu Ramazan, sizin mazeretiniz değil, ‘Turbo’nuz olsun.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Ramazan YKS’ye hazırlıkta “Turbo” etkisi yapabilir! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konya Valiliği öncülüğünde şehit yakınları ile gazi ve gazi yakınlarının katılımıyla 81 ilde eş zamanlı olarak “Büyük Aile Sofrası” temalı iftar programı düzenlendi.

Selçuklu Kongre Merkezi’nde gerçekleşen Ramazan ayının ilk iftar programında konuşan Meram Belediye Başkanı Mustafa Kavuş, “Büyük aile sofrasında büyük bir aile şeklinde buluşmuş olduk. Allah nice bayramlara da önümüzdeki Ramazanlara da hep birlikte sağlıkla, sıhhatle ulaşmayı nasip etsin” değerlendirmesini yaptı.

“HER ZAMAN YANINIZDAYIZ”

Karatay Belediye Başkanı Hasan Kılca, “Bizleri bu mübarek günde bir araya getiren Sayın Valimize teşekkür ediyorum. Gazilerimize ve şehit yakınlarımıza hizmet bizlerin vefa borcudur. Her zaman onların yanındayız. Onların çocuklarıyız. Onların o çocuklarımızın babalarıyız, aileleriyiz. Aziz şehitlerimizi bir kez daha  rahmetle yad ediyorum. Ramazan’ımız mübarek olsun. Rabb’im inşallah hep birlikte bayrama da kavuştursun diye dua ediyorum” dedi.

“BİZ VATANIMIZ İÇİN HER ŞEYİ YAPARIZ”

Selçuklu Belediye Başkanı Ahmet Pekyatırmacı, “Biz vatanımız için her şeyi yaparız. Şehit oluruz, gazi oluruz. Ama en önemlisi de şehit ailelerimize ve gazilerimize her zaman sahip çıkarız. Bu manada bu vatan için şehit olmuş tüm şehitlerimizi rahmetle anıyorum. Gazilerimize de sağlıklı, huzurlu, uzun ömürler diliyorum” ifadelerini kullandı.

“ŞEHİTLERİMİZİN VE GAZİLERİMİZİN EMANETİNE SAHİP ÇIKMAK BOYNUMUZUN BORCUDUR”

Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın tensipleriyle her yıl ilk iftarda şehit yakınları ve gazilerle bir araya geldiklerini anımsatarak, bu iftar sofrasının sadece bir yemek sofrası değil; birlik, vefa ve gönül birliğinin sofrası olduğunu söyledi.

Ülkemizde huzur ve güven içerisinde yaşayabilmemizin şehitlerin fedakarlığına ve gazilerin cesaretine borçlu olunduğunu kaydeden Başkan Altay, “O sebeple şehitlerimizin ve gazilerimizin emanetine sahip çıkmak boynumuzun borcudur. Bizler de bu bilinçte her zaman yanınızda olmaya, dertlerinizi paylaşmaya devam edeceğiz. Ramazan ayı paylaşmanın, dayanışmanın ve gönülleri birleştirmenin ayıdır. Bugün aynı sofrada buluşmamız da millet olarak ne kadar güçlü bir dayanışma ruhuna sahip olduğumuzun en güzel göstergesidir. Bu vesileyle tüm şehitlerimizi rahmet, minnet ve dualarla anıyor, gazilerimize sağlık, huzur ve afiyet dolu uzun ömürler diliyorum. Rabb’im birliğimizi, beraberliğimizi daim eylesin” açıklamasını yaptı.

“MİLLETİMİZİN GÖNLÜNDE DAİMA KADİRŞİNAS BİR YERE SAHİPSİNİZ”

Konya Valisi İbrahim Akın ise, üç ayların manevi ikliminin zirvesi olan mübarek Ramazan ayına kavuşmanın huzur ve sevincini hep birlikte yaşadıklarını dile getirerek şunları kaydetti:

“Ramazan paylaşmanın, dayanışmanın ve şükrün en derinden hissedildiği müstesna bir zaman dilimidir. Bu mübarek ay bizlere birlikte olmanın ve aynı sofrada buluşmanın kıymetini yeniden hatırlatmaktadır. Sizler vatan uğruna gösterilen fedakarlığın ve kahramanlığın en kıymetli emanetleri olarak milletimizin gönlünde daima kadirşinas bir yere sahipsiniz. Türkiye Cumhuriyeti şehitlerimizin aziz hatırası ve gazilerimizin fedakarlıklarıyla yoğrulmuş bu topraklar üzerinde ilelebet payidar kalacaktır. Bu anlamlı buluşmanın 81 ilimizde eşzamanlı olarak gerçekleşmesine liderlik eden Sayın Cumhurbaşkanımıza şükranlarımı arz ediyorum. Programın hazırlanmasında emeği geçen tüm kurum ve kuruluşlarımıza teşekkür ediyorum. Ramazan-ı Şerif’inizi canı gönülden tebrik ediyorum.” 

Konya’daki Şehit Aileleri, Gaziler ve Gazi Yakınları “Büyük Aile Sofrası”nda Buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Siber suçlar yaşanan dönemin özelliklerine ve teknolojinin gelişimine göre değişiyor. Siber şantaj, daha geniş bir suç kategorisi olarak kalıcılığını kanıtlamış olsa da en zararlı türlerinden biri olan fidye yazılımı artık yalnızca şifreleme ile sınırlı değil.  Geçmişte saldırganlar dosya veya sistemleri kilitleyerek şifre çözme anahtarı karşılığında ödeme talep ederken son yıllarda kampanyalar şifrelemeyi veri sızdırma ve çalınan bilgileri yayımlama tehditleriyle birleştiriyor. Bu noktada özel sızıntı siteleri veya veri sızıntı siteleri (DLS’ler) devreye giriyor. İlk olarak 2019’un sonlarında ortaya çıkan bu siteler, çift şantaj stratejisinin bel kemiği hâline geldi. Tehdit aktörleri kurumsal verileri şifrelemeden önce çalıyor ve ardından bu verileri kamuya açık şekilde kullanarak bir güvenlik olayını doğrudan bir  krize dönüştürüyor.

Fidye yazılımı artık yalnızca sistemlerin kilitlenmesi değil, aynı zamanda veri hırsızlığı ve şantaj sorunu olarak değerlendiriliyor. Kamuya açık takip projeleri de bu eğilimi doğrulasa da sızıntı sitelerinin yalnızca suçluların duyurmayı seçtiği olayları yansıttığı, gerçek kurban sayısının daha yüksek olabileceği belirtiliyor.

Veri sızıntı siteleri nasıl kullanılıyor?

Dark web üzerinde barındırılan ve Tor ağı üzerinden erişilen veri sızıntı siteleri, genellikle çalınan verilerin bir bölümünü yayımlıyor. Ödeme yapılmazsa tüm verilerin açıklanacağı tehdidinde bulunuyor. Bazı durumlarda kurban ödeme yapmayı reddettiğinde veriler yayımlanıyor ve baskı daha da artıyor. Kurbanlara ait bilgiler, çalınan verinin kapsamı ve belirlenen son tarihler bu stratejinin parçası olarak sunuluyor. Bu yaklaşımın yıkıcı etkisi, hız ve görünürlükten kaynaklanıyor. Olay kamuoyuna duyurulduğu anda birden fazla risk aynı anda ortaya çıkıyor ve çoğu zaman kuruluşlar saldırının kapsamını tam olarak anlamadan yoğun belirsizlik altında kalıyor. 

Veri sızıntı siteleri bu nedenle doğrudan bir baskı aracı olarak kullanılıyor. Saldırganlar blöf yapmadıklarını göstermek için genellikle sınırlı miktarda veri yayımlıyor. Kurban ödeme yapmazsa daha fazlası paylaşılmaya devam ediyor. Zarar çoğu zaman ilk kurbanla sınırlı kalmıyor. Sızdırılan veya yeniden satılan veriler kimlik avı, iş e-postası dolandırıcılığı ve kimlik sahtekârlığı gibi sonraki suçların kaynağı hâline geliyor. Tedarik zinciri olaylarında ihlal müşterilere ve iş ortaklarına kadar yayılabiliyor. Bu domino etkisi, fidye yazılımının münferit olaylar değil sistemik bir risk olarak değerlendirilmesinin nedenlerinden biri olarak görülüyor.

Sızıntı sitesinin her öğesi, psikolojik baskıyı en üst düzeye çıkarmak için tasarlanıyor.

Yetkisiz erişimin kanıtı. Çeteler, saldırının gerçek olduğunu ve tehdidin inandırıcı olduğunu göstermek için sözleşmeler ve şirket içi e-postalar gibi örnek belgeler yayımlar. 

Aciliyet: Zamanlayıcılar ve geri sayımlar, zamanın dolmakta olduğu hissini uyandırır çünkü zaman baskısı altında alınan kararlar genellikle saati kontrol eden tarafın lehine olur.

Kamuya ifşa: Çalınan veriler hiçbir zaman kamuya açıklanmasa bile ihlalle ilişkilendirilmek bile itibar kaybına neden olur ve bu zararın giderilmesi yıllar alabilir.

Yasal risk: Giderek genişleyen eyalet düzeyindeki gizlilik yasaları gibi çerçeveler altında, kişisel verileri içeren doğrulanmış bir ihlal, zorunlu açıklamalar, soruşturmalar ve para cezalarına yol açabilir.

Geniş etkiler ve kalıcı sonuçlar

Veri sızıntısı ihtimali; itibar kaybı, müşteri güveninin zedelenmesi, finansal zararlar ve yasal yaptırımlar gibi çok sayıda riski aynı anda tetikliyor. Çalınan verilerin satılması suç ekonomisini besliyor ve yeni saldırıların önünü açıyor. Bazı grupların şifrelemeyi tamamen atlayarak yalnızca veri ele geçirip yayımlama tehdidiyle şantaj yaptığı da görülüyor.

Kurban durumunda olan kuruluşlar çoğu zaman yeterli değerlendirme süresi olmadan karar vermek zorunda kalıyor. İhlalden etkilenen bireyler ise uzun süren temizlik süreçleri, hesap ele geçirmeleri ve kimlik dolandırıcılığı gibi risklerle karşılaşıyor. Fidyeyi ödemek kolay bir çözüm gibi görünse de dosyaların geri alınacağını ya da verilerin gizli kalacağını garanti etmiyor. Ödeme yapan birçok kuruluşun kısa süre içinde yeniden saldırıya uğradığı biliniyor ve yapılan her ödeme yeni saldırıların finansmanına katkı sağlıyor.

Kuruluşlar için fidye yazılımı tehdidi  kapsamlı savunma önlemleri gerektirir:

• EDR/XDR/MDR özelliklerine sahip gelişmiş güvenlik çözümleri kullanmak. Bu çözümler, yetkisiz işlem yürütme ve şüpheli yanal hareket gibi anormal davranışları izleyerek tehdidi anında durdurur.
• İyi tanımlanmış, sıkı erişim kontrolleriyle yanal hareketleri kısıtlama. Sıfır Güven ilkeleri, herhangi bir varlık için varsayılan güven varsayımlarını ortadan kaldırarak şirketin güvenlik durumunu güçlendirir. 
• Tüm yazılımların güncel tutulması. Bilinen güvenlik açıkları, fidye yazılımı aktörleri için başlıca giriş vektörlerinden biridir. 
• Fidye yazılımının erişemeyeceği veya değiştiremeyeceği, izole edilmiş, hava boşluğu olan ortamlarda yedeklemeler saklayın. Fidye yazılımının birincil amacı, hassas verileri bulmak ve şifrelemektir. Dayanıklı yedeklemeler ve fidye yazılımı giderme yetenekleri, tehdidin neden olduğu hasarı azaltmada büyük rol oynar.
• İyi tasarlanmış güvenlik farkındalığı eğitimleriyle etkili bir savunma bariyeri oluşturulabilir. Kötü amaçlı e-postaları erken tespit edebilen bir çalışan, fidye yazılımı aktörlerinin en sevdiği giriş noktalarından birini ortadan kaldırır ve bu tek başına, tüm kuruluşunuzu mağdur eden bir saldırı riskini önemli ölçüde azaltabilir.

Kilitle, ifşa et, baskı kur yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Pandemi sonrası tüketim alışkanlıkları daha fazla sorgulanmaya başlandı

Seminerin konuşmacısı, Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Reklamcılık Bölüm Başkanı Prof. Dr. Özgül Dağlı oldu. Konuşmasına, “Paranızın, zamanınızın ve gezegenimizin kontrolünü ele alma zamanı” sözleriyle başlayan Prof. Dr. Dağlı, pandemi sonrası dönemde tüketim alışkanlıklarının daha fazla sorgulanmaya başlandığını ifade etti. Kaynakların sınırlı olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Dağlı, bilinçsiz tüketimin çevreye, atmosfere ve doğal kaynaklara zarar verdiğini belirtti.

Alışveriş artık bir deneyim alanı

Günümüzde alışverişin yalnızca bir ihtiyaç giderme davranışı olmaktan çıktığını söyleyen Prof. Dr. Dağlı, modern tüketici deneyiminin duygusal bir boyut kazandığını dile getirdi. Alışverişin, birçok kişi için “duygusal boşluk doldurma aracı” haline geldiğini ifade eden Prof. Dr. Dağlı, bu durumun tüketim kültürüyle doğrudan ilişkili olduğunu kaydetti.

“Tüketim kültüründe ‘tükettiğin kadar varsın’ anlayışı hâkim” diyen Dağlı, bu yaklaşımın toplumsal etkilerinin sorgulanması gerektiğini, bilinçli tüketimin, bireyin neden ve ne kadar tükettiğini fark etmesiyle mümkün olabileceğini belirtti.

Hız ve haz çağında tüketim

Günümüz dünyasının hız ve haz odaklı bir yapıya sahip olduğuna dikkat çeken Dağlı, teknolojiyle birlikte ekranların hayatın merkezine yerleştiğini söyledi. Tüketicilerin bu ekranlardan hız ve anlık tatmin beklediğini belirten Prof. Dr. Dağlı, bilinçli tüketimin yalnızca para biriktirmek anlamına gelmediğinin altını çizdi.

Bilinçli tüketimin; zamanı, psikolojiyi ve çevresel kaynakları doğru yönetmeyi de kapsadığını ifade eden Prof. Dr. Dağlı, “Hedef, tüketimin nesnesi değil öznesi olabilmek” dedi.

Satın alma davranışının psikolojisi

Satın alma dürtüsünün arkasında nörolojik süreçlerin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Dağlı, alışveriş sırasında beyinde dopamin salgılandığını ve bu durumun kısa süreli mutluluk hissi yarattığını, özellikle ürünün hayal edilmesi ve beklenmesi sürecinde dopamin düzeyinin arttığını ifade etti.

“Yalnızlık, stres ve can sıkıntısı gibi duygular, ‘terapi amaçlı alışverişi’ tetikleyebiliyor” diyen Prof. Dr. Dağlı, algoritmaların tüketicilerin zayıf anlarını analiz ederek pazarlama kuşatması oluşturduğunu dile getirdi.

Pazarlama tuzaklarına dikkat!

Fiyatlandırma stratejileri ve algı yönetimi konularına da değinen Prof. Dr. Dağlı, indirimlerin ve kampanyaların beyinde “kazanma hissi” oluşturduğunu, satın alma süreçlerinde, mantıklı karar verme merkezi olan prefrontal korteks ile duygusal tepkilerden sorumlu amigdala arasında bir denge mücadelesi yaşandığını ifade etti.

“Kıtlık ve aciliyet ilkesi, ‘hemen satın almalıyım’ duygusunu körüklüyor” diyen Prof. Dr. Dağlı, bu sürecin medya ve dijital platformlar aracılığıyla sürekli yeniden üretildiğine dikkat çekti. Prof. Dr. Dağlı, “‘Son üç ürün’, ‘süreniz doluyor’ gibi uyarılar, tüketicide kaygı yaratıyor. Bu durum ‘fırsatı kaçırma korkusu’, yani FOMO’yu tetikliyor ve bireyi hızlı karar almaya itiyor” ifadelerini kullandı.

Duyular üzerinden satın alma davranışı şekilleniyor

Duyusal pazarlamanın satın alma süreçlerindeki etkisine de değinen Prof. Dr. Dağlı, alışveriş ortamlarının bilinçli olarak tasarlandığını belirtti. “Mağaza içindeki müzikten kokuya, raf düzeninden görsel tasarıma kadar her unsur satın alma davranışını etkilemek üzere kurgulanıyor. Dijital ortamda ise bu deneyimi web siteleri ve e-ticaret platformları üstleniyor” dedi.

Satın alma sürecinin yalnızca reklamlardan ibaret olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Dağlı, “Burada bütünleşik pazarlama iletişiminden söz ediyoruz. Reklam, fiyat, dijital içerik, influencer önerileri ve kullanıcı deneyimleri bir bütün olarak tüketici davranışını şekillendiriyor” diye konuştu.

Bilgi ve artan erişimle manipülasyonun hızı da arttı 

Tüketici kavramına da açıklık getiren Prof. Dr. Dağlı, nihai tüketicinin ekonomik zincirin son halkasında yer aldığını ve ürünü ticari bir amaç gütmeden satın aldığını ifade etti. Prof. Dr. Dağlı, “Bir avukatın evine aldığı televizyon tüketici işlemidir; ancak ofisine aldığı bilgisayar ticari faaliyet kapsamında değerlendirilir” örneğini verdi.

Bilgiye erişimin kolaylaşmasının yeni bir sorunu beraberinde getirdiğini belirten Prof. Dr. Dağlı, “Eskiden sorun bilgi eksikliğiydi, bugün ise bilgi kirliliği ve manipülasyon. Devasa bir veri yığınıyla karşı karşıyayız. Hangisinin gerçek bilgi, hangisinin algı yönetimi olduğunu ayırt etmek ciddi bir zihinsel çaba gerektiriyor” şeklinde konuştu.

Bu durumu “modern tüketicinin paradoksu” olarak tanımlayan Prof. Dr. Dağlı, “Bilgiye erişim hızlandıkça, reklamların ve pazarlama tekniklerinin manipülasyon hızı da arttı. Bu, dijital çağın en büyük ironilerinden biri” ifadelerini kullandı.

Algoritmalar en zayıf anı hedefliyor

Algoritmik kuşatmaya dikkat çeken Prof. Dr. Dağlı, “Arama geçmişimiz sayesinde reklamlar bizi en zayıf anımızda yakalayabiliyor. Gece yarısı karşınıza çıkan bir yemek reklamı tesadüf değil” dedi. Nöropazarlama uygulamalarına da değinen Prof. Dr. Dağlı, “Hangi rengin, hangi kelimenin ya da hangi sesin ‘satın al’ butonuna bastırdığını artık biliyorlar” şeklinde konuştu.

Web sitelerinde kullanılan “karanlık modellerin” de altını çizen Prof. Dr. Dağlı, “Sepetten ürün çıkarmanın zorlaştırılması, sahte stok sayaçları gibi uygulamalar tüketiciyi dürtüsel satın almaya yöneltiyor” diye konuştu.

Reklam ikna eder, manipüle etmez!

Reklamcılığın etik boyutuna vurgu yapan Prof. Dr. Dağlı, “Reklam ikna eder, manipüle etmez. Ancak tüketiciler manipüle olabildiği için bugün bilinçli tüketimi konuşmak zorunda kalıyoruz” ifadelerini kullandı.

Influencer pazarlamasına da değinen Prof. Dr. Dağlı, “Reklam, reklam gibi kokmadığında daha etkili oluyor. Bir arkadaş tavsiyesi gibi sunulan içerikler eleştirel süzgeci aşabiliyor” dedi.

“Dur, düşün” çağrısı

Bilinçli tüketici olmanın temel adımlarını da paylaşan Prof. Dr. Dağlı, satın alma öncesinde mutlaka bir “dur, düşün” aşamasının gerektiğini söyledi. “’Gerçekten ihtiyacım var mı, yoksa sadece moralim mi bozuk?’ sorusu çok güçlü bir duygusal filtredir” diyen Prof. Dr. Dağlı, 30 gün kuralı, fiyat geçmişi takibi, kullanıcı yorumlarının detaylı incelenmesi ve envanter kontrolü gibi yöntemleri önerdi.

Dürtüsel tüketici ile bilinçli tüketici arasındaki farklara da değinen Prof. Dr. Dağlı, “Dürtüsel tüketici anlık haz peşindedir ve çoğu zaman pişmanlık yaşar. Bilinçli tüketici ise araştırır, sorgular ve uzun vadeli tatmin yaşar” diye konuştu.

Satın alma sonrası da sürecin parçası

Satın alma sonrasının da bilinçli tüketimin önemli bir aşaması olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Dağlı, “Beklentiyle gerçek örtüşmüyorsa cayma hakkınızı kullanın. ‘Belki alışırım’ demeyin. Bu bir tüketici hakkıdır” ifadelerini kullandı.

Ürün kullanım kılavuzlarının incelenmesi ve deneyimlerin paylaşılmasının hem bireysel memnuniyeti hem de toplumsal farkındalığı artırdığını belirten Prof. Dr. Dağlı, bilinçli tüketimin yalnızca bireysel değil, toplumsal bir sorumluluk olduğuna dikkat çekti.

Tek tıkla ödeme kolaylaşıyor, harcama kontrolü zorlaşıyor!

Prof. Dr. Özgül Dağlı, dijital çağda tüketim davranışlarının dönüşümüne dikkat çekerek, özellikle son dönemde bilimsel çalışmalarda öne çıkan “infinite scrolling” (sonsuz kaydırma) kavramının, bireyleri sürekli bir arayış ve satın alma döngüsü içinde tuttuğunu vurguladı. Prof. Dr. Dağlı, “Bu kavram aslında bireyin hiç durmadan tüketmeye yönlendirilmesi anlamına geliyor. Algoritmaların gücü ve sosyal medya reklamlarının kişiselleştirilmiş yapısı, bu süreci daha da hızlandırıyor” dedi.

Tek tıkla ödeme sistemlerinin çoğu zaman kolaylık olarak sunulduğunu ancak harcama kontrolünü zorlaştırdığına dikkat çeken Prof. Dr. Dağlı, influencer pazarlaması ve dijital vitrinlerin, bireylerin bilinçli tüketici olma yolculuğunun önüne geçebildiğini belirtti. Prof. Dr. Dağlı, “Gördüğünüz her şeye sahip olma arzusu, tüketim dürtümüzü körüklüyor” ifadelerini kullandı.

Ucuz olan pahalıdır!

Ürün kalitesinin nicelikten daha önemli olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Dağlı, “Ucuz olan aslında pahalıdır sözü boşuna söylenmemiştir. Uzun ömürlü, kaliteli ve çevreye duyarlı ürünler tercih edilmelidir” dedi.

Bilinçli tüketicinin bir “manifestosu” olabileceğini dile getiren Dağlı, bu manifestoyu “Az ama öz almak, niceliğe değil niteliğe odaklanmak, kontrolün sizde olduğunun farkına varmak ve pazarlama stratejilerinin sizi her zaman yönetmesine izin vermemek.” şeklinde dile getirdi.

Reklamlarda dürüstlük ve şeffaflık esastır

Bilinçli tüketicinin haklarını bilmesi gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Dağlı, cayma hakkı, fatura ve garanti belgelerinin saklanmasının önemine dikkat çekti. Aldatıcı reklamlara karşı uyarılarda bulunan Prof. Dr. Dağlı, “Reklam Kurulu tanımına göre tüketiciyi aldatan, bilgi eksikliğini istismar eden ve can güvenliğini tehlikeye atan reklamlar aldatıcı kabul edilir. Reklamlarda dürüstlük ve şeffaflık esastır” dedi.

Sahte indirimler, eksik bilgilendirme, abartılı vaatler, bilimsel temeli olmayan sağlık beyanları, görsel yanıltmalar ve dijital tuzakların en yaygın aldatıcı reklam türleri olduğunu belirten Prof. Dr. Dağlı, özellikle influencer iş birlikleri ve karanlık tasarımlara karşı tüketicilerin dikkatli olması gerektiğini söyledi.

Yanıltıcı reklamlara karşı Reklam Kurulu’na başvurabilirsiniz

Tüketicilerin korunma mekanizmalarına ilişkin bilgi veren Prof. Dr. Dağlı, “Yanıltıcı reklamlara karşı Reklam Kurulu’na başvurabilirsiniz. E-Devlet üzerinden bu işlemler yapılabiliyor. Tüketici Hakem Heyetleri ve CİMER de önemli başvuru kanallarıdır” dedi.

Prof. Dr. Dağlı, aldatıcı reklamla satın alınan ürünlerin ayıplı mal kapsamında değerlendirildiğini ve iade, değişim ile tazminat hakkı doğduğunu hatırlatarak, “Satın aldığınız her şey, hayatınızdan verdiğiniz bir zaman dilimidir. Zamanınızı neye harcadığınıza dikkat edin ve haklarınızı bilin” şeklinde sözlerini tamamladı.

Gerçekten ihtiyacın var mı, yoksa moralin mi bozuk? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu Hizmet Anlayışı Her Türlü Takdiri Hak Ediyor

Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay ve ekibinin her türlü takdiri hakkettiğini ifade eden CHP İzmir Milletvekili ve Parti Meclis Üyesi Ednan Arslan, ‘‘Değerli Güzelbahçeli hemşerilerim, bugün burada yapılan hizmetleri görünce şunu gönül rahatlığıyla söyleyebilirim ki; Sayın Mustafa Günay ve ekibinin ortaya koyduğu çalışmalar her türlü takdiri hak ediyor. Kısa sürede, halkın hayatına doğrudan dokunan bu kadar çok hizmeti hayata geçirmek büyük bir emek ve kararlılığın göstergesidir. Bu nedenle kendisine ve emeği geçen herkese yürekten “helal olsun” diyorum. Güzelbahçe aslında şanslı bir kenttir. Çünkü geçmişten bugüne görev yapan belediye başkanlarımız, her zaman yönünü halktan yana çevirmiş, önceliğini vatandaşın ihtiyaçlarına vermiştir. Bizler de her zaman aynı anlayışla, gösterişten uzak, kaynaklarımızı doğru kullanarak Güzelbahçe’nin gerçek ihtiyaçlarına çözüm üretmeye odaklandık. Bugün bir belediyenin yalnızca altyapı değil; sosyal belediyecilik anlayışıyla halkına dokunan projeler üretmesi büyük önem taşıyor. Marketler, kafeler, kreşler, sosyal tesisler ve dayanışma projeleri; vatandaşın hayatını kolaylaştırmak, emeklinin, öğrencinin, dar gelirlinin yanında olmak için hayata geçiriliyor. Çünkü bizim anlayışımızda belediyecilik, sadece hizmet değil, aynı zamanda sosyal adaletin sağlanmasıdır. Bizler görev yaptığımız her yerde, kimseyi ayırmadan, oy verip vermediğine bakmadan tüm vatandaşlarımıza eşit hizmet etmeye devam edeceğiz. Bizim önceliğimiz her zaman halkımızdır; emeklimizin, işçimizin, öğrencimizin ve dar gelirli vatandaşlarımızın yanında olmaktır. Önümüzde Ramazan ayı var. Bu mübarek ayın birlik, dayanışma ve paylaşma duygularımızı daha da güçlendirmesini diliyorum. Hep birlikte, dayanışma içinde, güzel ve umut dolu yarınlara yürümeye devam edeceğiz. Hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum’’ dedi.

Güzelbahçe’ye Müjde: Spor Alanının Mülkiyeti Belediyeye Devredildi

Güzelbahçelilere bir müjde vererek konuşmasına başlayan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanvekili Altan İnanç, ‘‘Sevgili Güzelbahçeli hemşerilerim, sizleri, İzmir Büyükşehir Belediyemiz ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Dr. Cemil Tugay adına sevgi ve saygıyla selamlıyorum. Başkanımız, önceden planlanmış bir programı nedeniyle bugün aramızda bulunamasa da, kalbinin sizlerle olduğunu özellikle iletmemi istedi. Değerli hemşerilerim, İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak, Güzelbahçe’de olduğu gibi İzmir’in tüm ilçelerinde, ilçe belediyelerimizle koordinasyon içinde çalışmaya büyük önem veriyoruz. Muhtarlarımızdan, meclis üyelerimizden ve vatandaşlarımızdan gelen talepleri karşılamak için var gücümüzle çalışıyoruz. Bugün sizlerle önemli bir müjdeyi de paylaşmak isterim. Güzelbahçeli hemşerilerimizin spor salonu olarak kullandığı alanın üzerindeki arsanın mülkiyeti, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Güzelbahçe Belediyesi’ne devredilmiştir. Bu kararın Güzelbahçemize hayırlı olmasını diliyorum. Kıymetli hemşerilerim, Zor günlerden geçiyoruz. Hepimiz ülkemizin içinde bulunduğu koşulları yaşıyor ve hissediyoruz. Ancak şunu bilmenizi isterim ki, İzmir laik, Atatürk ilke ve değerlerine bağlı, Cumhuriyet’e yürekten sahip çıkan bir kenttir. İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak, İzmir’in değerlerini ve hemşerilerimizin hassasiyetlerini korumak için her zaman sizlerle birlikte, dimdik durmaya devam edeceğiz. Bizler, sizlerden aldığımız güçle, Güzelbahçe ve İzmir için çalışmaya, üretmeye ve hizmet etmeye kararlılıkla devam edeceğiz. Hepinizi sevgi ve saygıyla selamlıyorum’’ diye konuştu.

Seçim Vaatleri Tamamlandı, Artık Yeni Bir Hikaye Yazacağız

Seçim döneminde söz verilen vaatleri 23 ayda bir bir gerçekleştirerek tamamladıklarını belirten Güzelbahçe Belediye Başkanı Mustafa Günay, ‘‘Değerli hemşerilerim, tüm emekçi ekibimiz ve meclis üyelerimizle birlikte, bu kentin hikâyesini omuz omuza yazıyoruz. Yaklaşık 23 ay önce seçim döneminde halkımıza verdiğimiz sözleri tek tek hayata geçirmenin gururunu yaşıyoruz. Seçim kitapçığımızda verdiğimiz sözleri yerine getirdik. Seçim kitapçığımızı bugün, verdiğimiz sözleri nasıl yerine getirdiğimizi gösteren bu çalışmaları da kıymetli milletvekillerimizle teslim edeceğiz. Artık Güzelbahçe için yeni bir hikâye yazmanın zamanı. Halkımızın talebi doğrultusunda başlattığımız GÜZMAR projesi, dayanışma belediyeciliğinin en güçlü örneklerinden biri oldu. Başlangıçta tecrübemiz olmamasına rağmen güçlü ekibimizle bu süreci başarıyla yönettik ve bugün 5. marketimizi hizmete açtık. Aynı şekilde, bir kafeyle başladığımız yolculukta bugün 5 kafeyle vatandaşlarımıza hizmet veriyoruz. Çünkü biz, verdiğimiz her sözün arkasında duran bir anlayışla çalışıyoruz. İzmir Büyükşehir Belediyemizin desteğiyle tahsis edilen Onur Günay Kampüsü’nde çocuklarımız ve büyüklerimiz için çok kıymetli projeleri hayata geçirdik. Anaokulumuzda 120’nin üzerinde öğrencimiz eğitim görüyor, etüt merkezimizde 80 öğrencimiz ücretsiz olarak üniversite sınavına hazırlanıyor. Dayanışma mutfağımız ise hem öğrencilerimize hem de ilçemizde yalnız yaşayan 60 yaş üstü vatandaşlarımıza düzenli yemek hizmeti sunuyor. Ayrıca, Maltepe’de yeni bir alanın da belediyemize tahsis edilmesiyle birlikte, Güzelbahçe için yeni projeler üretmeye devam edeceğiz. Güzelbahçe’den desteğini hiçbir zaman esirgemeyen İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Dr. Cemil Tugay’a gönülden teşekkür ediyorum. Biz bu yola halkımıza hizmet etmek için çıktık. Dayanışmayı büyütmeye, sosyal belediyeciliği güçlendirmeye ve Güzelbahçe’ye değer katmaya yaptığımız özverili çalışmayla devam edeceğiz. Bu anlamlı günde yanımızda olan, desteğini esirgemeyen tüm dostlarımıza teşekkür ediyor, yapılan hizmetlerin Güzelbahçemize hayırlı olmasını diliyorum’’ diye konuştu.

Bu proje Büyük Bir Emek ve Dayanışmanın Eseri

Projenin ciddi bir emek ve dayanışma ile gerçekleştiğini ifade eden CHP Güzelbahçe İlçe Başkanı Devrim Seyrek, ‘‘Arkamızda duran bu yapı, aslında sadece bir bina değil; bu kentin emeğinin, dayanışmasının ve ortak mücadelesinin bir simgesidir. Üzerinde yazan “Birlikte yazıyoruz bu kentin hikâyesini” ifadesi, burada bulunan herkesin bu hikâyenin bir parçası olduğunu anlatmaktadır. Bu nedenle burayı yalnızca bir yapı, yalnızca bir market ya da bir tesis olarak görmek doğru değildir. Bu, birlikte üretmenin, birlikte var olmanın ve birlikte güçlenmenin bir ifadesidir. Bugün zor zamanlardan geçiyoruz. Aynı kentte yaşıyor, aynı yağmur altında ıslanıyor, aynı zorlukları birlikte göğüslüyoruz. İşte bu nedenle bu hikâye, yalnızca bir belediyenin, yalnızca bir partinin hikâyesi değildir. Bu hikâye; eşitliğe, adalete ve Cumhuriyet’in değerlerine sahip çıkanların ortak hikâyesidir. İsimler değişir, görevler değişir, ama Cumhuriyet’in değerlerine sahip çıkan bu irade asla değişmez. Çünkü biz biliyoruz ki, bu birlik ve kararlılıkla Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır’’ diye konuştu.

Başkanımıza gelen talep kısa sürede esere dönüşüyor

Güzelbahçe Belediye Meclis Üyeleri adına konuşan Ezgi Naz Soysal, ‘‘Başkanımıza, bizlere bu gururu yaşattığı için gönülden teşekkür ediyorum. Seçim döneminde her kapıyı çaldığımızda, vatandaşlarımızın en çok dile getirdiği taleplerden biri market ve kafe projeleriydi. Bugün görüyoruz ki, halkımızdan gelen bu talepler Sayın Başkanımız ve kıymetli ekip arkadaşlarının özverili çalışmalarıyla somut ve değerli eserlere dönüşmüştür. Bu anlayış, halkın sesine kulak veren, ihtiyaçları önceleyen ve verilen hiçbir sözü havada bırakmayan bir hizmet anlayışının en güçlü göstergesidir. İnanıyorum ki, bu kararlılık ve bu hizmet anlayışıyla, daha büyük sorumluluklar üstlendiğimizde çok daha iyilerini hayata geçirmeye devam edeceğiz’’ ifadelerini kullandı.

Çok İstedik Başkanımız Yaptı

Mahallenin her iki projeye de ihtiyaç duyduğunu söyleyen Siteler Mahallesi Muhtarı Kezban Hocek, ‘‘Sayın Başkanımız, bu projeyi hayata geçirmek için gerçekten büyük bir özveri ve kararlılık gösterdi. Sürecin her aşamasında, ekibiyle birlikte bizzat burada bulunarak bu çalışmanın hayata geçmesi için yoğun emek verdi. Bu proje, mahallemize yalnızca yeni bir hizmet kazandırmakla kalmadı; aynı zamanda yeni bir vizyon, yeni bir umut kazandırdı. Halkımızın güvenilir, kaliteli ve uygun fiyatlı gıdaya ve sosyal alanlara erişim ihtiyacı vardı. Bugün bu ihtiyaçlara cevap veren çok değerli bir eserin mahallemize kazandırılmış olmasının mutluluğunu yaşıyoruz. Bu anlamlı hizmetin mahallemize hayırlı olmasını diliyor, emeği geçen başta Sayın Başkanımız olmak üzere tüm ekip arkadaşlarımıza teşekkür ediyor, emeklerine sağlık diyorum’’ dedi.

Konuşmaların ardından protokol açılış kurdelesini kesti. Güzmar ve Güzbel Port Cafe hizmete açıldı. Güzelbahçe Belediyesi’nin sosyal belediyecilik anlayışı doğrultusunda yaptığı prestij projelerinden Siteler Güzmar ve Güzbel Port Cafe toplam 800m2 alanda hizmet verecek. Projenin ilk katında vatandaşlar uygun ve kaliteli fiyatla hizmet veren Güzmar’da alışverişini yaparken, ikinci katında ise deniz manzaralı Güzbel Port Cafe’de uygun ve kaliteli kafeterya hizmetlerinden yararlanabilecek.

Güzelbahçe Belediyesi’nden Çifte Açılış yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ziraat Mühendisi Leyla Sakaroğlu’nun anlatımıyla ücretsiz olarak düzenlenen eğitime 20 kişi katıldı. Eğitim kapsamında salep bitkisinin ekonomik değeri, üretim süreci, kullanım alanları, hasat mevsimi ve yöntemleri, doğal olarak yetiştiği bölgeler ve yasal çerçevesi kapsamlı biçimde ele alındı.

Aynı zamanda katılımcılar, yerel üreticilerin eğitim için getirdiği salep orkidelerinin farklı türlerini de inceleme fırsatı buldular.

“ÜRETİCİLERİMİZİN HER ZAMAN YANINDAYIZ”

Efes Tarlası Yaşam Köyü Toprak Okulu’nda katılımcılarla bir araya gelen Ziraat Mühendisi Leyla Sakaroğlu; “Efes Selçuk Belediyesi’nin bizden talep etmiş olduğu Salep Yetiştiriciliği eğitimini bugün düzenledik. Katılım çok güzeldi. Salep üretimini A’dan Z’ye tüm konu başlıklarıyla ele aldık. Eğitimimiz soru-cevap şeklinde ilerledi. Katılımcılarımızın yoğun ilgisiyle karşılaştık. Bu da bizi çok memnun etti. Eğer biz bugün, bu eğitimle bir salep üreticisi bile kazandıysak bu bizim için çok büyük bir kazançtır. Biz İzmir Büyükşehir Belediyesi ve Efes Selçuk Belediyesi olarak üreticilerimizin her zaman yanındayız. Üretime dönük yapılan bütün çalışmalar bizim için çok kıymetlidir. Elimizden gelen tüm destekleri sonuna kadar vermeye hazırız. Bunu üreticilerimize de aktardık. Onlar da memnuniyetlerini dile getirdiler. Çok mutlu olduk” dedi. 

“FİLİZ BAŞKAN HER ZAMAN DESTEKÇİMİZ”

Salep üretimine yeni başlayacak olan üreticiler için faydalı bir eğitim olduğunu aktaran katılımcılardan Nihal Öztürk; “Güzel bir eğitimdi. Zaten çoğu konuya yetiştiriciliğini yaptığım için hakimim ama katılmam çok iyi oldu. Hocamızın farklı başlıklarda anlatımını görmüş oldum. Salep üretimine yeni başlayacak olanlar için bence çok faydalı bir eğitim. Gayet güzel bilgiler veriyorlar. Başkanımız Filiz Hanım tarım eğitimleri konusunda çok destekçimiz oluyor. Emeği geçenlere teşekkür ediyorum” dedi.

Eğitimden duyduğu memnuniyeti dile getiren katılımcılardan Aysel Kılıç; “Köyümüzde kendi çapımızda tarımsal çalışmalarla uğraşıyoruz. O yüzden bu eğitime de katıldım. Güzel bir eğitimdi. Hocamız bütün sorularımıza gayet güzel yanıtlar verdi. Çok memnun kaldık ve bilgilendik. Belediyemize de hocamıza da teşekkür ediyoruz” dedi.

 EĞİTİME AYDIN’DAN KATILIM

Eğitime katılmak için Aydın’dan geldiğini aktaran Esra Yetişkin; “Bu sene salep üretmeye başladım. Ben Aydın’lıyım ve bizim köyümüzde salep üretimi her zaman yapılıyordu. Ancak üretim yapan insanların sayısı azaldıkça üzülmeye başladık ve sayıyı artırmak için biz de bir adım atmaya karar verdik. Burada eğitim olduğunu duyduğumda bir şeyler öğrenebileceğimi düşünerek Aydın’dan geldim. Çok faydalı oldu benim için. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne ve Efes Selçuk Belediyesi’ne bu eğitimi düzenledikleri için teşekkür ederiz” dedi.

Üreticiye Tam Destek: Efes Selçuk’ta Salep Eğitimi Düzenlendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Uzun süre hareketsiz kalmak boyun ve bel çevresindeki kasları zayıflatıyor. Kaslar zayıfladıkça omurgaya binen yükün arttığını ve ağrıların ortaya çıktığını dile getiren Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Hilmi Kaya, “Omurga, gün boyu vücudun yükünü taşıyor ve bu yükü diskler sayesinde dengeliyor. Ancak buradaki disklerin beslenmesi sınırlı olduğu için hareketsizlik, sigara kullanımı ya da ağır sporlarla aşırı yüklenme gibi faktörler omurganın daha hızlı yıpranmasına yol açıyor. Kilo artışı ve kas kaybı da omurganın dengesini bozarak yüklerin yanlış dağılmasına yol açıyor. En sağlıklı yaklaşım ise, aşırıya kaçmadan düzenli hareket etmek. Bu nedenle kısa süreli sert programlar yerine, kasları koruyan ve kademeli ilerleyen bir düzen çok daha etkili” şeklinde konuştu.

Sigara omurga disklerini “aç” bırakıyor

Omurgadaki disklerin doğrudan damarlarla beslenmediğini ifade eden Kaya, “Bu disklerin kendilerine ait bir kan dolaşımları olmadığı için besin ve oksijeni çevredeki kemik dokudan dolaylı olarak alırlar. Bu durum diskleri dış etkenlere karşı daha hassas hale getirir. Sigara, damarları daraltarak kanın taşıdığı oksijen miktarını azaltır, aşırı ve sürekli yüklenme ise bu dolaylı beslenmeyi mekanik olarak daha da zorlaştırır. Kanlanamayan yani yeterince beslenemeyen diskler zamanla esnekliğini ve dayanıklılığını kaybeder ve dolayısıyla dejenerasyon adı verilen yıpranma süreci başlar” dedi.

Düzenli yürüyüş omurga ağrılarını azaltıyor

Omurga yaşlanmasını geciktirmek için iki temel noktaya dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Kaya, “İlki, romatizmal bazı hastalıklarda erken tanı ile süreci yavaşlatmak. İkincisi ise günlük yükü doğru yönetmek. Hareketi rutine yaymak, ani ve kontrolsüz yüklenmelerden kaçınmak, kasları yavaş yavaş güçlendirmek ve sigara gibi disk beslenmesini bozan faktörlerden uzak durmak çok kıymetli. Omurga sağlığını koruyanların ortak noktası ideal kiloda kalmaları ve hareketli bir yaşam sürmeleri. Günlük yedi bin adımın üzerine çıkan kişilerde ağrı ve şikâyetlerin çok daha az görüldüğü bilinmeli. Dejeneratif hastalıklarda ayırıcı tanı önemli çünkü altta görülen dejenerasyona rağmen romatizmal hastalıklar gibi bazı durumlar klinik süreci etkileyebilir ve bunların da ayırt edilmesi gerekir” dedi.

MR bulguları yaşa göre farklı anlam taşıyor

Bel veya boyun MR’ında “dejenerasyon” ifadesini görmenin çoğu kişide endişe yarattığını belirten Kaya, “Oysa görüntüleme bulguları tek başına karar verdirici değildir. Yaş ilerledikçe disk aralıklarında daralma ve bazı düzensizlikler sık görülür. Yani genç bir kişide alarm yaratabilecek bir omurga görüntüsü 70 yaşında normal kabul edilebilir. Şikâyet yoksa, bu bulgular çoğu zaman yaşa bağlı doğal değişimlerdir. Tıpkı yüzdeki kırışıklıklar gibi” dedi.

Vücutta en hızlı yaşlanan organ omurga yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Premium segmentte görüntü performansı ve gecikmesiz oyun deneyimi

C Serisi’nin amiral gemisi C7K modeli, ileri seviye QD-Mini LED panel yapısıyla görüntü performansını üst segmente taşıyor. 2880’e varan local dimming bölgesi ve 3000 nit’e ulaşan parlaklık seviyesi sayesinde karanlık sahnelerde derin siyahlar, aydınlık sahnelerde ise net ve dengeli bir görüntü elde ediliyor. Yüzde 97 DCI-P3 renk doğruluğu ile filmler daha canlı ve gerçekçi tonlarda izlenirken, Bang & Olufsen iş birliğiyle geliştirilen dahili ses sistemi mekânı saran güçlü bir akustik atmosfer yaratıyor. 144 Hz yenileme hızı ve HDMI 2.1 bağlantı desteği ise konsol ve PC oyuncularına akıcı ve gecikmesiz bir oyun deneyimi sağlıyor. 55 inçten 115 inçe uzanan ekran alternatifleriyle C7K, geniş salonlardan özel sinema odalarına kadar farklı yaşam alanlarında premium bir ev eğlencesi sunuyor.

Fiyat performans dengesiyle öne çıkan akıllı ev eğlencesi 

Q Serisi içinde yer alan Q6C modeli ise QD-Mini LED teknolojisini daha erişilebilir bir fiyat aralığında sunarak fiyat-performans dengesi arayan kullanıcıları hedefliyor. Full Array Local Dimming altyapısı ve 1000 nit’e kadar parlaklık seviyesi, net detaylar ve canlı renklerle evde sinema keyfini daha geniş kitlelere ulaştırıyor. HDR10+ ve Dolby Vision desteği içerikleri gerçekçi bir atmosferle buluştururken, Game Master özellikleri, HDMI 2.1 bağlantısı ve düşük gecikme performansı oyunlarda hızlı tepki süresi sağlıyor. Google TV platformu, sesli komut ve geniş uygulama ekosistemi sayesinde dijital platformlara kolay erişim sunan Q6C, 55 inçten 98 inçe uzanan ekran seçenekleriyle özellikle genç kullanıcılar ve aileler için pratik bir çözüm oluşturuyor.

Sevgililer Günü’nde evde sevdikleriyle kaliteli zaman geçirmek isteyenlere TCL ile film ve oyun keyfi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Şehir Tiyatroları’nda bu hafta sanatseverleri Suat Derviş’ten Donald Margulies’e, Musahipzade Celal’den Eftal Gülbudak’a klasik ve modern yazarların eserlerinin ön planda olduğu zengin bir repertuvar bekliyor. 

Bu hafta Fosforlu Cevriye, Öylece Durur Zaman, Yaşamak Mı Yoksa Ölmek Mi, Haramiler, Uçurtmanın Kuyruğu, Yenilmez, Gidion’un Düğümü, İkinci Perdenin Başı,

Sesler Ülkesi, Rüya, Bir Gece Masalı, Fındıkkıran, Masal, Bekçi ile Postacı adlı oyunlarımız seyirciyle buluşacak.

Oyun biletleri, gişelerden, https://sehirtiyatrolari.ibb.istanbul/, biletinial.com adreslerinden ve mobil uygulamamızdan temin edilebilir.

 Bu Haftanın Programı (11-15 Şubat 2026)

FOSFORLU CEVRİYE (16+ Yaş)

Anne babasını tanımadığı için gökteki yıldızlardan doğduğuna inanan, denizin kucağında bir sokak çocuğu olarak büyüyen, Galata mevkiinde karnını doyurabilmek için “icra-i sanat” eyleyen Cevriye, sıradan bir sokak kızı değil aslında İstanbul sokaklarının ta kendisidir. Hastalık ve soğuktan ölüme yaklaştığı o gece, karşısına çıkan esrarengiz bir Adam sayesinde hayata ve kara sevdaya tutunur. Cevriye’nin daha önce tanıdığı erkeklere hiç benzemeyen ve ona “siz” diye hitap eden bu Adam aslında gizli yaşayan bir idam mahkûmudur. Cevriye onu tanıdığı günden sonra artık bambaşka bir “insan” olmuştur. Hapis, sürgün, aradan geçen zaman ve türlü belalara rağmen bu aşktan vazgeçmeyen Cevriye, sevdiği için her şeyi göze alacaktır.

Oyunda 1930-40’lı yılların İstanbul’u zengin tasvirleriyle sunuluyor. Mahallelerin arka sokaklarında, hapishanelerinde, batakhanelerinde hayata tutunmaya çalışan kadınların, annelerin, çocukların ve afili delikanlıların otoriteyle olan ilişkisi çarpıcı öykülerle aktarılıyor. 

Suat Derviş, 60’lı yılların başında Türkiye’ye döndüğünde siyasi-mesleki ve maddi anlamda zorlu bir dönemden geçiyordu. “Fosforlu Cevriye” romanını yayınevlerine teklif ediyor fakat ne yazık her seferinde reddediliyordu. Suat Hanım’ın büyük arzusu, bu eserin yayınlanmasından öte, bir “müzikal” olarak oyunlaştırıldığını görmekti… Bunun için ilk görüştüğü kişi genç aktris Gülriz Sururi idi… Gülriz Hanım’ın da arzusu oyunu Şehir Tiyatroları’nda sahnelemekti…

“Karanlık bir gecede gökten düşüp parçalanan bir yıldız gibi…”  kalbimizde iz bırakan Suat Derviş’e, Reşat Fuat Baraner’e, Nazım Hikmet’e ve Gülriz Sururi’ye sevgiyle…

Oyunda Ayşe Günyüz Demirci, Besim Demirkıran, Binnur Özpınar, Direnç Dedeoğlu, Çağatay Palabıyık, Elif Verit, Emre Yılmaz, Esra Ede, Hakan Örge, Irmak Örnek, Nur Saçbüker Otan, Samet Silme, Tuğrul Arsever, Yağmur Damcıoğlu Namak, Yunus Erman Çağlar, Zeynep Ceren Gedikali rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde.

ÖYLECE DURUR ZAMAN (16+ Yaş)

Sarah 40’lı yaşlarının başında bir basın fotoğrafçısıdır, uzun yıllar başta Ortadoğu olmak üzere pek çok savaş bölgesinde çalışmıştır. Sarah Irak’ta bulunduğu sırada çok yakınında patlayan bir bomba sonucu yüzünden yaralanmış, kısa bir tedavinin ardından ülkesine dönmüştür. Şimdi uzun zamandır ayrı kaldığı evinde erkek arkadaşı James ile beraberdir. Her şeyin yolundaymış gibi devam ettiği birkaç günün sonunda çiftin görmezden gelmeye çalıştığı sorunlar gün yüzüne çıkmaya, ilişkilerini biçimlendirmeye başlar.

Oyun, Pulitzer ödüllü yazar Donald Marguiles tarafından kaleme alınmıştır. Oyunda, çevresindeki gelişmelere duyarsız bir topluma eleştirinin yanı sıra bireylerin iç hesaplaşmaları da taze tutulmakta, pek çok konuda seyircinin de kendini sorgulaması sağlanmaktadır.

 Donald Margulies’in yazdığı, Irmak Bahçeci’nin çevirdiği, Mehmet Ergen’in yönettiği oyunda Mert Tanık, Murat Coşkuner, Pervin Bağdat, Sevil Akı rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Kağıthane Sadabad Sahnesi’nde.

YAŞAMAK MI, YOKSA ÖLMEK Mİ (13+ Yaş)

1939 yılı, Polonya’nın Nazi birliklerince işgalinin hemen öncesi. Varşova’da bir tiyatroda Hitler karşıtı bir oyunun provaları sürmektedir. Oyun siyasi sebeplerle yasaklanarak yerine Hamlet konulur. Almanların Polonya’yı işgali üzerine tiyatro kapanır. İşsiz kalan oyuncular, bir Alman casusunun engellenmesi için çalışırlar. Provasını yaptıkları oyun sayesinde, Nazilerin kılığına girer ve zaman zaman umutsuzlaşan ve gitgide çetrefilleşen bir savaşı sürdürürler.

Nick Whitby’nin yazdığı, Yücel Erten’in çevirdiği, Hüseyin Köroğlu’nun yönettiği oyunda Aziz Sarvan, Emre Narcı, Emre Şen, Erkan Akkoyunlu, Gürkan Başbuğ, Hüseyin Köroğlu, Özgür Ali Kuruçay, Şenay Saçbüker, Tarık Köksal, Ümit Bülent Dinçer, Vildan Türkbaş, Volkan Ayhan, Yasemin Tunca, Yonca İnal rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Üsküdar Musahipzade Celal Sahnesi’nde.

 HARAMİLER (16+ Yaş)

 Musahipzade Celal’in üç farklı oyunundan oluşturulan bir uyarlamayla, halkın başına musallat olan harami yöneticiler ekseninde gelişen olayları, modern bir bakış açısı ve hicivle sahneye taşıyor.

 Musahipzade Celal’in yazdığı, Engin Alkan’ın uyarlayıp yönettiği oyunda Aslı Nimet Altaylar, Damla Cangül Yiğit, Elçin Atamgüç, Enes Mazak, Eyşan Dönmez, Göksel Arslan, Melih Tuma, Müslüm Tamer, Pelin Budak, Reyhan Karasu, Yusuf Akçay, Zafer Kırşan rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Ümraniye Sahnesi’nde.

UÇURTMANIN KUYRUĞU (13+ Yaş)

Çocukluğu babası tarafından otoriteyle bezenmiş, sıkı bir disiplinle yetiştirilmiş, bu disiplin ve otorite kendisi için saplantıya dönüşmüş bir adam, hayatına son vermeye karar verir. İntihar mektubunu yazıp bitirdiği an kapı çalar. Karşısında ilk defa gördüğü, tanımadığı bir misafir vardır. Gelen adam hayatına ve tüm çocukluğuna dair her şeye hakimdir. Zaman geçtikçe sohbet ilgi çekici bir hal alır. Etkileyici bir iç hesaplaşma başlar. Savaş Dinçel’in yazdığı, Barış Dinçel’in yönettiği oyunda Ali Yoğurtçuoğlu, Gün Koper rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Üsküdar Kerem Yılmazer Sahnesi’nde.

YENİLMEZ (16+ Yaş)

Ekonomik kriz sebebiyle Londra’da yaşamaları imkânsız hale gelen Oliver ve Emily çifti, Londra’dan İngiltere’nin kuzeyindeki küçük bir kasabaya taşınırlar ve burada “gerçek” insanlarla tanışmaya karar verirler. Taşralı komşuları Alan ve Dawn’ı evlerine davet ederler. Farklı sınıflara ait insanlar arasında büyük bir hayal kırıklığı ile başlayan ve giderek tuhaflaşan ilişkiler trajik sonuçların ortaya çıkmasına sebep olur.

Torben Betts’in yazdığı, Nazlı Gözde Yolcu’nun çevirdiği, Nihat Alpteki’nin yönettiği oyunda Gizem Akkuş, Gökçer Genç, Nurdan Kalınağa, Tankut Yıldız rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Müze Gazhane Prof. Dr. Sevda Şener Sahnesi’nde.

GIDION’UN DÜĞÜMÜ (16+ Yaş)

Corryn Fell oğluna neden uzaklaştırma cezası verildiğini öğrenmek için okula gelir. Öğretmen veli görüşmesi, gerilim dolu bir görüşmeye dönüşür. Oyun eğitim sistemini eleştirirken, sosyal medyanın yarattığı toplumsal baskı ve şiddeti ele alır. Aile, ahlak, sanat, çocukluk ve hayal gücüne dair düşüncelerimizi sorgulamamıza neden olur.

Oyun; Amerikan Eleştirmenler Birliği Ödülü ile Çağdaş Amerikan Tiyatrosu Festivali’nde (CATF) Seyirci Ödülünü almıştır. “Çocukluk masum olmak demek değildir… Masumiyeti hızla kaybetme durumudur. Johnna Adams’ın yazdığı, Beliz Coşar’ın çevirdiği, Ersin Umulu’nun yönettiği oyunda Özge Özder, Özgür Kaymak rol alıyor. Oyun, 11-14 Şubat 2026 tarihleri arasında Müze Gazhane Meydan Sahne’de.

İKİNCİ PERDENİN BAŞI (13+ Yaş)

Genç ve umutsuz bir oyuncu olan Muhsin, ünlü tiyatro yönetmeni Afet’in açtığı oyuncu seçmesine girme fırsatı bulur. Böylesi bir dönüm noktasında, hayatta hiçbir şeyin yolunda gitmemiş olmasının gerginliğini yaşamaktadır. Seçmelere saatinde yetişemediğinden dolayı içeri girip girmeme konusunda kararsız kalır.

Herhangi bir mesleğe yeni başlayan pekçok genç için bu tür seçme veya sınavlar aslında kaybolan umutları bulma ve yeniden hayal kurabilmek için önemli bir eşiktir. Muhsin için ise bir adım ötesinde varoluş imtihanı başlayacaktır.

Alp Tuğhan Taş’ın yazıp yönettiği oyunda Ebru Üstüntaş, Alp Tuğhan Taş rol alıyor. Oyun, 14 Şubat 2026 tarihinde Beylikdüzü Rasim Öztekin Sahnesi’nde.

SESLER ÜLKESİ (4+ Yaş)

Uzun zamandır çocuklar tarafından ihmal edilen Keman, Piyano, Flüt kendileri gibi çalınmayan arkadaşları Gitarı da yanlarına alarak Sesler Ülkesine dönmeleri gerektiğini anlatırlar. Gitar kendisini çalmayan Deniz’i uyandırır.  Gitar, Deniz’den ayrılmak istemediği için onu da Sesler Ülkesinde bir yolculuğa çıkarmaya karar verir. Böylece ilk kez Sesler Ülkesini bir çocuk ziyaret eder.

Sesler Ülkesinde enstrümanları ve müziği yakından tanıyan Deniz, Vivaldi, Mozart ve enstrümanlara hayran kalır ve enstrümanların hepsini öğrenmeye heveslenir. Enstrümanlar, Deniz’e kendini beğendirmek için bir yarışa girer ve akordları bozulur. Beethoven enstrümanların akordunu düzeltir ve onları orkestra şefi gibi yöneterek bir eser çaldırır. Aralarındaki uyumu hatırlayan enstrümanlar ve çalacağı enstrümana karar veren Deniz mutludur.

Gizem Padar’ın yazdığı, Nihat Alpteki’nin yönettiği oyunda Aslı Şahin, Bahar Çebi, Cihat Faruk Sevindik, Çağlar Polat, Damla Cangül Yiğit, Lale Kabul rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi’nde.

RÜYA(5+Yaş)

Hayvanat bahçesini ziyaret eden Özgür, doğal yaşam alanlarından kopartılıp kafese konan hayvan dostlarını rüyasında görür. Artık harekete geçme zamanıdır ve Özgür onları kurtarmakta kararlıdır. Özge Midilli-Ertan Kılıç’ın yazdığı Özge Midilli’nin yönettiği oyunda Alp Tuğhan Taş, Neşe Ceren Aktay, Pınar Aygün, Direnç Dedeoğlu, Gülce Çakır, Mehtap Gündoğdu Akbulut, Nilay Bağ, Nilay Yazıcıoğlu rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Kağıthane Sadabad Sahnesi’nde.

BİR GECE MASALI (5+ Yaş)

Shakespeare’in Bir Yaz Gecesi Rüyası isimli oyunundan uyarlanan Bir Gece Masalı, arkadaşlık kavramı üzerine kuruludur. Oyun, ailesinin istediği gençle değil kendi istediği kişi ile arkadaşlık kurmak isteyen Şirin Kız’ın Yakışıklı Delikanlı, Güçlü Delikanlı ve Selvi Kız ile ormanda geçirdiği bir gecede yaşananları anlatır. William Shakespeare’in yazdığı Musa Arslanali’nin yönettiği oyunda Ayşe Nurseli Tırışkan Akpınar, Burhan Yeşilyurt, Çağlar Ozan Aksu, Ceysu Aygen, Hüseyin Emre Şen, Mehmet Emre Ertunç, Oğuzhan Oğuz, Ömer Naci Boz, Seda Yılmaz, Serap Doğan rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Üsküdar Musahipzade Celal Sahnesi’nde.

FINDIKKIRAN (7+ Yaş)

Minik Clara, yılbaşı hediyesi olarak aldığı Fındıkkıran isimli oyuncağıyla özel bir bağ kurar. Görünenin ardındaki güzelliğin ortaya çıkacağı o gece hayalle gerçek arasında, başka dünyalarda büyük serüven başlar. 1800’lerden günümüze birbirinden farklı versiyonlarıyla operada, sinemada büyük ilgi gören bu halk öyküsü, tüm görkemiyle şimdi Şehir Tiyatrosu’nda sahneleniyor. E.T.A Hoffmann’ın masalından Dilşad Çelebi’nin uyarladığı, Lerzan Pamir’in yönettiği oyunda Asrın Gurur Kuyucak, Gözde İpek Köse, Cihan Kurtaran, Çağrı Büyüksayar, Derya Keykubat, Dolunay Pircioğlu, Emel Bertan, Esra Ede, Emrah Derviş Soylu, Gürkan Başbuğ, Hakan Gümüş, Osman Kaba, Pelin Budak, Salih Şimşek, Sefa Turan, Selen Nur Sarıyar, Ümit Bülent Dinçer, Yılmaz Aydın rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Ümraniye Sahnesi’nde.

MASAL (5+Yaş)

Hakkından ve ihtiyacından fazla yiyeceği çalarak açlığa sebep olan yemek hırsızı ve işbirlikçisine karşı üç çocuk fantastik bir yolculuğa çıkar. Birçok engelin aşıldığı yolculuk sürecinde bireysellikten birlikte hareket etmeye, yardımlaşma ve adaletli paylaşıma kadar çocukların düşünce ve eylemleri değişir. Açlığın tüm çocuklar için yaşamsal bir sorun olduğunu fark eden çocuklar, açgözlü yemek hırsızı ve işbirlikçisine karşı mücadeleyi büyütür. Eftal Gülbudak’ın yazıp yönettiği oyunda Ceren Hacımuratoğlu, Ercan Demirhan, Yeliz Şatıroğlu, Onur Şirin, Volkan Öztürk rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Müze Gazhane Prof. Dr. Sevda Şener Sahnesi’nde.

BEKÇİ İLE POSTACI (3+ Yaş)

Postacı Piero ile Gece Bekçisi Marcello adlı çocuk kitabından uyarlanan eserde bir bekçi ile bir postacı ev arkadaşlarıdır. Biri gece diğeri gündüz çalıştığından hiç görüşemezler. Soğuk bir kış günü ikisi de hastalanınca, evi aynı anda paylaşmaları gerekir. Lodovica Cima, Gabriele Clima’nın yazdığı Ceylan Özçapkın’ın çevirdiği, Derya Yıldırım’ın oyunlaştırıp yönettiği oyunda Besim Demirkıran, Cafer Alpsolay, Fatma İnan, Melisa Demirhan, Reyhan Karasu, Zeynep Ceren Gedikali rol alıyor. Oyun, 15 Şubat 2026 tarihinde Beylikdüzü Rasim Öztekin Sahnesi’nde.

İyi seyirler…

İBB Şehir Tiyatroları’nda Bu Hafta: 11-15 Şubat 2026 Programı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İnegöl Belediyesi, Şubat ayı kültür sanat etkinlikleri kapsamında Kadın Sığınağı tiyatro gösterisi izleyici ile buluştu. İnegöl Belediyesi Şehir Tiyatrosunun 22’nci oyunu olarak Aralık ayında ilk kez sahneye taşınan Tuncer Cücenoğlu’nun yazıp Volkan Derman’ın yönettiği “Kadın Sığınağı” isimli 2 perdelik dram türündeki oyun, yeni yılda da gösterimlerini sürdürüyor. Çarşamba akşamı Beşinci Mevsim Kültür Sanat Merkezinde 11 kişilik güçlü bir kadroyla sanatseverlerin beğenisine sunulan oyun, salonu dolduran vatandaşlardan tam not aldı.

8 KADININ ÖYKÜSÜNÜ ANLATIYOR

Temel olarak kadına yönelik şiddet, istismar, toplumsal baskı, kadınların çaresizliği ve sığınma evleri bağlamında bir dramatik eser olan Kadın Sığınağı oyunu, farklı yaşamlardan gelinerek çaresizce bir sığınma evine yerleştirilen 8 kadının öyküsünü anlatıyor. Modern bir tragedya olan oyun, bu özellikleriyle sadece bir tiyatro değil aynı zamanda toplumun karanlıkta kalmış yüzünü görünür kılan bir ayna, kadınların yaşadığı şiddeti, çaresizliği, yalnızlığı ve en önemlisi umutlarını sahneye taşıyan bir farkındalık etkinliği rolü üstleniyor.

Oyun sırasında kimi zaman tebessüm ettiren, kimi zaman izleyenleri düşündüren anlar yaşanırken, 8 kadının acıklı öykülerini anlatan gösteride zaman zaman izleyicilerin gözyaşlarına hakim olamadığı da görüldü. Oyun sonunda ise salonu dolduran vatandaşlar İnegöl Belediyesi Şehir Tiyatrosu ekibini ayakta alkışlayarak desteklerini gösterdi.

“Kadın Sığınağı” İzleyici ile Buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Depremler hafızalara oldukça acı bir şekilde kazındı. Can kayıpları, maddi zararlar rakamlara yansısa da depremin psikolojik etkilerini sayılarla ölçmek imkânsız. Deprem sonrasında yaşanan korku, kaygı ve belirsizlikler ise olay anıyla sınırlı kalmıyor, yıllar geçse de unutmak zorlaşıyor. Ama uzmanlara göre bu tepkiler bir zayıflık olarak görülmemeli… Zira deprem ani ve kontrol edilemeyen bir olay olduğu için kişilerin yaşadığı travmalar oldukça doğal.

Psikolojik etkileri devam ediyor

Central Hospital’dan Psikolog Dila Teksin’e göre depremin fiziksel zararları görülse de psikolojik etkileri fark edilemeyebilir. Bu durumda bireylerin hayata karşı sağlıklı uyum sergileyebilmesi zorlaşabilir. Depremi yaşayanlar arasında, sürekli tetikte olma, ufak seslerde bile irkilme, hep olay anını tekrar yaşama ve uyku sorunları yıllarca devam edebilir.

“Güçlü olmak her zaman yeterli değildir” diyen Psikolog Teksin bastırılan korku ve kaygıların zamanla bedeni ele geçirdiğini ve ani öfke patlamalarına neden olduğunu söylüyor. Bu nedenle duyguları açığa çıkarabilmek iyileşme sürecinin en önemli etkenleri arasında yer alıyor.

Duyguları paylaşmak önemli

Bu süreçte en sık karşılaşılan duygu ise olay anını tekrar yaşamak…. Bunun olması durumunda yapılması gerekenler arasında duyguların anlatılması, rutinlerin korunması ve kendine zaman tanınması yer alıyor. “Üzüntü, kaygı bastırıldığında bedensel ve ruhsal sorunlar daha da artıyor. Bu nedenle bol bol konuşmak, duyguları paylaşmak önemli.

Uyku düzeni, beslenme ve sosyal paylaşımların devam etmesi psikolojik rahatlamayı sağlıyor. Aynı zamanda travmalar hemen atlatılamadığı için sakin olmak ve sabırlı davranmak bu süreci yönetmenizi kolaylaştıracaktır” diyen Psikolog Teksin, deprem sonrası yaşanan psikolojik tepkiler azalmazsa, aylarca uyku ve iştah kaybı, asosyalleşme devam ederse uzman desteği almayı öneriyor.

Depremin Psikolojik Etkileri Sürüyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Tedavi sonrası hayata uyum, bağımlılık tedavisinin en kritik evresi!

Bağımlılık tedavisinin en zorlu ve aynı zamanda en kritik evrelerinden birinin, kişinin tedavi sonrasında gündelik hayata yeniden uyum sağlaması olduğunu aktaran Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Bu süreç, hem hasta hem de hekim açısından çeşitli güçlükler barındırmakla birlikte, tedavinin ayrılmaz bir parçasıdır. Çünkü bu aşamada bazı durumlar öngörülebilirken, bazıları beklenmedik şekilde ortaya çıkabilir.” dedi.

Kişinin davranış örüntüleri, kişilik özellikleri ve hastalık farkındalığının bu sürecin seyrini belirleyen temel unsurlar arasında yer aldığını ifade eden Çevirir, “Yataklı servislerde bağımlılık tedavisi genel olarak üç aşamada ele alınır: akut dönem, idame dönem ve kontrol dönemi. Akut dönem, bağımlılığın en alevli olduğu, kişinin mesleki, sosyal ve ailesel işlevselliğinin ciddi biçimde bozulduğu süreci kapsar. Yoğun kullanım döngüsünün, yoksunluk belirtilerinin ve isteğin zirvede olduğu bu evrede, kişinin yataklı serviste tedavi altına alınması çoğu zaman kaçınılmazdır. Bu karar bazen hastanın isteğiyle, bazen de hastalık bilincinin yeterince gelişmemiş olması nedeniyle hastanın isteği dışında alınabilir.” şeklinde konuştu.

Kişi tedaviyi erteledikçe, zihinsel olarak hastalıktan kaçtığını düşünüyor! 

Bağımlılığın doğası gereği, her hastanın ‘tedavi olmalıyım’ farkındalığına sahip olmayabileceğine değinen Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Kişi tedaviyi erteledikçe, zihinsel olarak hastalıktan kaçtığını düşünür ve bu durum kısa vadede kendisine avantajlıymış gibi gelebilir.” dedi.

Bu noktada hastalık bilinci, içgörü ve farkındalığın çoğu zaman sınırlı olduğuna işaret eden Çevirir, “Sosyal ilişkilerde yaşanan bozulmalar, evlilik sorunları, mesleki kayıplar ya fark edilmez ya da ertelenir. Oysa tüm bu unsurlar, bağımlılığın kişinin hayatında yarattığı çok yönlü tahribatın göstergesidir.” ifadelerini kullandı.

Hastane süreci antrenman, gündelik hayat asıl sınav! 

Akut dönemde temel müdahalelerin ilaç tedavisi, psikoterapi ve sosyal destek olduğunu aktaran Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Uyku ve iştah bozuklukları, duygu durum sorunları ve algısal bozulmalar bu dönemde sıklıkla görülür.” dedi.

İlaçların yalnızca yoksunluk belirtilerini yönetmek için değil, beynin nörokimyasal dengesini yeniden düzenlemek ve bilişsel işlevleri koruyabilmek için de kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Çevirir, şunları söyledi:

“Psikoterapi ise hastalık bilincinin gelişmesi ve kişinin yaşadıklarını anlamlandırabilmesi açısından vazgeçilmezdir. Ancak akut dönemde belirtiler yatışsa bile, hastalığın tamamen kontrol altına alındığından hiçbir zaman emin olunamaz. Altta kalan risk, uygun koşullarda yeniden alevlenebilir. Bu nedenle taburculuk sonrası ayakta tedaviye geçiş, tedavinin en önemli aşamalarından biridir. Hastanede yürütülen süreç bir anlamda antrenman, asıl sınav ise kişinin gündelik hayata döndüğü dönemdir.”

Hastanede sağlanan izolasyon, ev ortamında da sürdürülmeli! 

Ayakta tedavi sürecinde ilaçların düzenli kullanımının, genellikle en az altı ay süreyle devam ettirildiğini kaydeden Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “İlaçların beyindeki etkileri zamanla ortaya çıkar. Bu süreç, kırık bir kolun alçıya alınmasına benzetilebilir; alçı iyileştirmez, iyileşme için uygun ortamı sağlar.” dedi.

Hastanede sağlanan izolasyon ortamının, mümkün olduğunca ev ortamında da sürdürülmesi gerektiğine dikkat çeken Çevirir, “Aksi hâlde dış tetikleyiciler hızla devreye girebilir. Özellikle sanal kumar, madde ya da alkol bağımlılığında telefon, sosyal medya ve eski sosyal çevre ciddi risk unsurlarıdır.” uyarısında bulundu.

Erken sorumluluk, bağımlılıktan uzak kalmayı güçlendiriyor!  

Taburculuk sonrası kişinin günlük yaşamında belli bir rutin oluşturmasının büyük önem taşıdığının altını çizen Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Uyku düzeni, beslenme, sorumluluk alma ve disiplinin korunması tedavinin temel yapı taşlarıdır.” dedi.

Kişinin ‘hasta’ kimliğine sığınıp sorumluluklardan kaçmasının iyileşmeyi geciktirdiğini aktaran Çevirir, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Kişi ne kadar erken sorumluluk alır ve hayata adapte olursa, bağımlılıktan uzak kalma ihtimali o kadar artar. Psikoterapinin sürdürülmesi bu noktada kritik bir rol oynar. Çünkü bağımlılığı besleyen temel unsurlar; içsel çatışmalar, duygusal boşluklar, stresle baş etme güçlükleri ve dürtüselliktir. Kişi çoğu zaman acıdan kaçmak için hazza yönelir. Terapide amaç, bu döngüyü fark etmek, isteği yönetebilmek ve kişinin içgörüsünü güçlendirmektir.” 

Sinyallerin erken fark edilmesi, nüksün önlenmesi açısından önemli! 

Bağımlılıkta sık karşılaşılan durumlardan birinin de kayma olduğunu dile getiren Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Kayma, kişinin bir süre madde veya davranıştan uzak kaldıktan sonra yeniden kullanıma yönelmesidir.” dedi.

Bu sürecin genellikle ani olmadığını açıklayan Çevirir, “Öncesinde rüyalar, tetikleyici düşünceler, çevresel uyaranlar ve duygusal dalgalanmalar görülür. Yağmurdan önce havanın kapatması gibi, kaymanın da öncü işaretleri vardır. Bu sinyallerin erken fark edilmesi, nüksün önlenmesi açısından hayati öneme sahiptir. Ailenin ve sosyal çevrenin tutumu, tedavinin seyrini doğrudan etkiler. Aşırı kontrolcü, suçlayıcı veya baskılayıcı yaklaşımlar tedaviye direnci artırabilir. Aynı şekilde ‘iyi polis–kötü polis’ tutumları da sağlıklı değildir. Önemli olan, hastayı sürekli sorgulamak yerine, kullanım davranışına zemin hazırlayan nedenler üzerinde durmaktır.” açıklamasını yaptı.

Bağımlılıkta en çok zarar gören ve en geç onarılan alan: Güven! 

Bağımlı bireylerin geçmişte yaşadıkları yoğun haz deneyimlerini özlemle anımsamalarının doğal olduğunu aktaran Klinik Psikolog Çağrı Akyol Çevirir, “Bu durum, bir tür yas süreci olarak da değerlendirilebilir. Kişi, artık eskisi kadar yoğun haz alamadığını fark ettiğinde hayal kırıklığı yaşayabilir.” dedi.

İyileşme süresinin kişiden kişiye değiştiğini hatırlatan Çevirir, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu süreç kişinin hastalık farkındalığına, sosyal desteğine, beynin maruz kaldığı hasara ve bağımlılığın kronikleşme düzeyine bağlıdır. Bu nedenle bağımlılık için kesin bir iyileşme süresi tanımlamak mümkün değildir. Ailelerin bu süreçte sevgi, şefkat ve sabır göstermesi; ancak aynı zamanda sağlıklı sınırlar koyabilmesi gerekir. Aşırı kaygı bulaşıcıdır ve kişiyi baskı altında hissettirebilir. Güven, bağımlılık sürecinde en çok zarar gören alanlardan biridir ve yeniden inşası zaman alır. Güvenememek anlaşılabilir bir durumdur; ancak güvensizliği sürekli hastaya yansıtmak, iyileşmeyi olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle bir adım geriden, dikkatli ama sakin bir izleme daha sağlıklı bir yaklaşımdır.”

Bağımlılık tedavisinde en kritik aşama, eve dönüş! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Beden ve zihin sürekli etkileşim hâlindedir. Yaşanan psikolojik sıkıntılar ve duygusal problemler zamanla bedene sinyal göndererek fiziksel ağrılar şeklinde ortaya çıkabilir. Kaynağında bedensel bir hastalıktan ziyade psikolojik ya da nöropsikolojik etkenler bulunan ağrı türünün psikosomatik ağrı olarak tanımlandığını açıklayan Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Psikolog Dr. Ezgi Dokuzlu Tezel, “Kişinin hissettiği ağrı gerçektir ancak nedeni çoğu zaman ilk bakışta anlaşılamaz ve günlük yaşamı zorlaştırır. Genellikle kronik seyir gösterir ve yapılan tetkiklere rağmen tıbbi bir açıklama bulunmaz. Bu durumda hekim, kişiyi psikolog ya da psikiyatri hekimine yönlendirebilir” açıklamasında bulundu.

Dolaşım ve sindirim sistemi strese daha duyarlı

Stresin çoğu zaman belirli fiziksel şikâyetlerle ortaya çıktığını vurgulayan Dokuzlu Tezel, “Stres en sık çarpıntı, kalp ağrısı, mide ve sindirim sorunları ile kas ve baş ağrılarına neden olur. Kardiyolojik muayenelerde tıbbi bir neden bulunamamasına rağmen görülen çarpıntı ve kalp ağrısı çoğu zaman psikolojik etkenlerle ilişkilidir. Ya da stres anında sindirim sistemi geri planda kaldığı için şişkinlik, mide doluluğu ve kabızlık sık görülebilir. Ayrıca stres hormonlarının mide asidini artırması yanma ve mide ağrısına yol açabilir. Stresliyken beynin ağrıya verdiği yanıtın değişmesi, kişiyi ağrıya karşı daha hassas hâle getirir. Bunun yanı sıra stres, beslenme düzenini bozarak bazı kişilerde yeme artışı, bazılarında ise iştah kaybı şeklinde kendini gösterebilir” dedi.

Migren ve stres arasında güçlü bir bağ var

Stresin kaslarda ve beyindeki damarlarda olağan dışı kasılmalara yol açabildiğini belirten Dokuzlu Tezel, “Bu durum ağrıdan sorumlu sinirleri hızla uyarır ve beyne ‘ağrı var’ sinyali gönderir. Migren sırasında özellikle alın ve göz çevresindeki damarlara yakın sinirler daha hassas hâle gelir. Stresle birlikte bu hassasiyet artar, damarlar genişler ve ağrıya duyarlılık yükselir. Sonuç olarak migreni olan kişilerde stres, başta alın ve göz çevresi olmak üzere zonklayıcı baş ağrılarını daha kolay tetikleyebilir” dedi.

Stres sadece ruhu değil bedeni de yoruyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

TARİH KOCAELİ’DE YAŞATILIYOR

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Türkiye–Yunanistan Nüfus Mübadelesi’nin toplumsal hafızada canlı tutulması ve gelecek kuşaklara aktarılması amacıyla önemli bir çalışmaya imza attı. Batı Trakya Türkleri Dayanışma Derneği’nin talebi doğrultusunda, Başiskele Yeniköy Bayrak Meydanı’nda “Mübadele Anıtı” hayata geçirildi. Hem anıtın tanıtımı hem de mübadelenin yıl dönümü dolayısıyla söz konusu meydanda bir tören düzenlendi.

YOĞUN KATILIM SAĞLANDI

Törene Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın, Başiskele Belediye Başkanı Yasin Özlü, AK Parti Başiskele İlçe Başkanı Mehmet Başyiğit, Batı Trakya Türkleri Dayanışma Derneği İzmit Şube Başkanı Yüksel Öztürk, Başiskele Balkan Batı Trakya İlleri Rumeli Türkleri Derneği Başkanı Raşit İlhan, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, muhtarlar ve çok sayıda vatandaş katıldı.

TOPLUMSAL HAFIZAYA VURGU

Yeniköy Camii Merkez Camii İmamı Numan Ayaz’ın okuduğu Kur’an-ı Kerim tilaveti ile başlayan törende konuşan Başkan Büyükakın, Mübadele Anıtı’nın taşıdığı anlam ve toplumsal hafızadaki önemine dikkat çekerek, “İnsanlar geçmişle bağlantılarını hafızaları üzerine kurarlar. Milletlerin de hafızası vardır. Milletler geçmişleriyle bağlantılarını kopartırsa hafıza kaybı yaşarlar. Nereden geldiklerini, nereye gittiklerini, amaçlarının ne olduğunu, kim olduklarını, her şeylerini kaybederler. Kültürlerinden kopanlar, tarihlerinden koparlar” dedi.

“BATI TRAKYA İLE BAĞ HİÇ KOPMADI”

1923 yılında imzalanan anlaşma ile yaklaşık 500 bin Müslüman Türk’ün mübadeleye tabi tutulduğunu hatırlatan Başkan Büyükakın, bölgede kalanlara ise asimilasyon politikasının uzunca bir süredir uygulandığını söyledi. Başkan Büyükakın, “Bugün aslında enteresan bir tarih. 29 Ocak aynı zamanda Milli Direniş ve Dayanışma Günü’nün yıldönümü. Bizim, Batı Trakya ile bağımız hiç kopmadı, temas devam ediyor” dedi.

“GEÇMİŞİMİZE BİR GEÇİŞ KAPISI”

Başkan Büyükakın sözlerini şöyle sürdürdü: “Aslında kültür emperyalizmi ve bu doğrultuda uygulanan asimilasyon politikaları tam da çağdaş dünyanın mankurtlaştırma politikalarının izdüşümüdür. Bu manada bizim tarihle olan bağımızı, hafızamızı tazeleyecek olan bütün bağlar işte bu köprülerdir. Bu anıta baktığınızda burada bir mermer ve üzerine yazılmış yazılar ve altta bir fotoğraf görmemeniz gerekir. Burası aslında bizim tarihimize, kimliğimize bir geçiş kapısının anıtı olarak orada durmaktadır.

“YAPTIĞIM EN ÖNEMLİ HİZMET”

Gençlerimiz,  30 Ocak 1923’te ve sonrasındaki iki yıl boyunca devam eden mübadele sürecinde neler olduğunu görsünler. Bugün kalanlara neler oluyor? Bugün kalanlar için ne yapmamız gerekir, o davamızı nasıl ayakta tutmamız gerekir. İşte bu, onun anıtıdır. Başiskele’de birçok iş yapıyoruz? Ama bana, ‘Başiskele’ye yaptığın en önemli hizmet nedir?’ diye sorarsanız, size bu anıtı gösteririm.

“BU, SADECE BİR ANIT DEĞİL”

Köprüler yollar ve diğerlerinin hiçbiri en büyük hizmetler listesinde bunun önünde değildir. Neden? Çünkü bu anıt bizi var eder. Çünkü devlet, bayrak, din ve vatan yoksa geri kalan her şey anlamsızdır. Öyle şeyler vardır ki, onlar yoksa diğer hiçbir şeyin anlamı yoktur. Onun için tarihle bağımızı yeniden kurduğumuz bu tür anıtlar aslında bizim geçmişten yarınlara uzanan köprülerimizdir.

“MANEVİ ANLAMI PAHA BİÇİLEMEZ”

Belki daha da az ama manevi anlamda paha biçilmez bir eseri buraya kazandırmış olduk. Bu anıt için emeği geçen herkese yürekten teşekkür ediyorum. O yıllarda yollarda hayatını kaybeden ve şehit olan, ondan sonra vatan mücadelesi için veya ondan önce vatan mücadelesi için, bayrak mücadelesi için bu vatan uğruna toprağa düşmüş, başta Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları olmak üzere tüm şehitlerimizi rahmetle anıyorum. Gazilerimizi, onlardan ahirete irtihal edenleri de bu vesile ile minnetle anıyorum.”

ANITA KARANFİLLER BIRAKILDI

Dernek başkanlarından Raşit İlhan, Tahir Büyükakın’a derneklere verdiği katkılardan dolayı teşekkür ederek, “Bu anıt bizim çok değerli. Ruhunu yaşatmak için ise bizlere görev düşüyor” dedi. Yüksel Öztürk ise, “Türk kimliği Batı Trakya’da halen tanınmıyor. Bu dava hepimizin davasıdır” dedi. Böylesine güzel bir eserin Başiskele’ye kazandırılmasından memnuniyet duyduğunu belirten Yasin Özlü de yakın zamanda Yeniköy’de mübadeleyi anlatan Göç Müzesi’ni hayata geçireceklerini müjdeledi. Törenin sonunda Başkan Büyükakın ve beraberindekiler, mübadele döneminde hayatını kaybedenler için anıta karanfil bıraktı.

Büyükakın: Geçmişle bağımızı hiçbir zaman koparmayacağız yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ayaklarınızda oluşan yaralar bir hastalık belirtisi olabilir

Ayaklarda oluşan yaralar çoğu zaman basit bir sürtünme ya da küçük bir kesik gibi başlayabilmektedir. Ancak özellikle geç iyileşen, tekrarlayan ya da ağrısız seyreden yaralar, altta yatan ciddi bir sağlık sorununun ilk işareti olabilmektedir. Diyabet, dolaşım bozuklukları ve enfeksiyonlar ayak yaralarının en sık nedenleri arasında yer almaktadır. Zamanında fark edilip uygun şekilde tedavi edilmeyen yaralar ilerleyerek kronikleşebilir ve ciddi sonuçlara yol açabilmektedir. Bu nedenle ayaklarda oluşan her yara dikkatle izlenmeli ve önemsenmelidir. Kronik ayak yaraları, yalnızca ciltte oluşan bir sorun değil; çoğu zaman sistemik hastalıklar, dolaşım bozuklukları ve enfeksiyonlarla iç içe geçmiş karmaşık bir tablodur. Bu nedenle tek bir branşın yaklaşımı çoğu zaman yeterli olmayabilir. Farklı uzmanlık alanlarının birlikte çalıştığı multidisipliner yaklaşım, bu sürecin en etkili ve güvenli şekilde yönetilmesini sağlamaktadır. Bu yaklaşımda, hastanın genel sağlık durumu titizlikle değerlendirilmelidir. Diyabet, hipertansiyon ve kolesterol gibi yara iyileşmesini doğrudan etkileyen hastalıkların kontrol altına alınması, tedavinin temel taşlarından biridir. Aynı zamanda ayağın yapısal sorunları ele alınmalı; basınç noktaları azaltılmalı, yara bakımı en uygun şekilde sürdürülmelidir. Yara bölgesinin enfekte olup olmadığı dikkatle değerlendirilmeli ve varsa enfeksiyonlar hedefe yönelik tedavilerle kontrol altına alınmalıdır. Bununla birlikte dolaşım problemleri olan hastalarda ise kan akışını artırmaya yönelik modern ve minimal invaziv yöntemler devreye girmelidir. 

Yara bakımında multidisipliner yaklaşım önemli

Ayak yaralarının tedavisi ve bakımı ile ilgili tüm süreçlerin bir ekip anlayışıyla yürütülmesi hem yara iyileşmesini hızlandırmakta hem de uzuv kaybı gibi ciddi sonuçların önüne geçilmesine yardımcı olmaktadır. Ayak yara bakımında uygulanan bu yöntemlerle olumlu sonuçlar alınabilmektedir;

• Kapsamlı Değerlendirme: Hasta, multidisipliner ekip tarafından ayrıntılı bir şekilde değerlendirilmelidir. Bu değerlendirme, yaranın nedenini, büyüklüğünü, derinliğini, enfeksiyon durumunu ve hastanın genel sağlık durumunu kapsamalıdır.
• Bireyselleştirilmiş tedavi planı: Değerlendirme sonuçlarına göre, her hasta için özel bir tedavi planı oluşturulmalıdır. Bu plan, yaranın nedenine yönelik tedavileri, yara bakımını, basıncı azaltma yöntemlerini ve sistemik hastalıkların kontrolünü içermelidir.
• Düzenli takip ve iletişim: Multidisipliner ekip, hastayı düzenli olarak takip etmeli ve tedavi sürecindeki gelişmeleri değerlendirmelidir. Ekip üyeleri arasında sürekli iletişim halinde olunmalı ve tedavi planı gerektiğinde güncellenmelidir.
• Hasta eğitimi: Hasta ve yakınları; yara bakımı, risk faktörleri, önleme stratejileri ve tedavi süreci hakkında bilgilendirilmelidir.
• Psikolojik destek: Kronik ayak yaraları, hastaların psikolojik durumunu olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, hastalara psikolojik destek sağlanmalıdır.

Düzenli ayak kontrolleri ve ayakkabı seçimi kronik ayak yaralarının önüne geçebilir

Ayak yaraları, özellikle diyabet ve vasküler yani damar hastalıkları olan bireylerde ciddi sakatlık ve hayati riske yol açabilen önemli bir sağlık sorunudur. Ayak yaralarını önlemek için hasta eğitimi, düzenli ayak muayeneleri, uygun ayakkabı seçimi, hijyen ve risk faktörlerinin kontrol altına alınması büyük önem taşımaktadır.  Ayaklarımızla yüzleşmek, aslında kendimizle yüzleşmek demektir. Onlara gösterdiğimiz özen, kendimize verdiğimiz değerin bir yansımasıdır. 

Ayaktaki Küçük Yaralar Büyük Tehlikelerin Habercisi Olabilir yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İletişim bilinçli, stratejik ve tasarlanmış bir süreç

Seminerin konuşmacısı, Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölüm Başkanı Doç. Dr. Özge Uğurlu Akbaş oldu. Doç. Dr. Akbaş, konuşmasında etkili iletişimin yalnızca konuşmakla sınırlı olmadığını vurgulayarak, iletişimin bilinçli, stratejik ve tasarlanmış bir süreç olduğuna dikkat çekti.

Doç. Dr. Akbaş, iletişimi yalnızca mesaj aktarımı olarak görmenin yetersiz olduğunu belirterek, şu ifadeleri kullandı:

“İletişim kuruyoruz, konuşuyoruz, kendimizi ifade etmeye çalışıyoruz. Ancak iletişim kurmakla etkili iletişim kurmak aynı şey değil. Etkili iletişim kurabilmek için ne söylediğimiz kadar, nasıl söylediğimiz, ne zaman söylediğimiz ve hangi kelimeleri seçtiğimiz de son derece önemlidir. Aslında iletişimi tasarlıyor olmamız gerekir.” 

Sağlıklı iletişimin temelinde “iyi bir dinleyici olma” becerisi var

Doç. Dr. Özge Uğurlu Akbaş, etkili ve sağlıklı iletişimin temelinde “iyi bir dinleyici olma” becerisinin yer aldığını ifade ederek, günlük hayatta sıklıkla yapılan dinleme hatalarının iletişimi zayıflattığını ve bu hataların fark edilmesi gerektiğini dile getirdi.

İyi bir dinleyici olup olmadığımızı sorgulamamız gerektiğini de kaydeden Doç. Dr. Akbaş, dinleme sürecindeki en yaygın hataları şu sözlerle dile getirdi:

“Konuşmayı bölüyor muyuz? Eğer sık sık bölüyorsak ve bu bir alışkanlığa dönüştüyse, buna mutlaka bakmak gerekiyor. Elbette bazı özel durumlarda müdahale edilmesi gerekebilir; ancak bu davranış rutin hale geldiyse, etkili bir dinleme pratiğinden söz edemeyiz. Bunun yanında konuşma esnasında başka şeylere bakmak da günümüzün en yaygın sorunlarından biri. Dijital çağda çoğumuzun elinde bir telefon ya da dikkatini dağıtan bir ekran var. Konuşma sırasında telefona bakmak, başka biriyle mesajlaşmak ya da zihinsel olarak orada olmamak, iyi bir dinleyici olmadığımızın açık göstergeleridir.”

Kelimelerin gücüne de değinen Doç. Dr. Akbaş, kullanılan dilin yalnızca anlam değil, aynı zamanda duygu ürettiğini belirtti. Olumsuz dilin karşı tarafta direnç oluşturduğunu ifade eden Doç. Dr. Akbaş, yapıcı ve kapsayıcı bir dilin önemine işaret etti ve “Olumsuzluk içeren ifadeler çoğu zaman karşı tarafta direnç yaratır. ‘Lütfen konuşmayın’ demek yerine ‘Lütfen sessiz olalım’ demek, iletişimde iş birliğini ve uzlaşmayı güçlendirir. Çünkü kelimeler yalnızca anlam taşımaz, aynı zamanda duygu üretir.” diye konuştu.

Yüz yüze iletişimin, tüm dijital imkânlara rağmen hâlâ en etkili iletişim biçimi olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Akbaş, iletişimde zamanlamanın da kritik bir rol oynadığını ifade etti. Doğru sözün yanlış zamanda söylendiğinde etkisini yitirebileceğini belirten Doç. Dr. Akbaş, etkili iletişimin “ne, nasıl ve ne zaman” sorularının birlikte düşünülmesiyle mümkün olduğunu söyledi.

Geri bildirim, etkili iletişimin olmazsa olmazı

Dinleme sürecinde beden dilinin ve geri bildirimin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Akbaş, konuşmacının aldığı geri bildirimlerle iletişimin sağlıklı ilerleyip ilerlemediğini anlayabildiğini vurguladı ve “Konuşmacı, anlattığı duygu ve düşüncenin karşı tarafa geçip geçmediğini, dinleyiciden aldığı geri bildirimlerle anlar. Bu bir onay mekanizmasıdır. Dinlerken beden dilimizle ‘Evet, anlıyorum’, ‘Bunu mu demek istedin?’ gibi yansıtıcı geri bildirimler verdiğimizde, konuşmacı da mesajının doğru şekilde iletildiğini hisseder. Geri bildirim, etkili iletişimin olmazsa olmazıdır.” diye konuştu.

Sadece işimize gelenleri duymanın da dinleme sürecindeki temel sorunlardan biri olduğuna işaret eden Doç. Dr. Akbaş, “Sadece duymak istediklerimizi duyup, geri kalanını görmezden gelmek de çok sık yapılan bir hatadır. Gündelik dilde buna ‘işimize geleni duymak’ diyebiliriz. Bu tutum, iyi bir dinleyici olmadığımızın önemli göstergelerinden biridir. Dinlemek yerine konuşmaya hazırlanmak, kendi savunmamızı düşünmek ya da zihinsel olarak başka bir yerde olmak da sağlıklı bir iletişim profili sunmaz.” şeklinde konuştu.

Sağlıklı iletişimin temel bileşenlerine de değinen Doç. Dr. Akbaş, açık ve çözüm odaklı bir iletişim anlayışının önemini vurguladı. Kapalı iletişimin, iletişim sürecini baştan tıkadığını belirten Doç. Dr. Akbaş, “Sağlıklı iletişimden söz edebilmek için öncelikle açık iletişim gerekir. Beden dilimizle, tavrımızla iletişime kapalı olduğumuzu gösteriyorsak, sağlıklı bir iletişim beklemek anlamsız hale gelir. Bunun yanında çözüm odaklı olmak, hoşgörülü ve ön yargısız bir yaklaşım sergilemek, esnek davranabilmek de sağlıklı iletişimin temel unsurlarıdır.” ifadesinde bulundu.

Açık bir biçimde sınır koyabilmek de etkili iletişimin önemli bir parçası

Etkili iletişimin her zaman uzlaşma ya da memnuniyet üretmek anlamına gelmediğini de dile getiren Doç. Dr. Akbaş, “Etkili iletişim her zaman karşı tarafı memnun etmek değildir. Gerektiğinde net, saygılı ve açık bir biçimde sınır koyabilmek de etkili iletişimin önemli bir parçasıdır.” ifadesinde bulundu.

Konuşmasında beden dili, ses tonu ve sözcük seçiminin izlenim ve imaj yönetimi üzerindeki etkilerine de değinen Doç. Dr. Akbaş, iyi niyetin tek başına yeterli olmadığını, önemli olanın karşı tarafta yaratılan etki olduğunu ifade etti. Doç. Dr. Akbaş, konuşmayı bölmek, yargılamak, dijital ekranlara yönelmek gibi davranışların etkili dinlemenin önündeki en büyük engeller arasında yer aldığını belirterek, “İyi bir dinleyici olmak; bölmeden, yargılamadan, beden diliyle de dinlediğini gösterebilmekten geçer. Aktif dinleme, sağlıklı ve etkili iletişimin temelidir.” dedi.

Varsayımlara dayalı iletişim ciddi sorunlara yol açıyor

Sağlıksız iletişimin ise savunmacı, suçlayıcı ve tek taraflı bir dil üzerinden şekillendiğini belirten Doç. Dr. Akbaş, özellikle varsayımlara dayalı iletişimin ciddi sorunlara yol açtığını vurguladı. 

Doç. Dr. Akbaş, “Varsayımda bulunmak, sağlıksız iletişimin en yaygın nedenlerinden biridir. ‘Beni zaten anladı’ demek ya da dijital ortamda gelen sessizliği ilgisizlik olarak yorumlamak çoğu zaman yanlış çıkarımlara yol açar. Oysa karşı tarafın görmemiş, müsait olmamış ya da teknik bir sorun yaşamış olması mümkündür. Varsayımlar, iletişimi zedeleyen en büyük tuzaklardandır.” dedi.

Ön yargının da sağlıksız iletişimi besleyen temel unsurlardan biri olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Akbaş, “Ön yargı, yeterli bilgi edinilmeden, çoğu zaman hayali kanıtlara dayanarak oluşturulan bir yargıdır. İnsanlarla ilk karşılaştığımız anlarda, ilk saniyelerden itibaren bir izlenim oluşur. Bu nedenle ilk izlenimi doğru yönetmek, ön yargıları kırmanın en etkili yollarından biridir.” şeklinde konuştu.

Beden dili iletişimin en güçlü unsurlarından biri

Beden dilinin, izlenim ve imaj yönetiminde belirleyici bir unsur olduğunu belirten Doç. Dr. Akbaş, sözlü ve sözsüz iletişimin uyum içinde olması gerektiğini söyledi ve “Beden dili, duruşumuzdan mimiklerimize, jestlerimizden göz temasına kadar iletişimin en güçlü unsurlarından biridir. Söylediklerimizle beden dilimiz uyumlu değilse, karşı tarafta tutarsızlık algısı oluşur. Bu nedenle beden dilimizi bilinçli ve farkında olarak kullanmamız, etkili iletişim açısından büyük önem taşır.” ifadesinde bulundu.

Konuşma hızı, ses tonu, vurgu ve artikülasyonun da iletişimin etkisini doğrudan etkilediğini ifade eden Doç. Dr. Akbaş, iletişimin bir denge işi olduğunu ve bu unsurların aynı zamanda ikna süreçlerinde de kritik rol oynadığını belirtti.

Kişisel marka güven üzerine inşa edilir

Doç. Dr. Akbaş, etkili iletişimin yalnızca anlık ilişkileri değil, bireyin uzun vadede dış dünyadaki algısını ve kişisel markasını da şekillendirdiğini vurguladı. 

Kişisel markanın yalnızca dış görünüşten ya da popülerlikten ibaret olmadığını vurgulayan Doç. Dr. Akbaş, kişisel markanın bireyin kimliği, değerleri, davranışları ve iletişim biçiminin bir bütünü olduğunu söyledi. Doç. Dr. Akbaş, “Kişisel marka, tıpkı bir yapboz gibi; parçalar tek tek anlam taşır ama asıl anlam, o parçalar bir araya geldiğinde ortaya çıkar” dedi.

Kişisel markanın, bireyin dış dünyaya verdiği tüm mesajlardan oluştuğunu belirten Doç. Dr. Akbaş, güven kavramının bu sürecin merkezinde yer aldığını ifade etti. Doç. Dr. Akbaş, konuyla ilgili şu değerlendirmede bulundu:

“Nasıl ki tüketici olarak bazı markalara gözümüz kapalı gider, güvenir ve sadık oluruz; kişisel marka da aynı şekilde güven üzerine inşa edilir. Söylediklerimiz, ilettiğimiz mesajlar, iletişim tasarımımız ve davranışlarımız bizim kişisel markamızın bir parçasıdır. Ancak bu parçaların doğru yönetilmesi gerekir. Çünkü kişisel marka, tek bir unsurdan değil; kimlikten, algıdan, eylemden ve tutarlılıktan oluşan bir bütündür.”

Söylem–eylem uyumu yoksa kişisel marka da zayıflar

Kişisel markanın en kritik unsurlarından birinin “söylem–eylem uyumu” olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Akbaş, “Bir kişi ‘Ben güvenilir bir insanım’ diyorsa, bunun arkasını eylemleriyle doldurmak zorundadır. Söylediklerimizle yaptıklarımız örtüşmüyorsa, kişisel markamızı parlatmamız mümkün değildir. İmaj, davranış ve iletişim biçimi arasında bir uyum yoksa, karşı tarafta soru işaretleri oluşur.” dedi.

Özgünlük ve ‘imza’ vurgusu

“Nev-i şahsına münhasır olmak” ifadesini kullanan ve başkalarına benzemeye çalışmanın kişisel markayı zayıflattığını dile getiren Doç. Dr. Akbaş, “Herkes gibi olmak, kişisel marka yaratmaz. Güçlü kişisel markaların mutlaka bir imzası vardır. Bu bazen bir üslup, bazen bir aksesuar, bazen bir duruş ya da konuşma biçimi olabilir. Kişiyi diğerlerinden ayıran o küçük ama tutarlı detaylar, kişisel markanın temelini oluşturur.” şeklinde konuştu.

Kişisel SWOT analizi önerisi

Kişisel marka oluşturma sürecinde bireyin kendisini objektif biçimde değerlendirmesi gerektiğini belirten Doç. Dr. Akbaş, bu noktada kişisel SWOT analizinin önemine dikkat çekti. Güçlü ve zayıf yönlerin fark edilmesinin gelişim için temel bir adım olduğunu söyleyen Doç. Dr. Akbaş, “Kendimize ayna tutmamız gerekiyor. Güçlü yanlarımızı görmek kolay ama zayıf yanlarımızı kabul etmek zor. Oysa zayıf yanlarımızı fark ettiğimizde, onları güçlü yanlara dönüştürme fırsatı da yakalarız. Kişisel marka, kendini tanımakla başlar.” ifadesinde bulundu.

Dijital dünyada kişisel marka riski daha yüksek

Dijital mecraların kişisel markanın ayrılmaz bir parçası haline geldiğini vurgulayan Doç. Dr. Akbaş, sosyal medyada paylaşılan her içeriğin, kullanılan her dilin ve kurulan her etkileşimin kişisel markayı doğrudan etkilediğini söyledi ve “Dijital ortamda yaptığımız her şey, fiziksel hayattaki kişisel markamızı etkiliyor. Aynı şekilde fiziksel hayattaki duruşumuz da dijital kimliğimize yansıyor. Dijital ortam, yanlış anlaşılma riski yüksek olduğu için kişisel markayı yönetmek burada çok daha zor ve daha dikkat gerektiriyor.” diye sözlerini tamamladı

Etkili iletişim, kişisel markanın temelini oluşturuyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konak Belediyesi’nin gelenekselleşen Bergama Vapuru gezilerinin konukları, bu kez belediyeye bağlı semt merkezlerinde spor kurslarına katılan kadınlar başta olmak üzere kentin çeşitli bölgelerinde yaşayan kadınlar oldu. Belediyenin Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü organizasyonuyla gerçekleştirilen gezide kadınlar, gönüllerince eğlendikleri, arkadaşlarıyla keyifli anlar yaşadıkları bir gün yaşadı. İZDENİZ’in emektar Bergama Vapuru’nda, eşsiz Körfez manzarası eşliğinde Konak kıyılarını turlayan kadınlar, günlük streslerini geride bırakmanın tadını çıkardı. Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, “Semt merkezlerimizdeki hobi ve meslek edindirme kurslarının yanı sıra Konak’taki kadın komşularımızı spor yaparak aktif bir yaşam oluşturma konusunda da destekliyoruz. Zaman zaman çeşitli aktiviteler düzenliyoruz ki kentimizde yaşayan kadınlar hayata karışan, sosyalleşen aktif bireyler olarak kadının görünürlüğünü artırsın. Hepsine sevgilerimi iletiyorum, Konak’ta kadınlar her zaman güçlü, görünür ve mutlu olacak” ifadelerini kullandı.

“Uzun zamandır böyle eğlenmemiştik”

Müzik ve dansın hiç durmadığı vapur gezisinde kadınlar, arkadaşlarıyla birlikte keyifli anlar yaşadı. Konak Belediyesi’nin ikramlarıyla zenginleşen gezinin sonuna İzmir Marşı damgasını vurdu. Kadınlar İzmir’in simge marşını hep birlikte söyledi. Vapur gezisine katılan, Hatay Semt Merkezi Ritim ve Dans kursiyeri Jale Çıtkan, duygularını şu sözlerle ifade etti: “Nilüfer Hanım’a çok teşekkür ediyorum. Uzun zamandır böyle eğlenmemiştik, çok güzel vakit geçirdik, ikramlar, müzik, her şey harikaydı. Ekip çok güzel hazırlanmış, hepsine çok teşekkür ederiz.”

“Her şey çok güzeldi”

Konak Belediyesi’nin 18 yıllık spor kursiyeri Aynur Boduroğlu da memnuniyetini şöyle dile getirdi: “18 senedir Konak Belediyesi’nin spor etkinliklerine katılıyorum. Nilüfer Hanım’a ayrıca teşekkür ediyorum. Her şey çok güzeldi, bizi çok mutlu etti. Çok memnunuz.”

“Bizi birbirimize bağladı”

Konak Belediyesi Hatay Semt Merkezi pilates grubundan Nilgün Çetin, de teşekkürlerini ileterek, “Konak Belediyesi’nin Hatay Semt Merkezi’nde bu yıl pilatese başladım. Bu da ilk etkinliğim. Organizasyon çok başarılı. Başta Konak Belediye Başkanımız Nilüfer Hanım’a ve emeği geçenlere teşekkür ediyorum” diye konuştu. Gezi sayesinde hem eğlenip hem dinlendiklerini ifade eden Ceyhun Erdem ise “Vapur gezimiz çok güzeldi. Bizi dinlendirdi, birbirimize bağladı” dedi.

“Bu coşkuyu birlikte yaşadık”

Emekli olduktan sonra İzmir’e döndüğünü ve emeklilik günlerinde Konak Belediyesi’nin kurslarının kendisini hayata bağladığını vurgulayan Neslihan Vardar, şunları söyledi: “Emekli olduktan sonra İzmir’e döndüm. Pilates beni emeklilikte hayata bağladı. Görevli arkadaşlara teşekkür ediyorum. Bugün burada bu coşkuyu birlikte tatmaktan çok mutlu olduk. Güzel İzmir’imizi seyreylerken arkadaşlarımızla da sosyalleşme fırsatımız oldu.”

Bergama vapuru Konaklı kadınları konuk etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Gece bu saatler arasında uyanık kalmak

Gece geç saatlere kadar uyanık kalınması akneye sebep olan etkenler arasında ilk sıralarda yer alıyor. Melatonin hormonu gece 23:00 – 02:00 saatleri süresince salgılanıyor. Bu zaman diliminde, melatonin hormonu, beyin başta olmak üzere, bağ dokusunun ve cildin yenilenmesini sağlıyor. Dermatoloji Uzmanı Dr. Vildan Şengöz, sağlıklı gece uykusunun cildi içten temizlediğini ve parlaklık sağladığını, hatta en etkili cilt bakım ürünlerinden bile daha faydalı olduğunu belirtiyor. Bu saat aralığında uyanık kalmak ise cildin doğal onarım sürecini önlüyor ve akne oluşumuna zemin hazırlıyor. 

Kozmetik ürünlerini bilinçsizce uygulamak

Bilinçsizce satın alınan yıkama ve peeling ürünleri çoğu zaman cilt bariyerine zarar veriyor. Hekim olmayan kişilerin önerisiyle ürün alan, peeling gibi işlemleri sık sık ve hatalı şekilde uygulayan kişilerde en sık görülen sorun cilt pH’ının bozulması oluyor. Peeling işlemi cildin üst tabakasını aldığı için parlak görünüm sağlasa da  cildin koruyucu tabakasını zayıflatıyor. Bariyerini kaybeden cilt ise bakteriyel enfeksiyonlara açık hale geliyor ve bunun sonucunda akne gelişebiliyor. Hekim önerisi olmadan kullanılan doğal ürünler de akne oluşumunun diğer nedenlerinden. Koruyucu bariyerini kaybeden cilt bakteriyel enfeksiyonlara daha açık hale gelince, akne gelişimi kaçınılmaz oluyor. 

Siyah noktaları sıkmak

Aknenin ilk evresi genelde komedon, halk arasındaki bilinen adıyla siyah nokta oluyor. Bu lezyonların sıkılması veya koparılması, bakterilerin eklenmesiyle süreci daha da şiddetlendiriyor ve derin izlerle sonuçlanabiliyor. Bu nedenle, sadece komedon sorunu olsa bile dermatoloji uzmanına başvurulması ve hekim önerisiyle uygun cilt bakım ürünlerinin kullanılması büyük önem taşıyor. 

Vitamin ve mineral takviyelerini hatalı kullanmak

D vitamini, ferritin, folik asit, çinko ile magnezyum gibi vitamin ve mineraller cilt sağlığı açısından büyük önem taşıyorlar. D vitamini seviyesi 50’nin altına düştüğünde aknenin daha da şiddetlendiği biliniyor. Gerekli zamanlarda A vitamini ve türevleri de tedaviye eklenebiliyor. Dr. Vildan Şengöz, akne tedavisinde bu takviyelerin doğru zamanda ve doğru dozda alındığında iyileşmeyi desteklediklerini ve iz kalma riskini azalttıklarını anlatarak, “Ancak, vitamin ve mineral takviyeleri mutlaka kişiye özel değerlendirilmeli. Çünkü, yanlış veya yüksek dozda alındıklarında akne oluşumuna zemin hazırlayabiliyor” uyarısında bulunuyor.

Fazla kahve içmek

Yetişkinlerde aşırı kahve tüketimi kafeinin diüretik etkisi nedeniyle hücrelerdeki su ve minerallerin vücuttaki atılımını hızlandırıyor. Zaten yağ oranı yüksek olan cildin iyice nemini kaybetmesine ve bunun sonucunda akne oluşumuna sebep olabiliyor.  

İşlenmiş gıdalar ve şekerli besinler tüketmek

Aşırı işlenmiş ve besin değerini yitirmiş paketli gıdalar, şekerli besinler ile trans yağları içeren gıdaların yanı sıra proteinden fakir ve karbonhidrattan zengin beslenme şekli insülin direncini arttırıyor. Ciltte yağ üretimini hızlandıran insülin direnci de akne oluşumuna yol açan ve şiddetini tetikleyen önemli faktörler arasında yer alıyor.

Kızartmalar ve trans yağlara dikkat! 

Cilt sağlıklı yağlara ihtiyaç duyuyor. Zeytinyağı, ceviz, keten tohumu ve balık gibi omega-3 içeren gıdaların düzenli tüketilmeleri cilt sağlığını destekliyor. Kızartmalar ve trans yağlar ise inflamasyonu artıran ve hormon dengesini bozan etkileri nedeniyle akne oluşumuna sebep olabiliyor.

Her 5 kadından 1’i bu sorunu yaşıyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bed rotting bir tanı değil, uzadığında zararlı olabilen bir geri çekilme davranışı!

‘Bed rotting’ kavramının, özellikle son zamanlarda sosyal medyada akım şeklinde popülerleşip karşımıza çıkan, bireylerin yorganın altına saklanmış, yanında atıştırmalıkları, elinde telefonuyla saatlerce yataktan çıkmayan hali olarak tarif edilebileceğini aktaran Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Bu durum bir nevi psikolojide geri çekilme savunma mekanizmasının modern ve biraz da dijitalleşmiş bir hali.” dedi.

Klinik literatürde böyle resmi bir tanı söz konusu olmadığını, bunun daha çok bir davranış biçimi olduğunu ifade eden Beyaz, “Bu durum bir tanı olmasa da, bu davranışın bir semptom olma ihtimali olabilir. Yani kişinin dış dünyanın hızı, gürültüsü ve talepleri karşısında, bunaldığı ve yetişemediğini düşündüğü durumlarda bir çeşit rahatlama kaçınması; dış dünyadan izole bir şekilde kendini yenileme çabası gibi. Buradaki önemli husus,  kişinin rahatlayabilmek için bu eyleme yöneldikten sonra bunun uzaması onun lehine işlemeyebilir.” şeklinde konuştu.

Yatakta kalmak kişiyi daha yorgun hissettiriyorsa bu dinlenme değil, psikolojik bir alarmdır!

Yatakta uzun süre kalmanın ne zaman dinlenme ne zaman psikolojik bir sorun sinyali olarak değerlendirilmesi gerektiğine değinen Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Bu ikisi arasında önemli bir fark var ve bunu fark etmek mümkün.” dedi.

Bu farklara açıklık getiren Beyaz, şunları söyledi:

“Dinlenme, şarj olmak, yenilenmek gibidir. Bittiğinde yataktan daha enerjik, tazelenmiş vaziyette gündelik hayata dönmeye istekli kalkılır. Dinlenme bir onarım sürecidir. Ama bed rotting dediğimiz şeyde durum daha farklı. Eğer yataktan çıkıldığında ya da yatmaya devam edilirken daha yorgun, daha uyuşmuş, suçlu ve zihinsel olarak bulanık hissediliyorsa, bu artık bir dinlenme değil de bir tür kaçıştır. Yatakta geçirilen zaman keyif vermekten ziyade, zamanı öldürmeye ve düşüncelerini susturmaya yarıyorsa, burada psikolojik bir alarm çalıyor denilebilir. Vücut burada ‘baş edemiyorum’ demektedir. Yatakta keyif yapmakla, birkaç gün boyunca duş almadan yatmak arasındaki fark, niyet ve sonuçtaki duygudur aslında.”

Depresyonu besleyen bir kısır döngüye neden oluyor!

Yatakta çürüme davranışının depresyon, tükenmişlik sendromu ve anksiyete ile etkileşimi bulunduğuna dikkat çeken Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Tükenmişlik sendromunda, bu davranış bedenin iflas bayrağını çekmesidir. Öz enerji o kadar bitmiştir ki, kişi biyolojik olarak hareket edemez hale gelir.” dedi.

Anksiyetede ise yatağın bir tür sığınak gibi görüldüğünü dile getiren Beyaz, “Dış dünya tehditlerle doludur ve yorganın altı, o tehditlerin ulaşamayacağı güvenli bir liman olarak algılanabilir. Ancak en güçlü bağ depresyonla kurulur. Depresyonda olan çökkünlük hali nedeniyle kişiye kolunu kaldırmak bile büyük yük kaldırmak gibi gelir. ‘Bed rotting’, depresyonun hem bir sonucu hem de onu besleyen bir etkeni gibi. Kişi depresif olduğu için yatar, yattıkça hayatı kaçırır, hayatı kaçırdıkça daha çok depresif hisseder. Bu kısır döngü, kişiyi yavaş yavaş daha da olumsuz bir hale getirir.” açıklamasını yaptı.

Bed rotting, kişinin hayata katılım isteğinin azaldığını gösterir! 

Bed rottingin, kişinin duygusal olarak ne yaşadığının bir göstergesi olabileceğine işaret eden Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, şöyle devam etti:

“Bed rotting kavramı tanımıyla uyumlu olacak şekilde bir kimsenin günlerini yatakta geçirmesi, onun duygularını düzenleme konusunda zorlandığı anlamını taşıyabilir. Bu kavramın özünü ortaya koyan davranış, kişinin ‘duygularım o kadar yoğun ya da o kadar boş ki, onlarla yüzleşmek yerine kendimi uyuşturmayı seçiyorum’ deme şeklidir. Yani  bunu kişinin hayattan kopmaya başladığının, daha doğrusu hayata katılım gösterme isteğinde bir azalma olduğunun işareti olarak görebiliriz. Bu izole hal ile kişi yatakta kaldıkça, dış dünyadaki rolünü donduruyor gibi olur ve bu hal uzadıkça da, o rollere geri dönmek daha endişe edilesi bir hale gelir.”

Bed rotting, bir semptom olarak başlar; kontrolsüz bırakıldığında bir probleme dönüşür! 

Bed rottingin bir semptom mu, yoksa başlı başına ele alınması gereken bir problem mi olduğu konusunu değerlendiren Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Aslında her ikisinin de bir karşılığı bulunmakta. ‘Bed rotting’, günlük hayatın stresi veya tükenme gibi altta yatan bir sorunun semptomudur; bir sonuçtur. Ancak kontrolsüz bırakıldığında da, kendi başına bir problem haline dönüşebildiğini söyleyebiliriz. Çünkü uzun süre yatakta vakit geçirmek uyku hijyenini bozar, beslenme düzenine zarar verir, sosyal bağlar zayıflayabilir ve fiziksel sağlığı da bir miktar tehdit eder. Yani yangının dumanı olarak başlar ama müdahale edilmediğinde de yangının kendisi haline gelebilir. Bu yüzden terapide bunu sadece bir depresyon belirtisi olarak geçiştirmeyiz; aynı zamanda davranışsal aktivasyon teknikleriyle kırılması gereken, başlı başına zararlı bir alışkanlık döngüsü olarak ele alırız.” ifadelerini kullandı.

Sorunlardan kaçınmak onların olduğundan daha şiddetli algılanmasına neden olur!

Bed rotting eğilimi olan bireylerin öncelikle gerçekçi, basit ancak ısrarlı adımlarla başlaması gerektiğini vurgulayan Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, “Bazı kurallar belirlemeli ve buna uymaya gayret gösterilmeliler.” dedi.

Yatağın sığınılacak bir liman olmadığının altını çizen Beyaz, sözlerini şöyle tamamladı:

“Yatak sadece uyku için kullanılmalı. Film izlemek, yemek yemek ya da telefona bakmak için yatak yerine muhakkak koltuğa geçilmeli. Bed rotting hali oluyorsa da kısa süreliğine de olsa yataktan çıkaracak diş fırçalama, markete gidip gelme gibi bazı hedefler koyulabilir. Sonrasında yataktan çıkmak daha kolaylaşacaktır. Odanın karanlık veya loş olmaması sağlanmalı bu vesileyle de özellikle sabahları uyanınca güneş ışığını alabilmek, beynindeki ‘uyan’ sinyallerini tetikler ve ruh halini düzenleyen serotonin üretimini artırır. Bu öneriler işe yaramadığında, ruhsal bir çökkünlük ve beraberinde de isteksizlik baş gösterdiğinde, günlük sorumluluklar hatta kişisel hijyen ihmal edilmeye başlandığında yardım için sinyaller çalıyor demektir. Unutulmamalı ki sorunlardan kaçınmak onları olduğundan daha şiddetli bir şekilde algılamamızla sonuçlanır.” 

Dinlenme mi, kaçış mı? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Riyalin değer kaybı alım gücünü ciddi biçimde düşürdü

Sahadan sağlıklı bilgi almanın zorlaştığına ve ülkede ciddi internet kısıtlamaları uygulandığına dikkat çeken Prof. Dr. Ozan Örmeci, protestoların başlangıç noktası ve seyriyle ilgili önemli tespitlerde bulundu.

“Protestoların önce ekonomik taleplerle başladığı anlaşılıyor…”

İran’daki protestoların ilk olarak ekonomik taleplerle başladığını belirten Prof. Dr. Örmeci, “Sahadan bilgi almak kolay olmadığı ve İran’da şu sıralar internet üzerinde büyük bir kısıtlamaya gidildiği için doğru bilgilere ulaşmak zor olsa da Türkiye ve Kuzey Kıbrıs’taki İran uzmanlarıyla yaptığım görüşmeler neticesinde protestoların önce ekonomik taleplerle başladığı anlaşılıyor. Özellikle İran para birimi riyalin devalüe olması nedeniyle alım gücü ciddi biçimde düşen vatandaşlar rejime tepki göstermeye başladı.” dedi.

Ekonomik temelli başlayan tepki siyasi nitelik kazandı…

Prof. Dr. Örmeci, ekonomik temelli tepkilerin zamanla siyasi bir nitelik kazandığını vurgulayarak, “İran’daki molla rejiminin geleneksel sorunları olan kadın özgürlükleri, farklı etnik ve dini gruplarla ilişkiler ve hayat standartları düşük olan gençlerin saldırgan aktivizmi gibi temalar üzerinden gelişmiştir. Rejim başlarda silah kullanımını yasaklasa da zamanla karşılıklı şiddet kullanımı başlamış ve nitekim olaylardaki ölü sayısının 500’ü geçtiği belirtilmiştir.” diye konuştu.

Gençler ve kadınlar protestolarda her zaman ön planda

Prof. Dr. Örmeci, İran’daki protesto kültürüne dikkat çekerek, şunları söyledi:

“Yeşil Hareket dönemi ve Mahsa Amini protestolarını incelediğimizde, daha ziyade gençler ve kadınların İran’daki protestolara çok yoğun olarak katıldıkları ve olaylar organize olmasa da genel rejim memnuniyetsizliği nedeniyle patlamaya hazır bir kitlenin İran’da sürekli var olduğu bilinmektedir. Bu defa bu geleneksel muhalif gruplara ekonomik zorluklardan bıkan esnaflar da eklenince, olayların kısa sürede büyümesi zemin kazanmış ve gösteriler daha geniş katılıma sahne olmuştur. Ayrıca göstericilerin sosyal medya platformlarını kullanarak haberleştikleri ve organize oldukları anlaşılınca, bu yönde büyük kısıtlamalara gidilmiş ve İran’daki muhaliflere destek olmak amacıyla Amerikalı iş insanı Elon Musk, Starklink uydularını göndermiştir. Zamanla devletin tedbirleri nedeniyle İran’ın tüm internet erişimi kesilmiştir. Bu bağlamda, elbette yabancı devletlerin kışkırtmaları da bu tarz süreçlerde etkilidir ki İsrail ve ABD’nin İran içerisinde operasyonlar yapabildiğine kısa süre önce tanıklık etmiştik.”

Köklü devlet geleneğine sahip İran’da rejimin yıkılması o kadar da kolay değil!

İran rejiminin, başlarda yumuşak tepkilerine karşın giderek sertleşmeye başladığını ve şiddet kullanan göstericileri şiddetle bastırma amacında olduğunu ifade eden Prof. Dr. Örmeci, “Bu, tüm rejimlerde olduğu gibi otoriter bir yönetim sistemi olan İran’da da geçerli bir durum olup, devlet otoritesinin iç dinamikler nedeniyle kendiliğinden kaybolması ve rejimin yıkılması-Tahran’ın sahip olduğu köklü devlet geleneği nedeniyle-o kadar da kolay değildir. Ancak elbette ABD ve İsrail gibi dış güçlerin doğrudan müdahalesi durumunda olaylar farklı bir yönde gelişebilir.” ifadesinde bulundu.

Rejim meşruiyeti sarsılıyor ancak tamamen kaybolmuş değil

Protestoların rejimin meşruiyeti üzerindeki etkisini de değerlendiren Prof. Dr. Örmeci, “Rejim, daha ziyade yolsuzluk, ekonomik kaynakların verimsiz kullanımı, yasakçılık, adam kayırmaya dayalı liyakatsizlik düzeni, beceriksizlik ve ABD gibi tehlikeli büyük devletlerle iyi ilişkiler kuramaması nedeniyle İran halkını zora sokması gibi temalar üzerinden şiddetle eleştirilmektedir. İran halkında protesto ve isyan kültürü çok güçlü olup, 1979’da bundan istifade eden İslamcılar, şimdi bundan yakınmaktadırlar. Protestolar rejimin meşruiyetini ciddi anlamda sarsmakta, ancak meşruiyetin kaybolduğuna dair henüz elde somut bir veri bulunmamaktadır. Çünkü devletin tüm ideolojik aygıtlarıyla yaklaşık 50 yıldır Şahlık anti-propagandasına maruz kalan İran halkının sıfırdan yeni bir ezbere alışması kolay değildir.” dedi.

ABD algısı İran’da değişiyor

ABD’nin olası müdahalesinin protestolara etkisine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Örmeci, “ABD, özellikle de Donald Trump yönetimi, rejimin propaganda çabaları sonucunda İran’da aslında geleneksel bir nefret objesi, hatta Humeyni’nin deyimiyle ‘büyük şeytan’ iken, son yıllarda ülkedeki sosyoekonomik, siyasal ve güvenlik sorunlarının derinleşmesi neticesinde özellikle gençlerin sıcak baktığı bir dış güç haline gelmeye başlamıştır. Keza devrik Şah Pehlevi’nin oğlu Rıza Pehlevi’ye verilen dış ve iç desteğin de son dönemde arttığı görülmektedir. Batı’nın açıklamalarına İran’dan erişim sınırlı olsa da İran’ın yurt dışında yaşayan büyük bir diaspora topluluğunun olması ve bunların genelde rejim karşıtı olması sebebiyle dışarıdaki tepkiler içeriye de kanalize olmaktadır.” şeklinde konuştu.  

Rejim değişimi zor, istikrarsızlık devam edebilir

Protestoların rejim değişimiyle sonuçlanmasının kısa vadede zor olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Örmeci, şu değerlendirmede bulundu:

“Bu protestoların İran’da rejimi değiştirip değiştiremeyeceğini öngörmek için yeterince somut bilgi ve veri yoktur. Ancak önceki deneyimler temelinde, rejimin yerinde kalacağı ve protestoların hem güvenlik güçlerince bastırılma hem de sönümlenme yoluyla zaman içerisinde cılızlaşacağını öngörebilirim. Bu ise kuşkusuz, İran’ın sorunlarının çözüldüğü anlamına gelmemekte ve ülkenin istikrarsız yönetiminin devam edeceğine delalet etmektedir. Tahran’ın bu konuda aşama yapabilmesi için ABD yaptırımlarının en azından bir bölümünden kurtulması, bunun için de nükleer programı yerine kalkınmaya odaklanması gerekmektedir.”

“Rejimin reform yoluyla dönüşümü Ankara açısından daha kabul edilebilir bir seçenek”

İran’ın öncelikle yaptırımlardan kurtulması ve kalkınmaya odaklanması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Örmeci, “Yine rejimin kadın giyimi, gençlerin yaşamları gibi konularda daha özgürlükçü bir tavır alması yerinde olabilir. Ancak bu tarz sert ideolojilere dayalı rejimler, ilginçtir ki taviz verdikçe yıkılma sürecine de girebilirler. Bu nedenle, Çin’deki 1980’ler deneyimi de göz önünde tutulursa, olayların günlük yaşamı bozduğu bir zamanlamada asayiş ve güvenliğin sağlanması ve sonrasında da kalkınma sürecinin başlatılması yerinde olacaktır. Türkiye açısından da İran’daki gelişmeler kritik mahiyette olup, rejimin devrim yerine reform yoluyla dönüşümü Ankara açısından daha kabul edilebilir bir seçenektir. Ancak bu reformların toplumla bağlantı kuracak olan gerekli sivil toplum kanallarının olmadığı bir ortamda gerçekleştirilmesi de kolay bir iş değildir.” şeklinde sözlerini tamamladı.

İran’da çözüm, sertlik değil reform! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Teknolojiyi kullanmada öncü belediyelerden olan Torbalı Belediyesi, dijital belediyecilik alanında önemli bir adım daha attı. Torbalı Belediye Başkanı Övünç Demir’in öncülüğünde hayata geçirilen Smart Torbalı vizyonu kapsamında geliştirilen E-Ruhsat Sistemi, düzenlenen lansmanla kamuoyuna tanıtıldı. Lansmana mimarlar, inşaat, makine, elektrik ve harita mühendisleri, yapı denetim firmaları, müteahhitler, şantiye şefleri ile meslek odalarının temsilcileri katıldı.

“BU SİSTEM BİR YÖNETİM ANLAYIŞIDIR”

Tanıtım toplantısında konuşan Başkan Demir, Torbalı’nın yalnızca büyüyen değil, aynı zamanda teknolojiyi yöneten ve geleceği planlayan bir kent olduğunu vurguladı. Demir, E-Ruhsat Sisteminin yalnızca bir yazılım değil, Torbalı Belediyesi için yeni bir yönetim anlayışının somut göstergesi olduğunu ifade etti. Öte yandan yeni sistemle birlikte yapı sahipleri ve proje müellifleri, dünyanın her yerinden aynı platform üzerinden işlemlerini gerçekleştirebilecek. Fiziki başvuru, evrak taşıma ve sıra bekleme uygulamaları tamamen sona ererken, tüm süreçler SMS ve e-posta bildirimleriyle anlık olarak takip edilebilecek.

RUHSAT SÜRELERİ KISALIYOR, BÜROKRASİ AZALIYOR

E-Ruhsat Sistemi sayesinde ortalama ruhsat süresi 30–45 günden 5–15 güne düşerken, yüzde 65 oranında zaman tasarrufu sağlanacak. Fiziksel evrak kullanımı tamamen kaldırılarak yüzde 100 kâğıt tasarrufu elde edilirken, arşiv alanında da yüzde 95 oranında kazanç sağlanması hedefleniyor. Ayrıca personel başına günlük işlem kapasitesi üç katına çıkarken, hatalı başvuru oranı yüzde 5’in altına inmiş olacak. Sistemin e-Devlet ile tam entegre şekilde çalıştığı ifade edilirken, raporlama süreçlerinin de artık gerçek zamanlı olarak yapılabileceği belirtildi. Yaklaşık bir yıllık hazırlık sürecinin ardından hayata geçirilen E-Ruhsat Sistemi, mimarlar, mühendisler, müteahhitler, şantiye şefleri ve yapı denetim firmaları tarafından mesai saatleri içerisinde aktif olarak kullanılabilecek.

“ZAMAN EN KIYMETLİ KAYNAĞIMIZ”

Öte yandan Smart Torbalı Mobil Uygulamasının da son test aşamasına geldiğini ve çok yakında hizmete sunulacağını açıklayan Torbalı Belediye Başkanı Övünç Demir, “Göreve geldiğimiz günden beri ciddi anlamda teknolojiye yatırım yapıyoruz. Birçok yazılımı da kendimiz hazırlıyoruz. Bugün en önemli şey zaman; sizlerin işlemlerini daha hızlı gerçekleştirebilmesi için bu uygulamaya geçiyoruz. Sistemimiz sizlerle sürekli görüş alışverişi içerisinde yenilenecek. Tüm dijital belediyecilik hizmetlerine www.torbali.bel.tr adresi üzerinden erişilebilecek. Sistem şu anda aktif olarak kullanıma açık olup, 1 Şubat’a kadar kayıt süreci devam edecek. 1 Şubat itibarıyla ise ruhsat işlemleri tamamen dijital ortamda yürütülecek. Bu dönüşümle birlikte daha hızlı, daha şeffaf ve daha güçlü bir kent hedefiyle dijitalleşme çalışmalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz” dedi. Başkan Demir’in konuşmalarından sonra proje paydaşı olan firmanın yöneticileri, sistemin nasıl çalıştığını anlatarak, katılımcılardan gelen soruları yanıtladı.

Torbalı Belediyesi’nden Dijital Devrim: E-Ruhsat Dönemi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Olgunlaşmamış kişiliklerde öç alma davranışı baskın

İnsanların kendilerini kötü hissettiren bir olay veya kişiye karşı öç alma, kaçınma ya da affedicilik gibi üç farklı tepki geliştirebildiğini söyleyen Prof. Dr. Nevzat Tarhan, “Olgunlaşmamış kişiliklerde öç alma davranışı baskındır. ‘Bana yaptıysa ben de yaparım’ şeklinde bir tepki oluşur. Zayıf ve kaçıngan kişiliklerde ise kişi olaydan uzaklaşır, izolasyona gider. Bu iki uç da ruhsal dengeyi bozar. Oysa affedicilikte kişi olayı analiz eder, ‘Ne kadarından ben sorumluyum ne kadarından değilim?’ diye düşünür ve süreci kabullenmeye çalışır.” dedi.

Affedememek biyolojik bir yük oluşturur

Affetmenin yalnızca psikolojik bir süreç olmadığını, aynı zamanda bağışıklık sistemini güçlendiren nörobiyolojik bir etki yarattığını belirten Prof. Dr. Tarhan, “Kin, öfke, nefret, kıskançlık, düşmanlık gibi duygular beyindeki ‘beş karanlık atlı’dır. Bu duygular aktifleştiğinde beyinde asidik kimyasallar salgılanır. Bu durum bağışıklık sistemini zayıflatır, stres hormonlarını artırır. En çok mide ve bağırsak sistemi etkilenir, depresif kişilerde cilt rahatsızlıkları görülür. Kronik stres, uzun vadede kanser gibi ciddi hastalıkların zeminini hazırlar.” diye konuştu.

Affetmemek kibirdir

Bazı kişilik yapılarının affetmeye dirençli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, narsistik ve paranoyak eğilimli bireylerin en çok affedemeyen gruplar arasında yer aldığını belirtti. Prof. Dr. Tarhan, “Affetmemek kibirdir. Narsistik kişilik bozukluğu olan kişiler eleştiriyi haksızlık gibi algılar, kin tutar, unutmamakla övünür. Onlar için affetmek zayıflıktır. Ancak bu kişilerde kronik stres çok fazladır ve bu kadar zihinsel yükle uzun yaşamak mümkün değildir. Paranoyak kişilikler de benzer şekilde kendilerine yöneltilen eleştirileri tehdit gibi algılarlar. Bu kişiler unutamaz, affedemez, hep hesap tutar. ‘Deve kini’ denilen bu durum ilişkileri bozar, güveni yok eder.” ifadesinde bulundu.

Affetmek mümkün değilse kabullenmek gerekir

Prof. Dr. Tarhan, özellikle ihanet, aldatma veya adaletsizlik gibi olaylarda affetmenin her zaman mümkün olmadığını ancak kişinin “radikal kabullenme” yoluyla zihinsel yükünü hafifletebileceğini ifade ederek, “Bazen karşı taraf özür dilemez, affedilecek bir durum da yoktur. Bu durumda kişi ‘Evet, haksızlığa uğradım. Affedemiyorum ama kabulleniyorum’ diyebilir. Bu, duygusal bir kapanıştır. Kişi olayı kutuya koyar, rafa kaldırır ve hayatına devam eder. Böylece affetmeden de unutmayı başarabilir.” şeklinde konuştu.

Çocuklukta yaşanan adaletsizlik travma bırakır

Prof. Dr. Tarhan, çocuklukta yaşanan haksızlıkların bireyin yaşamı boyunca kalıcı izler bıraktığını ifade ederek, “Bir olayda, dövülen bir çocuk karakola götürülüyor ve döven kişi rütbeli biri olduğu için çocuk ondan özür dilemeye zorlanıyor. Çocuk altını ıslatmış halde el öptürülüyor. Bu olay çocuğun zihninde fotoğraf gibi kalır. Ancak ilerleyen yıllarda bu çocukta haksızlığa karşı güçlü bir duyarlılık gelişebilir. Travma bazen kişilik olgunlaşmasını da tetikleyebilir.” diye konuştu. 

Affetmek kişiyi özgürleştirir

Prof. Dr. Tarhan, affetmenin kişiyi hem ruhsal hem de bedensel anlamda özgürleştirdiğini belirterek, “Affetmek, geçmişin zincirlerinden kurtulmak demektir. Kişi affettiği zaman kendini özgürleştirir. Affetmeyen kişi ise geçmişte yaşadığı olayın mahkûmu olur. Olay bitmiş olsa bile zihin onu yeniden yaşar. Bu nedenle affetmek, bir erdem olmanın ötesinde, kişinin kendi sağlığına yaptığı en büyük yatırımdır.” ifadesinde bulundu.

Affetmenin antidepresan etkisi var

Affetmenin yalnızca ilişkileri onarmadığını, aynı zamanda kişinin psikolojik yükünü hafiflettiğini ifade eden Prof. Dr. Tarhan, affetmenin beyindeki antidepresan etkisine dikkat çekti. Prof. Dr. Tarhan, “Affeden kişi kendi içindeki yükü atar, özgürleşir. Sosyal bağlanma teorisine göre affetme, güven ilişkisini yeniden kurar ve sosyal bağları güçlendirir. Psikolojik olarak da kişinin kaygısını ve depresif yükünü azaltır.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, affetmeyi başaramayan kişilerde çözülmemiş yas ve tamamlanmamış travma belirtileri görüldüğünü söyleyerek, “Kişi affedemediğinde, travmayı yeniden ve yeniden yaşar. Bu, beyinde açık kalmış bir dosya gibidir. Kapatılmadığı sürece zihni yavaşlatır, kişiyi duygusal olarak tüketir.” ifadesinde bulundu.

Affetmek sadece karşı tarafı bağışlamak anlamına gelmiyor

Affetmenin yalnızca karşı tarafı bağışlamak değil, aynı zamanda radikal kabullenme ve kendini affetme süreci olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Kişinin kendini affedebilmesi için önce öz farkındalığı olması gerekir. Eğer kişi her olayı başkasına bağlıyorsa, hep ‘o hata yaptı, o özür dilesin’ diyorsa, affetme sürecini tamamlayamaz. Oysa olayı analiz edip kendi payını görebilen kişi, travmayı fırsata dönüştürmeyi başarabilir.” diye konuştu.

Affetmenin ilişkilerde uzlaşmayı ve yeniden yapılanmayı da kolaylaştırdığını dile getiren Prof. Dr. Tarhan, “Bir ilişkiye yatırım yapılırsa, affedicilik sayesinde nefretin sevgiye, kırgınlığın güvene dönüşmesi mümkündür. Bu, duygusal regülasyonun bir sonucudur.” dedi.

Affetme sürecinde samimiyetin nörobiyolojik etkisine de dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Samimiyetin nörobilimi var. Ayna nöronlar, duygusal okuryazarlığımızı yönetir. Empatisi yüksek kişiler karşısındakini hisseder. Ancak aşırı empati, kişinin benlik saygısını düşürür. Benlik algısı çok düşerse depresyon, çok yükselirse narsisizm gelişir. Bu dengeyi kurabilen kişiler, sağlıklı bağlar oluşturur.” şeklinde konuştu.

Affetmenin bir yönü de öz şefkat

Prof. Dr. Tarhan, affetmenin kişide duygusal kırılganlık oluşturduğunu ancak bu kırılganlığın doğru yönetildiğinde travmayı çözümlemenin en etkili yolu olduğunu dile getirerek, “Affedemeyen kişi, geçmişle şimdi arasındaki duygusal dosyayı kapatamaz.” ifadesinde bulundu.

Affetmenin bir yönünün de öz şefkat olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, “Kişi haksızlığa uğradığında hemen kendini suçlama eğilimindeyse, öz şefkat geliştirmemiştir. Öz şefkatte ‘ortak insanlık değeri’ vardır. Hatasız insan yoktur. Hata yapabilirlik insana özgüdür. Kişi ‘Bu hata bana ne öğretti?’ diyebilirse, tehdit boyutunu değil fırsat boyutunu görür. Hatalarını dönüştürebilen kişiler, olumsuz duyguları olumluya çevirebilir.” diye konuştu.

Kişi olayı zihninde sürekli yaşarsa, kortizol salgısı artıyor

Affedemeyen kişilerin çoğunun geçmişten getirdiği duygusal yükleri ilk karşılaştığı olaylara yansıttığını anlatan Prof. Dr. Tarhan, “İnsan trafikte orantısız öfkeleniyorsa, sırtında duygusal çöpler taşıyor demektir. Birikmiş öfkesini, ilk karşısına çıkan kişiye boşaltıyor. Linç kültürünün psikolojisi de budur.” dedi.

Affetmemenin bedensel etkilerine de değinen Prof. Dr. Tarhan, “Kişi olayı zihninde sürekli yaşarsa, kortizol salgısı artar. Beyin ACTH salgılayarak böbreküstü bezini uyarır. Kortizol pompalanır, vücut savaş haline girer: damar direnci artar, kaslar kasılır, tansiyon yükselir. Bazı insanlar kaç tepkisi verir, damarlar gevşer, tansiyon düşer. Hatta ani stres şokuyla ölen insanlar bile vardır. Adli tıpta travma izi bulunmayan ölümler, çoğu zaman kortizol fırtınasına bağlı olur.” şeklinde konuştu.

Affedicilik cinsiyete göre farklılaşıyor…

Cinsiyetler arasında affediciliğin biyolojik temellerine dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Kadın ve erkek stres altında farklı hormonlar salgılar. Kadında oksitosin salgısı artar, bu da sakinlik ve şefkat oluşturur. Erkekte vazopressin salgısı artar, damarları sıkar, liderlik ve sahiplenme davranışını tetikler. Kadın iç ilişkilerde, erkek dış ilişkilerde daha travmatiktir. Bu genetik roller, affedicilik farklarını da açıklar.” ifadesinde bulundu.

Affedicilik, intikam ve kaçınma arasında bir denge

Prof. Dr. Tarhan, yok saymanın affediciliğin bir savunma biçimi olduğunu belirterek, “Uzaklaşmak kaçınma davranışıdır. Eğer kişi ‘Bu kişi üzülmeye bile değmez’ diyorsa, bu bir travma çözümüdür. Ama kişi olayı sürekli düşünüyorsa, o artık izolasyondur. Affedicilik, intikam ve kaçınma arasında bir dengedir. İntikam toplumu yıkar, sosyal ilişkileri bozar. Kişi öfkesini günlerce yaşatırsa en büyük zararı kendine verir.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, affetmenin aynı zamanda sevgi ve değer temelli bir mesaj taşıdığını söyleyerek, “Affetmek, ‘Sen benim için önemlisin, değerlisin’ mesajıdır. Karşısındaki kişi empati yapabiliyorsa, bu bağları güçlendirir. Ancak merhamet ve utanma duygusu zayıf kişiler affedemez. Karşısındakine acı çektirmekten haz alırlar.” diye konuştu.

Son yıllarda affediciliğin yalnızca ahlaki veya dini bir konu olmaktan çıkarak nörobilimsel bir çalışma alanına dönüştüğünü vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, “Affetme, sadece manevi ya da felsefi bir kavram değil; nörobiyolojik bir süreçtir. Beynin stres sistemini düzenler, kortizol salınımını dengeler. Son 10 yılda affedicilikle ilgili çok sayıda bilimsel yayın çıktı. Çünkü artık biliyoruz ki, affetmek ruhu değil, bedeni de iyileştiriyor.” ifadesinde bulundu.

Affedicilik hem aile hem de toplum düzeyinde öğrenilen bir erdem

Affediciliğin hem aile hem de toplum düzeyinde öğrenilen bir erdem olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Nasıl ki aile içinde anne-baba affedici ise, çocuk da bunu rol model alır. Aynı durum toplum için de geçerlidir. Lider affedici ise toplum affedicidir, lider kinciyse toplum da kinci olur.  Yani affedicilik de sahtecilik de bulaşıcıdır. Toplumsal değerlerin şekillenmesinde rol model kişilerin büyük etkisi vardır.” dedi.

Affetmek nasıl özgürleştirir? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

4 Ocak 2026 Pazar günü düzenlenen törene, Ayla Algan’ın kızı Sevi Algan, Erol Babaoğlu, sanatçılar Uğurtan Atakan ve Betül Kızılok Bavli’nin yanı sıra sanatçının dostları, sevenleri ve öğrencileri katıldı.

Ayla Algan’ın kabri başında toplanan ailesi, dostları ve sanatçı arkadaşları onunla yaşadıkları anılarını paylaştılar.

Çorbasını İçmeyen Yoktur

Kızı Sevi Algan, Beklan Algan ve Ayla Algan’ın gündelik yaşantının üzerinde bir ev ve sanat hayatı olduğunu söyledi. Evdeki büyük masanın üzerinde genelde tiyatro ve sanata dair kitapların olduğunu ve sanat konuşulmadan o masanın üzerinde herhangi bir şey yenmediğini ifade etti. Sevi Algan, “Muhsin Ertuğrul’dan kalma bir sini vardı. Muhsin hocadan kalan her şeye özen gösterir önem verirlerdi. O sininin etrafında toplanır yemeklerimizi yerdik. Bizim eve gelenler de aynı sininin etrafında toplanırdı. Eve gelenler mutlaka o sinide bir çorba içmişlerdir” dedi. Aynı zamanda evlerinde iki ustanın birlikte hep sanattan, tiyatrodan konuştuğunu, kendisinin de böyle bir evde büyüdüğünü ifade etti.

İnsan Sarrafıydı

Uğurtan Atakan, Ayla Algan’ın “İnsan sarrafı” olduğunu dile getirdi. Törene katılan ve katılmayan birçok insanın hayatına dokunan, onlarla yaş farkı gözetmeksizin ortak heyecanı, duyguyu ve düşünceyi paylaşan Ayla Algan, insanlarla kurduğu iletişimde özenliydi. Herkesin ilgi alanlarını bilir, merak eder, onları yüreklendirir ve desteklerdi. Herkes Ayla Algan’ın iyi bir insan olduğunu, kendi hayatlarında olumlu anlamda her zaman destek gördüklerini ifade etti.

Yeni Öğrendiğini Hemen Kullanırdı

Erol Babaoğlu, Ayla Algan’ın meraklı bir insan olduğunu, yeni öğrendiği bir şeyi hemen kullandığını ifade etti. TEMA Vakfı’ndan tiyatroya eğitim için geldiklerini, o zaman TAL’de az sayıda katılımcıyla bir seminer gerçekleştirildiğini anlattı. Bu seminerde, toprak erozyonundan bahsedildiğini ve bir zaman toprak kalmadığı için insanların cenazelerini kayaların içine gömdüklerinden bahsedildiğini anlattı. Ayla Algan’ın bu bilgiyi, Kenan Işık’ın yönettiği Aşk Hastası’ndaki rolünde, bir anda doğaçlamayla rolüne dahil ettiğini söyledi.

Sevdiklerini Arardı

Törende, pandemi zamanında rehberindeki sevdiklerini arayıp, “bir ihtiyacınız var mı?” diye sorduğu anlatıldı. Ayla Algan, iyi insan olarak, hayattayken birçok insanın yaşamına olumlu anlamda değmiş, onlarla üstenci değil adeta akran ilişkisi geliştirmişti. Onun sohbetinde bulunmak, sevgi dolu gözleriyle, kocaman tebessümüyle ve çocuksu merakıyla, her zaman insanı kendisini keşfettiği bir yolculuğa çıkarırdı. Onun rehberinde kaydının olması, her zaman aranacağın ve aradığın anda da şefkat dolu bir sesle konuşacağın anlamına gelirdi.

Törenin sonunda mezara çiçek bırakıldı.

Ayla Algan Vefatının 2. Yıl Dönümünde Kabri Başında Anıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bilişsel performans çok boyutlu bir süreçtir ve beslenme bu sürecin yalnızca bir parçası!

Beslenme ve içecek tercihlerinin, bilişsel işlevleri tek başına belirleyen unsurlar olmadığına dikkat çeken Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, “Daha çok beynin çalıştığı genel fizyolojik zemini etkilerler. Kan şekeri dengesi, sıvı alımı ve bedenin uyarılma düzeyi; dikkat ve zihinsel sürdürülebilirlik üzerinde dolaylı bir rol oynar.” dedi.

Bu etkilerin genellikle kısa süreli ve kişiden kişiye değişkenlik gösterdiğini aktaran Alp, “Sağlıklı bireylerde, tek bir içeceğin hafıza ya da üst düzey bilişsel işlevleri kalıcı biçimde güçlendirmesini beklemeyiz. Bilişsel performans çok boyutlu bir süreçtir ve beslenme bu sürecin yalnızca bir parçasıdır.” şeklinde konuştu.

‘Zihni keskinleştirme’ algısı, geçici bir uyanıklık hissini yansıtıyor!

‘Zihni keskinleştirme’ ifadesinin bilimsel bir kavramdan ziyade gündelik bir betimleme olduğunu kaydeden Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, “Nörobilimsel açıdan bu tür içeceklerin oluşturduğu etki çoğu zaman dikkat sistemlerinde geçici bir uyanıklık artışıyla sınırlıdır. Bu durum, bilişsel kapasitenin artmasından çok, mevcut zihinsel durumun daha belirgin hissedilmesiyle ilişkilidir.” dedi.

Kişinin kendini daha ‘açık’ hissetmesinin, her zaman ölçülebilir bir performans artışı anlamına gelmeyebileceğini ifade eden Alp, bu tür ifadelerin bilimsel dikkatle ele alınması gerektiğini söyledi.

Pancar suyunun zihinsel performansa etkisi fizyolojik ve öznel algılarla ilişkili! 

Son dönemde pancar suyunun zihinsel performansla ilişkilendirilmesine değinen Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, “Pancar suyu ile zihinsel performans arasındaki ilişki, doğrudan bilişsel süreçlerden ziyade fizyolojik mekanizmalar üzerinden ele alınır.” dedi.

Pancar suyu içeriğinde yer alan bileşenlerin damar genişlemesini desteklemesinin, beyin kan akışı üzerinde dolaylı bir etki meydana getirebileceğine işaret eden Alp, şöyle devam etti:

“Ancak bu durum, bilişsel işlevlerin otomatik olarak güçlendiği anlamına gelmez. Mevcut araştırmalar, bu etkinin daha çok genel uyanıklık ve bedensel enerjiyle ilişkili olabileceğini düşündürüyor. Bu nedenle pancar suyunun bilişsel etkileri sınırlı ve dolaylıdır.

Pancar suyu sonrası bildirilen ‘zihinsel açılma’ hissi çoğu zaman öznel bir deneyimi yansıtır. Uyanıklık artışı, bedensel farkındalık ve beklenti bu algının oluşmasında etkili olabilir. Nöropsikolojik açıdan gerçek bilişsel değişim, standart testler ve nesnel ölçümlerle değerlendirilir. Kişinin kendini daha iyi hissetmesi, bilişsel işlevlerin gerçekten güçlendiği anlamına gelmeyebilir. Bu nedenle öznel deneyim ile ölçülebilir bilişsel değişim arasındaki ayrım önemlidir.”

Gerçek bilişsel güçlenme öğrenme, tekrar ve nöroplastisite süreçlerini içerir!

Kısa süreli dikkat artışının, beynin uyarılma düzeyindeki geçici bir yükselmeyle ilişkili olduğunu dile getiren Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, “Bu durum genellikle anlık performansı etkiler ve kalıcı değildir. Gerçek bilişsel güçlenme ise öğrenme, tekrar ve nöroplastisite süreçlerini içerir.” dedi.

Tekil uyaranlar ya da içeceklerin çoğunlukla ilk grupta yer aldığını aktaran Alp, “Bu ayrım, bilişsel etkileri doğru yorumlayabilmek açısından önem taşır. Zihinsel uyarılma oluşturan içecekler her bireyde aynı etkiyi göstermeyebilir. Kaygı bozukluğu, panik atak ya da dikkat düzenleme güçlüğü olan kişilerde bu tür etkiler rahatsızlık hissini artırabilir. Aşırı uyarılma, odaklanmayı kolaylaştırmak yerine zorlaştırabilir. Beynin verimli çalışması, her zaman daha fazla uyarılmayla sağlanmaz. Bu nedenle bireysel farklılıkların göz önünde bulundurulması gerekir.” açıklamasını yaptı.

Bilişsel verimlilik çoğu zaman dışsal bir destekten çok, içsel düzenlemeyle ilişkili!

Zihinsel berraklığı destekleyen temel unsurların düzenli uyku, stresin yönetilebilmesi ve dikkat yükünün dengelenmesi olduğunu vurgulayan Klinik Psikolog Zeynep Betül Alp, “Uyku sürekliliği, özellikle bellek ve yürütücü işlevler için belirleyicidir.” dedi.

Gün içinde zihinsel molalar verebilmenin ve dikkat bölünmelerini azaltmanın da bilişsel verimi desteklediğinin altını çizen Alp, sözlerini şöyle tamamladı:

“Fiziksel hareket ve günlük rutinler, beynin düzenleyici sistemlerine katkı sağlar. Bu alışkanlıklar, tekil içecek etkilerinden çok daha kalıcıdır. Zihinsel berraklık arayışında öncelikle kişinin kendi zihinsel ritmini tanıması önerilir. Dikkatin ne zaman düştüğünü ve bunun hangi koşullarda gerçekleştiğini fark etmek önemlidir. Kısa vadeli çözümler yerine, zihinsel yükün nasıl dağıtıldığına odaklanmak daha sürdürülebilir sonuçlar sağlar. Bilişsel verimlilik çoğu zaman dışsal bir destekten çok, içsel düzenlemeyle ilişkilidir. Bu farkındalık, uzun vadede zihinsel performansı daha sağlıklı bir biçimde destekler.”

Zihni besinler değil, alışkanlıklar güçlendiriyor! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Tedavi edilmezse kalıcı hasara yol açabilir!

Eklem içinde gelişen iltihaplanma durumu genel olarak “artrit” şeklinde adlandırılıyor. En sık görülen kronik artrit nedeni ise; ‘’Jüvenil idiopatik artrit’’ olarak bilinen çocukluk çağının iltihaplı eklem romatizmasıdır. Çocuklarda görülen iltihaplı romatizmal hastalıklar, bebeklik döneminden ergenliğe kadar her yaşta ortaya çıkabiliyor. Bu hastalıkların gelişiminde genetik yatkınlık, bağışıklık sisteminin düzensiz çalışması ve bazı enfeksiyonlar gibi çevresel tetikleyiciler rol oynayabiliyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, eklem içinde devam eden iltihabın zamanında tedavi edilmemesi durumunda, eklem zarı ve çevre dokularda geri dönüşü olmayan hasarlar gelişebileceğine dikkat çekerek, “Tedavi geciktiğinde eklemlerde kalıcı şekil bozuklukları, yürüme güçlüğü ve büyüme çağındaki çocuklarda bacak boyu uzunluk farkları gibi ciddi sorunlarla karşılaşabiliyoruz. Bu nedenle erken tanı, eklem hasarının kalıcı hale gelmesini önlemede hayati öneme sahiptir” diye konuşuyor. 

Eklemde şişlik varsa, zaman kaybetmeyin!

Çocuklarda iltihaplı romatizmal hastalıklar tek bir belirtiyle ya da  birden fazla bulgunun birlikte görülmesiyle ortaya çıkabiliyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, aşağıdaki belirti ve bulgulardan bir veya birkaçı eklem ağrısına eşlik ediyorsa, ‘Nasıl olsa geçer’ düşüncesiyle zaman kaybedilmemesi gerektiği uyarısında bulunuyor. 

• Eklem üzerinde şişlik
• Eklem üzerinde sıcaklık artışı, bazen kızarıklık
• Özellikle sabahları görülen eklem tutukluğu ve hareket ettirmede zorluk
• Topallama veya yürüyüşte bozulma
• Ağrı veya hareket kısıtlılığı nedeniyle oyun oynamaktan ve günlük aktivitelerden kaçınma

Büyüme ağrısı mı, iltihaplı romatizma mı?

Büyüme ağrıları ile iltihaplı romatizmal hastalıklara bağlı eklem ağrıları arasındaki en önemli farklar; ağrının zamanı ve eşlik eden belirtiler oluyor.

• Büyüme ağrıları genellikle akşam veya gece saatlerinde ortaya çıkıyor
• Eklemde şişlik, kızarıklık veya ısı artışı olmuyor
• Sabahları çocuk tamamen rahatlamış olarak uyanıyor

İltihaplı romatizmaya bağlı eklem ağrılarında ise tablo farklı oluyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, bu farkı şöyle açıklıyor: “İltihaplı romatizmal hastalıklarda ağrı genellikle sabah saatlerinde daha belirgindir. Eklem ağrısına sıklıkla şişlik, eklem üzerinde sıcaklık artışı ve sabahları belirgin tutukluk eşlik eder. Çocuklar sabah yataktan kalkmakta zorlanabilir ve gün içinde hareket etmekte güçlük yaşayabilir.” 

Tedaviyle sağlıklı bir gelecek mümkün!

Çocuklarda iltihaplı romatizmal hastalıkların tanısı; ayrıntılı fizik muayene, kan testleri ve gerektiğinde ultrason veya manyetik rezonans (MR) gibi görüntüleme yöntemleriyle konuluyor. “Amacımız, eklem içindeki iltihabı tamamen kontrol altına alarak ağrıyı ve hareket kısıtlılığını ortadan kaldırmak, eklem fonksiyonlarını korumaktır” diyen Doç. Dr. Ferhat Demir, sözlerine şöyle devam ediyor: “Birinci, ikinci basamak tedaviler ile hastalığı hızlıca söndürüp, çocuğumuzun normal hayata en hızlı şekilde dönmesini sağlayabiliyoruz. Günümüzde kullanılan modern ve hedefe yönelik tedavilerle, dirençli hastalarda bile son derece başarılı sonuçlar elde ediyoruz. Uygun tedavi ile çocuklar okullarına devam edebilmekte, spor yapabilmekte ve yaşıtları gibi tamamen sağlıklı, aktif bir yaşam sürdürebilmektedir.” 

Çocuklarda eklem ağrısına dikkat! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Tedavi edilmezse kalıcı hasara yol açabilir!

Eklem içinde gelişen iltihaplanma durumu genel olarak “artrit” şeklinde adlandırılıyor. En sık görülen kronik artrit nedeni ise; ‘’Jüvenil idiopatik artrit’’ olarak bilinen çocukluk çağının iltihaplı eklem romatizmasıdır. Çocuklarda görülen iltihaplı romatizmal hastalıklar, bebeklik döneminden ergenliğe kadar her yaşta ortaya çıkabiliyor. Bu hastalıkların gelişiminde genetik yatkınlık, bağışıklık sisteminin düzensiz çalışması ve bazı enfeksiyonlar gibi çevresel tetikleyiciler rol oynayabiliyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, eklem içinde devam eden iltihabın zamanında tedavi edilmemesi durumunda, eklem zarı ve çevre dokularda geri dönüşü olmayan hasarlar gelişebileceğine dikkat çekerek, “Tedavi geciktiğinde eklemlerde kalıcı şekil bozuklukları, yürüme güçlüğü ve büyüme çağındaki çocuklarda bacak boyu uzunluk farkları gibi ciddi sorunlarla karşılaşabiliyoruz. Bu nedenle erken tanı, eklem hasarının kalıcı hale gelmesini önlemede hayati öneme sahiptir” diye konuşuyor. 

Eklemde şişlik varsa, zaman kaybetmeyin!

Çocuklarda iltihaplı romatizmal hastalıklar tek bir belirtiyle ya da  birden fazla bulgunun birlikte görülmesiyle ortaya çıkabiliyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, aşağıdaki belirti ve bulgulardan bir veya birkaçı eklem ağrısına eşlik ediyorsa, ‘Nasıl olsa geçer’ düşüncesiyle zaman kaybedilmemesi gerektiği uyarısında bulunuyor. 

• Eklem üzerinde şişlik
• Eklem üzerinde sıcaklık artışı, bazen kızarıklık
• Özellikle sabahları görülen eklem tutukluğu ve hareket ettirmede zorluk
• Topallama veya yürüyüşte bozulma
• Ağrı veya hareket kısıtlılığı nedeniyle oyun oynamaktan ve günlük aktivitelerden kaçınma

Büyüme ağrısı mı, iltihaplı romatizma mı?

Büyüme ağrıları ile iltihaplı romatizmal hastalıklara bağlı eklem ağrıları arasındaki en önemli farklar; ağrının zamanı ve eşlik eden belirtiler oluyor.

• Büyüme ağrıları genellikle akşam veya gece saatlerinde ortaya çıkıyor
• Eklemde şişlik, kızarıklık veya ısı artışı olmuyor
• Sabahları çocuk tamamen rahatlamış olarak uyanıyor

İltihaplı romatizmaya bağlı eklem ağrılarında ise tablo farklı oluyor. Doç. Dr. Ferhat Demir, bu farkı şöyle açıklıyor: “İltihaplı romatizmal hastalıklarda ağrı genellikle sabah saatlerinde daha belirgindir. Eklem ağrısına sıklıkla şişlik, eklem üzerinde sıcaklık artışı ve sabahları belirgin tutukluk eşlik eder. Çocuklar sabah yataktan kalkmakta zorlanabilir ve gün içinde hareket etmekte güçlük yaşayabilir.

Tedaviyle sağlıklı bir gelecek mümkün!

Çocuklarda iltihaplı romatizmal hastalıkların tanısı; ayrıntılı fizik muayene, kan testleri ve gerektiğinde ultrason veya manyetik rezonans (MR) gibi görüntüleme yöntemleriyle konuluyor. “Amacımız, eklem içindeki iltihabı tamamen kontrol altına alarak ağrıyı ve hareket kısıtlılığını ortadan kaldırmak, eklem fonksiyonlarını korumaktır” diyen Doç. Dr. Ferhat Demir, sözlerine şöyle devam ediyor: “Birinci, ikinci basamak tedaviler ile hastalığı hızlıca söndürüp, çocuğumuzun normal hayata en hızlı şekilde dönmesini sağlayabiliyoruz. Günümüzde kullanılan modern ve hedefe yönelik tedavilerle, dirençli hastalarda bile son derece başarılı sonuçlar elde ediyoruz. Uygun tedavi ile çocuklar okullarına devam edebilmekte, spor yapabilmekte ve yaşıtları gibi tamamen sağlıklı, aktif bir yaşam sürdürebilmektedir.” 

Çocuklarda eklem ağrısına dikkat! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu dönemin kişinin neye ihtiyaç duyduğunu fark edebildiği ve bu ihtiyaçlara alan açmayı seçebildiği bir psikolojik eşik olarak görülebileceğini kaydeden Uzunkoca, “Bu dönem, kimileri için bu küçük düzenlemelerle ilerlemek, kimileri içinse daha cesur ve kapsamlı değişimlere yönelmek anlamına gelebilir.  Yeni yıl, tam da bu yüzden yenilenmeye dair umut ve hareket enerjisi taşır” diye konuştu.

İstanbul Atlas Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, yeni yıl öncesinde yeni kararlar alma ve hedefler belirlemenin psikolojisine ilişkin değerlendirmede bulundu.

Psikolojik sıfırlama düğmesi gibi işliyor

Yeni yılın genellikle taze bir başlangıç anlamına geldiğini, bu dönemde yeni kararlar alındığını ve yeni hedefler belirlendiğini belirten Uzunkoca, “Bu durumu ‘zamanı bölümlere ayırma’ eğilimiyle açıklayabiliriz. Yani bizler doğal olarak zamanı belirli parçalara bölüp, o parçaları birer dönüm noktası gibi kullanarak kendi hayatlarımızda değişim yaratmaya çalışırız. Diğer deyişle insanlar, belirli zaman dilimlerini (yeni yıl, doğum günü, hatta yeni hafta) bir tür temiz sayfa olarak görme eğilimindedir. Bu sayede geçmişteki hatalardan, başarısızlıklardan veya ertelenmiş işlerden kendilerini ayrıştırıp, yeni bir motivasyonla başlama fırsatı bulurlar. Bu aslında bir nevi psikolojik bir sıfırlama düğmesi gibi işler. Bu sayede kendimizi psikolojik olarak yenilenmiş hissederiz” dedi.

Yeni yıl kolektif anlam taşıyor

Yeni yılın bu denli güçlü bir dönüm noktası olarak algılanmasının bir nedeninin de doğum günü gibi bireysel zaman işaretlerinden farklı olarak kolektif bir anlam taşıması olduğunu kaydeden Uzunkoca, “Yeni yıl, kültürler ve toplumlar arasında paylaşılan nadir zaman eşiklerinden biridir. Herkesin aynı anda geçmiş yıla dönüp bakması, değerlendirme yapması ve yeni kararlara yönelmesi, bu dönemin psikolojik etkisini güçlendirir. Ayrıca yeni yıl, çoğu zaman bir duraklama, dinlenme ve kutlama dönemiyle birlikte gelir. Bu doğal duraklama hali, bireylerin hem geriye bakmasını hem de ileriye dönük planlar yapmasını kolaylaştırır ve ‘yeni bir başlangıç’ anlatısını daha güçlü kılar” dedi.

Psikolojik yenilenme ile zihinsel ve duygusal tazelenme hissediliyor

Psikolojik yenilenmenin, bireyin gündelik yaşamında yaptığı şeylerle ve bu yaptıklarını nasıl deneyimlediğiyle yakından ilişkili olduğunu belirten Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, “Psikolojik olarak yenilenme denildiğinde kastedilen şey, bireyin zihinsel ve duygusal olarak kendini tazelenmiş, motive olmuş ve yeniden enerjilenmiş hissetmesidir. Ancak bu his, yalnızca takvimin değişmesiyle ortaya çıkmaz. Psikolojik yenilenme, bireyin gündelik yaşamında yaptığı şeylerle ve bu yaptıklarını nasıl deneyimlediğiyle yakından ilişkilidir. Bu nedenle yenilenme, çoğu zaman büyük ve köklü değişimlerden değil, gündelik yaşam içinde yaşanan küçük ama fark edilen deneyimlerden beslenir” dedi. 

Küçük ve anlamlı ara hedefler önemli

Bu açıdan bakıldığında psikolojik yenilenmenin, yalnızca belli kişilere ya da özel koşullara özgü bir durum değil; herkesin gündelik yaşamında kendi eylemleri üzerinden mümkün olabilen bir süreç olduğunu kaydeden Uzunkoca, “Bu noktada küçük ve anlamlı ara hedefler önem kazanır. Ara hedefler, bireyin kendi davranışlarıyla ve ilerleyişiyle daha bilinçli bir temas kurmasına yardımcı olur. Kişi, belirlediği bir adımı hayata geçirdiğinde ya da koyduğu bir hedef doğrultusunda hareket ettiğini gördüğünde, yaptığı şeylerle kendisi arasında daha net bir bağ kurar. Bu bağ, başarma hissinin ortaya çıktığı yerdir” diye konuştu.

Bir işi tamamlama, kişiyi yeterli ve etkin hissettiriyor

Başarma hissinin zihinsel ve duygusal olarak tazelenmeye önemli bir katkısı olduğunu belirten Uzunkoca, “Başarma hissi, soyut bir duygu değil; gün içerisinde gerçekten hissedilen somut bir deneyimdir. Kişi, yaptığı bir şeyi tamamladığında ya da planladığı bir adımı gerçekleştirdiğinde, kendisini daha yeterli ve etkin hisseder. Bu deneyim, bireyin zihinsel ve duygusal olarak tazelenmesine katkı sağlar. Çünkü kişi, kendi eylemleri üzerinden kendisiyle daha olumlu bir iç değerlendirme yapabildiği anda, psikolojik yenilenme hissi güçlenir” dedi.

Küçük adımların farkında olmak da yenilenmeye katkı sağlıyor

Psikolojik yenilenmenin yalnızca bir hedefe ulaşmakla ilgili değil; asıl olarak kişinin bu hedef sürecinin üzerinde durabilmesiyle ilgili olduğunu vurgulayan Uzunkoca, şunları söyledi:

“Bazen bir şeyi başaramamış olsak bile durabildiğimizi, kendimize yüklenmeden devam edebildiğimizi fark etmek de güçlü bir yenilenme deneyimi yaratır. Kişinin bu anlarda kendi içsel gücüyle, dayanıklılığıyla ve sürece dair kurduğu bağla temas edebilmesi, psikolojik olarak tazelenmesine katkı sağlar. Bu nedenle psikolojik yenilenme, tek bir karar anıyla ya da büyük başlangıçlarla değil; bu tür başarma deneyimlerinin zaman içinde birikmesiyle oluşur. Birey, yaptığı küçük adımların farkında oldukça ve bu adımların kendisinde yarattığı etkiyi görebildikçe, kendini daha taze ve motive hisseder. Yenilenme bu anlamda, baştan başlamak değil; bulunduğu yerde yaptığı şeylerle yeniden temas edebilmek ve yoluna buradan devam edebildiğini hissedebilmektir.”

Ara hedeflere ulaşmak da kutlanmalı

Ara hedeflere ulaşmış olmanın da kutlamaya değer olduğunu belirten Uzunkoca, “Ara hedeflerinize ulaştığınız zaman mutlaka küçük de olsa bir kutlamasını yapın, bu ara hedefe ulaşmış olmanın keyfini çıkarın ve sonraki hedefinize odaklanın. Bazen bu küçük hedeflere ulaşılmamış da olabilir. İşte bu ara noktalar tam da bunun için var; nerede olduğumuzu görmek, durmak ve gerekirse yolu yeniden ayarlamak için. Büyük hedeflere giden yol her zaman düz ilerlemez; bazen yavaşlar, bazen yön değiştirir. Yenilenme de tam olarak burada başlar. İnsan, durabildiği, fark edebildiği ve kendine yüklenmeden yeniden yön çizebildiği anlarda gerçekten tazelenir. Çünkü yenilenmek, baştan başlamak değil; bulunduğu yerden yeniden yön çizebilmektir” diye konuştu.

Yeni yıl, yeni ihtimalleri düşünmek için güçlü bir fırsat sunar

Dr. Öğr. Üyesi Ülfet Uzunkoca, sözlerini şöyle tamamladı: “Bu açıdan bakıldığında yeni yıl, kendimizle ilgili yeni ihtimalleri düşünmek için güçlü bir fırsat sunar. Kimileri için bu küçük düzenlemelerle ilerlemek anlamına gelebilir; kimileri içinse daha cesur ve kapsamlı değişimlere yönelmek. Bu dönem, neye ihtiyaç duyduğumuzu fark edebildiğimiz ve bu ihtiyaçlara alan açmayı seçebildiğimiz bir psikolojik eşik olarak görülebilir. Yeni yıl, tam da bu yüzden, yenilenmeye dair umut ve hareket enerjisi taşır.”

Yeni yıl, yenilenmeye dair umut ve hareket enerjisi taşıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeni yıl bazıları için bir muhasebe zamanı iken bazıları için yük olabilir

Takvim değişimleri insan zihni için sembolik eşiklerdir ve yeni yıl ise belki de bunların en güçlüsüdür. Geçmiş yıl ister istemez gözden geçirilir; yapılanlar, yapılamayanlar, ertelenen hayaller… Bu içsel muhasebe bazı kişilerde motive edici olabilirken, bazıları için oldukça ağır bir yük haline gelir.

“Geçen yıl nerede olmalıydım?”

“Bu yaşta hala neden buradayım?”

“Zaman benden hızlı mı geçiyor?”

Bu sorular özellikle zor bir yıl geçirmiş bireylerde, kendini yetersiz hissetme ve başarısızlık duygusunu derinleştirir. Oysa hayat takvim yılına sığmayacak kadar karmaşık ve inişli çıkışlıdır.

Mutluluk baskısı göründüğünden daha yorucudur

Yeni yıl döneminde yaşanan ruhsal zorlanmanın önemli bir nedeni de görünmez ama güçlü bir baskıdır ‘’Mutlu olma zorunluluğu’’. Sosyal çevrede, reklamlarda ve özellikle sosyal medyada sürekli olarak neşeli, üretken ve umut dolu bir ruh hali idealize edilir. Bu tabloya bakıp kendini öyle hissetmeyen kişi, bir de suçluluk yaşamaya başlar. “Herkes mutlu, bir ben mi böyleyim?” düşüncesi sessizce zihne yerleşir. Oysa psikolojide biliyoruz ki bastırılan her duygu, başka bir yerden daha güçlü geri döner.

Sosyal medya: kutlamanın gölgede kalan yüzü

Yeni yıl döneminde sosyal medya karşılaştırma ihtiyacını zirveye taşır. Kalabalık sofralar, seyahatler, büyük hedefler… Ekranda görünen hayatlarla kendi yaşamını kıyaslamak çoğu zaman kişinin kendini eksik ve geride hissetmesine neden olur. Unutulan şey ise, sosyal medyada gördüğümüz şey hayatın tamamı değil; seçilmiş anların vitrini olduğudur. Ama duygular bu mantıksal bilgiyi her zaman dikkate almaz.

Yılbaşı sonrası sessiz kaygı oluşabilir

Yılbaşı geçtikten sonra ortaya çıkan bir hal vardır ‘’Sebepsiz huzursuzluk’’. Kutlamalar biter, gündelik hayat geri döner; işler, borçlar, sorumluluklar, belirsizlikler… Tüm bunlar yeni yılın ilk günlerinde yoğun bir kaygı hissi yaratabilir. Bu durum çoğu zaman abartı olarak görülür. Oysa bu zihnin tekrar gerçeklikle temas kurma sürecidir ve oldukça yaygındır.

Bazıları daha fazla risk altındadır

Bu dönem özellikle yalnız yaşayanlar, yakın zamanda kayıp yaşamış olanlar, ekonomik ya da mesleki belirsizlik içindeki bireyler için daha zorlayıcı olabilir. Daha önce depresyon ya da kaygı bozukluğu yaşamış kişilerde ise belirtiler yeniden alevlenebilir. Bu nedenle yeni yıl hüznü ya da kaygısı yaşayan kişilere “takılma” ya da “pozitif ol” demek, çoğu zaman yarardan çok zarar verir.

Belki de sorun yeni yıl değil, kendimize yüklediklerimizdir

Yeni yıl her şeyin bir gecede değişmesi gereken bir sınav değildir. Hayatı sıfırlamak zorunda değiliz. Bazen sadece durmak, yorgunluğu fark etmek ve kendimize biraz daha şefkatli davranmak yeterlidir.

Eğer bu dönemde yaşanan hüzün ve kaygı uzun sürüyor, günlük yaşamı zorlaştırıyor ve umutsuzluk hissi derinleşiyorsa, profesyonel destek almak bir zayıflık değil; ruhsal sağlığın doğal bir parçasıdır.

Takvim değişti diye her şey değişmek zorunda değildir. Yeni yıl büyük kararların değil; kendini anlamanın ve acele etmeden ilerlemenin zamanı da olabilir. Çünkü bazen en büyük başlangıç kendine biraz daha anlayış gösterebilmektir.

Yeni Yılda İçsel Yorgunluk ve Yıl Dönümü Depresyonuna Yakalanmamak İçin Altın Öneriler yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mide kanseri sessiz ilerleyen ve sık görülen bir hastalık

Mide kanseri, mide iç yüzeyini döşeyen hücrelerden kaynaklanan ve dünyada en sık görülen kanser türleri arasında yer alan önemli bir hastalıktır. Çoğu zaman erken dönemde belirgin belirtiler vermeden ilerleyebilir. İlerleyen aşamalarda ise mide ağrısı, şişkinlik, iştahsızlık, erken doyma, kilo kaybı, bulantı ve kansızlık gibi şikayetlerle kendini gösterebilir. Dikkat bu yakınmalar mide fonksiyon bozukluğuna bağlı da olabilir çoğu zaman kansere bağlı olmaz. Hastalığın sık görülmesinde genetik yatkınlık, aile öyküsü, helikobakter pilori enfeksiyonu, sigara kullanımı, sağlıksız beslenme alışkanlıkları ve ileri yaş önemli rol oynar. Erken tanı konulduğunda tedavi başarısı belirgin şekilde artmaktadır.

Bugün biliyoruz ki; zamanında yapılan bir gastroskopi, doğru planlanmış bir tarama programı, kişiye özel tedavi ve bağışıklık sistemini güçlendiren modern yaklaşımlar sayesinde mide kanseri erken yakalandığında ve doğru şekilde yönetildiğinde çok başarılı sonuçlar elde ediyoruz. Bu yaklaşım doğrultusunda, mide kanserinde tanı ve tedavi sürecini şekillendiren ve birbirini tamamlayan 5 temel nokta öne çıkmaktadır.

1. Basamak: Zamanında Yapılan Gastroskopi

Gastroskopi, mide kanserinin erken tanısında en etkili yöntemlerden biridir. Kısa sürede gerçekleştirilen bu işlem sayesinde mide mukozası ayrıntılı olarak değerlendirilebilir; erken dönem kanser odakları ve riskli lezyonlar saptanabilir. Erken tanı, tedavi başarısını doğrudan artırır. Şikayetleri olan kişilerde gecikmeden değerlendirme yapılması ve risk grubundakilerin hekim önerisiyle planlı takip edilmesi kritik önem taşır.

2. Basamak: Doğru Planlanmış Tarama Programları

Ailesinde mide veya bağırsak kanseri öyküsü bulunan bireylerde ve risk grubundaki kişilerde düzenli tarama programları büyük önem taşır. Kişiye özel planlanan taramalar, hastalığın henüz belirti vermeden yakalanmasına olanak sağlar. Tarama sıklığı ve yöntemi, kişinin yaşına, aile öyküsüne ve eşlik eden risk faktörlerine göre belirlenmelidir.

3. Basamak: Kişiye Özel Tedavi Yaklaşımı

Mide kanseri tedavisi her hastada aynı şekilde uygulanmaz. Tümörün biyolojik özellikleri, hastalığın evresi, hastanın yaşı ve genel sağlık durumu göz önünde bulundurularak kişiye özel tedavi planları oluşturulur. Cerrahi, kemoterapi, hedefli tedaviler, immünoterapiler ve gerektiğinde radyoterapi bu planın temel bileşenlerini oluşturur. Tedavide başarının anahtarı, doğru evreleme ile en baştan “en doğru sıralamayı” kurmaktır; yani hangi tedavinin ne zaman verileceğini netleştirmektir.

4. Basamak: Bağışıklık Sistemini Tedaviye Dahil Etmek

Bağışıklık tedavisi, hastanın kendi savunma sisteminin kanser hücrelerini tanımasını ve onlara karşı daha etkili bir yanıt oluşturmasını amaçlar. Kanser hücreleri bağışıklık sisteminden kaçabilmek için kendilerini gizleyebilir. İmmünoterapi ise bu gizlenme mekanizmalarını baskılayarak bağışıklık hücrelerinin daha aktif çalışmasına yardımcı olur.

Bugün en heyecan verici gelişmelerden biri, seçilmiş hastalarda bağışıklık tedavisinin kemoterapiyle birlikte ameliyattan önce başlanabilmesidir. Amaç tümörü ameliyat öncesinde daha fazla küçültmek, vücudun savunma sistemine kanseri daha erken tanıtmak ve mikroskobik yayılım ihtimalini daha baştan kontrol altına almaktır. Bu yaklaşım bazı hastalarda ameliyatın başarısını artıran güçlü bir “ön hazırlık” gibi çalışır ve tedaviyi daha sağlam bir zemine oturtur. Bağışıklık tedavisi, uygun hastalarda cerrahi ve kemoterapiyle birlikte planlandığında tedavinin etkinliğini güçlendirmeyi hedefler. Hangi hastanın bu tedaviden daha çok fayda görebileceği, modern patoloji ve moleküler incelemelerle daha iyi anlaşılmakta; böylece tedavi kişiye daha doğru şekilde uyarlanabilmektedir.

5. Basamak: Risk Faktörlerini Kontrol Altına Almak

Mide kanserinde genetik faktörler önemli bir rol oynayabilir. Ailesinde mide veya bağırsak kanseri öyküsü bulunan bireylerde hastalık daha erken yaşlarda ortaya çıkabilir. Bu nedenle hekim değerlendirmesiyle, gerekli görülen kişilerde genetik risk analizi ve daha erken yaşlarda tarama ve takip programları planlanabilir. Helikobakter pilori adı verilen bakteri, mide mukozasında uzun süre kaldığında mide duvarında kalıcı hasarlara ve kansere giden bir sürece zemin hazırlayabilir. Basit testlerle tanı konulabilen ve ilaç tedavisiyle ortadan kaldırılabilen bu enfeksiyonu dikkate almak gerekir. Çünkü mide kanseri zincirinin en erken ve en müdahale edilebilir halkalarından biridir. Helikobakter pilori enfeksiyonunun tedavi edilmesi, sigaranın bırakılması ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarının benimsenmesi mide kanseri riskini azaltmada önemli rol oynar. Basit önlemler, uzun vadede büyük farklar yaratabilir.

Mide kanseri tedavisinde umut her geçen gün artıyor

Mide kanserinde başarıyı belirleyen şey tek bir tedavi değil; doğru zamanda gastroskopi, doğru evreleme ve kişiye özel planın kusursuz birleşimidir. Ve en önemlisi, uygun hastada bağışıklık sistemini doğru zamanda devreye sokmak, özellikle ameliyat öncesi dönemde tedaviyi bir adım ileri taşıyan güçlü bir gelişme olarak öne çıkmaktadır. Bugün daha erken tanı, daha kişiselleştirilmiş tedavi ve daha akıllı sıralama ile mide kanserinde umut her geçen gün daha da büyümektedir.

Mide Kanserinde Hayat Kurtaran 5 Temel Basamak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Tüm Türkiye soğuk hava dalgasının etkisi altına girdi. İstanbul için Afet Koruma Merkezi (AKOM) de soğuk ve yağışlı havanın etkisini artıracağını belirterek cuma gününden itibaren havanın ‘buz’ keseceğini duyurdu. Açıklamada, “Pazartesi günü İstanbul’da hava sıcaklıklarının 5 derecenin altına inmesiyle birlikte karla karışık yağmur etkili olacak” denildi.

AKOM’dan İstanbul için kar alarmı: Ne zaman kar geliyor? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“İstenmesine rağmen çocuk sahibi olamama” durumu olarak tanımlanan infertilite, artık dünyanın en görünmez fakat en yaygın sağlık sorunlarından biri olarak kabul ediliyor. Üreme çağındaki her 6 kişiden biri bu sorunu yaşıyor. Dünya Sağlık Örgütü, infertilitenin yalnızca bireysel bir sağlık sorunu değil, tüm dünyada milyonlarca kişiyi etkileyen ciddi bir halk sağlığı meselesi olduğunu belirtiyor. Bu görüşün yansıdığı “İnfertilitenin Önlenmesi, Tanısı ve Tedavisi Rehberi” Dünya Sağlık Örgütü’nün infertilite alanında dünyada ilk kez yayınladığı ve en kapsamlı rehber olma niteliği taşıyor. Rehber, infetilite alanında çalışan bilim insanları için bilimsel bir başvuru kaynağı. WHO’un hazırlanması için farklı ülkelerden 30 uzman arasında, Türkiye’yi temsil eden Acıbadem Maslak Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Tansu Küçük’ten rehber hakkında bilgi aldık. 

Tanı ve tedavide standartlar yeniden tanımlandı

Rehberde bilimsel kanıtlar titizlikle değerlendirildi, tanı ve tedavi standartları yeniden tanımlandı. Tüm dünyaya, eş zamanlı olarak düzenlenen geniş katılımlı bir webinarla duyuruldu. Sağlık bakanlıklarının, sivil toplum kuruluşlarının, hekimlerin ve hasta topluluklarının takip ettiği bu küresel toplantıda, infertilite alanında ülkelerin erişilebilir, maliyet-etkin ve hasta odaklı politikalar geliştirmesine yönelik çağrılar da yapıldı. Prof. Dr. Küçük, özellikle tanıda gereksiz testlerin azaltılması, çiftlerin psikososyal destek ihtiyaçlarının göz ardı edilmemesi ve tedavilerde bilimsel temeli olmayan “mucize” uygulamalardan kaçınılması gerektiğini vurgulayan bölümlerde aktif rol aldı. 

İnfertilite tedavisinin gri alanı: Açıklanamayan İnfertilite

İnfertilite tedavisinde en tartışmalı alanlardan birinin açıklanamayan infertilite olduğunu belirten Prof. Dr. Tansu Küçük, bilimsel kanıtı olmayan “mucize tedavi” yaklaşımlarının çiftlere zaman ve para kaybettirdiğini vurgulayarak, bu grupta sorun tespit etme arzusunun anlaşılır olduğunu ancak gereksiz ve deneysel girişimlerin çoğu zaman hiçbir fayda sağlamadığını  belirterek sözlerine şöyle devam etti: “Açıklanamayan infertilitede ilk basamak çoğu zaman ‘bekle–gör’ yaklaşımıdır. Bu dönem, çiftleri pahalı ve etkisi kanıtlanmamış uygulamalara yönlendirmek için bir boşluk değil, doğru yönetilmesi gereken bir süreçtir. Gereksiz testler, ‘mucize’ diye sunulan deneysel tedaviler ya da bilimsel desteği olmayan müdahaleler hem zaman kaybı yaratır hem de çiftleri ekonomik olarak zorlar. Üreme seçenekleri kadar, sigaranın bırakılması, kilo yönetimi, düzenli egzersiz ve sağlıklı beslenme gibi yaşam tarzı düzenlemeleri de tedavinin ayrılmaz bir parçasıdır.”

Peki, rehber ne diyor? 

Dünya Sağlık Örgütü(WHO)’nün hazırladığı bu rehber, infertilite hizmetlerinin bir “ayrıcalık” değil temel bir sağlık hakkı olarak görülmesi gerektiğini vurguluyor. Çiftlere yaşa bağlı doğurganlık azalması, kilo durumu, sigara ve yaşam alışkanlıkları gibi risk faktörleri konusunda açık ve düşük maliyetli bilgilendirme yapılması; tanının mümkün olan en basit ve ulaşılabilir yöntemlerle konulması; tedavi başarı oranlarının, olası risklerin ve maliyetlerin şeffaf biçimde paylaşılması rehberin temel başlıklarını oluşturuyor. Günümüzde çiftlerin önemli ekonomik yüklerle karşılaştığını ifade eden Prof. Dr. Tansu Küçük; “ WHO rehberi ise ülkelerin üreme sağlığı programlarına infertilite hizmetlerini entegre etmesi, erişilebilirliği artırması ve veri temelli politikalar üretmesi gerektiğine işaret ediyor. Bu yaklaşım, ülkelere hem hizmet kalitesinin standartlaşması hem de çiftlerin daha eşit bir sağlık hizmetine ulaşması için kritik bir fırsat sunuyor” değerlendirmelerinde bulundu. 

“İnfertilite bir hastalık olarak kabul edilmeli!”

 İnfertilitenin çoğu ülkede, hatta Türkiye’de de bir “hastalık” olarak dahi tanımlanmadığından milyonlarca kişinin gerekli tedavilere erişemediğini belirten Prof. Dr. Tansu Küçük; “Özel sağlık sigortalarının büyük bölümünde yer almıyor. İnfertilite tedavileri devlet geri ödeme sistemlerinde sınırlı destek görüyor. Bu nedenle maddi imkanı olmayan çiftler için çoğu zaman ulaşılamaz hale geliyor. Bu durum yalnızca tıbbi değil, aynı zamanda psikolojik ve sosyal sonuçlar doğuruyor: infertilite yaşayan çiftlerde kadınların yüzde 36’sının bu nedenle partner şiddetine maruz kaldığı, kaygı, depresyon ve ilişki sorunlarının ise sık rastlanan eşlikçiler olduğu belirtiliyor” diye konuştu. Dünya Sağlık Örgütü’nün yayımladığı rehberde infertilitenin hem kadın hem de erkek kaynaklı olabileceği ancak kadınların çoğu zaman haksız yere suçlandığı ve erkek faktörünün göz ardı edildiği de özellikle vurgulanıyor.

Dünya Sağlık Örgütü, infertilite tedavisinde ilk kez rehber hazırladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Seminerde İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Gül Esra Atalay konuşmacı olarak yer aldı. Netiketin, sosyal medyanın işleyişini anlamak için bir mekanizma olarak görülmesi gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Atalay, “Dijital ortamlarda nezaket, empati ve sorumluluk gibi değerler çoğu zaman kendiliğinden oluşmuyor; bilinçli şekilde öğrenilmesi ve sürdürülmesi gereken etik pratikler olarak karşımıza çıkıyor. Bu nedenle dijital iletişimde bu kavramlar ne kadar çok tartışılır ve farkındalık artarsa, çevrim içi deneyimler de o ölçüde olumlu hale geliyor.” dedi.

Geleneksel medyadan dijital dünyaya

Dijital teknolojiler öncesinde toplumlar, gazete, radyo ve televizyon gibi geleneksel kitle iletişim araçlarının hâkim olduğu bir medya düzeni olduğunu ifade eden Prof. Dr. Atalay, “Günümüzde ise web siteleri, bloglar, forumlar ve sosyal medya mecraları toplumsal yaşamın neredeyse her alanına nüfuz etmiş durumda. Türkiye de sosyal medyayı yoğun kullanan ülkeler arasında yer alıyor. Facebook, X (Twitter), Instagram gibi platformlar; bireylerin eş zamanlı ya da eş zamansız biçimde iletişim kurabildiği, kendini ifade edebildiği, ürün ve hizmet tanıtımı yapabildiği dijital alanlar olarak öne çıkıyor. Dijital çağla birlikte fiziksel ortamlarda gerçekleşen pek çok etkileşim sanal ortamlara taşınmış durumda.” diye konuştu.

Özellikle pandemi sonrası dönemde sanal dünyada geçirilen zamanın ciddi biçimde arttığını kaydeden Prof. Dr. Gül Esra Atalay, “Fiziksel olarak nadiren ya da hiç görüşülmeyen kişilerle dijital ortamda uzun saatler boyunca toplantılar, eğitimler ve görüşmeler yapılabiliyor. Bu durum, sanal ortamlarda sergilenen davranışların da en az yüz yüze iletişim kadar önemli hale gelmesine neden oluyor.” ifadesinde bulundu.

Netiket kurallarının bilinmesi ve uygulanması artık bir tercih değil, zorunluluk

“Netiket”in yalnızca kibar olmakla sınırlı olmadığını belirten Prof. Dr. Atalay, “Başkalarının özgürce konuşmasına ve kendini ifade etmesine alan tanımak, aynı zamanda demokratik bir iletişim ortamının da temel şartı.” şeklinde konuştu.

Özellikle bazı sosyal medya mecralarında linç kültürünün giderek yaygınlaştığına dikkat çeken Prof. Dr. Atalay, “Konuşanı susturmak neredeyse bir sosyal medya sporu haline geldi. Bu durum hem nezaketsiz hem de antidemokratik bir ortam yaratıyor. Netiket dediğimiz zaman internetteki görgü kuralları, davranış kuralları, nezaket kuralları diye tanımlayabiliriz basit bir tanımla. Yaklaşık 20–25 yıldır literatürde yer alan netiket, özellikle iletişim, eğitim ve psikoloji alanlarında araştırma konusu oluyor. Dijital dünyada daha sağlıklı, saygılı ve demokratik bir iletişim için netiket kurallarının bilinmesi ve uygulanması artık bir tercih değil, zorunluluk.” diye konuştu.

Bu kurallar çocuklar gençler için çok önemli

Prof. Dr. Gül Esra Atalay, özellikle çocuklar ve gençler açısından bu kuralların yetişkinlere kıyasla daha da önemli olduğuna işaret ederek, “Çünkü dijital mecralarda en fazla vakit geçiren grupların başında gençler geliyor. Psikoloji alanındaki araştırmalar ‘Çevrimiçi Disinhibisyon Etkisi’ne işaret ediyor. Amerikalı psikolog John Suler tarafından ortaya atılan bu kavram, insanların dijital ortamda yüz yüze iletişimde asla söyleyemeyecekleri sözleri çok daha rahat dile getirebildiklerini ifade ediyor.” dedi.

Anonimlik daha saldırgan olmaya neden olabiliyor

Bir ekranın arkasında olmanın kişiye görünmezlik hissi verdiğini, karşıdakinin mimiklerini, duygusal tepkilerini görememenin de empatiyi zayıflattığını anlatan Prof. Dr. Atalay, “Anonimlik, fiziksel mesafe ve ‘nasıl olsa karşılaşmayız’ düşüncesi, bireyleri daha saldırgan ya da kırıcı davranmaya itebiliyor. Bu durum, gerçek hayatta içselleştirilen ahlaki ve sosyal ‘frenlerin’ dijital ortamda zayıflamasına yol açıyor. Pek çok kullanıcı, internette olan biteni gerçek hayattan ayrı bir alan gibi algılayabiliyor.” şeklinde konuştu.

İnternette olan, İnternette kalmıyor

Günümüzde bireylerin yalnızca fiziksel hayattaki davranışlarıyla değil, dijital ortamdaki paylaşımlarıyla da değerlendirildiğini ifade eden Prof. Dr. Atalay, şöyle devam etti:

“İnsan kaynakları departmanlarının, adayları görüşmeye çağırmadan önce sosyal medya hesaplarını ve dijital izlerini incelemesi artık yaygın bir uygulama. Uygunsuz bir paylaşım, bir fotoğraf ya da bir ifade, kişinin iş fırsatlarını kaybetmesine neden olabiliyor. Benzer şekilde tüketiciler de bir ürün ya da hizmet almadan önce internet yorumlarına bakıyor. Bu durum, dijital itibarın hem bireyler hem de kurumlar için ne kadar önemli hale geldiğini gösteriyor. Aranabilirlik özelliği nedeniyle herkes dijital dünyadaki varlığından ve paylaşımlarından sorumlu.”

Dijital içerikler yıllar sonra bile yeniden karşımıza çıkabiliyor

Netiketin önemini anlamak için yeni medyanın yapısal özelliklerine de dikkat çeken Prof. Dr. Atalay, “Araştırmacı Danah Boyd, yeni medyanın dört temel özelliğini şöyle sıralıyor; kalıcılık, aranabilirlik, tekrarlanabilirlik ve görünmez izleyiciler. Dijital içerikler kalıcı; yıllar sonra bile yeniden karşımıza çıkabiliyor. Aranabilirlik sayesinde kişi ve kurumlar hakkında geçmiş paylaşımlara kolayca ulaşılabiliyor. İçerikler birebir kopyalanıp tekrar tekrar paylaşılabiliyor ve paylaşımlar, kim olduğu tam olarak bilinmeyen geniş bir kitle tarafından görülebiliyor. Bu durum, paylaşılan her içeriğin kontrolünün kullanıcıdan çıkmasına yol açıyor.” dedi.

Sosyal medyada editoryal denetim son derece sınırlı

Prof. Dr. Atalay, sosyal medyada yaşanan “bağlam çöküşü”ne de dikkat çekerek, “Fiziksel hayatta farklı ortamlarda farklı roller üstlenen bireyler, sosyal medyada tüm bu bağlamların tek bir yerde birleşmesiyle ne söyleyip ne söyleyemeyeceğini kestirmekte zorlanıyor. Aile, iş çevresi, arkadaşlar ve tanıdıklar aynı dijital alanda buluşuyor. Bu karmaşayı azaltmak için platformlar çeşitli araçlar sunsa da netiket farkındalığı hâlâ büyük önem taşıyor. Çünkü sosyal medya, kullanıcı üretimi içeriğe dayanıyor ve editoryal denetim son derece sınırlı. Faydalı ve olumlu içeriklerin yanında; hakaret, zorbalık ve saldırgan dil de bu nedenle hızla yayılabiliyor. Araştırmalar, netiket konusunda farkındalığı yüksek olan bireylerin —özellikle gençlerin— siber zorbalığa daha az maruz kaldığını ve dijital ortamlarda daha az olumsuz deneyim yaşadığını gösteriyor.” diye konuştu.

Dijital dünyanın görgü kuralları

Netiketin, dijital dünyanın normlarını ifade ettiğini kaydeden Prof. Dr. Atalay, “Tıpkı gerçek hayatta olduğu gibi, dijital ortamlarda da kurallar olmazsa kaos kaçınılmaz hale geliyor. Sosyal medya mecralarında var olabilmek, sağlıklı diyaloglar kurabilmek ve olumlu bir dijital kimlik inşa edebilmek için bu kuralların bilinmesi ve içselleştirilmesi gerekiyor. Netiket, dijital çağın yeni görgü rehberi olarak öne çıkıyor.” ifadesinde bulundu.

Prof. Dr. Gül Esra Atalay, dünya genelinde internet kullanımının yüzde 70’e yaklaştığını hatırlatarak, dijital ortamlarda geçirilen sürenin artmasıyla birlikte nezaket ve davranış kurallarının her zamankinden daha kritik hale geldiğini vurguladı.

“İnsanlar eğitimden işe, sosyalleşmeden eğlenceye kadar pek çok ihtiyacını artık dijital mecralar üzerinden karşılıyor. Ancak netiket, yani dijital görgü kuralları konusunda farkındalık eksikliği, bireylerin hem itibarını zedeleyen hem de ileride pişmanlık yaratabilecek paylaşımlara yol açabiliyor.” diyen Prof. Dr. Atalay, özellikle çocuklar ve gençler açısından bu konunun hayati olduğunu belirtti.

Dijital ayak izi herkes için belirleyici

Prof. Dr. Atalay, dijital ayak izi kavramının artık yalnızca kurumlar için değil, bireyler için de belirleyici olduğunu ifade ederek, dijital ayak izinin, bireyin çevrim içi ortamdaki izlenebilir tüm davranışlarının toplamı olduğunu, bu izlerin pasif ve aktif olmak üzere ikiye ayrıldığını söyledi.

Pasif dijital ayak izlerinin; IP adresi, konum bilgisi, çerezler ve arama geçmişi gibi çoğu zaman kontrol edilemeyen verilerden oluştuğunu ifade eden Prof. Dr. Atalay, aktif dijital ayak izlerinin ise bireyin bilinçli olarak bıraktığı paylaşımlar, yorumlar, beğeniler, fotoğraflar ve videolar olduğunu vurguladı.

Algoritmalar da bizi tanıyor

Dijital ayak izlerinin yalnızca diğer kullanıcılar tarafından değil, algoritmalar tarafından da analiz edildiğini kaydeden Prof. Dr. Atalay, bırakılan izler üzerinden kişisel profiller oluşturulduğunu ve buna göre içerik ve reklam sunulduğunu dile getirdi. Algoritmaların, sınırlı sayıda beğeniyle bile bireyleri yakından tanıyabildiğine dikkat çeken Prof. Dr. Atalay, bu durumun dijital şeffaflığı artırdığını söyledi.

Günümüzde prestijli üniversitelerin öğrenci kabul süreçlerinde, şirketlerin işe alımlarda ve bazı ülkelerin vize başvurularında sosyal medya hesaplarını incelediğini hatırlatan Prof. Dr. Atalay, geçmiş paylaşımlar nedeniyle elenen adaylar olduğuna dikkat çekti.

1990’lı yılların anonim sohbet odalarından, gerçek isim ve fotoğraflarla kullanılan sosyal medya kültürüne geçildiğini vurgulayan Prof. Dr. Atalay, bugün dijital ortamlarda yapılan her davranışın doğrudan kişiyle ilişkilendirildiğini söyledi. Prof. Dr. Atalay, “Temel kural; ‘kalabalık bir caddede bağırarak söyleyemeyeceğimiz hiçbir şeyi dijital ortamda da söylememek’ olmalı.” dedi.

Netiket sadece sosyal medyayla sınırlı değil

Netiketin; e-posta, forumlar, bloglar, sosyal medya ve mobil telefon kullanımını da kapsadığını belirten Prof. Dr. Atalay, özellikle mobil telefonlarla kamusal alanlarda yüksek sesle konuşmanın da bir nezaket sorunu olduğuna dikkat çekti.

Son yıllarda öne çıkan “sosyotelizm” kavramına da değinen Prof. Dr. Atalay, yüz yüze iletişim sırasında telefona odaklanmanın aile içi ve sosyal ilişkileri zayıflattığını söyledi.

Araştırmalara göre çevrim içi iletişimde kullanıcıların en çok rahatsız olduğu davranışlar arasında spam e-postalar, izinsiz etiketlemeler, WhatsApp gruplarında yersiz mesajlar, tamamı büyük harfle yazılmış iletiler, gereksiz “hepsine gönder” kullanımı ve mesafesiz hitap biçimlerinin yer aldığını anlatan Prof. Dr. Atalay, farklı kuşakların yazım ve iletişim normlarının da değişebildiğine dikkat çekti.

E-Posta yazımında temel kurallar

Prof. Dr. Atalay, özellikle gençler için e-posta yazımına dair temel netiket kurallarına da dikkat çekerek, resmi yazışmalarda uygun hitapla başlanması, konu kısmının doldurulması, mesajın sade ve anlaşılır olması, ek gönderiliyorsa mutlaka metin yazılması ve takma isimli e-posta adresleriyle iş başvurusu yapılmaması gerektiğini hatırlattı.

Sosyal medyada paylaşılan fotoğrafların bağlamından kopuk şekilde değerlendirilebileceğini belirten Prof. Dr. Atalay, mahrem bilgilerin, rahatsız edici görüntülerin ve başkalarının zor anlarını yansıtan fotoğrafların paylaşılmaması gerektiğini söyledi.

Prof. Dr. Atalay, dijital dünyada geçerli temel kuralı “Yüz yüze söyleyemediğimiz hiçbir şeyi, dijital ortamda da söylememeliyiz.” diye tanımladı.

Google hiçbir şeyi unutmuyor

Prof. Dr. Gül Esra Atalay, internet ve sosyal medya paylaşımlarının bireyin kimliğinin bir parçası haline geldiğine dikkat çekerek, “Google’ın hiçbir şeyi unutmadığını aklımızda tutmalıyız. Sözcüklerimiz kimliğimizi oluşturuyor ve kullandığımız her ifade doğrudan bizimle ilişkilendiriliyor” dedi.

Gerçek yaşamda olduğu gibi dijital ortamda da kibar olmanın temel bir ilke olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Atalay, yüksek sesle ya da birinin yüzüne karşı söylenemeyecek sözlerin WhatsApp ya da sosyal medya üzerinden de paylaşılmaması gerektiğini ifade etti.

Dijital dil, dil becerilerini zayıflatıyor

Sosyal medya ile birlikte dil kullanımında ciddi bir değişim yaşandığını dile getiren Prof. Dr. Atalay, kelime haznesinin giderek daraldığını ve yazım kurallarının ihmal edildiğini söyledi. Türkçenin doğru kullanımına özen gösterilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Atalay, imla hatalarından kaçınılmasını, aşırı kısaltma kullanımının sınırlandırılmasını ve gençler arasında yaygınlaşan yabancı ağırlıklı dijital jargonun dil becerilerini zayıflatabileceğini sözlerine ekledi.

Prof. Dr. Gül Esra Atalay: “Yüz yüze söyleyemediğimiz hiçbir şeyi, dijital ortamda da söylememeliyiz!” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Değerli Aydın Büyükşehir Belediyesi Spor Kulübü ailesi,
Kıymetli Aydın taraftarı ve saygıdeğer yöneticilerimiz,

Yaklaşık yedi yıldır büyük bir gurur ve sorumlulukla yürüttüğüm Aydın
Büyükşehir Belediyesi Spor Kulübü A Kadın Voleybol Takımı Baş
Antrenörlüğü görevimden ayrılmış bulunuyorum.

Bu kararı almak benim için son derece zor oldu. Aydın’da yıllar boyunca
emek verdiğimiz birçok şeyi geride bırakarak, istemeden de olsa değer
verdiğim insanları kırarak ayrılıyorum. Ancak tüm duygusal ağırlığına
rağmen, aldığım bu kararın kişisel değil, tamamen kulübün menfaatleri
doğrultusunda, sağlıklı bir gelecek adına atılmış doğru bir adım
olduğuna inanıyorum.

Bu süreçte birlikte yaşadığımız başarılar, zorluklar ve unutulmaz anlar
benim için her zaman çok kıymetli olacaktır. Aydın şehrinin voleybola
olan tutkusu, tribünlerde hissettiğimiz destek ve camianın bize duyduğu
güven, mesleki hayatımda her zaman özel bir yerde duracaktır.

Görev sürem boyunca; başta Sayın Özlem Çerçioğlu olmak üzere, her zaman
ve her koşulda bizlerin yanında duran Kulüp Başkanımız Polat Bora
Mersin’e, Voleybol Şube Sorumlumuz Volkan Zeytin’e, tüm yönetim kurulu
üyelerimize, kulübümüzün emek veren tüm paydaşlarına, her koşulda
benimle birlikte yol yürüyen tüm teknik ekip arkadaşlarıma, sevgili
abimiz ve menajerimiz Sabri Can’a, sahada büyük bir özveriyle mücadele
eden tüm oyuncu arkadaşlarıma ve desteğini hiçbir zaman esirgemeyen
büyük Aydın taraftarına gönülden teşekkür ediyorum.

Bugün yollarımız ayrılıyor olsa da, Aydın Büyükşehir Belediyesi Spor
Kulübü’nün her zaman başarıyla anılmasını ve Türk voleyboluna değer
katmaya devam etmesini yürekten diliyorum.

Saygılarımla,
Alper Hamurcu

Alper Hamurcu’dan Aydın Büyükşehir Belediyespor’a Veda Mesajı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Narlıdere Belediyesi’nin İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin katkılarıyla hayata geçirdiği Dr. Ergün Demir Parkı, Çatalkaya ve Narlı Mahallesi’ni birbirine bağlayan Çilek Sokak’ta açıldı. İzmir Tabip Odası üyesi ve Sağlık Emekçileri Sendikası (SES) eski İzmir Şubesi Başkanı Dr. Ergün Demir’in adını taşıyan parkın açılışına İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Dr. Ergün Demir’in eşi Dr. Seher Demir, Cumhuriyet Halk Partisi Parti Meclisi Üyesi Erhan Adem, Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun, İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Dr. Zafer Levent Yıldır, İzmir Büyükşehir Belediyesi Meclisi CHP Grup Başkan Vekili Altan İnanç, İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, İzmir Tabip Odası Başkanı Dr. Fahri Yüce Ayhan ve Demir’in yakınları katıldı. Bin 500 metrekare alanda yer alan parka, çalı türü bitkiler, zakkum, erik ağacı, zeytin ağacı, süs bitkileri ve çınar ağacı dikildi.

“Büyük bir mücadele insanıydı”

Parkın açılış töreninde konuşan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Ergün Demir’i yakından tanıdığını belirterek, “Ergün Demir, zaman zaman yanında, zaman zaman arkasında yürüdüğümüz hepimizin kıymetlisi bir hekim ve büyük bir mücadele insanıydı. Onu tanımak, onunla aynı dönemde yaşamış olmak, mücadelede beraber yer almış olmak bir onur. Onun adına bir park yapmamız hekim camiası için çok kıymetli. Buradaki hekim arkadaşlarımız, ona duydukları sevgi ve saygı ile burada yer alıyor. Hekimlik, zor bir meslek ve cefakârca yapılan bir iş. Bir hekimin yüreğinde ve aklında taşıdığı sorumluluğu, o sorumluluğun ağırlığını bilmek için hekim olmak lazım. Bunu başka türlü anlamanın yolu yok” diye konuştu.

“Bizlere her zaman örnek oldu”

Hekim olmanın onurunu her zaman yaşadığını ve bu mesleğe layık olmaya çalıştığını kaydeden Başkan Tugay, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Ergün Ağabey ile İzmir Tabip Odası’nda mücadele ettiğimiz yıllarda yan yana olduk. Hekimliğe bakışıyla, toplumcu duruşuyla, adalete ve eşitliğe bağlılığıyla bizlere her zaman örnek oldu. Mesleğini yalnızca bir tedavi pratiği olarak görmedi, halkın sağlık hakkı için yürüttüğü kararlı mücadeleyle de hepimize yol gösterdi. Sağlık hizmetlerinin herkes için ücretsiz, nitelikli ve erişilebilir olması gerektiğini her platformda savundu. Sendikal mücadelede üstlendiği sorumluluk, sağlık emekçilerinin sesi olma çabası, onu bu kentin hafızasında özel bir yere taşıdı.”

“Bize bıraktığı mirası koruyacağız”

Ergün Demir’in üreten, paylaşan ve öğrendiklerini aktarmayı görev sayan bir mücadele insanı olduğunu kaydeden Başkan Tugay, Birgün gazetesinde yayımlanan yazılarında çocukların korunması, sosyal politikalar ve emeklilerin yaşam koşulları gibi pek çok konuda topluma ışık tuttuğunu, halkın haklarının nasıl savunulması gerektiğine dair yol gösterdiğini sözlerine ekledi. Açılan parkın Ergün Demir’in değerlerini başka bir şekilde geleceğe taşıyacak bir mekân olacağını dile getiren Başkan Tugay, “Çocukların oynadığı, mahallelinin nefes aldığı, dostların buluştuğu bu alanda onun adı inşallah sonsuza kadar yaşamaya devam edecek. Buradaki her ağaç, her adım, Demir’in bizde bıraktığı anlamı hatırlatacak. Ergün Demir’i kaybettiğimiz 11 Ekim 2023’ten bu yana kentimiz onun yokluğunu hissediyor fakat bıraktığı miras aramızda güçlü bir şekilde varlığını sürdürüyor. Meslektaşları, yürüttüğü çalışmalarla onun izini takip ediyor. Bize bıraktığı miras, haksızlıklara karşı ses yükseltme sorumluluğunu da içeriyor. Toplum sağlığına yaptığı katkılar, meslek onuruna bağlılığı ve adalet arayışında gösterdiği kararlılık hepimize yön vermeyi sürdürüyor. Kendisini bir kez daha minnetle anıyor, ailesine ve sevenlerine sabır diliyorum” ifadelerini kullandı.

“Acısı hala taze”

Dr. Ergün Demir’in eşi Dr. Seher Demir, “Ergün’ü anlatmak benim için çok zor. Çünkü acısı hala taze. Ancak bu park, onun yaşamı boyunca emekten, eşitlikten, özgürlükten, adaletten, demokrasi ve barıştan yana savunmuş olduğu değerlerin, özellikle de sağlık emekçileri ve halkın sağlığı ile ilgili değerleri için gösterdiği mücadelenin bir simgesi olacak. Parkın yapımında emeği geçen herkese saygı ve sevgilerimi sunuyorum” sözlerine yer verdi.

“Kıymetli bir büyüğümüzdü”

Açılışta konuşan Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun, “Ergün Demir, toplumsal muhalefetin içinde oldukça tanınan, verdiği mücadele ve gösterdiği direnç ile İzmir’de herkesin tanıdığı, saygıyla bahsettiği kıymetli bir büyüğümüzdü. Benim de öğrencilik yıllarımda birçok eylemde, etkinlikte kendisiyle bir arada olma fırsatım olmuştu. Kendisini saygıyla anıyorum. Bizlere bu parkın yapılışında destek veren ve Narlıdere’mizdeki birçok hizmette arkamızda dağ gibi duran kıymetli İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Dr. Cemil Tugay’a saygılarımı sunuyorum” ifadelerini kullandı.

“Bizim için bir kutup yıldızıydı”

İzmir Tabip Odası Başkanı Dr. Fahri Yüce Ayhan ise Demir’in rota çizen ve yol gösteren biri olduğunu ifade ederek, “Ergün Demir bizim için bir kutup yıldızıydı. Sabah arar ve yayınlanan yönergeleri, genelgeleri, raporları anlatırdı. Bizim bir şey yapmamıza gerek olmadan o gün hangi rotada hareket edeceğimizi söyleyiverirdi. Bizim için kıymetli bir eylem insanıydı” dedi.

“O bir mücadele insanıydı”

Birgün gazetesinin Genel Yayın Koordinatörü Yaşar Aydın da Dr. Ergün Demir’i şöyle anlattı: “Ergün Hoca ile aynı hayalin peşinde yürüdük. Birgün’ü kurarken çok ciddi katkıları oldu. Sanıyorum Ergün Hoca ile Birgün’ü yakınlaştıran şey, fikirlerinin başka bir anlayışla gazeteye yansımasıydı. Bizim ufkumuzu da değiştirdi. Sağlığı hep halktan yana gördü. Gerçekten o tarihten itibaren de gazetemizi sağlık alanında başka bir noktaya taşıdı. Hayatımda gördüğüm en çalışkan, işine en bağlı, en yurtsever insanlardan biriydi. Yeri dolmadı. Unutulmayacak bir karakterdi. Onun ismini yaşatanlara teşekkür ederim. Biz de onun fikirlerini yaşatmak için gazetemizde mücadele etmeye devam edeceğiz. O bir mücadele insanıydı. Onu unutmamak, yaşatmak her şeyden önce onun fikirlerini ve mücadelesini yaşatmakla olur. Biz de onun gayretini göstereceğiz”

Dr. Ergün Demir kimdir?

1964 yılında Elazığ’da doğan Dr. Ergün Demir, 1981 yılında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun oldu. Meslek hayatı boyunca sağlık hizmetlerinin en zor koşullarda sunulduğu bölgelerde görev yaptı.1981-1995 yılları arasında Van SSK Hastanesi’nde, 1995-2007 yılları arasında İzmir Altındağ SSK Dispanseri’nde, 2007-2017 yılları arasında ise Bornova Sağlık Müdürlüğü’nde görev aldı. 2002-2011 yılları arasında Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) İzmir Şube Başkanlığı görevini yürüten Demir, sağlık çalışanlarının özlük hakları, çalışma koşulları ve halkın ücretsiz, nitelikli sağlık hizmetlerine erişimi konusunda kararlı bir mücadele verdi. Aynı zamanda İzmir Tabip Odası üyesi olan Demir, kamuoyunu bilgilendiren makaleleri ve araştırmalarıyla da tanınıyordu. Son olarak Dr. Güray Kılıç ile birlikte İstanbul Tabip Odası için “Sağlıkta Dönüşümün 20. Yılında Sağlık Hizmetlerinden Yararlanma Şartları, Gerçekler ve Haklarımız” isimli kapsamlı çalışmayı hazırladı. Dr. Ergün Demir, 11 Ekim 2023 tarihinde geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybetti.

Dr. Ergün Demir’in adı İzmir’de yaşayacak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Parkın açılışında konuşan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Dr. Ergün Demir’in hekimliğe bakışı, toplumcu duruşu, adalete ve eşitliğe bağlılığıyla kendilerine her zaman örnek olduğunu ifade etti. Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun ise Dr. Ergün Demir’in hayatı boyunca, halk sağlığı korunması ve sağlık çalışanlarının hakları için mücadele ettiğini belirtti  

Narlıdere Belediyesi’nin İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin katkılarıyla hayata geçirdiği, 11 Ekim 2023’te hayatını kaybeden İzmir Tabip Odası Üyesi ve eski Sağlık Emekçileri Sendikası (SES) İzmir Şube Başkanı Dr. Ergün Demir’in adını taşıyan parkın açılışı gerçekleştirildi.

Çatalkaya ve Narlı Mahallelerini birbirinden ayıran Çilek Sokak’ta yer alan parkın açılışına İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, CHP Parti Meclisi Üyesi Erhan Adem, Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun, İzmir Tabip Odası Başkanı Uzm. Dr. Yüce Ayhan, Dr. Ergün Demir’in eşi Dr. Seher Demir, il ve ilçe protokolü ile siyasi partilerin ve STK’ların temsilcileri katıldı. Ömrünü halk sağlığının korunmasına ve sağlık emekçilerinin haklarının savunulmasına adayan Dr. Ergün Demir’in adını taşıyan parkın açılışına vatandaşlar da büyük ilgi gösterdi. Yaklaşık bin 500 metrekare alana konumlandırılan, içinde çalı türü bitkiler, süs bitkileri, erik, zeytin ve çınar ağaçlarının yer aldığı park, yoğun bir katılımla Narlıdereli vatandaşların hizmetine sunuldu.

KIYMETLİ BİR HEKİM VE MÜCADELE İNSANIYDI

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, merhum Dr. Ergün Demir’i İzmir Tabip Odası’ndan birebir tanıdığını belirterek, “Ergün Demir, zaman zaman yanında, zaman zaman arkasında yürüdüğüm ama hiçbir zaman önüne geçmediğim çok kıymetli bir hekim ve büyük bir mücadele insanıydı” dedi.

 Hekim olmanın onurunu hep yaşadığını, hekimlerin aklında ve yüreğinde büyük sorumluluklar taşıdığını ifade eden Cemil Tugay, “Ergün Demir abimizle de İzmir Tabip Odası’nda yan yana olduk.  Hekimliğe bakışıyla, toplumcu duruşuyla, adalete ve eşitliğe bağlılığıyla Ergün abi bizlere her zaman örnek oldu. Halkın sağlık hakkı için yürüttüğü kararlı mücadele ile hepimize yol gösterdi. Sağlık hizmetlerinin herkes için ücretsiz, nitelikli ve erişilebilir olması gerektiğini her platformda savundu. Sağlık emekçilerinin sesi olma çabasıyla İzmir’in kent hafızasında çok önemli bir yere taşıdı. Yoksulların, kadınların, çocukların, emekçilerin ve emeklilerin daha iyi yaşam koşullarına kavuşması için çaba gösterdi. Biz de bu parkın yapılmasında Narlıdere Belediyemize destek olduk, katkı verdik. Bugün açılan bu parkla Ergün Demir’in değerlerini taşıyan bir mekân oluşturduk. Onun adı burada sonsuza kadar yaşamaya devam edecek. Buradaki her ağaç, atılan her adım Demir’in bize bıraktığı anlamı hatırlatacak. Bu parkın açılmasına vesile olan Narlıdere Belediye Başkanımız Erman Uzun’a ve emek veren herkese teşekkür ediyorum” diye konuştu.

DR. ERGÜN DEMİR HAK VE EMEK ODAKLIYDI

Şehzadeler Belediye Başkanı Gülşah Durbay’ın vefatının ardından çok üzüntülü olduklarını söyleyen Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun, “Gülşah kardeşime tekrar Allah’tan rahmet diliyorum. Kederli ailesine, Cumhuriyet Halk Partimize ve Manisa halkına başsağlığı ve sabırlar diliyorum. Dileriz bu üzüntülü haberlerden sonra bu park güzelliklere vesile olsun. Kıymetli hocamız Dr. Ergün Demir, verdiği mücadeleyle İzmir’de herkesin tanıdığı, saydığı, sevdiği, takdirle bahsettiği kıymetli bir büyüğümüzdü. Benim de öğrencilik yıllarımda birçok kez kendisiyle bir arada olma fırsatım olmuştu. Sağlık emekçileri için, vatandaşların nitelikli sağlık hizmeti alması için verdiği mücadeleyi hepimiz biliyoruz. Hak odaklı, emek odaklı bir bakış açısına sahip çok kıymetli bir doktordu. Kendisini bir kez daha saygıyla anıyorum. Parkımızın yapımında destek veren, Narlıdere’mizdeki birçok hizmette arkamızda dağ gibi duran Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Dr. Cemil Tugay’a teşekkürlerimi iletiyorum” diye konuştu.

BU PARK ERGÜN’ÜN MÜCADELESİNİN SİMGESİ OLACAK

Merhum Dr. Ergün Demir’in eşi Dr. Seher Demir ise hayat arkadaşının acısının hala taze olduğunu ifade ederek, “Bu park Ergün’ün eşitlikten, özgürlükten, demokrasi ve barıştan yana olan tavrının, özellikle de sağlık emekçileri ve halk sağlığı ile ilgili mücadelesinin simgesi olacak. Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum” dedi.

Birgün Gazetesi Genel Yayın Koordinatörü Yaşar Aydın ise Dr. Ergün Demir ile aynı mücadelenin peşinden yürüdüklerini belirtti. Yaşar Aydın, Dr. Ergün Demir’in sağlığı hep toplumdan, halktan yana gördüğünü ifade etti.

BİZİM İÇİN KUTUP YILDIZIYDI

İzmir Tabip Odası Başkanı Uzm. Dr. Fahri Yüce Ayhan da Dr. Ergün Demir’in kendileri için bir kutup yıldızı olduğunu söyledi. Demir, “Sabahın ilk telefonu çaldığında onun sesini duyardık. O bize rota çizerdi. Kıymetli bir eylem insanıydı. Onun adını yaşatmak için bizde her yıl ‘Dr. Ergün Demir Sağlık Hakkı ve Toplumsal Adalet Basın Ödülü’ düzenliyoruz. Bu anıyı, bu emeği yaşatanlara teşekkür ediyorum” dedi.

Konuşmaların tamamlanmasının ardından, İzmir Tabip Odası tarafından, Dr. Ergün Demir’in adının yaşatılması nedeniyle İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay ve Narlıdere Belediye Başkanı Erman Uzun’a plaket takdim edildi.

DR. ERGÜN DEMİR KİMDİR?

1964 yılında Elazığ’da doğan Dr. Ergün Demir, 1981 yılında Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun oldu. Meslek hayatı boyunca sağlık hizmetlerinin en zor koşullarda sunulduğu bölgelerde görev yaptı.

1981–1995 yılları arasında Van SSK Hastanesi’nde, 1995–2007 yılları arasında İzmir Altındağ SSK Dispanseri’nde, 2007–2017 yılları arasında ise Bornova İlçe Sağlık Müdürlüğü’nde görev aldı. Dr. Ergün Demir, yalnızca bir hekim değil; sağlık hakkı mücadelesinin öncü isimlerinden biriydi. 2002–2011 yılları arasında Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) İzmir Şube Başkanlığı görevini yürütürken, sağlık çalışanlarının özlük hakları, çalışma koşulları ve halkın ücretsiz, nitelikli sağlık hizmetlerine erişimi konusunda kararlı bir mücadele verdi.

Aynı zamanda İzmir Tabip Odası üyesi olan Demir, kamuoyunu bilgilendiren makaleleri ve araştırmalarıyla da tanınıyordu. Son olarak Dr. Güray Kılıç ile birlikte İstanbul Tabip Odası için “Sağlıkta Dönüşümün 20. Yılında Sağlık Hizmetlerinden Yararlanma Şartları, Gerçekler ve Haklarımız” isimli kapsamlı çalışmayı hazırladı.

Dr. Ergün Demir, 11 Ekim 2023 tarihinde geçirdiği kalp krizi sonucu hayatını kaybetmişti. 

Halk Sağlığının Mücadele İsmi Dr. Ergün Demir’in İsmi Narlıdere’de Ölümsüzleşti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bacaklarınızın gönderdiği sinyalleri dikkate alın

Damar hastalıklarının başında gelen varis, bacak toplardamarlarının genişleyip kıvrımlı hale gelmesidir. Normalde toplardamarlardaki küçük kapakçıklar, kanı kalbe doğru taşır. Ancak bu kapakçıklar bozulduğunda kan geriye kaçar, damar içinde birikir ve zamanla o bildiğimiz mavi, kabarık damarlar ortaya çıkar. Bu durumdaki bacaklarımız da bize sessizce sinyal verir. 

Fazla kilolar da varis riskini artırıyor

Varis, sadece yaşlıları değil günümüzde gençleri de etkileyen önemli bir damar hastalığıdır. Uzun süre ayakta çalışan kuaförler, öğretmenler, hemşirelerde varis riski daha fazladır. Gün boyu masa başında oturanlar ve hareketsiz kalan kişiler de risk altındadır. Varis, kadınlarda gebelik ve hormon değişimleri nedeniyle daha sık görülür. Günümüzün en önemli sağlık sorunlarından biri olan obezite de varis riskini artırmaktadır. 

İhmal edilen varis, pıhtı oluşumuna da neden olabilir

Varisin ilk belirtileri genelde günün sonunda bacaklardaki yorgunluklardır. Bu yorgunluklar ihmal edildiği zaman varis daha da ilerleyerek şişlik, ağrı, gece krampları, kaşıntı ve ciltte renk değişiklikleri ile kendisini göstermeye başlar. Bu belirtilere rağmen zamanında tedavi edilmeyen varislerle ciltte yaralar açılabilir ve bu yaralar aylarca kapanmayabilir, hastada pıhtı oluşumuna (tromboflebit) kadar gidebilir. Erken dönemde varis çorapları büyük fayda sağlar. Varis çorapları bacaklara dıştan basınç uygulayarak kanın kalbe dönmesini kolaylaştırır. İlk birkaç gün zor geçebilir ama kısa sürede bacak yorgunluğu ciddi şekilde azalır. Aynı zamanda damar duvarını güçlendiren, dolaşımı destekleyen ilaçlar da mevcuttur. Ancak ilaçlar sorunu tamamen ortadan kaldırmaz sadece şikâyetleri azaltır ve varis ilerlemesini yavaşlatır.

Günübirlik işlemlerle tedavi 

Günümüzün gelişen teknolojileri sayesinde varisler ameliyatsız yöntemlerle de tedavi edilebilmektedir. Hastanın aynı gün içinde taburcu olmasını sağlayan ameliyatsız yöntemler damar içinden yapılan lazer, radyofrekans ve doku yapıştırıcı teknikleri olarak sayılabilir. Varis tedavilerindeki işlemler lokal anestezi altında, 30 dakika gibi kısa bir süre içinde yapılmaktadır. 

• Lazer ve Radyofrekans: İnce bir tel yardımıyla damar içine girilip, ısı verilerek sorunlu damar kapatılır.
• Yapıştırıcı: Damar özel bir tıbbi yapıştırıcıyla kapatılır, ısı kullanılmadığı için ağrı çok az olur.

Bekleyeyim varisim geçer demeyin

Varis, beklenince geçecek bir damar hastalığı değildir. Erken dönemde alınacak önlemlerle tamamen kontrol altına alınabilir. Modern tıpta varis tedavisi acısız, dikişsiz ve güvenli şekilde yapılabilmektedir. Her hastalıkta olduğu gibi varis de erken teşhis ve tedavi ile kontrol altına alınabilmektedir. Varisin oluşmasını önlemek ya da ilerlemesi yavaşlatmak için bu önerilere dikkat edilmesi önemlidir: 

• Gün içinde uzun süre ayakta kalıyorsanız ara ara yürüyün
• Masa başında çalışıyorsanız her 30 dakikada bir kalkıp hareket edin
• Bacaklarınızı kalp hizasının üzerine kaldırarak dinlendirin
• Aşırı kilo alımından kaçının
• Düzenli yürüyüş, bisiklet veya yüzme başta varis olmak üzere tüm damar sağlığı için en iyi egzersizdir.

Bacakta Ağırlık Hissi ve Kaşıntı Varis Habercisi Olabilir yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nesilden nesile aktarılan bazı inanışlar, sorgulanmadan doğru kabul edilebiliyor!

Toplumda nesilden nesile aktarılan bazı inanışların, çoğu zaman bilimsel dayanağı olup olmadığı sorgulanmadan doğru kabul edildiğini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi K. Ali Rahimi, “Günlük yaşamda sıkça duyduğumuz bu ifadeler, özellikle soğuk algınlığı, enfeksiyonlar ve sinir sistemi hastalıklarıyla ilişkilendirilir.” dedi.

Kültürümüzde yerleşmiş olan inanışlardan örnekler veren Dr. Öğr. Üyesi Rahimi, “En çok duyduklarımız ‘dondurma yersen bademcik iltihabı olursun’, ‘çıplak ayakla taşa basma böbreklerini üşütürsün’, ‘taşa oturma bağırsaklarını üşütürsün’, ‘boynuna atkı sar boğazın şişmesin’ ve özellikle soğuk havalarda çok sık duyduğumuz ‘ıslak saçla yatarsan sinüzit olursun’ deyimleridir. Bu ifadelerin hiçbirinin tıpta ispatlanmış bir çalışması yoktur.” açıklamasını yaptı.

Sinüzitin saçın ıslak kalmasıyla ilişkili olduğunu gösteren bilimsel çalışma yok! 

Sinüzitin, genellikle nezle ve grip enfeksiyonları sırasında virüslerin sinüs boşlukları içinde iltihap oluşturmasıyla meydana geldiğini aktaran Dr. Öğr. Üyesi K. Ali Rahimi, “Bu durumun saç telleriyle ya da saçın ıslak olmasıyla ilişkili olduğunu gösteren herhangi bir bilimsel çalışma bulunmaz.” dedi.

Saç derisi ile nazal mukozanın anatomik olarak birbirinden oldukça uzak bölgelerde yer aldığını hatırlatan Dr. Öğr. Üyesi Rahimi, “Ayrıca bağışıklık sistemi üzerinde doğrudan bir etkileşim söz konusu değildir. Buna rağmen, bireylerin kendilerini koruma konusunda azami dikkat göstermeleri elbette önemlidir. Her ne kadar ıslak saçla uyumanın sinüzite yol açtığı bilimsel olarak kanıtlanmamış olsa da, konfor, genel hijyen ve vücut direncinin korunması açısından ıslak saçla uyumamak daha sağlıklı bir tercih olabilir.” şeklinde konuştu.

Yüz felci, yüz sinirindeki iletim bozukluğuyla gelişir!

Günlük hayatta sıkça yanlış yorumlanan bir diğer durumun ise yüz felci olduğunu dile getiren Dr. Öğr. Üyesi K. Ali Rahimi, “Yüz felci, yüz kaslarını hareket ettiren yüz sinirinin iletiminin durması ve bu nedenle mimik kaslarının çalışamaması sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır.” dedi.

Yüz sinirinin motor dallarının beyinden çıktıktan sonra kulak kemiği olarak bilinen temporal kemik içinde dar bir kanaldan ilerlediğini aktaran Dr. Öğr. Üyesi Rahimi şunları söyledi:

“Bu kanaldan çıktıktan sonra yanaktaki tükürük bezesinin içine girer ve çeşitli dallara ayrılarak yüzümüzdeki mimikleri oluşturan kasları hareket ettirir. Özellikle bu dar kemik kanal içinden geçerken sinirde herhangi bir ödem oluşması durumunda sinir iletimi bozulur ve kaslar görevini yapamaz. Bu tabloya yüz felci adı verilir. Bunun yanı sıra, tükürük bezi ameliyatları, çeşitli kafa travmaları ya da cerrahi kesiler sırasında sinirin bazı bölümleri zarar görebilir. Bu gibi durumlarda da sinir iletimi durur, ilgili bölgede mimik kasları çalışmaz ve yüz hareketlerinde belirgin bir asimetri oluşur.”

Yüz felciyle karşılaşıldığında zaman kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalı!

Yüz felçleri içinde en sık karşılaşılan tablonun, Bell’s palsi olarak adlandırılan ve kemik içindeki ödeme bağlı olarak gelişen felç olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi K. Ali Rahimi, “Bu tür yüz felçleri büyük oranda kendiliğinden düzelir.” dedi.

Ancak düşük bir ihtimal de olsa, iyileşmenin gerçekleşmediği durumlar da olabileceğine işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Rahimi, “Kalıcı yüz felci gelişebilir. Bu durumda yüzde asimetri ve estetik açıdan şekil bozuklukları ortaya çıkar. Yüz felciyle karşılaşıldığında zaman kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması son derece önemlidir. İlk olarak yapılması gereken, felcin santral mi (beyin kaynaklı) yoksa periferik mi (sinir trasesi boyunca) geliştiğinin ayırt edilmesidir. Bu ayrım tedavi yaklaşımını doğrudan belirler. Ardından, aynı tarafta kulak enfeksiyonu, kolesteatoma, temporal kemik fraktürü ya da tükürük bezine ait kitle veya cerrahi öykü olup olmadığı değerlendirilmelidir.” ifadelerini kullandı.

Tedaviye erken başlamak başarı oranını her zaman artırır!

Göz kapağını kapatan kasları uyaran sinirin de fasiyal sinirin dallarından biri olduğuna dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi K. Ali Rahimi, “Yüz felcinde gözün kapanamaması, göz kuruluğu ve enfeksiyon riskini artırdığı için ayrıca önem taşır.” dedi.

Tedaviye mümkün olduğunca erken başlanmasının başarı oranını her zaman artırdığını vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Rahimi, sözlerini şöyle tamamladı:

“Tedavi sürecinde ilaçlar, fizik tedavi uygulamaları, masaj, sıcak uygulamalar ve destekleyici yöntemler birlikte kullanılabilir. Bazı durumlarda herpes zoster virüsü, kulak çevresinde döküntülerle birlikte işitme kaybı, kulak çınlaması ve yüz felcini aynı anda ortaya çıkarabilir. Bu tabloda kalıcı hasar riski daha yüksek olduğu için ek ve daha yoğun tedavi yöntemlerine başvurulması gerekir.”

Sinüzit ve yüz felci hakkındaki doğru bilinen yanlışlar! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Etkinliğin açılış konuşmasını yapan Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Yönetim Üst Kurulu Başkanı Prof. Dr. Nevzat Tarhan, Mevlâna’nın mesajlarının hala güçlü şekilde günümüze seslendiğini belirterek, “752 yıl sonra halen sanki manevi tasarrufu devam ediyor, bugünümüze mesajlar vermeye devam ediyor” dedi.

“Mevlâna’yı bu zamana getirip bugünün problemlerini çözebilir miyiz?”

Günümüz dünyasının krizlerini Mevlâna’nın değerleriyle anlamanın önemine dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Biz Hz. Mevlâna’yı ele alırken; alıp Hz. Mevlâna’nın zamanına gidip o günün şartlarında bugünün problemini çözmek değil de Hz. Mevlâna’yı bu zamana getirip bugünün şartlarındaki bugünün problemlerini Hz. Mevlâna’nın ölçüleriyle, değerleriyle, esaslarıyla çözebilir miyiz diye düşünmeye çalışıyoruz daha çok. Bu nedenle Hz. Mevlâna bu çağda ciddi mesajlar veriyor. Mevlâna bir devrimciydi, zihinsel dönüşüm yaptı.” diye konuştu.

ABD’de gençler arasında artan yağma ve şiddet olaylarına atıfta bulunarak, bu davranışların arkasındaki toplumsal gerilimi ifade eden Prof. Tarhan, “ABD’de gençler, bisikletli gençler çete kuruyorlar, bir markete giriyorlar, soyuyorlar. Neden gençlerde böyle bir şey oluyor? Dünyada 62 aile bütün dünya kaynaklarının yüzde 50’sine hükmediyor. Müthiş bir gelir eşitsizliği var. Bu nedenle dünyada ciddi bir servet düşmanlığı başladı.” ifadesinde bulundu.

Hz. Mevlâna’nın öğretisini ‘mindfulness’ adı altında okullarda okutuyorlar

Bu tablo karşısında Batı’da çözüm arayışlarının hızlandığını söyleyen Prof. Dr. Tarhan, şöyle devam etti:

“ABD’de seçkin liselerde çocuklar ders ortasında Mindfulness’a götürülüyor; farkındalık, affedicilik, empati, şükran günlüğü… Bunların hepsini öğretiyorlar. Aslında Hz. Mevlâna’nın öğretisini ‘mindfulness’ adı altında okullarda okutuyorlar. Bunları okullarda, lisede öğretiyorlar. Biz Türkiye’de bunu başlatamadık ama… Bu aslında kendini tanımak ve kendine dönmek demektir. Modern küresel sistem ise sürekli olarak ‘Şunu al mutlu ol, bunu elde et mutlu ol, sahip ol mutlu ol’ mesajını veriyor. Oysa tasavvuf kültürü mutluluğu dış nedenlere değil, iç nedenlere bağlamayı öğretir. Bilirsiniz; uçurtmayı uçuran rüzgâr değil, rüzgâra karşı alınan pozisyondur. Olaylara karşı nasıl konumlandığımız belirleyicidir.”

Tasavvufun insana içten gelen güçle hareket etmeyi öğütlediğini söyleyen Prof. Dr. Tarhan, “Mevlâna, bu hakikati pek çok hikâye ile anlatır. Ayrıca Mevlâna’ya göre insanı harekete geçiren şey para, çıkar veya hırs değil, sevgi olmalıdır. Ünlü pergel metaforu ile bunu açıklar: Bir ayağın hakikatte sabit olsun, diğer ayağın alemde dolaşsın. Yani idealist ol ama aynı zamanda gerçeklerden kopma. Bu da Mevlâna’nın çağımıza verdiği önemli mesajlardan biridir. Mevlâna, acının nasıl dönüştürülebileceğini de öğretir. Modern sistem acıyla ‘savaşmayı’ önerir: hastalıkla savaş, kanserle savaş… Oysa acıya doğru anlamı katabilirsek, onu yönetebilir hale geliriz.” dedi.

Acıyı anlamlandırmak ve yönetmek gerekir

Konuşmasında acıyı anlamlandırma konusuna da değinen Prof. Tarhan, “Bir insan bir acı yaşadığında, bir musibetle ya da hastalıkla karşılaştığında, bu duruma doğru anlamı yükleyebilirse, o acı onun için yönetilebilir bir hale gelir. Aksi durumda ise acı, kontrol edemeyeceği bir güce dönüşür; kişi sürekli tetikte olur, uyanıklığı hiç düşmez, stres seviyesi yükselir ve bu da hastalığı daha da ağırlaştırır. Fakat kişi, kontrol edebileceği yüksek bir güce inanırsa; her şeyi bilen ve yöneten bir kudretin bu olayı bilinmeyen bir hikmetle karşısına çıkardığını düşünürse, ‘Ümitsiz ve karamsar olmamalıyım’ diyebiliyorsa, işte buna keşfedici umutsuzluk denir. İnsan bazen ağır bir hastalığa yakalanır, doktorlar zorlayıcı şeyler söyler. Böyle zamanlarda kişinin acıya anlam katması, acıyı yönetilebilir hale getirir ve onun yol açabileceği ruhsal sorunları en aza indirir. Hz. Mevlâna’nın da sürekli vurguladığı budur. Ayrıca Mevlâna, zihinsel esneklik dediğimiz ‘kognitif fleksibilite’yi öğretir. Olaylar karşısında esnek olmayı, değişimle mücadele etmek yerine değişimi yönetmeyi tavsiye eder. Çünkü değişime en çok direnen kişiler, düşünce katılığı yüksek olan, inatçı kimselerdir.” diye konuştu.

Hz. Mevlâna’nın öğretilerinde bağışlayıcılık önemli bir yer tutuyor

Hz. Mevlâna’nın öğretilerinde, modern pozitif psikolojideki affedicilik modülüne benzer biçimde bağışlayıcılığın önemli bir yer tuttuğunu anlatan Prof. Dr. Tarhan, “İnsanın affedebileceği şeyler olduğu gibi affedemeyeceği yükler de vardır. Affedemediği durumlarda kişi, bu yükü mantıklı bir çerçeveye oturtmalı; gücünün yetmediği noktalarda ise teslimiyete yönelip zamanı kendisine yardımcı kılmalıdır. Çünkü intikam almanın yollarından biri de başarılı olmaktır. İnsan başarıya ulaştığında, onu sevmeyenler üzülür; bu da bir tür ‘sessiz intikam’dır. Bu nedenle öç peşine düşmek yerine hedeflere yönelmek daha değerlidir.” ifadesinde bulundu.

Mevlâna ilahi aşkı merkeze aldı

Mevlâna’nın ilahi aşkı, insanın Allah’ı tanımasını ve O’na yönelmesini merkeze aldığını kaydeden Prof. Dr. Tarhan, “Ona göre insanın dünyadaki asıl amacı aşka yönelmektir. Ancak günümüzde aşk yolu bazen tehlikeli bir yoldur; kişi kontrolsüzce bu yola düşerse savrulabilir. Bu yüzden Mevlâna’ya göre aşk yoluna girmeden önce kişinin acz ve fakr halini fark etmesi gerekir. Yaratıcı karşısında kendi zaafını, yoksunluğunu ve zayıflığını bilmek; kalbini yalnızca O’na bağlayabilmek… Aşkın elbette dereceleri vardır. Mevlâna’nın aşkı bir zirveyi temsil eder. Bizim için ise Allah’ı anmak sadece ibadet anlarında değil, her nefeste, her halde mümkün olmalıdır.” şeklinde konuştu.

“İhlâs, meleklerin bile yazamadığı bir sırdır”

Mevlâna’nın aşk ve ihlâs anlayışına da vurgu yapan Prof. Dr. Tarhan, tasavvufun samimiyet ve gönül safiyeti üzerine kurulu olduğunu hatırlattı.

Prof. Dr. Tarhan, “Cüneyd-i Bağdadî, ‘İhlâs öyle bir sırdır ki şeytan bilemez ki bozsun, melek bilemez ki yazsın’ der. Mevlâna da kalbin pusulasını yalnızca Hakk’a çevirmeyi öğütler.” dedi.

Söyleşi “Dostluk” temasıyla devam etti

Açılış konuşmasının ardından program, Tasavvuf Araştırmaları Enstitüsü Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Emine Yeniterzi ve Üsküdar Üniversitesi Rektör Danışmanı Cemalnur Sargut’un katılımıyla gerçekleştirilen “Dostluk” söyleşisiyle devam etti.

Söyleşinin başlangıcında Prof. Dr. Emine Yeniterzi, anlamlı bir yaşam sürmek için dostluğun vazgeçilmez bir ihtiyaç olduğunu dile getirerek, “Hayatı derin bir şekilde yaşamak, anlamlı hale getirmek için dosta ihtiyacımız var, dostlara ihtiyacımız var. Namazın, orucun bile kazası var ama dosttan uzakta geçirilen zamanların kazası olmuyor. Dostu bulunca sıkı sarılmak gerekiyor.” dedi.

Dostlar birbirini geliştiriyorlar, birbirini yüceltiyorlar

Mevlâna ve Şems-i Tebrîzî dostluğuna özel bir vurgu yapılan söyleşide Prof. Dr. Yeniterzi, “Hz. Mevlâna dört medresede birden ders veren bir akademisyendi aslında. Şems-i Tebrîzî ile tanıştıktan sonra gönül ilmini elde ediyor. Demek ki dostluk muazzam bir dönüşüm aynı zamanda. Yani dostlar birbirini geliştiriyorlar, birbirini yüceltiyorlar.” diye konuştu.

Pakistan’ın millî şairi Dr. Muhammed İkbâl’i örnek vererek dostluğun aynı zaman veya aynı coğrafyada yaşanmasa bile gerçekleştiğini belirten Prof. Dr. Emine Yeniterzi, “Sohbet, dostluğun bir aracıdır. Cenab-ı Hak ile sohbet etmek istersek Kur’ân-ı Kerîm okuruz, Hz. Peygamber ile sohbet için hadis kitaplarını, Mevlâna ile sohbet için de Mesnevî’yi okuyabiliriz” dedi. “Dosttan gelen her şeyi lütuf ya da kahır ayırt etmeksizin nimet kabul etmek, nimet yerine koymak gerekiyor” diyen Yeniterzi, “Dost kazanmak için önce bizim bir dost olmamız lazım. Gönüller fethederek, iyilikler yaparak, gerçek dostluklar göstererek Cenab-ı Hak’ın dostluğunu da kazanabiliriz. Ve o bu dünyada kazanılabilecek en büyük hayır.” ifadesinde bulundu.

Prof. Yeniterzi sözlerine şöyle devam etti: “Hakiki dostluk, insanın ilahî ahlâka bürünmesiyle yani Allah’ın “Rahmân ve Halîm” isimlerinin kulda tecelli etmesiyle ortaya çıkar. Dostluk; merhamet, cömertlik, vefa, affedicilik gibi Allah’ın sıfatlarının insanda yansımasıdır. Bu sebeple dostluk, bir bakıma ahlâkî ibadettir. İnsan dostunun gönlünü aldığında, aslında Hak’la ünsiyete yaklaşır. Kısaca dostluğun özü: sevgi ve ihlâstır, ayet ve hadislerde bildirilen ideal Müslümanın ahlâkî özellikleridir.”

“Dost Allah’tır”

Rektör Danışmanı Cemalnur Sargut, dostluğun temelinde ilahi bir bağın yattığını belirterek, “Dost Allah’tır ya da Allah için bir araya gelenlerdir… Dost güven demektir, sadakat demektir. Allah’tan başka hiç kimseye güvenilmez. Ama Allah için bir arada olanlar Allah’a ve arkadaşına güvenirler. Bu çok önemli bir şey. Çünkü o ona sadıktır. Dost çok büyük bir sevgi. Hiç başka bir şey beklememek, hiç kimseye yaranmak için hareket etmemek, sadece Allah için hareket etmek demektir.” dedi.

Cemalnur Sargut, Hz. Musa kıssası üzerinden gerçek dostluğun sadece Allah rızası için yapılan hizmetle mümkün olduğunu ifade ederek, dostluğun temelinde karşılıklı edep ve saygı olduğunu belirtti ve “Dost olmak, kardeş olmaktan çok üstün bir seviye” yorumunda bulundu.

Dosta küsülmez…

Dost olmayı bilmek gerektiğine de işaret eden Sargut, “Dost kusurlarını görmez. Dost hakkında kötü düşünmez. Dostuna karşı hep iyi temenniler içinde olur. Dostun geçmiş hata ve kusurlarını karıştırmaz. Dostunu hata ve günahlardan dolayı ayıplamaz. Dostunu hor görmez. Dostunun ayıbını kendi ayıbı olarak görür. Cennete dostuyla gitmek ister. Dostuna Allah’ın çizdiği sınırlara saygıyı hatırlatır. Dostuna manevi makamlarını gizlemesini söyler. Dostuna haksız yere düşmanlık edene dostça yaklaşmaz. Dostu geldiğinde ayağa kalkar. Dostuna asla yalan söylemez. Dostunu dua eder. Kin ve düşmanlık asla beslemez. Onu saygıyla dinler. İmtihan etmeye kalkmaz. Kötü bir şey yaptığında tövbe etmiş olacağını düşünür ve onu hiç anmaz. Dostuna küsmez. Dostunu cezalandırmaz. Güzel ahlak en büyük özelliktir.” diye anlattı.

Söyleşide, Mesnevî’den hikâyelerle dostluk bağlarının derinliği ve ilahi muamelelere sabır gösterilmesi gerektiğini anlatan Cemalnur Sargut, “Hz. Mevlâna bütün öğretileriyle bize bunu öğretti: Yalnız Allah. Başka hiçbir şey yok. Öfke yok, kin yok, nefret yok. Hz. Mevlâna bize çok büyük örnek. Mesnevî çok büyük örnek.” dedi.

Kalabalık yalnızlığa karşı manevi çözüm

Modern dünyanın getirdiği “kalabalık yalnızlık” kavramı üzerine de konuşan Cemalnur Sargut, maneviyattan uzaklaşmanın insanları yalnızlığa sürüklediğini savundu.

Cemalnur Sargut, “Yalnızlık bu sene herkesin bana sorduğu bir şey. Halbuki yalnızlık diye bir şey yok ki. Yalnızlık yok. Nasıl yalnız olabiliriz? Sahibimizle berabersek nasıl yalnız olabiliriz? Ama hiç tanışmamışlar ki. Sahipleriyle hiç tanışmamışlar. Allah var. Allah hep var.” diye konuştu.

Gençlere yönelik tavsiyelerde bulunan Sargut, ailelerin çocuklarına bırakabileceği en değerli çeyizin manevi hayat olduğunu sözlerine ekledi.

Hz. Mevlâna’nın 752. Vuslat Yıldönümü Şeb-i Arûs “Dostluk” Söyleşisi Üsküdar Üniversitesi’nde gerçekleştirildi! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Menderes Belediye Başkanı İlkay Çiçek, yakın zamanda gerçekleşen afetten etkilenen Efemçukuru Mahallesi’ne ziyarette bulundu. Başkan Çiçek, Mahalle Muhtarı Mustafa Özdemir ile görüşerek alınan hasarla ilgili bilgi aldı. Birim müdürlerini de yanına alarak incelemeler yapan Çiçek, minaresi yıkılan ve büyük hasar gören cami ve cami yerleşkesinde tespitler yaparak gerekli talimatları verdi. Görüşmelerin bir an önce yapılıp izinlerin alınacağını ve izin verilmesi halinde çalışmaların bir an önce başlatılacağını belirtti.

Biz kocaman bir aileyiz

Konu ile ilgili açıklama yapan Menderes Belediye Başkanı İlkay Çiçek, “Biz göreve gelirken ‘artık kocaman bir aileyiz’ dedik. ‘Sadece iyi zamanda değil zor zamanda, da her zaman yanınızda, her zaman birlikteyiz’ dedik. Efemçukuru Mahallemiz’de yaşanan zararın altından birlikte kalkacağız. İncelemelerimizi yaptık ve tespitlerimizi not ettik. Çalışma planımız hazır. Gerekli izinleri almak için başvuru yapacağız. Aldığımız takdirde bir an önce mahallemizde çalışmalara başlayacağız.” dedi.

Başkan Çiçek’ten Efemçukuru’nda İnceleme yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Savaş muhabirliği yapan bir çiftin, Irak’taki travmatik deneyimlerinin ardından Brooklyn’deki evlerinde hayata tutunma çabalarını ve değişen medya düzenini çarpıcı bir dille ele alan “Öylece Durur Zaman”, 10 Aralık 2025 tarihinde Müze Gazhane Prof. Dr. Sevda Şener Sahnesi’nde ilk gösterimini yapıyor.

Oyunun Konusu:

Sarah 40’lı yaşlarının başında bir basın fotoğrafçısıdır, uzun yıllar başta Ortadoğu olmak üzere pek çok savaş bölgesinde çalışmıştır. Sarah Irak’ta bulunduğu sırada çok yakınında patlayan bir bomba sonucu yaralanmış, kısa bir tedavinin ardından ülkesine dönmüştür. Şimdi uzun zamandır ayrı kaldığı evinde erkek arkadaşı James ile beraberdir. Her şeyin yolundaymış gibi devam ettiği birkaç günün sonunda çiftin görmezden gelmeye çalıştığı sorunlar gün yüzüne çıkmaya, ilişkilerini biçimlendirmeye başlar.

Oyun, Pulitzer ödüllü yazar Donald Marguiles tarafından kaleme alınmıştır. Oyunda, çevresindeki gelişmelere duyarsız bir topluma eleştirinin yanı sıra bireylerin iç hesaplaşmaları da taze tutulmakta, pek çok konuda seyircinin de kendini sorgulaması sağlanmaktadır.

Oyunda Fotoğrafçının Objektifinin Ardındaki Soğukkanlılık ile İnsani Müdahale Arzusu Arasındaki Çatışma Sahneye Taşınıyor

Oyunun yönetmeni Mehmet Ergen “Öylece Durur Zaman”ı şöyle anlatıyor:

“Savaş fotoğrafçısının yaşadığı ikilem üzerine kurulu bir oyunun önemi hem tanıklığın etik yükünü hem de bu tanıklığın sanatsal bir forma büründüğünde kazandığı tarihsel hafızayı görünür kılmasından gelir. Susan Sontag’ın “Fotoğraf, olup bitenlerle aramıza hem mesafe koyar hem de bizi onlarla yüzleşmeye zorlar” sözünü hatırlatırcasına, oyunda fotoğrafçının objektifinin ardındaki soğukkanlılık ile insani müdahale arzusu arasındaki çatışma sahneye taşınır.

Kameranın işi hayatı kaydetmek; değiştirmek değil….

Fotoğrafçıların kadraja girip beğenmedikleri şeyleri değiştirmelerini bekleyemezsin. Bizim işimiz gerçeği yakalamak, yeniden sahnelemek değil. (1. Perde, 2. Sahne)

Bu oyun, gerçeğin belgesele özgü donukluğundan sıyrılıp sahnede yeniden kurulduğu bir alan yaratarak, “görüntülerin yalnızca yakalanmadığını, aynı zamanda yeniden üretildiğini” savunan kuramsal yaklaşımları da canlı biçimde doğrular. Savaş anlarında çekilen fotoğrafların kitaplarda derlendiği, müzelerde sergilendiği ve hatta video oyunlarına ilham verdiği düşünüldüğünde, oyundaki her sahne, görüntülerin nasıl kültürel bir hafızaya dönüştüğünü gösteren birer prova niteliği taşır. Bu bağlamda eser, belgesel gerçekliğin kurgusal alanda yeniden anlam kazanmasına ilişkin estetik tartışmalara sahnede, ete kemiğe bürünmüş bir örnek sunar. Dahası, Türkiye’nin hemen yanı başında yıllardır süren çatışmaların varlığı, oyunun yalnızca evrensel bir meseleye değil, aynı zamanda coğrafi ve duygusal olarak bize çok yakın bir yaraya dokunduğunu hissettirir.”

Dekor tasarımını Barış Dinçel’in, kostüm tasarımını Ahsen Nur Yaman’ın, ışık tasarımını Fatih Mehmet Haroğlu’nun, efekt tasarımını Metin Küçükyılmaz’ın, görüntü tasarımını Emre Turgaylı’nın yaptığı, fotoğraflarını Ahmet Çelikbaş’ın çektiği oyunda Mert Tanık, Murat Coşkuner, Pervin Bağdat, Sevil Akı rol alıyor.

Oyun, 10-13 Aralık 2025 tarihleri arasında Müze Gazhane Prof. Dr. Sevda Şener Sahnesi’nde.

İyi seyirler…

Savaşın Silinmeyen İzlerinin Hikayesi “Öylece Durur Zaman” Seyirciyle Buluşuyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Uzman Psikolog Ezgi Dokuzlu Tezel, yeni yılda ruhsal iyilik halini güçlendirecek 10 öneri sıraladı.

1. Gelecekle ilgili düşünürken karamsarlıktan uzak durmalı ve “Ya olursa, ya yapamazsam” gibi söylemler yerine, şu anda sahip olunan koşullar ve kazanımlar göz önünde bulundurarak hareket edilmeli. Geçmişteki hatalar ya da geleceğe dair henüz yaşanmamış olumsuzluklar sebebiyle şimdiki zaman kaçırılmamalı.
2. Kişi kendine ve sevdiklerine günlük yaşam yoğunluğunda zaman ayırmayı ihmal etmemeli. Zaman hızla akıp giderken güzel anılar biriktirmek ve küçük şeylerden keyif almak hem yaşama motivasyonunu hem de iç huzuru destekler.
3. Hayattan beklentiler net bir şekilde belirlenmeli ve yaşam buna göre şekillendirilmeli. Kişinin kendini daha iyi tanıyabilmesi için ‘Ben ne istiyorum, bunu neden istiyorum, bana nasıl bir katkı sağlayacak?’ soruları üzerinde düşünmeli. 
4. Büyük hedefler her ne kadar motive edici olsa da onları hayata geçirebilmek için önce küçük adımlara ihtiyaç olduğu unutulmamalı. Ulaşılabilir olmaları için hedefler daha küçük parçalara ayrılmalı, bu varış noktalarına yaklaşmak adına bireysel olarak çaba sarf edilmeli.
5. Hedefler oluşturulurken kullanılan dilin olumlu olmasına dikkat edilmeli. Örneğin “Başarısız olmayacağım” yerine “Daha başarılı olmak için çaba göstereceğim” şeklinde ifadeler tercih edilmeli.
6. Yeni yıl planlamaları yapılırken geçmişteki başarılar, başarısızlıklar ve halihazırda sahip olunanlar gerçekçi biçimde kabul edilmeli, kişi kendini değerlendirirken başkalarıyla kıyaslamaktan kaçınmalı.
7. Hayattaki eksiklere yoğunlaşmak yerine sahip olunanlara odaklanılmalı. Var olanlar için teşekkür etmek, motivasyonu artırarak daha iyi hissetmeyi sağlar.
8. Mutluluğun bir araç değil, bir sonuç olduğu unutulmamalı. Bu yüzden mutlu olmanın yollarını aramak yerine, kişi öncelikle ona gerçekten neyin iyi geldiğini keşfetmeli.
9. Geçmişte yapılan tüm hatalar analiz edilmeli ve gerekli dersler çıkarılmalı. Bu sayede kişi kendini daha iyi tanır ve daha güçlü ve bilinçli adımlar atmaya başlar.
10. Belki başarısızlık kaygısı belki de yaratılamayan zaman nedeniyle tecrübe edilemeyen deneyimlere yeni yılda şans verilmeli. Bu yeni deneyimlerle kişi kendini biraz daha iyi tanıma şansı bulabilir.

Yeni yılda ruh sağlığını güçlendirmenin 10 yolu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Mindfulness” kavramı Türkçede “Bilinçli Farkındalık”

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, “Mindfulness” kavramının Türkçeye “Bilinçli Farkındalık” olarak çevrilmesinin yerinde bir tanımlama olduğunu belirterek, “Aslında bu, bilinçli zihinsel ve duygusal farkındalık demektir. Bir zihinsel boyutu var, bir de duygusal boyutu. Bu farkındalığın üç ana ayağı var: Niyet, dikkat ve tutum.” dedi. Prof. Dr. Tarhan, bu üç ayağın nasıl işlediğini şu sözlerle açıkladı:

“Birincisi niyet ayağıdır. Kişi, niyetini önüne çıkan olaylara değil, kendi gerçek hedeflerine yöneltmeyi bilmelidir. ‘Kontrol bende, içinde yaşadığım olaylarda değil’ duygusu önemlidir. İkinci adımda dikkat devreye girer. Niyeti tam da olsa, kişi dikkatini doğru noktaya yöneltmelidir. Üçüncüsünde ise tutum geliştirilmesi gerekir. Yaşanan zor olaylar karşısında kendi tutumunu seçebilmesi kişinin elindedir. Bütün bunları yaptığı zaman, kişi zihinsel yönetimini kendisi ele alır.”

Meditasyon Mindfulness ile karıştırılıyor

Meditasyonun sıkça Mindfulness ile karıştırıldığına dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, ikisi arasındaki temel farkı ortaya koydu. Meditasyonun bir gevşeme tekniği olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Meditasyonun da üç önemli ayağı vardır: Zihinsel olarak bir konuya odaklanmak, nefes egzersizleri gibi ritmik bir hareket yapmak ve genellikle rahatlatıcı bir müzik ya da ses olması… Bu üçü ile meditasyon gerçekleşir. Ancak unutmamak gerekir ki meditasyon, Mindfulness’ın kullandığı bir tekniktir sadece. Bir alt dalı, bir aracıdır. Üst konsept bilinçli farkındalıktır.” ifadelerini kullandı.

Mindfulness’ın beyin üzerindeki nörobilimsel etkileri kanıtlandı

Prof. Dr. Tarhan, Mindfulness’ın beyin üzerindeki nörobilimsel etkilerinin artık kanıtlandığını dile getirerek, “Mindfulness’ın eğittiği organ beynimizdir. Birincisi, beynimizin CEO’su olan ‘Kaptan Köşkü’, yani frontal bölgeyi yönetmeyi öğretir. Planlama, zamanlama gibi yürütücü işlevler burada kontrol edilir. İkincisi, beynimizin alarm bölgesi olan Amigdala’yı yönetir. Tehdit karşısında harekete geçen Amigdala’dan gelen uyaranları fark edip sakin kalmayı sağlar. Üçüncüsü ise beynin ‘otomatik pilotu’ olan ‘Default Mode Network’ü düzenler. Bu network’ün aşırı aktif olması, kaygının çok yüksek olduğunu gösterir.” dedi.

Mindfulness’ın hücresel düzeyde de etkileri var

Prof. Dr. Tarhan, Mindfulness’ın hücresel düzeyde de etkileri olduğunu, Nobel ödüllü bir araştırmaya atıfta bulunarak, “Kronik stres altında, hücrelerin kaç defa bölüneceğini gösteren telomerler hızla yıpranır ve DNA hasarı oluşur. Bu da erken yaşlanmadır. Mindfulness, stresi yönetmeyi öğreterek telomerleri onaran Telomeraz enziminin daha verimli çalışmasına yardımcı olur. Yani biyolojik yaşlanmayı yavaşlatır.” diye konuştu.

Amaç zor duyguları yönetmek

Mindfulness’ın yanlış anlaşılan bir yönüne de değinen Prof. Dr. Tarhan, bunun bir “pozitif düşünce” dayatması olmadığını söyledi. Prof. Dr. Tarhan, “Aşırı düşünme (overthinking), beynin yoğun bir şekilde stres hormonu salgılamasına neden olur. Bu durum, serotonin ve dopamin gibi beynin temel kimyasallarının hızla tükenmesine yol açar. Tıpkı kronik stresin telomerleri kısaltarak yaşam süresini etkilemesi gibi, beynin kimyasal seviyesini de düşürür. Peki, Mindfulness bunu nasıl engelliyor? Genellikle Mindfulness, ‘anı yaşamak’ olarak yanlış anlaşılıyor; oysa doğrusu ‘anda yaşamaktır. ‘Mindfulness demek pozitif düşünce değil; zor durumlarda, stres esnasında soğukkanlı kalma becerisine sahip olmaktır. Anda kalmaktır. Bu kişiler ya geçmişte yaşıyorlar ya gelecekte, bugünü kaçırıyorlar. Oysa felsefe basittir: Geçmişten öğren, bugünü yaşa, geleceğe bak.” şeklinde konuştu.

Mevcut durumu kabul etme önemli…

Prof. Dr. Tarhan, bu süreçte mevcut durumu kabul etme kavramının da kritik olduğunu dile getirerek, “Kişinin gücünün yetmediği, değiştiremeyeceği şeyler vardır. Bunu kabul etmesi gerekir. Hoşuma gitmese de bunu yaşamam gerekiyormuş diyebilmek önemlidir. Unutmayın; bir şeye üzüldüğünüzde çaresi varsa üzülmeye değmez, çaresi yoksa üzülseniz de değişmeyeceği için yine üzülmeye değmez.”

Mindfulness’ın uzun vadeli hedefler için bugünkü zorlukları tolere etme becerisi kazandırdığına da vurgu yapan Prof. Dr. Tarhan, “Niyetlenmiş davranış, beyinde tamamen farklı bir ağı çalıştırır. Kişiyi haz odaklı kısa vadeli hedeflerden çıkarıp, anlam odaklı uzun vadeli hedeflere yöneltir. Şu anda bir şeyden fedakârlık yapıyorsun, konforun kaçıyor ama bu sana 3-5 sene sonra ne kazandıracak? İşte farkındalık, bu bağlantıyı kurabilmektir.” dedi.

Stres karşısında soğukkanlı kalma becerisi kazanma

Mindfulness’ın tek seferlik bir uygulama ile sonuç vermeyeceğini belirten Prof. Dr. Tarhan, bu becerinin beyne nasıl öğretildiğini bilimsel yöntemlerle anlattı:

“Bunu bir anlık yaparsanız olmuyor. Sürekli yaptığınız zaman artık stres karşısında soğukkanlı kalma becerisi kazanıyorsunuz. Hatta biz bunu Neurofeedback gibi, kişinin beyninde Alfa dalgası üretmeyi öğrettiğimiz tedavi yöntemleriyle ölçüyoruz. Kişi, ekrandaki bir oyunu oynayarak beynindeki Beta dalgalarını azaltıp Alfa dalgalarını artırmayı öğrendiği zaman, beyin bu dalgayı alet takılı olmadan da üretmeyi öğreniyor. Otomatikleşiyor.”

Prof. Dr. Tarhan, bu tekniğin artık psikiyatride “dokulara saygılı hekimlik” olarak görüldüğünü belirterek, “Tıptaki klasik yöntem ameliyat etmek, en güçlü ilaçları vermektir. Bu, müdahaleci bir tekniktir. Mindfulness ise laparoskopik cerrahi gibidir. İnsanın psikolojik bütünlüğünü bozmadan, bağışıklık sistemini güçlendirerek hastalığı yenmeye benzer.” ifadesinde bulundu.

Farkındalık kişiyi mutsuz eder mi?

Farkındalığın kişiyi mutsuz ettiği yönündeki eleştirilere de yanıt veren Prof. Dr. Tarhan, “Mutluluktan ne anladığımız önemli. İki türlü mutluluk var: Biri hedonik mutluluk, yani haz mutluluğu. Diğeri ise anlam mutluluğu. Haz mutluluğu beynin dopamin yolaklarıyla, anlam mutluluğu ise serotonin yolaklarıyla ilgilidir. Dopamin kısa vadelidir, hızla tükenir ve beyin tekrar ister. Eğer mutluluğu sıfır stresli bir hayat olarak hedefliyorsak, bunun adı sahte mutluluktur. Nasıl paranın sahtesine özen göstermiyorsak, mutluluğun da sahtesini ayırt etmemiz gerekir. Satın alınabilen, somut şeylerden elde edilen mutluluk sahte mutluluktur.” diye konuştu.

Mutsuz gözüken bir olaya üçüncü bir gözle bakın

Prof. Dr. Tarhan, farkındalık sürecinde yaşanan yüzleşme anlarının nasıl yönetileceğinin ilişkin de “Bugünün ıstırabı, yarının neşesidir. Bunu anladığınızda mutsuzluk hissini yönetirsiniz. Bunu yaparken kilit beceri gözlemci olmayı öğrenmektir. Kendi duygularına karşı da gözlemci olacaksın, dışarıdan sana sunulan duygulara karşı da… Gözlemci olduğun zaman o duygu sana bulaşmıyor, zihinsel olarak o duyguyu satın almıyorsunuz. Mutsuz gözüken bir olaya üçüncü bir gözle bakabilen kişi, olayı hemen duygusal olarak onaylamaz. Bu, kendiliğinden olmaz, öğrenilmesi gereken bir beceridir.” şeklinde bilgi verdi.

Özellikle dijital çağın getirdiği hızlı ve sürekli uyaran akışına karşı “dijital detoks” ve kendine zaman ayırmanın önemini vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, kişinin kendi ruh haline objektif bakabilmesinin modern insanın en temel ihtiyaçlarından biri olduğunu ifade etti.

Beynimiz de biyolojik bir bilgisayar gibi çalışıyor

Prof. Dr. Nevzat Tarhan, bir bilgisayarın ön bellek doluysa yavaşladığını, beynimizin de biyolojik bir bilgisayar gibi çalıştığını kaydederek, “Bir bilgisayar düşünün; ön belleği doluysa yavaşlar. Beynimiz de biyolojik bir bilgisayar gibi çalışıyor. Beynimizdeki algoritmaların yaklaşık yüzde 30’u genetik, yüzde 70’i ise sonradan öğrenilir. Öğrendiğimiz bu algoritmaları yeni bilgilerle yeniden yazmak gerekiyor. Eğer beynimizdeki algoritmaları değiştirmezsek, eski sorulara eski cevaplar veririz. Hâlbuki eski sorulara yeni cevaplar vermek gerekiyor. Bu, beynimizin nöroplastisite özelliğiyle ilgilidir.” dedi.

Mindfulness tekniği için kişinin yaşam felsefesine göre kendisine ayırdığı bir zaman olmalı

Bu zihinsel becerinin günlük hayata nasıl entegre edileceğini de açıklayan Prof. Dr. Tarhan, “Mindfulness tekniği için kişinin yaşam felsefesine göre kendisine ayırdığı bir zaman olması gerekiyor. Bu, meditatif bir eylemdir. Aslında doğanın hız ve ritmine uygun yaşamaktır. Her gün en az 20 dakika kendinize sessiz bir zaman ayırın. Bu, kişinin rutinden kopup durup düşündüğü, yeniden değerlendirdiği bir moladır. O anda beynin ‘otomatik pilotu’ olan Default Mode Network harekete geçer ve beyin stres hormonlarını azaltarak rahatlar. Hatta arama motorları bile ‘Search Yourself’ (Kendini Ara) diyerek bu içsel yolculuğu teşvik ediyor. Hayat olumlu ve olumsuz olaylardan oluşan bir çeşnidir. Olumluyu da göreceğiz olumsuzu da göreceğiz ama olayı hızla analiz ettikten sonra olumluya odaklanacağız. Devamlı gerilime ve kronik strese hiçbir vücut dayanmaz. Bir kişinin stres yönetimini öğrenmesi gerektir. Stres yönetimini öğrenmesi bunun için beynindeki nöroplastiteyi geliştirebilmektir” diye konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, bu pratiğin zamanla otomatikleşen bir beceriye dönüştüğünü belirterek, bir davranışın kalıcı hale gelme sürecini şöyle anlattı:

“Duyguyla düşünce birleşir ve kişi bunu kabul ederse ‘inanış’ olur. İnanışı altı hafta kadar tekrar ederseniz ‘alışkanlık’ olur. Alışkanlığı altı hafta daha devam ettirirseniz ‘kişilik’ haline gelir. Artık o kişi, bir olayla karşılaştığında bunu otomatik olarak yapar.”

“İçsel eleştirmeni” yönetmek

Mindfulness’ın en kritik boyutlarından birinin “içsel eleştirmeni” yönetmek olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, sözlerini şöyle tamamladı: 

“Hepimizin beyninde kendisini aşağılayan bir eleştirmen var. Mindfulness pratiği yapan bir kimse, içindeki eleştirmene ‘Dur, hayır’ diyebilir. ‘Şu söylediğin haklı ama bu söylediğin yanlış’ diyerek onu yönetebilir. Kendimizi bu eleştirmene kaptırırsak, rüzgârda yelkensiz sürüklenen bir gemi gibi savruluruz. İçimizdeki eleştirmeni yönetmek de bu sürecin önemli bir boyutudur.” 

Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Her gün en az 20 dakika kendinize sessiz bir zaman ayırın!” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

En çarpıcı örneklerden biri, görsel dokusu katmanlı hale getirilen sütlaç. Bu yöntemle sütlacın karbon salınımı tam yüzde 31 azaldı. Üstelik bu sunum, tüketiciler tarafından daha çok tercih edildi.

“Tatmadan, Görünüşüne Bakıp Satın Alıyoruz”

Prof. Dr. Özilgen, yiyeceklerin görsel dokusunun tüketici seçimlerini büyük oranda etkilediğini söylüyor:

“Yumuşak, kıtır, çıtır ve köpüklü dokular tüketicilerin daha çok ilgisini çekiyor. Bu dokuları doğru kullanarak daha çevre dostu yiyecekler tasarlamak mümkün. Böylece tüketicileri sürdürülebilir yiyeceklere yönlendirebilirsiniz. Doğru kullanımdan çoğu zaman anlaşılan yenildiği zaman bu dokuların beğenilmesi. Ancak bizim yaptığımız bir tat çalışması değil, bilişsel (cognitive) bir çalışma. Gıdaları çoğu zaman tatmadan satın alıyoruz. Süpermarkette, çevrimiçi siparişlerde veya menülerde seçim yaparken hep görsellere dayanıyoruz. Beynimiz, bir gıdayı gördüğünde hafızamızdaki verilerle onu otomatik olarak algılıyor. Burada, yemeğin içindeki karbon salınımı yüksek olan ana malzemenin miktarını azaltırken, karbon salınımı daha düşük olan malzemelerin farklı dokularını belirli kombinasyonlarla kullanarak katmanlı görsel doku tasarımları oluşturduk ve beynin gıda algısını yönlendirmeye çalıştık. Hatta hafızamızda yer etmiş geleneksel bir tat olan sütlaç üzerinde bile bu yaklaşım başarılı oldu. Böylece tüketicilerin sürdürülebilir tercihlere yönelmesini sağlayabileceğimizi gördük—hem de herhangi bir indirim veya çevre dostu mesaj kullanmadan.”

Kabuk, Sap ve Kökleri Toprağa Geri Kazandırın!

Bir diğer ilginç bilgi ise gıdalardan geriye kalan kabuk, sap, kök gibi artıklarla ilgili. Prof. Dr. Özilgen, örneğin birçok kişinin kızartarak değerlendirdiği patates kabuklarının kompost yapılmasının daha çevre dostu olduğunu söylüyor:

“Patates kabuğunu kızartırken harcadığınız su, diğer malzemeler ve enerji, düşündüğünüzden daha fazla karbon salınımına ve kaynakların daha fazla tüketimine yol açıyor. Bunun yerine kompost yaparak toprağa geri kazandırın.”

Her Bitkisel Gıda Masum Değil

Bitkisel gıdaların çevre dostu olduğu düşünülse de durum her zaman öyle değil. Prof. Dr. Sibel Özilgen, örneğin pirincin küresel tarımsal metan emisyonlarının yüzde 30’unu oluşturduğunu hatırlatarak, seçimlerimizi daha dikkatli yapmamız gerektiğini vurguladı.

“2030’a kadar pirinç tarlalarından kaynaklanan sera gazı salınımının yüzde 60 artması bekleniyor. Bu nedenle bilinçli tercihler yapmalıyız.”

Yerel Ürün Her Zaman Doğru Seçim Olmayabilir

Yerel ürünlerin yerel halk ve ekonomi için çok önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Özilgen, ne yazık ki bunların her zaman çevre dostu olmadığını da hatırlatıyor. Eğer bu ürünler teknolojiyle desteklenmiyorsa, yanlış tarım uygulamaları yüzünden daha fazla karbon salınımına yol açabiliyor.

“Mükemmel Görünmeyen Ürünlere Öncelik Verin”

Gıda güvenilirliği açısından risk taşımayan, ancak görüntü açısından dezavantajlı olan gıdalara da dikkat çeken Prof. Dr. Özilgen, şunları kaydetti: 

“Görünüşü mükemmel olmayan meyve ve sebzelerin mutlaka gıda tüketim zinciri içine katılmasının teşvik edilmesi gerekiyor. Tüketicinin bu konuda bilinçlendirilmesi ve alternatif yöntemler konusunda eğitilmesi çok önemli. Çalışmalarımızda bizim de kullandığımız gibi, örneğin, yumuşamış bir muz, ezilmiş bir armut, kararmış bir patlıcan, kıtırlaşmış ekmek, tat ve dokularından faydalanarak sürdürülebilir reçeteler oluşturmak için kullanılmalıdır. Ayrıca, son kullanma tarihi yaklaşmış olan gıdalar öncelikli olarak satın alınmalı ve tüketilmelidir. Bu noktada en büyük görev bu konunun iletişimini yapacak olan yetkililere, gıda mühendislerine ve eğitimli şeflere düşüyor.”

Yiyeceklerin Görünüşü Dünyayı Kurtarır mı? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Geleneksel Seferihisar Mandalina Şenliği’nin 25’incisi, bu yıl da yine coşkuyla kutlandı. Binlerce vatandaşın katımıyla gerçekleştirilen ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay ile Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin’in katıldığı kortej yürüyüşüyle başlayan şenlik, renkli görüntülere sahne oldu. 

Seferihisar Kapalı Pazar Yeri’nde dans ve gösterilerin yanı sıra, kral ve kraliçe yarışması, en iyi hediyelik eşya yarışması, en iyi mandalinalı yemek ve mandalinalı tatlı yarışmalarının ödül töreni düzenlendi. Şenlikte Mandalina Kraliçesi Gökçe Güneş Açıkgöz ve Mandalina Kralı Arda Yılmaz seçildi. Seferiçınar Halk Dansları topluluğunun Harmandalı, Çökertme ve Sirtaki gösterisi izleyenlerden büyük beğeni topladı. Neşeli Bale’nin ilçemizi uluslararası alanlarda temsil eden öğrencileri de izleyenlere eşsiz bir dans şöleni yaşattı. Ardından Chaos Famos grubu izleyenlere farklı tarzıyla eğlenceli anlar yaşattı. 

“MUHTAÇ OLDUĞUN KUDRET DAMARLARINDAKİ ASİL KANDA MEVCUTTUR”

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay “Bugün çok özel bir yerdeyiz. Doğal güzellikleriyle, tarihiyle, mirasıyla saymakla bitmeyecek kadar zengin bir şehirde bulunuyoruz. Sevgili İsmail Başkanımı ve onun nezdinde Seferihisar Belediyesi’ni, bu etkinliğe emek veren herkesi gönülden kutluyorum. Sizlerle birlikte olmanın büyük mutluluğunu yaşıyoruz. Başkanımız mandalina üreticisinin yaşadığı sıkıntılardan bahsetti. Ne yazık ki bu sorunlar sadece mandalina üreticilerimizin değil; üretmek, emek vermek ve ülkemizin kalkınmasına katkı sağlamak isteyen tüm üreticilerimizin ortak sıkıntısıdır. Benzer sorunlar, üretime destek vermek isteyen her vatandaşımızın karşısına çıkıyor ve hepimizin hayatını etkiliyor. Yoksulluğun ve işsizliğin altında ezilen insanlarımız zaman zaman umutsuzluğa düşüyor, şiddete meyil edenler oluyor. Bu nedenle ülkemizde şiddet olayları artıyor; madde bağımlılığı ve kumar bağımlılığı yaygınlaşıyor. Tam da bu noktada bir şeyi hatırlatmak istiyorum: Bizler, “Muhtaç olduğun kudret damarlarındaki asil kanda mevcuttur” diyen bir liderin ülkesinde yaşıyoruz. Eğer bu milletin damarlarında o asil kan dolaşıyorsa, bu ülkede hiçbir yanlışa izin vermeyeceğiz. Çalışmadan, ülkemize sahip çıkmadan, insanımıza sahip çıkmadan hiçbir sorunumuzu çözemeyiz. Bu mücadeleyi sizlerle birlikte büyüteceğiz. Sokakları mis gibi mandalina kokan bu güzel şehirden, burada olan ve olmayan tüm hemşehrilerime sesleniyorum:
Büyük milletimizin herhangi bir yanlışın karşısında diz çökeceğini düşünen varsa, boşuna hayal kurmasın. Bizler hiçbir yanlışın önünde diz çökmeyeceğiz. Bütün sıkıntılarımızı çalışarak, birbirimize sahip çıkarak çözeceğiz. Biz buradayız; bu mücadelenin içinde olan tüm yurttaşlarımız burada. Bu büyük mücadeleye hepinizi davet ediyorum. Yaşasın İzmir! Yaşasın Seferihisar! Yaşasın Türkiye Cumhuriyeti!” diye konuştu.

ÜRETİCİNİN ALIN TERİ BU MEMLEKETİN GELECEĞİDİR!

Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin, “Turuncu bayramımıza, Seferihisar’ın bereketini, emeğini ve toprağını 25. kez kutladığımız Mandalina Şenliğimize hepiniz hoş geldiniz, sefalar getirdiniz! Bu sadece bir şenlik değil; Seferihisar’ın ruhunu, üretimin gücünü ve dayanışmanın sıcaklığını bir kez daha hep birlikte yaşadığımız bir gün! Benim çocukluğum da sizinkiler gibi mandalina bahçelerinde geçti. Küçük yaşlardan itibaren dalların arasında koştum, mandalinanın kokusuyla büyüdüm. Seferihisar’ı toprağından, ağacından, bahçesinden öğrendim. Bugün burada yalnızca bir belediye başkanı değil, bir üretici olarak da bulunuyorum. Bu topraklarda doğmuş, büyümüş, bu toprakların ekmeğini yemiş biri olarak üreticimizin derdini en iyi anlayanlardan biriyim. Ağacın ne zaman üzüldüğünü, toprağın ne zaman konuştuğunu, üreticinin ne zaman uykusunun kaçtığını bilirim. Çünkü o dertler benim de derdim oldu, bugün de öyle” dedi. 

BAŞKAN YETİŞKİN’DEN ÇAĞRI

Sözlerine mandalina üreticisinin yaşadığı sıkıntılardan bahsederek devam eden Başkan Yetişkin, “Bu yıl mandalina satışlarında yaşadığımız sorunlar hepimizi derinden etkiledi. Üreticimizin emeği karşılığını bulamadı, fiyatlar maliyeti bile karşılamadı. Bu tablo kabul edilemez. Buradan bir kez daha güçlü bir çağrı yapmak istiyorum:
Devletin ve tüm yetkili kurumların mandalina üreticisi için acil önlem alması gerekiyor. Üreticinin yılı heba olursa, memleketin bereketi de heba olur. Biz Seferihisar olarak üreticimizin yanındayız ama bu yükü sadece üreticinin sırtına bırakmak doğru değil! Üreticinin alın teri, bu memleketin geleceğidir. Biz bu geleceğe sahip çıkmak zorundayız.  Mandalina Şenliği hepimiz için özel bir gelenek. Çocukluğumuzun hatırası, ailelerimizin buluşması, komşuluğun en sıcak hâlidir. Her yıl aramıza yeni komşular katılıyor, ailemiz büyüyor. Ve biz bu büyük Seferihisar ailesi olarak burada bir araya gelip neşemizi çoğaltıyoruz. Elbette zor günlerden geçiyoruz. Ülkenin hali ortada. Ekonomik krizin etkisi hepimizin omzunda. Ama ne olursa olsun:
Birbirimizin elinden tutacağız.
Dayanışmayla güçleneceğiz.
Toprağımıza sahip çıkacağız.
Üretime devam edeceğiz.
Ve yarınlarımıza umutla yürüyeceğiz. Biz, umudu en karanlık zamanlarda bile kaybetmeyen bir toplumuz. O yüzden yeter ki neşemiz solmasın, umudumuz eksilmesi! Bu güzel şenliği hazırlayan tüm ekip arkadaşlarıma, gönüllülerimize, esnafımıza, üreticilerimize ve emek veren herkese ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Onların emeğiyle bugün Seferihisar sokakları yine turuncuya, neşeye ve dayanışmaya büründü. Ayrıca bugün aramızda olan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Cemil Tugay’a, Seferihisar’a ve şenliğimize verdiği kıymetli destek için gönülden teşekkür ediyorum. İzmir’in ve Seferihisar’ın geleceğini birlikte büyüteceğiz” ifadelerini kullandı.

İYİ Kİ VARSIN HALUK LEVENT

Vatandaşlara unutulmaz bir konser veren Haluk Levent’e teşekkür eden Başkan Yetişkin “Sevgili Haluk Levent’e özel bir teşekkür borcumuz var. Sadece bugün sahnemizi coşkuyla doldurduğu için değil… Yangınlar sırasında, en zor zamanlarımızda Seferihisar’ın yanında oldukları için. Dayanışmanın, iyiliğin ve yoldaşlığın ne demek olduğunu o günlerde bir kez daha gördük. O destek, bu kentin hafızasında ve yüreğinde her zaman çok özel bir yerde duracak. İyi ki varsın Haluk Levent! İyi ki bizlerlesin” dedi.

25. Seferihisar Mandalina Şenliği coşkuyla kutlandı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Seferihisar Belediyesi ev sahipliğinde bu yıl 25’incisi düzenlenen Seferihisar Mandalina Şenliği’ne katıldı. Şenlik, renkli gösteriler ve kortej yürüyüşü ile başladı. Ülke ekonomisine değer katan narenciye üreticisinin emeğinin karşılığını alması, ürünün dünya pazarında yer bulması için düzenlenen etkinlikte Başkan Cemil Tugay, yoğun ilgi ile karşılandı. Başkan Tugay, Seferihisar pazar yerinde yapılan şenliğe katılan üreticilerin tezgahlarını ziyaret etti, kendisi ile fotoğraf çekmek isteyenleri kırmadı. Binlerce üreticinin geçim kaynağı olan Mandalina Şenliği, dans gösterileri ile başladı. 

Tugay yaşanan sorunlara dikkat çekti
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, Mandalina Şenliği’ne ülkenin farklı kentlerinden birçok insanın katıldığını, bunun da kendilerini mutlu ettiği söyledi. Seferihisar’ın kente tarımsal ve turizm açısından önemli katkılarının olduğunu belirtti.
Mandalina üreticilerinin yaşadığı sorunları anımsatan ve benzer sıkıntıları sadece tarımla uğraşanların değil, ülkede üretime katkı sunmak isteyen herkesin yaşadığını söyleyen Başkan Tugay, “Bu sorunlar ülkemizin fakirleşmesine, insanlarımızın işsizleşmesine ve bunun gibi birçok soruna neden oluyor. Bir süre sonra insanlar ne yapacağını bilmez hale gelebiliyor. Yoksulluğun, işsizliğin altında bunalan insanlar birbirine zarar vermeye başlıyor. Bize ‘Muhtaç olduğun kudret damarlarındaki asil kanda mevcuttur’ diyen bir liderin ülkesinde yaşıyoruz. Eğer bu milletin damarlarında o asil kan dolaşıyorsa, bu ülkede yanlış hiçbir şeye izin vermez” diye konuştu. 

“Bu büyük mücadele grubuna hepinizi katılmaya davet ediyorum”
Çalışmadan hiçbir şeyin düzeltilemeyeceğini vurgulayan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, şu ifadeleri kullandı: “Bu mücadeleyi birlikte yapacağız. Sokakları mis gibi mandalina kokan bu güzel şehirde, burada olan ve olmayan herkese sesleniyorum; büyük milletimizin herhangi bir yanlışın önünde diz çökeceğini düşünenler varsa, boşuna hayal kuruyorlar. Bizler hiçbir yanlışın önünde diz çökmeyeceğiz. Bütün sorunlarımızı ve sıkıntılarımızı çalışarak, birbirimize sahip çıkarak çözeceğiz. Bu işin mücadelesini yapan herkes burada. Bu büyük mücadele grubuna hepinizi katılmaya davet ediyorum. Yaşasın İzmir, yaşasın Seferihisar, yaşasın Türkiye Cumhuriyeti…” 

“Üreticinin ne zaman uykusunun kaçtığını bilirim”
Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin de yaptığı konuşmada bunun sadece bir şenlik olmadığını, Seferihisar’ın ruhunu, üretim gücünü ve dayanışmanın sıcaklığını yaşadığı günlerden biri olduğunu söyledi. Çocukluğunun mandalina bahçelerinde geçtiğini ifade eden Yetişkin, “Küçük yaşlardan itibaren dalların arasında koştuğum, mandalinanın kokusu ile büyüdüğüm, Seferihisar’ı bahçesinden, toprağından tanırım. Burada yalnızca bir belediye başkanı olarak değil aynı zamanda üretici olarak da bulunuyorum. Bu topraklarda doğmuş, büyümüş ve bu toprakların ekmeğini yemiş biri olarak üreticimizin derdini en iyi anlayanlardan biriyim. Ağacın ne zaman üzüldüğünü, toprağın ne zaman konuştuğunu, üreticinin ne zaman uykusunun kaçtığını bilirim. Bütün bu dertler benim de derdim oldu” dedi. 
Bu yıl mandalina satışlarında yaşanan sorunların herkesi derinden etkilediğini de vurgulayan Yetişkin, “Üreticimiz emeğinin karşılığını bulamadı. Fiyatlar, maliyeti bile karşılamadı. Bu tablo kabul edilemez. Buradan güçlü bir çağrı yapmak istiyorum; devletin ve tüm yetkili kurumların, mandalina üreticisi için acil önlemler alması gerekiyor. Biz Seferihisar olarak üreticimizin yanındayız ama bu yükü sadece üreticinin sırtına bırakmak doğru değil. Üreticinin alın teri bu memleketin geleceğidir. Biz bu geleceğe sahip çıkmak zorundayız” diye konuştu. 

Ödüller sahiplerini buldu
25. Seferihisar Mandalina Şenliği kapsamında düzenlenen Hediyelik Eşya Yarışması’nda dereceye giren tasarımlar açıklandı. Başkan Tugay ile İsmail Yetişkin; birinci olan Zeynep Şumnulu, ikinci olan Bahar Özcan ile üçüncü olan Kübra Selüktekin’e ödüllerini verdi.

25. Mandalina Şenliği üreticinin yüzünü güldürdü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İnegöl Belediyesi Şehir Tiyatrosunun 22’nci oyunu olarak sahneye taşınan Tuncer Cücenoğlu’nun yazıp Volkan Derman’ın yönettiği “Kadın Sığınağı” isimli 2 perdelik dram türündeki oyun, Çarşamba akşamı yapılan gala gösteriminin ardından Cuma akşamı ilk kez seyirciyle buluştu. 11 kişilik güçlü bir kadroyla sanatseverlerin beğenisine sunulan oyun, salonu dolduran vatandaşlardan tam not aldı.

8 KADININ ÖYKÜSÜNÜ ANLATIYOR

Temel olarak kadına yönelik şiddet, istismar, toplumsal baskı, kadınların çaresizliği ve sığınma evleri bağlamında bir dramatik eser olan Kadın Sığınağı oyunu, farklı yaşamlardan gelinerek çaresizce bir sığınma evine yerleştirilen 8 kadının öyküsünü anlatıyor. Modern bir tragedya olan oyun, bu özellikleriyle sadece bir tiyatro değil aynı zamanda toplumun karanlıkta kalmış yüzünü görünür kılan bir ayna, kadınların yaşadığı şiddeti, çaresizliği, yalnızlığı ve en önemlisi umutlarını sahneye taşıyan bir farkındalık etkinliği rolü üstleniyor.

İLK GÖSTERİM 5 ARALIK DÜNYA KADIN HAKLARI GÜNÜNDE YAPILDI

Oyunun ilk gösterimi için de özel bir tarih seçildi. 5 Aralık Dünya Kadın Hakları Gününde ilk kez sunulan “Kadın Sığınağı” oyununu izleyenler arasında Belediye Başkanı Alper Taban, meclis üyeleri ve AK Partili yöneticiler de yer aldı. Oyun sırasında kimi zaman tebessüm ettiren, kimi zaman izleyenleri düşündüren anlar yaşandı. 8 kadının acıklı öykülerini anlatan oyunda, zaman zaman izleyicilerin gözyaşlarına hakim olamadığı da görüldü.

BAŞKAN TABAN’DAN ŞEHİR TİYATROSU EKİBİNE TEBRİK

Gösteri sonrası vatandaşlar İnegöl Belediyesi Şehir Tiyatrosu ekibini uzun süre ayakta alkışladı. Sahneye davet edilen Belediye Başkanı Alper Taban, oyuncuların her birine çiçek takdim ederek tebriklerini iletti. Kısa bir selamlama konuşması da yapan Başkan Taban, şöyle konuştu: “Bu akşam İnegöl Belediyesi Şehir Tiyatrosu ekibimizi izledik. Ben ekibimi canı gönülden kutluyorum. Tebrik ediyorum. Boğazımız düğümlendi izlerken. Duygular o kadar güzel geçti ki hem güldürdüler hem düşündürdüler hem ağlattılar. Bugün de aynı zamanda 5 Aralık Dünya Kadın Hakları Günü. Bu gösterinin Çarşamba akşamı da bir galası oldu. Ben özelikle bugün burada olmak istedim. Kadın hakları dedik. Hanımefendiler hayatın her aşamasında var. Anne rolü var, çalışan rolü var. Hayatın içerisinde, mesleklerin içerisinde her yerde var. İyi ki varlar. Teşekkür ediyorum. Onların olduğu yerde hep güzellik var.”

“Tiyatro, sanat, kültür bunlar insan hayatında olması gereken şeyler. Belki bu noktada daha fazla işler yapabilmek adına da gayret edeceğiz, el birliği ile çalışacağız. Bugün bu tiyatroyu sergileyen tüm oyuncularımıza teşekkür ediyorum. Bu gösteriler 3-4 aylık çalışma ve emekle bu noktaya geliyor. Profesyonel bir tiyatro izlediğimizi düşünüyorum bu akşam.”

YENİ SALON İÇİN İHALEYE ÇIKILACAK

“Kültür merkezi noktasında eksik kaldık. Bu noktada daha uygun sahneler, daha uygun sunumlar olabilmesi adına fiziki imkanlara da ihtiyaç var. İnşallah bir tane nikah merkezi ve çok amaçlı salonun da içerisinde yer aldığı çalışmayı ihale etmek üzereyiz. Bu oyunları orada da ilçe halkımızla buluşturmak istiyoruz. Yaklaşık 300 milyon gibi bir proje. Çizimleri tamamlanıyor ve yakında ihalesi yapılacak. Botanik Park içerisinde olacak.”

“Kadın Sığınağı” İlk Gösterimiyle İzleyiciden Tam Not Aldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Moral bozukluğu depresyonla karışabiliyor

Günlük yaşamda her birey kendini zaman zaman üzgün, bitkin ya da isteksiz hissedebilir. Bu duygular çoğu zaman hayatın doğal akışı içinde ortaya çıkar. Bu duyguların çoğu stres, yorgunluk, hayal kırıklıkları veya kayıplar karşısında yaşanan geçici tepkilerdir. Ancak bu durumların hepsi depresyon anlamına gelmez. Yoğun iş temposu, kısa süreli stres, mevsimsel değişiklikler veya önemli bir olay sonrası yaşanan üzüntü, çoğu kişide doğal olarak düzelir. Fakat şikayetler uzun sürüyor, şiddetleniyor ve günlük yaşamı etkilemeye başlıyorsa, bu durumda bir uzmana başvurmak gerekir. Yaşadığınız her moral bozukluğu depresyon değildir ancak her depresyon dikkate alınması gereken tıbbi bir durumdur. 

Depresyon belirtileri 2 haftadan uzun sürer

Depresyon, tıbbi olarak majör depresif bozukluğu ifade eder. Depresyon yalnızca “üzgün olmak” değildir, kişinin yaşam kalitesini belirgin şekilde düşüren, duygusal, zihinsel ve fiziksel belirtilerle seyreden bir ruhsal hastalıktır. Kişi kendini sürekli mutsuz, üzgün ve enerjisiz hisseder. Genel olarak insanların zevk aldığı şeylerden hatta insanlardan da uzaklaşma eğilimindedir. Depresyon tanısında en önemli unsur, depresyona ait belirtilerin en az iki hafta boyunca sürmesidir.

Depresyonun 7 işareti!

1. Sürekli mutsuzluk veya boşluk hissi

2. Önceden zevk veren aktivitelerden keyif almama

3. Enerji düşüklüğü, çabuk yorulma

4. Dikkat ve konsantrasyonda azalma

5. Uyku ve iştah değişiklikleri

6. Değersizlik veya suçluluk düşünceleri

7. Hayata karşı isteksizlik veya umutsuzluk

Depresyon çocuklarda da görülebilir

Depresyon çok faktörlü bir hastalıktır. Genetik ve aile öyküsünün yanı sıra birçok biyolojik, psikolojik ve çevresel etken rol oynar. Depresyon, yalnızca ruh haliyle ilgili bir sorun değildir; beyindeki kimyasal, hormonal ve sinirsel mekanizmaları etkileyen, yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürebilen bir hastalıktır. Araştırmalar, depresyonun ortaya çıkışında birden fazla faktörün etkileşim içinde olduğunu göstermektedir. Depresyonun yalnızca yetişkin hastalığı olduğuna dair yanlış bir görüş bulunmaktadır. Depresyon aynı zamanda çocukları ve ergenleri de etkileyebilen bir ruhsal sağlık sorunudur.

Ne zaman uzman desteğine başvurmalı?

Öncelikle depresyon belirtilerini bilmek gerekir. Eğer belirtiler iki haftadan daha fazla devam ediyorsa bu önemlidir. Günlük işleriniz, iş veya okul performansınız belirgin bir şekilde etkilenmişse, sosyal ilişkileriniz zayıflamaya başladıysa, umutsuzluk ya da intihar gibi düşünceleriniz varsa veya kendinize zarar verme isteği oluştuysa, yaşamdan zevk alma hissiniz belirgin biçimde azaldıysa en kısa zamanda uzman desteği almanız ve bir psikiyatra başvurmanız gerekir.

Erken destek hızlı iyileşme

Günümüzde en yaygın ruhsal sağlık sorunlarından biri olan depresyon, profesyonel destek ve uygun tedavi ile büyük oranda iyileşebilen bir hastalıktır. Erken tanı, tedavi sürecini kolaylaştırır ve yaşam kalitesini kısa sürede artırır. Depresyon tanısı sonrası hastalığın derecesine ve hastanın kişisel ihtiyaçlarına göre tedavi planlanır. Tedavi genellikle ilaç, psikoterapi ve yaşam tarzı değişikliklerinin kombinasyonu şeklinde yürütülür. Hafif depresyonlarda psikoterapi ve yaşam tarzı değişiklikleri yeterli olabilirken, orta ve ağır depresyonda ilaç tedavisi ve psikoterapinin birlikte uygulanması genellikle daha etkilidir. Tedavi süreci düzenli takip ve semptom izlemeyi içerebilir; çünkü yanıt kişiden kişiye değişir.

Depresyondan korunmak için…

1. Düzenli uyu, sağlıklı beslen: Her gün aynı saatte uyumak ve kalkmak, yeterli uyku almak, taze sebze-meyve tüketmek ve dengeli beslenmek ruh halinizi korur.

2. Hareket et: Haftanın en az 3-4 günü 30-40 dakikalık tempolu yürüyüş, koşu, yüzme veya yoga gibi aktiviteler, mutluluk hormonu salgılayarak stresi azaltır.

3. Stresini yönet: Stres kaçınılmaz bir gerçektir. O halde stresle yaşamayı ve onu yönetmeyi bilmemiz gerek. Nefes egzersizi yapmak, yeni hobiler edinmek zihninizi rahatlatmaya yardımcı olur.

4. Sosyal bağlarını güçlendir: Güvendiğiniz kişilerle daha fazla zaman geçirin, onlarla duygularınızı, düşüncelerinizi paylaşın. Yalnızlık da depresyon riskini artırabilir.

5. Erken sinyalleri fark et: Uzun süreli mutsuzluk, ilgi kaybı veya yorgunluk hissediyorsanız profesyonel yardım almaktan çekinmeyin. Çünkü ruh sağlığı da bedensel sağlığı kadar önemlidir. Unutmayın; önlem almak, tedaviye başlamaktan her zaman daha kolaydır.

Depresyonun 7 İşaretine Dikkat! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Hastalığın çok yönlü etkileri

Prof. Dr. Oğuz Tanrıdağ, Alzheimer hastalığının bellek, dikkat ve dil gibi işlevlerde bozulmaya yol açarken, kişinin kendisiyle ve çevresiyle ilgili algısını da değiştirdiğini vurguladı.

Bu durumun, hastada davranış bozukluklarına zemin hazırladığını ifade eden Prof. Dr. Tanrıdağ, “Hasta yaşananları aklında tutamaz, kendisine söylenilenlere dikkat edemez ve derdini tam anlatamaz. Diğer yandan da sosyal norm ve kurallardan uzaklaşabilir ve kendi davranışlarını değerlendiremez ve denetleyemez. Çoğu zaman da onları normal kabul eder. Bu bakımlardan Alzheimer hastası yakınının ya da hasta bakıcısının hastalarıyla iletişim kurarken bilmesi gereken hususlar vardır.” dedi.

Empati, sabır ve anlayış esas

Prof. Dr. Tanrıdağ, hastalarla iletişimde temel alınması gereken ilkeleri şöyle sıralıyor:

“Empati kurun. Her şeyden önce kendinize şu soruyu sormalısınız; ‘Eğer Alzheimer hastası o değil de ben olsaydım nasıl bir ilgi beklerdim? Sevgiyle, anlayışla ve sabırla mı karşılanmak isterdim yoksa ilgisizlik ve kabalık mı görmek isterdim?’. Sabırlı olun. Hastanız anlattıklarınız ya da ondan istedikleriniz konusunda kolaylıkla karmaşaya girebilir. Eğer bu tür bir sıkıntı hissediyorsanız isteklerinizi farklı yöntemlerle anlatmaya çalışmalısınız. Bunları yaparken asla fiziksel bir zorlama içine girmeyin. Bunu yaparken iyi niyetli olsanız bile onun tarafından kendisini zorlama olarak algılanabilir.”

Tartışmayın!

Hastalarla iletişimde anlayışlı olmak ve tartışmamak gerektiğini de dile getiren Prof. Dr. Tanrıdağ, şöyle devam etti:

“Hastanız 1958 yılında olduğunu ya da sizin onun annesi olduğunu ileri sürebilir. Siz ona 2025 yılında olduğumuzu ve annesinin de uzun bir süre önce öldüğünü söylemeye kalktığınızda, o önce şaşıracak, ilerlemiş bir hasta değilse yanlış söylediğini anlayarak üzülecek ya da ilerlemiş bir hastaysa söylediklerinde ısrarcı olacak ve sizin neden ona böyle söylediğinizi anlamayarak belki de kızacaktır. Her iki durumda da hastayla iletişiminiz başarısız olacaktır. Alzheimer hastalığında kayıt zorluğu olduğundan siz ona doğruları söylemiş olsanız da o bunları aklında tutamayacaktır. Bu bakımdan hastanın yanlışlarının düzeltilmesinin ve bunlar üzerinden hastayla tartışmanın bir yararı yoktur. Hastanızla zaman ve mekan kavramlarını gündeme getirmeden rahatlıkla konuşmaya çalışın. Eğer o eskilerden bugünmüş gibi söz ediyorsa onunla o konuşmanın içine girerek sürdürün. Konuştuğu konunun bütünlüğünü bozmayın. Zaman zaman espriler yapın.”

Yapılmaması gerekenler…

Prof. Dr. Tanrıdağ, Alzheimer hastalarıyla iletişimde kaçınılması gereken bazı durumları da şöyle sıraladı:

“Zorlamaktan kaçının. Hastanızı onun yapmaktan hoşlanmadığı şeyler konusunda zorlamayın. Çoğu hasta yakını bulmaca çözmenin yararlı olacağını düşünerek hastalarını saatler boyu bulmaca çözmeleri için zorlamaktadır. Bulmaca çözmenin ispatlanmış bir yararı ve mantıksal bir dayanağı yoktur. Bu bakımdan bu zamanın dışarıda ya da evin içinde müzik dinlemek ya da ilgi çekici şeyler seyretmek amacıyla geçirilmesi hasta için daha uyarıcı olacaktır.

İlaçlarını kendileri almasın

Hastanızın ilaçlarını kendi başına almasına izin vermeyin. Hafif-orta evrede bulunan çoğu hasta ilaçlarını düzenli alabileceği iddiasında bulunabilir. Hatta bu iddia bir kısmı için doğru da olabilir. Ancak genel bir prensip olarak unutkanlık ve dikkat azlığı yakınmaları olan hastaların kendi ilaçlarını kendilerinin alması sakıncalıdır. Bunun dışında bazı hastalar ilaçlarını aldıklarını söyleyerek onları halıların altına saklar ya da çöpe atarlar.

Huzurevinden söz etmeyin

Hastalarınızın yanında huzurevi ihtimalinden söz etmeyin. Alzheimer hastalığı sırasında yaşanan kayıplar hastaları önceden olduğundan daha fazla duygusal ve alıngan yapar. Bu nedenle onların geleceğiyle ilgili tahminleri ve bir seçenek olarak huzurevi ihtimalini onların yanında dile getirmeyin. Bu sözleri duyan hastalardan en azından bir bölümü sizin onların ölümünü istediğinizi ya da kendilerinden kurtulma planları yaptığınızı sanabilir.”