Bugün kedi ve köpekler artık yalnızca evcil hayvan olarak değil, ailenin ayrılmaz bir bireyi olarak görülüyor. Bu değişim beraberinde daha bilinçli bakım anlayışını da getirdi.

Veteriner Hekim Cankat Özel, özellikle 2020-2022 yılları arasında koruyucu veteriner hekimliğe olan ilginin ciddi şekilde arttığını belirterek şunları söylüyor:

“Pandemi döneminde insanlar evcil dostlarıyla daha fazla vakit geçirdi. Bu süreçte aşılar, parazit uygulamaları, düzenli kan tahlilleri, check-up programları, ağız ve diş sağlığı uygulamaları konusunda farkındalık yükseldi. Premium mamalara ve destek ürünlerine olan ilgi arttı. Evcil dostlarımızın fiziksel sağlığı kadar psikolojik sağlıkları da daha fazla önemsenmeye başlandı.”

Ayrılık Anksiyetesi ve Davranış Problemleri Arttı

Pandemi sürecinde sürekli insanlarla vakit geçiren birçok kedi ve köpek, normal hayata dönüşle birlikte yeni bir sorunla karşı karşıya kaldı: Ayrılık anksiyetesi.

Veteriner Hekim Cankat Özel’e göre son yıllarda davranış problemleriyle ilgili başvuruların artmasının en önemli nedenlerinden biri de bu süreç oldu.

“Pandemi döneminde sahipleriyle günün büyük bölümünü geçiren hayvanlar, hayatın normale dönmesiyle yalnız kalmaya başladı. Bunun sonucunda kaygı bozuklukları, yıkıcı davranışlar ve çeşitli psikolojik problemler daha sık görülür hale geldi.”

Veteriner Hekimlikte Yeni Dönem: İleri Teknoloji Daha Fazla Kullanılıyor

Hayvan sahiplerinin bilinçlenmesiyle birlikte veteriner hekimlikte ileri görüntüleme yöntemlerine olan ilgi de önemli ölçüde yükseldi.

MR, bilgisayarlı tomografi, endoskopi ve ekokardiyografi gibi ileri tanı yöntemlerinin artık çok daha fazla kabul gördüğünü belirten Cankat Özel, bunun yeni nesil veteriner hekimlerin eğitim anlayışıyla da yakından ilişkili olduğunu ifade ediyor.

“Bizler artık daha fazla araştırıyor, kendimizi daha fazla geliştiriyor ve ileri görüntüleme yöntemlerini daha etkin kullanıyoruz. Bu sayede birçok hastalığa daha erken tanı koyabiliyor ve daha başarılı sonuçlar elde edebiliyoruz.”

Son İki Yılın En Büyük Sorunu: Ekonomik Zorluklar

Pandemi sonrası yaşanan olumlu gelişmelerin yanında son yıllarda dikkat çeken önemli bir sorun da bulunuyor.

Veteriner Hekim Cankat Özel’e göre ekonomik koşullar, evcil dostların sağlık süreçlerini doğrudan etkilemeye başladı.

“İnsanlar dostlarından vazgeçmiyor ancak harcamalarını daha seçici yapıyor. Acil durumlar için bütçe oluşturulabiliyor fakat rutin kontroller, yıllık kan taramaları, diş sağlığı uygulamaları, iç-dış parazit korumaları ve aşılar çoğu zaman erteleniyor.”

Bu durumun ciddi sağlık sorunlarını beraberinde getirdiğini belirten Özel, özellikle internet üzerinden satılan ve güvenilirliği şüpheli ürünlerin kullanımının da arttığını vurguluyor.

“Bilinçsiz ürün kullanımları nedeniyle zehirlenmeler, pankreatit vakaları, yabancı cisim yutmalarına bağlı komplikasyonlar ve böbrek yetmezlikleriyle daha sık karşılaşıyoruz. En üzücü taraf ise birçok hastanın kliniğe çok geç getirilmesi. Oysa erken müdahale ile kurtarılabilecek vakalar ne yazık ki bazen yaşam kaybıyla sonuçlanabiliyor.”

Evcil Dostlarımızın da Bir ‘Aile Hekimi’ Olmalı

Veteriner Hekim Cankat Özel’e göre hayvan sağlığında en kritik konu, hastalık ortaya çıktıktan sonra çözüm aramak değil, sağlıklı dönemde düzenli takip sisteminin kurulması.

“Nasıl ki insanlar için aile hekimliği sistemi büyük önem taşıyorsa, evcil dostlarımız için de onları yakından tanıyan bir veteriner hekimin olması son derece değerlidir. Düzenli takip edilen bir hastanın sağlık geçmişi bilinir, riskleri önceden öngörülür ve gerektiğinde doğru uzmanlara zamanında yönlendirilmesi sağlanır.”

İyi Veteriner Hekim Sadece Hastalığı Değil, Hastasını Tanır

Veteriner hekimliğin yalnızca teşhis ve tedaviden ibaret olmadığını vurgulayan Cankat Özel, hasta-hekim ilişkisinin önemine dikkat çekiyor.

“İyi bir veteriner hekim her şeyi bildiğini iddia eden kişi değildir. Gerektiğinde danışan, araştıran ve hastası için en doğru çözümü arayan kişidir. Uzun yıllardır takip ettiği bir dostunun davranışındaki küçük bir değişiklikten bile sağlık durumunun iyiye mi yoksa kötüye mi gittiğini anlayabilir. Çünkü bazı hastalıklar cihazlardan önce tecrübeli gözlerle fark edilir.”

“48 Saat Beklemeyin”

İlk kez evcil hayvan sahiplenenlere de önemli uyarılarda bulunan Veteriner Hekim Cankat Özel, bazı belirtilerin asla göz ardı edilmemesi gerektiğini söylüyor.

“48 saati aşan dışkılayamama, uzun süren iştahsızlık ve özellikle 24 saati aşan idrar yapamama durumlarında zaman kaybetmeden veteriner hekime başvurulmalıdır. Ayrıca aşılar, parazit uygulamaları ve genel sağlık kontrolleri için mutlaka düzenli bir veteriner hekim takibi oluşturulmalıdır.”

Cankat Özel’e göre patili dostlarımız için en doğru yaklaşım, sorun ortaya çıktığında kapıyı çalmak değil; güvenilir bir veteriner hekimle uzun yıllara dayanan bir sağlık ortaklığı kurmak.

Çünkü bazen bir hayatı kurtaran şey tedavi değil, zamanında yapılan bir kontroldür.

Veteriner Hekim Cankat Özel Uyardı: Ertelenen Kontroller Hayat Kaybına Yol Açabiliyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi, sahipsiz hayvanların sağlık hizmetlerinde kalite standartlarını yükselten önemli bir uygulamayı hayata geçirdi. Pako Sahipsiz Hayvan Bakımevi ve Sosyal Yaşam Kampüsü’nde kurulan Merkezi Sterilizasyon Ünitesi sayesinde ameliyatlarda kullanılan tüm cerrahi ekipmanlar uluslararası standartlarda sterilize ediliyor ve tüm tedavi birimlerine ulaştırılıyor. Hastanelerindeki merkezi sterilizasyon sisteminden esinlenerek veteriner hekimlik alanına uyarlanan uygulama, enfeksiyon riskini azaltırken hayvanların daha güvenli koşullarda tedavi edilmesine olanak sağlıyor.

Veteriner hekimlik alanında ilklerden

İzmir Büyükşehir Belediyesi Veteriner Hekimi Mehmet Uysal, ünitenin Türkiye’de veteriner hekimlik alanında ilk örneklerden biri olduğunu belirterek, insan sağlığında zorunlu olarak uygulanan merkezi sterilizasyon sistemini hayvan sağlığına uyarladıklarını söyledi. Uysal, sistemin kirli, temiz ve steril alan modeliyle çalıştığını ifade ederek, ameliyathanede kullanılan cerrahi aletlerin önce kirli alanda kontrol edildiğini, ardından yıkama ve dezenfeksiyon işlemlerinden geçirildiğini anlattı.

Ameliyatlarda maksimum güvenlik

Cerrahi ekipmanların daha sonra steril paketler içinde muhafaza edildiğini kaydeden Uysal, “Ameliyathanede kullanılan aletler kirli alanda yıkanıyor, temiz alanda paketleniyor ve steril alanda depolanarak yeniden ameliyathaneye sunuluyor. Böylece ameliyatların maksimum güvenlik çerçevesinde yapılmasını sağlıyoruz. Bu hem hayvanların hem de personelin sağlığı açısından büyük önem taşıyor” dedi.

Enfeksiyon riski düşüyor antibiyotik kullanımı azalıyor

Sokak hayvanlarının da insanlar gibi benzer tıbbi süreçlerden geçtiğine dikkat çeken Uysal, “İnsan sağlığı için gösterilen hassasiyetin hayvan sağlığı için de gösterilmesi gerektiğine inanıyoruz. Sokak hayvanlarına, insanların ameliyat edildiği standartlarda sağlık hizmeti sunmaya çalışıyoruz. Ünitenin bir diğer önemli katkısının antibiyotik kullanımını azaltmak. Enfeksiyon riskinin düşmesiyle birlikte gereksiz antibiyotik kullanımının önüne geçilecek.  Antibiyotik direnci hem hayvanları hem insanları etkileyen küresel bir sağlık sorunu. Enfeksiyonları önleyerek antibiyotik kullanımını azaltmak, Tek Sağlık yaklaşımı açısından da büyük önem taşıyor” ifadelerini kullandı.

Hayvan sağlığında hizmet kapasitesi büyüyor

Öte yandan kampüsteki muayene kapasitesi de artırıldı. Sorumlu Veteriner Hekim Beliz Demir Görgün, daha önce tek alanda verilen muayene hizmetlerinin üç ayrı muayene odasında sunulmaya başlandığını belirtti. Görgün, “Röntgen ve tanı cihazlarımız sayesinde hasta hayvanlarımızın teşhislerini hızlı bir şekilde koyuyor, tedavilerini gecikmeden gerçekleştiriyoruz. Aynı anda birden fazla vakaya müdahale edebildiğimiz için hayvanlarımızı bekletmeden tedavi etme olanağı buluyoruz” dedi.

İzmir, hayvan sağlığında çıtayı yükseltti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nilüfer Kent Konseyi ve Bursa Veteriner Hekimler Odası iş birliğiyle “Gıda Güvenliği ve Güvencesi” paneli düzenlendi. Bursalıların yoğun ilgi gösterdiği panelin açılışında konuşan Nilüfer Kent Konseyi Başkanı Doç. Dr. Mustafa Berkay Aydın, Türkiye’deki hayat pahalılığının mutfaklardaki güvenliği nasıl tehdit ettiğini rakamlarla ortaya koydu. Dünyada gıda enflasyonu ortalamasının yüzde 3 civarında olduğunu ifade eden Aydın, “Ülkemizde ise bu oran resmi verilerde bile yüzde 25-30 bandında seyrediyor. Hissedilen enflasyon ise bunun çok daha üzerinde. Bu fahiş maliyet artışları, gıda güvenliğini doğrudan riske atıyor” dedi.

Nilüfer Kent Konseyi Genel Sekreteri Doç. Dr. Elifhan Köse Çal ise her vatandaşın sağlıklı ve güvenilir gıdaya ulaşma hakkının anayasal bir sorumluluk olduğunu hatırlattı.

Bursa Veteriner Hekimler Odası Başkanı Melike Baysal, moderatörlüğünü üstlendiği panelde veteriner hekimlerin gıda zincirindeki hayati önemine değindi. Hayvansal gıdanın sağlıklı olabilmesi için sürecin hayvanın beslenmesi ve sağlığıyla başladığını belirten Baysal; et, süt, yumurta, bal ve su ürünleri gibi tüm süreçlerde veteriner hekimlerin imza ve denetim yetkisinin kritik olduğunu vurguladı.

PAHALILIK GIDA SAHTEKÂRLIĞINI ARTIRIYOR

Veteriner hekim Nejlet Filiz de, ekonomik dar boğazın halk sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekti. Artan maliyetler nedeniyle piyasada taklit ve tağşiş vakalarının arttığını belirten Filiz, trans yağlar ve pestisit tehlikesine karşı uyardı. Filiz, “Kayıt dışı ekonomiyle mücadele edilmeli; denetimler daha etkin ve yetkin meslek grupları üzerinden yürütülmeli” dedi.

ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Gıda krizinden kurtulmak ve güvenli gıdaya erişimin mümkün olduğunu söyleyen Dr. Nejlet Filiz, şu önerilerde bulundu: “Tarım girdi maliyetleri aşağı çekilmeli. Verimlilik odaklı bir tarım politikası izlenmeli. Zorunlu bir kamusal tarım sigorta sistemi kurulmalı. Döviz kuru ve para politikasında istikrar sağlanmalı. Gıda güvenliği yönetimi tek bir çatı altında toplanmalı. Rekabetçi piyasada küçük üretici korunmalı. Hal ve perakende satış noktalarında etkin denetim yapılmalı. Harcamalarda gerçekçi tasarruf tedbirleri uygulanmalı.”

Panel; gıda okuryazarlığı, doğru etiket okuma teknikleri ve mutfak güvenliği üzerine yapılan bilgilendirmelerle sona erdi.

Pahalılık gıda güvenliğini tehdit ediyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nilüfer Belediyesi Dr. Ceyhun İrgil Sağlık Müzesi’nde gerçekleştirilen programda, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Veteriner Hekimliği Tarihi ve Deontoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. R. Tamay Başağaç Gül, “Baytar Miralayı Mehmet Ali Bey ve Sivil Veteriner Hekimliği Öğretimi” başlıklı sunumunu yaptı. BVHO üyeleri ile konuya ilgi duyanların katıldığı etkinlikte, mesleğin tarihi ve kurucu isimleri ele alındı.

Açılış konuşmasında BVHO Başkanı Melike Baysal, Cumhuriyet’in 102. yılında bir kadın veteriner hekim ve meslek örgütü yöneticisi olmanın kendisi için büyük bir onur ve topluma karşı bir sorumluluk olduğunu vurguladı. Baysal, halk sağlığına önemli katkılar sunan ve o dönemde “Baytar” unvanını taşıyan tüm meslek büyüklerine saygı ve minnet duyduklarını ifade etti.

Prof. Dr. Tamay Başağaç Gül, sunumunda Mehmet Ali Bey’i Türkiye’de veteriner hekimliğinin kuruluşu ve kurumsallaşmasında öncü bir isim olarak değerlendirdi. Mehmet Ali Bey’in çalışkanlığı, idealizmi ve mesleğe adanmışlığıyla kendisini derinden etkilediğini dile getiren Gül, onun yalnızca okulun kuruluşunda değil, aynı zamanda tarım ve hayvancılık alanındaki ilk süreli derginin yayımlanmasında ve ilk meslek derneğinin kuruluşunda da aktif rol üstlendiğini belirtti. Gül ayrıca, mesleklerinin 1937 yılına kadar gururla “Baytar” adını taşıdığını, bu kelimenin küçümsenecek hiçbir yönü olmadığını söyledi.

Veteriner hekimler Nilüfer’de buluştu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.