7 Temmuz Dünya Çikolata Günü, dünyanın en sevilen lezzetlerinden biri olan çikolatayı kutlamak için önemli bir fırsat sunarken, çikolatanın sağlık üzerindeki etkileri de yeniden gündeme geliyor.

Her çikolata aynı değil

Atlas Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, 7 Temmuz Dünya Çikolata Günü dolayısıyla yaptığı değerlendirmede çikolata tüketiminde dikkat edilmesi gereken noktalara değindi.

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, özellikle kakao oranı yüksek bitter çikolatanın içerdiği flavanoller sayesinde damar sağlığı üzerinde olumlu etkiler gösterebildiğini, ancak çikolatanın “sağlıklı” olarak değerlendirilmesinde tüketim miktarı ve ürün içeriğinin belirleyici olduğunu söyledi.

Kakao oranı yüksek bitter çikolata kalp ve damar sağlığını destekleyebilir

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, bitter çikolatanın içerdiği epikateşin ve prosiyanidin gibi flavanollerin güçlü antioksidan özelliklere sahip olduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Bu biyoaktif bileşikler oksidatif stresin azaltılmasına katkıda bulunurken, nitrik oksit üretimini artırarak damarların gevşemesini ve endotel fonksiyonlarının iyileşmesini destekleyebilir.”

Bilimsel çalışmaların kakao tüketiminin kardiyometabolik sağlık üzerinde olumlu etkiler oluşturabileceğini gösterdiğini belirten Bilen, düzenli ve ölçülü kakao tüketiminin toplam kolesterol, LDL kolesterol, açlık kan şekeri ile sistolik ve diyastolik kan basıncında küçükancak anlamlı iyileşmeler sağlayabildiğini; buna karşın vücut ağırlığı, beden kütle indeksi ve HbA1c üzerinde belirgin bir etki görülmediğini ifade etti.

Bitter çikolata, sütlü ve beyaz çikolatadan neden farklı?

Çikolata çeşitleri arasındaki en önemli farkın kakao içeriği olduğunu belirten Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, şunları söyledi:

Bitter çikolata, yüksek kakao oranı sayesinde flavonoid ve antioksidan bakımından en zengin seçenektir. Aynı zamanda genellikle daha az şeker içerir. Bitter çikolata, yüksek flavanol içeriği nedeniyle sütlü ve beyaz çikolataya kıyasla damar fonksiyonları üzerinde daha güçlü etkilere sahiptir. Yapılan çalışmalar bitter çikolatanın kan basıncını düşürebildiğini göstermektedir. Ayrıca kısa süreli bir klinik çalışmada, bitter çikolata tüketiminin beyaz çikolataya göre insülin duyarlılığını artırdığı ve sistolik kan basıncını düşürdüğü bildirilmiştir.

Sütlü çikolata, daha düşük kakao oranı nedeniyle antioksidan açısından daha sınırlıdır ve genellikle daha fazla şeker içerir.

Beyaz çikolata ise kakao kitlesi içermez; yalnızca kakao yağı, süt ve şekerden oluşur. Bu nedenle kakao kaynaklı antioksidanlardan büyük ölçüde yoksundur ve beslenme açısından sağlık yararları bakımından bitter çikolataya göre daha sınırlıdır.

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, sağlık açısından seçim yapılacaksa kakao oranı yüksek bitter çikolatanın tercih edilmesinin daha uygun olduğunu ifade etti.

Ölçülü tüketim en önemli kural

Çikolatanın faydalarının sınırsız tüketim anlamına gelmediğini vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, “Sağlık üzerindeki olumlu etkiler büyük ölçüde kakao oranına, flavanol miktarına ve tüketilen porsiyona bağlıdır. Çikolata aynı zamanda enerji ve yağ açısından zengin bir besin olduğundan, dengeli beslenmenin bir parçası olarak ölçülü miktarlarda ve tercihen kakao oranı yüksek ürünlerin tüketilmesi önerilmektedir” uyarısında bulundu.

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, mevcut bilimsel çalışmaların kesin bir günlük tüketim miktarı önermediğini söyledi.

Araştırmalarda bir porsiyonun yaklaşık 30 gram olarak tanımlandığını belirten Bilen, haftada yaklaşık 2-3 porsiyon tüketimin sağlık açısından olası yararlarla ilişkilendirildiğini ifade ederek haftada 2-3 porsiyon çikolata tüketiminin yeterli olduğunu söyledi.

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, “Çikolata enerji ve yağ açısından zengin bir besindir. Özellikle sütlü ve beyaz çikolataların yüksek şeker içeriği nedeniyle porsiyon kontrolü ihmal edilmemelidir. Çikolata, dengeli beslenme düzeni içerisinde küçük porsiyonlarda tüketilmeli ve günlük enerji alımına katkısı göz önünde bulundurulmalıdır ” dedi.

Çikolata alırken etiketini okuyun

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, tüketicilerin çikolata satın alırken mutlaka etiket bilgilerini incelemesi gerektiğini belirtti.

Sağlıklı bir tercih için şu kriterlere dikkat edilmesini önerdi:

• Tercihen yüzde 70 ve üzeri kakao oranına sahip ürünler seçilmeli.
• İlave şeker miktarı kontrol edilmeli.
• Doymuş yağ ve toplam enerji içeriği incelenmeli.
• Porsiyon büyüklüğü dikkate alınmalı.

Bilen, kakao oranı yükseldikçe flavanol miktarının arttığını, buna karşılık sütlü ve beyaz çikolatalarda şeker oranının daha yüksek olabildiğini söyledi.

Çocuklarda çikolata yasak değil ancak sınırlar önemli

Çocuklarda çikolatanın tamamen yasaklanmasının doğru bir yaklaşım olmadığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, aşırı tüketimin yüksek şeker içeriği nedeniyle diş çürükleri ve fazla enerji alımına yol açabileceğini ifade etti.

Ailelere şu önerilerde bulundu:

• Çikolata ara sıra ve küçük porsiyonlarda sunulmalı.
• Ödül veya ceza aracı olarak kullanılmamalı.
• Günlük beslenmede meyve, süt, yoğurt ve kuruyemiş gibi besleyici alternatiflere öncelik verilmeli.

Kronik hastalığı olanlar bireysel planlama yapmalı

Diyabet, obezite ve kalp-damar hastalığı bulunan bireylerde çikolata tüketiminin kişiye özel planlanması gerektiğini vurgulayan Bilen, özellikle diyabetli bireylerin çikolata tüketimini günlük karbonhidrat planı içerisinde değerlendirmesi gerektiğini söyledi.

“Çikolata tüketimine ilişkin kararlar; hastalığın tipi, kullanılan ilaçlar, kan şekeri kontrolü ve bireyin genel beslenme planı dikkate alınarak diyetisyen tarafından bireyselleştirilmelidir.” ifadelerini kullandı.

Çikolatayı ne zaman tüketmeli?

Çikolatanın günün hangi saatinde tüketilmesinin daha faydalı olduğuna ilişkin bilimsel kanıtların henüz yeterli olmadığını belirten Bilen, aynı şekilde hangi besinlerle birlikte tüketilmesi gerektiği konusunda da kesin öneriler bulunmadığını söyledi.

Mevcut verilerin; tüketim saatinden ziyade porsiyon kontrolü, kakao oranı yüksek ürün seçimi ve genel beslenme düzeninin çok daha önemli olduğunu ortaya koyduğunu ifade etti.

Çikolatadan vazgeçmek değil, doğru tercih yapmak önemli

Dr. Öğr. Üyesi Ayşe Betül Bilen, çikolatanın dengeli beslenme içerisinde tamamen yasaklanması gereken bir besin olmadığını ancak doğru ürün seçimi ve ölçülü tüketimin sağlık açısından belirleyici olduğunu vurguladı. Bilen, “Kakao oranı yüksek bitter çikolata, dengeli beslenme düzeninin küçük bir parçası olarak tüketildiğinde sağlık açısından bazı faydalar sağlayabilir. Ancak çikolatanın yüksek enerji içeren bir besin olduğu unutulmamalı; porsiyon kontrolü her zaman ön planda tutulmalıdır.” dedi.

Dünya Çikolata Günü’nde önemli uyarılar: Çikolatada sağlıklı tercih bitter, anahtar nokta porsiyon kontrolü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

YKS’ye 1 hafta kala kritik uyarılar! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeditepe Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Pınar Aylin Kaya, sınav kaygısının yönetilebilir bir duygu olduğunu vurgularken; Yeditepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Başkanı Doç. Dr. Binnur Okan Bakır ise sınav öncesi ve sınav günü beslenme düzenine ilişkin önemli önerilerde bulundu.

“Kaygıyı Yok Etmeye Değil, Yönetmeye Odaklanın”

Dr. Öğr. Üyesi Pınar Aylin Kaya, kaygının beynin doğal bir alarm sistemi olduğunu belirterek önemli sınavlar öncesinde hissedilen gerginlik, uyku sorunları, konsantrasyon güçlüğü ve fiziksel belirtilerin son derece normal olduğunu ifade etti.

Sınav kaygısının bilişsel ve bedensel olmak üzere iki boyutta ortaya çıktığını belirten Kaya, “’Ya başaramazsam?’, ‘Herkes benden daha iyi çalıştı’ gibi düşünceler bilişsel boyutu oluştururken; çarpıntı, terleme ve ağız kuruluğu gibi belirtiler bedensel boyutu oluşturur. Ancak unutulmamalıdır ki belirli düzeyde kaygı performansı düşürmez, aksine artırır. Önemli olan kaygıyı tamamen ortadan kaldırmak değil, yönetilebilir seviyede tutabilmektir” dedi.

Son Günlerde Rutini Koruyun

Sınava kısa süre kala öğrencilerin yeni konular öğrenmeye çalışmak yerine mevcut bilgilerini pekiştirmeye odaklanmalarının daha faydalı olacağını belirten Kaya, günlük yaşam düzeninin korunmasının önemine dikkat çekti.

“Belirsizlik kaygıyı artırır, düzen ise zihni sakinleştirir” diyen Kaya, öğrencilerin günlerini planlamalarını, çalışma ve dinlenme saatlerini belirlemelerini önerdi. Uzun saatler boyunca aralıksız çalışmak yerine belirli sürelerle yoğunlaşılmış çalışma seanslarının tercih edilmesinin daha verimli olduğunu ifade eden Kaya, yeterli uykunun da sınav başarısında kritik öneme sahip olduğunu vurguladı.

“Sınav Hayatımın Tek Belirleyicisi Değil”

Kaygının yükseldiği anlarda nefes tekniklerinin etkili bir araç olduğunu belirten Kaya, diyafram nefesi uygulamalarının bedenin gevşeme sistemini harekete geçirdiğini söyledi. Özellikle sınav salonuna girerken birkaç derin nefes almanın kaygı düzeyini düşürmeye yardımcı olabileceğini ifade etti.

Olumsuz düşüncelerin sorgulanmasının da önemli olduğunu belirten Kaya, “’Bu sınavı geçemezsem hayatım biter’ düşüncesi yerine ‘Bu sınav önemli ama hayatımın tek belirleyicisi değil’ şeklinde düşünmek öğrencinin üzerindeki baskıyı azaltabilir. Her düşünce gerçek değildir; onları sorgulamak mümkündür” diye konuştu.

“Kitapçığı Hızlıca Gözden Geçirmek Zaman Yönetimi Sağlar”

Sınav sırasında öğrencilerin ilk birkaç dakikayı sakinleşmek için kullanabileceğini belirten Kaya, soru kitapçığını hızlıca gözden geçirmenin zaman yönetimi açısından fayda sağlayacağını söyledi.

Sınav esnasında yaşanan “bildiklerimi unuttum” hissinin yaygın bir durum olduğuna dikkat çeken Kaya, öğrencilerin takıldıkları soruları geçerek diğer sorulara yönelmelerinin daha doğru bir strateji olduğunu ifade etti.

Ebeveynlere: Sonuç Değil Süreç Odaklı Olun

Sınav sürecinde ailelerin tutumlarının öğrenciler üzerinde doğrudan etkili olduğunu belirten Kaya, ebeveynlerin başarı baskısı oluşturmak yerine çocuğun gösterdiği çabayı takdir etmelerinin önemine dikkat çekti.

“Bu sınavı kazanmalısın” yerine “Elinden geleni yaptın, bu yeterli” yaklaşımının öğrencinin güven duygusunu güçlendirdiğini belirten Kaya, evde sınav konusunun sürekli gündemde tutulmasının da kaygıyı artırabileceğini söyledi.

Sınavdan Önce Bilinmeyen Yiyeceklerden Uzak Durun

Yeditepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Başkanı Doç. Dr. Binnur Okan Bakır ise sınav öncesindeki günlerde beslenme düzeninde ani değişiklikler yapılmaması gerektiğini belirtti.

Bakır, sınavdan 3-4 gün önce dışarıda tüketilen yiyeceklere dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayarak, “Besin zehirlenmesi riskine karşı güvenilir olmayan yerlerden yemek tüketilmemeli, daha önce denenmemiş yeni besinler bu dönemde tercih edilmemelidir” dedi.

Su Tüketimi ve Dengeli Kahvaltı Başarıyı Destekliyor

Beyin fonksiyonlarının sağlıklı çalışabilmesi için yeterli sıvı alımının büyük önem taşıdığını belirten Bakır, öğrencilerin sınavdan önceki gün yeterince su içmelerini, ancak sınav sabahı aşırı sıvı tüketiminden kaçınmalarını önerdi.

Kahvaltının mutlaka yapılması gerektiğini ifade eden Bakır, kan şekerini dengeli tutacak kompleks karbonhidratların tercih edilmesini tavsiye etti. Tam buğday ekmeği, çavdar, yulaf ve sebzelerin uygun seçenekler olduğunu belirten Bakır, yumurta ve peynir gibi protein kaynaklarının da kahvaltıda yer alması gerektiğini söyledi.

Ağır ve Yağlı Yemeklerden Kaçının

Sınavdan bir gece önce çok geç saatlerde yemek yenmemesi gerektiğini belirten Bakır, aşırı yağlı, kızartılmış ve tuzlu yiyeceklerin uyku kalitesini olumsuz etkileyebileceğini söyledi.

Bakır, “İyi bir uyku, sınav sabahına zinde başlamak için en önemli unsurlardan biridir. Bu nedenle sınav öncesi akşam hafif ve dengeli bir öğün tercih edilmelidir” dedi.

LGS ve YKS Öncesi Uzmanlardan Kritik Uyarılar yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeni konular kaygıyı artırabilir

Sınavın yaklaştığı son iki haftanın, yeni konuları tamamlama değil, mevcut bilgileri pekiştirme ve dengeleme süreci olduğunu kaydeden Özgür Akoğlan, “Bu aşamada öğrenilmemiş konulara girmek zihinsel karmaşaya ve kaygıya neden olabileceğinden, ağır ve yeni konulardan kaçınmak en sağlıklı stratejidir.” dedi.

Sınava en güçlü olduğunuz testle başlayın

Sınav anı taktiklerinin son halini belirlemenin önemli olduğunu söyleyen Özgür Akoğlan, “Sınavda test çözüm sıralaması, adayın zihinsel enerjisini en verimli şekilde kullanmasını sağlayan kişisel bir strateji olmalıdır ve bu sıralama belirlenirken temel kural, sınava her zaman en güçlü ve en hızlı olunan testle başlamaktır. Sınavın ilk dakikalarında odaklanma seviyesi yüksek olsa da kaygı düzeyi de zirvededir; bu nedenle iyi olunan ve hızlı soru çözülebilen bir dersle başlamak, hem peş peşe doğru cevaplar bularak özgüven kazanmayı sağlar hem de adayın sınavın ritmine daha rahat alışmasına yardımcı olur. Genellikle ilk test tamamlandıktan sonra, zihnin en açık ve dinç olduğu bu ikinci evrede adayın nispeten daha çok zorlandığı veya yoğun işlem gücü gerektiren ana derslere geçmesi mantıklıdır. En sona ise zihinsel yorgunluğun arttığı dakikalar düşünülerek, daha az zaman alan ya da adayın okuduğunu anlama becerisiyle daha rahat çözebileceği görece hafif testler bırakılmalıdır.” diye konuştu.

Biyolojik saatinizi sınav saatine göre ayarlayın

Son dönemde yapılacak hazırlıklarda biyolojik ritmin önemine dikkat çeken Özgür Akoğlan, şöyle devam etti:

“Biyolojik saati sınav saatine göre ayarlamak, bu dönemin en kritik hazırlıklarından birini oluşturur. Sınavın yapılacağı 10.15 saatinde zihnin en yüksek performansta olması için, deneme sınavlarının ve çıkmış soru pratiklerinin her sabah bu saatte başlatılması ve uyku düzeninin disiplinli bir şekilde sabitlemesi gerekir. Gece geç saatlere kadar çalışma alışkanlığı tamamen terk edilmeli, beynin bilgiyi işlemesi ve depolaması için ihtiyaç duyduğu dinlenme süresi vücuda tanınmalıdır.”

Yanlışların nedenini analiz edin

Deneme sınavlarının artık yalnızca net hesabı yapmak için kullanılmaması gerektiğini vurgulayan Özgür Akoğlan, “Deneme sınavları ve kaynak taramaları artık sadece net hesabı yapmak için değil, hata analizlerini derinleştirmek için kullanılmalıdır. Yanlışların nedenini; bilgi eksikliği mi yoksa dikkat dağınıklığı mı olduğunu belirlemek, sınav anındaki performansı doğrudan etkileyecektir. Özellikle MEB yardımcı kaynaklarında veya çıkmış sorularda kaçırılan noktaların üzerine gitmek, nokta atışı eksik giderilmesini sağlar. Bu süreçte zihni sürekli dijital uyaranlarla yormak yerine; kısa yürüyüşler yaparak veya sadece sessiz kalarak zihinsel bir bakım süreci oluşturulmalıdır.” diye konuştu.

Kaygıyı bastırmaya değil yönetmeye odaklanın

Sınav kaygısının doğal bir duygu olduğunu ifade eden Özgür Akoğlan, “Kaygı duymak, sınavın değerini gösteren insani bir tepkidir; bu duyguyu bastırmak yerine daha tetikte kalmayı sağlayan bir enerji olarak kabul etmek gerekir. Unutulmamalıdır ki başarı, sadece bilginin değil, o bilgiyi sınav masasında soğukkanlılıkla kullanabilme becerisinin bir sonucudur. Verilen emeklere güvenerek, bu dönemi bir final provası olgunluğuyla tamamlamak sürecin en sağlıklı anahtarıdır.” dedi.

Beslenmede radikal değişikliklerden kaçının

Sınav öncesi beslenme düzeninin de korunması gerektiğini belirten Özgür Akoğlan, “Beslenme hususunda ise sınav dönemi adı altında daha önce denenmemiş takviyelere veya alışılmadık beslenme düzenlerine geçilmemelidir. Vücudun bildiği, enerjiyi dengeli sağlayan ve sindirim sistemini yormayan düzenli öğünleri korumak, sınav günü yaşanabilecek olası mide veya enerji sorunlarının önüne geçer. Bol su tüketimi, zihinsel fonksiyonların ve odağın korunması için bu süreçte ihmal edilmemesi gereken en önemli fiziksel ihtiyaçtır.” şeklinde sözlerini tamamladı. 

YKS’de kritik uyarılar! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün 6 Ocak Salı günü hava durumu tahminlerine göre Marmara’nın batısı, Kıyı Ege ile Bursa çevreleri, Balıkesir’in kuzey ve batı, Bolu, Karabük ve Kastamonu’nun güney kesimlerinin yağmur ve sağanak yağışlı, diğer yerlerin az bulutlu ve açık geçeceği tahmin ediliyor.

Meteoroloji’den peş peşe uyarılar: Çığ, kuvvetli rüzgar ve buzlanmaya dikkat yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ankara Su ve Kanalizasyon İdaresi (ASKİ) Genel Müdür Yardımcıları Oktay Başkaya ve Muhammed Ercan, taşkının ardından Ankara Çayı ve çevresinde kapsamlı incelemelerde bulundu.

24 KÖPRÜ TAŞKIN RİSKİ YARATIYOR

ASKİ Genel Müdür Yardımcısı Muhammed Ercan, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (DSİ) ile birlikte yürütülen “Ankara Çayı Hidrolik Model Analizi” sonucunu kamuoyuyla paylaştı.

Yapılan analizde, Ankara Çayı üzerinde yer alan 39 köprüden 24’ünün, köprü ayakları sebebiyle suyun akışını engellediği ve taşkınlara yol açtığı belirlendi. Ayrıca çayın mevcut kesitinin yüksek debili yağışları taşıyamadığı tespit edildi.

ASKİ, bu kapsamda Ankara Çayı’nın genişletilmesi, derinleştirilmesi ve taşkın riskini artıran köprü ayaklarının yeniden tasarlanmasına yönelik projeleri tamamlamak üzere. DSİ ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı iş birliğiyle başlatılan taşkın önleme projeleriyle, kalıcı çözüm hedefleniyor.

“KEÇİÖREN 1984’TEN BU YANA KAPSAMLI ALTYAPI GÖRMEDİ”

Yağışlardan en çok etkilenen ilçelerin başında gelen Keçiören’de yıllardır ihmal edilen altyapı sorununa dikkat çeken ASKİ Genel Müdür Yardımcısı Oktay Başkaya, önemli bilgiler paylaştı:

“Keçiören 1984’ten bu yana kapsamlı bir altyapı çalışması görmemiş. ASKİ 1987 yılında kuruldu ama bu tarihten 2019’a kadar ilçede yalnızca noktasal müdahaleler yapılmış. 1984’te yaklaşık 400 bin olan nüfus bugün 1 milyonu aştı. Ancak aynı altyapı sistemi 2019’a kadar kullanılmaya devam etti.”

Başkaya, 2019’dan bu yana ilçede başlatılan altyapı seferberliğini ise şöyle özetledi:

“Son 6 yılda sadece Keçiören’e 164 kilometre yeni hat döşendi, 84 noktada büyük ölçekli ızgaralar yapıldı, 700’ün üzerinde küçük ızgara inşa edildi. Karşılaştırıldığında, 2014-2019 yılları arasında yalnızca 94 kilometre hat yapılabilmişti. 2024 itibarıyla sadece Keçiören’de yürütülen altyapı projelerinin toplam ihale bedeli 2 milyar TL’yi aştı.”

Tarihte Bir İlk: Ankara Çayı Taştı, Uyarılar Yapılıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mutfakta yağ yangınlarını söndürmek için ‘Yangın Battaniyesi’ kullanılabilir

Bireysel kullanım için en yaygın yangın söndürme cihazlarının, taşınabilir portatif ABC Kuru Kimyasal yangın söndürücüler olduğunu kaydeden Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Katı maddeler (A sınıfı), yanıcı sıvılar (B sınıfı) ve gaz yangınları (C sınıfı) için uygundur. Evler ve mutfaklar için ideal bir tercihtir. Karbondioksitli yangın söndürücüler elektrik kaynaklı yangınlarda tercih edilirler. Ancak kapalı ortamlarda oksijen yetersizliğine neden olacağı için insan ve hayvanlar tahliye edildikten sonra kullanımı önerilir. Küçük mutfak yangınlarını, özellikle yağ yangınlarını söndürmek için ‘Yangın Battaniyesi’ kullanılabilir. Açık alevi oksijensiz bırakarak söndürmeye yardımcı olur. Evlerde en az 6 kiloluk ABC tipi portatif kuru kimyasal söndürücü ve yangın battaniyesi bulundurulması önerilir.” dedi.

Duman dedektörü yangına erken müdahaleyi mümkün kılıyor

Duman dedektörlerinin, yangın sırasında havadaki duman partiküllerini algılayarak erken uyarı veren cihazlar olduğunu dile getiren Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Yangının başlangıç aşamasında alarm vererek bina sakinlerinin tahliyesini ve yangına erken müdahaleyi mümkün kılar. Binalarda kullanılan optik duman dedektörlerinin, uluslararası akredite kuruluşlar tarafından verilen EN 54-12 CPR sertifikasına sahip olması gerekmektedir. EN 54-14 standardına göre, 9-12 metre tavan yüksekliğine sahip mahallerde ışın tipi duman dedektörleri kullanılmalıdır. Bu dedektörler, TS CEN/TS 54-14 standardının ilgili bölümlerine göre seçilmeli ve yerleştirilmelidir. Işın tipi duman dedektörleri alıcı-verici üniteli ve reflektörlü olmak üzere iki çeşittir. Alıcı-verici üniteli sistemlerde, vericiden çıkan kızılötesi (IR) ışınları normal şartlarda alıcıya ulaşırken, yangın sırasında duman bu ışınları keserek dedektörün alarm vermesini sağlar.” diye konuştu.

Dedektörler nereye konulmalı?

Duman dedektörlerinin, yatak odaları, oturma odaları, koridorlar, bodrum, garaj ve yüksek tavanlı mahallerde stratejik olarak konumlandırılması gerektiğini de anlatan Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Mutfaklarda yanlış alarm riskini azaltmak için ısı dedektörleri tercih edilmelidir. Dedektörler tavanın merkezine veya duvar ile tavan arasına, hava akımı yoğun bölgelerden uzağa monte edilmelidir. Yangın güvenliğinin sağlanması için dedektörlerin düzenli test edilmesi ve pillerinin değiştirilmesi gereklidir.” ifadesinde bulundu.

Elektrik tesisatlarının periyodik kontrollerinin yasal bir zorunluluk

Türkiye’de elektrik tesisatlarının periyodik kontrollerinin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve bu kanuna dayanarak çıkarılan “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği” kapsamında yasal bir zorunluluk olduğunu ifade eden Doç. Dr. Müge Ensari Özay, şöyle devam etti:

“Bu yönetmelik uyarınca, elektrik tesisatlarının periyodik kontrolleri en az yılda bir kez yetkilendirilmiş uzmanlar tarafından yapılmalıdır. Bu kontroller, tesisatın güvenli ve verimli çalışmasını sağlamak, olası elektrik kaynaklı kazaları ve yangınları önlemek amacıyla gerçekleştirilir. Periyodik kontroller kapsamında, topraklama tesisatı, yıldırımdan korunma tesisatı (paratoner sistemleri), artık/kaçak akım rölesi ve elektrik panoları gibi kritik bileşenlerin de denetimleri yapılmalıdır. Özellikle topraklama ve yıldırımdan korunma tesisatlarının kontrolleri, yılda en az bir kez gerçekleştirilmelidir. 31 Aralık 2023 tarihinden itibaren, elektrik tesisatlarının periyodik kontrollerinde tesisat projesi bulundurulması da zorunlu hale getirilmiştir. İşverenlerin, bu periyodik kontrolleri düzenli olarak yaptırmaları ve kontrol raporlarını muhafaza etmeleri, iş güvenliği açısından yasal zorunluluktur. Aksi takdirde, risklerin belirlenmesine yönelik gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmaları yapmamak fiili nedeniyle, çalışan sayısına göre değişen idari para cezaları uygulanabilmektedir.”

Evde yangın söndürme tüpü bulundurulmalı

Elektrikli cihazların güvenli kullanımında ilk olarak, cihazlar her zaman üreticinin kullanım talimatlarına uygun şekilde kullanılması gerektiğine dikkat çeken Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Elektrik kabloları ve prizler düzenli olarak kontrol edilmeli, yıpranmış veya hasar görmüş kablolar kullanılmamalıdır. Yüksek güç tüketen cihazlar, uygun prizlere bağlanmalı ve çoklu prizler kullanılmamalıdır. Elektrikli cihazların suyla temas etmemesi gerekmektedir, bu nedenle cihazlar su sıçramasından uzak alanlarda kullanılmalıdır. Ayrıca, kullanılmadığında cihazların fişleri çekilmeli ve tamamen kapalı olduğundan emin olunmalıdır. Cihazlar, topraklamalı prizlere takılmalı ve yangın riski taşımaması için güvenli malzemelerle üretilmiş olmalıdır. Elektrikli cihazların düzenli bakım ve kontrolleri yapılmalı, özellikle eski cihazlar dikkatlice gözden geçirilmelidir. Çocukların elektrikli cihazlarla teması engellenmeli, prizlere koruyucu kapaklar yerleştirilmelidir. Son olarak, yangın riski göz önünde bulundurularak, evde yangın söndürme tüpü bulundurulmalı ve duman dedektörlerinin çalışır durumda olması sağlanmalıdır.” şeklinde konuştu.

Gazlı cihazların düzenli bakımları yapılmalı

Doğalgaz veya tüp gaz kullanımı sırasında güvenliği sağlamak için ilk olarak, gazlı cihazlar kullanılmadan önce gaz kaçağının kontrol edilmesi gerektiğini kaydeden Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Gaz kaçağı şüphesi durumunda, hemen gaz vanası kapatılmalı ve ortam havalandırılmalıdır. Ayrıca, gazlı cihazların düzenli bakımları yapılmalı, özellikle brülörlerin temizliği ihmal edilmemelidir. Gazlı cihazlar ve tüp gaz, açık ateş, sigara içmek veya kıvılcım çıkarabilecek eylemlerden uzak tutulmalıdır. Gaz birikmesi patlama riskini önlemek için doğalgaz ve tüp kullanılan odalar iyi havalandırılmalıdır. Cihazlar kullanılmadığı zaman gaz vanası kapatılmalı ve tüp gazlar doğru şekilde yerleştirilmelidir; tüpler, sıcak yerlerden ve doğrudan güneş ışığından uzak tutulmalıdır. Ayrıca, gaz kullanılan ortamlarda yangın söndürücü ve duman dedektörü bulundurulmalı, çocuklar ve evcil hayvanların gazlı cihazlara erişimi engellenmelidir.” dedi.

Patlama durumunda hızlı, dikkatli ve soğukkanlı hareket edin

Evde bir patlama durumunda acil durum tahliyesinde kişilerin güvenli bir şekilde bulundukları yerden uzaklaştırılmasını sağlamak için sakin kalmak gerektiğini dile getiren Doç. Dr. Müge Ensari Özay, “Panik yapmayın, çünkü panik, doğru ve hızlı hareket etmeyi engeller. Hızlı, dikkatli ve soğukkanlı hareket edin. Acil durum planı doğrultusunda hareket edin. Tehlikeli alanı hızla terk edin. Güvenli çıkış yolu seçilirken, merdivenler ve asansörlerden kaçınılmalı, duman varsa bir bez ile ağız ve burunu kapatarak yere yakın hareket edilmelidir. Elektrik ve gaz vanalarını kapatma işlemi, güvenli bir şekilde yapılabiliyorsa uygulanmalıdır. Eğer gaz vanası, patlama riski veya sızıntı tehlikesi olan bir ortamda kapatılmaya çalışılırsa, kıvılcım veya ateşten kaynaklanan bir patlama meydana gelebilir. Binadan çıkıldıktan sonra, önceden belirlenen güvenli toplanma alanına geçilmeli, 112 aranmalı ve olay hakkında bilgi verilmelidir.” şeklinde de sözlerini tamamladı.              

Uzmanında evde yangın güvenliği için hayati uyarılar! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Malatya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanı Ömer Çoban, günlük yangın ihbarlarının 15’ten 35’in üzerine çıktığını, bu ihbarların yüzde 20’sinin anız yangınlarından kaynaklandığını belirtti. Çoban, “Küçük kıvılcımlar büyük felaketlere dönüşüyor. Bağ, bahçe ve arazilerde ateş yakılarak temizlik yapılmamalı. Bu yangınlar evlere, ahırlara ve besilere zarar verebiliyor” diyerek vatandaşları uyardı.

BOĞULMA VAKALARINA KARŞI AİLELERE ÇAĞRI

Boğulma vakalarının genellikle baraj, gölet, dere ve sulama kanallarında serinlemek isteyenlerde meydana geldiğini vurgulayan Çoban, “Bu alanlar yüzmeye uygun değil. En büyük görev ailelere düşüyor. Çocukları Gençlik Spor İl Müdürlüğü havuzlarına, belediye sosyal tesislerine veya özel havuzlara yönlendirin” dedi. Mişmiş Park göletinde yaşanan boğulma vakalarına karşı belediyenin altyapı ve mimari düzenlemeler yaptığını, uyarı tabelaları yerleştirdiğini ancak vatandaş duyarlılığının kritik olduğunu ekledi.

Malatya Büyükşehir İtfaiyesi’nin donanımlı bir sualtı arama kurtarma ekibine sahip olduğunu belirten Daire Başkanı Ömer Çoban, uzman dalgıçların üç kurtarma botu ve yüksek donanımlı teçhizatla 7/24 göreve hazır olduğunu belirterek, önceliğin bu tür olayların yaşanmasını önlemek olduğunu söyledi.

Büyükşehir İtfaiyesi, vatandaşları dikkatli olmaya ve güvenli alanları tercih etmeye davet etti.

Malatya İtfaiyesi’nden Yaz İçin Hayati Uyarılar yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Kurban Bayramı, bu yıl 9 günlük uzun bir tatil yaparak, dinlenme fırsatını sunuyor. 9 günlük Kurban Bayramı tatilinde uzun yola çıkacak sürücülerin araç ve lastik bakımını ihmal etmemesi gerekiyor. Teknoloji şirketi ve premium lastik üreticisi Continental, güvenli bir sürüş için sürücülere rot balans ayarı, lastik basıncı gibi kontrolleri mutlaka yaptırmalarını öneriyor. Ayrıca araçta mutlaka yedek lastik bulunması; seyahate çıkmadan önce yedek lastiğin basınç ve diğer sorunlar için kapsamlı bir şekilde incelenmesi gerektiğini hatırlatıyor. Yedek lastik uzun süredir bagajda taşınıyorsa, değiştirilmesi gerekebileceğinin altını çizen Continental, lastiğin yaşının performansını bozabildiğine; örneğin kauçuğun çatlayıp gevşeyebileceğine dikkat çekiyor. 

Continental’in sürücüler için diğer önemli önerileri şöyle sıralanıyor:

• Seyahate çıkmadan önce uykunuzu almaya dikkat edin, ağır yiyecekler yemeyin.
• Sizi sıkmayan, terletmeyen, rahat kıyafetler tercih edin.
• Uzun saatler yola bakmak, şeritleri izlemek “otoyol hipnozu”na yol açabilir. Eğer gözleriniz bir noktaya takılırsa ve göz kapaklarınız ağırlaşmaya başlarsa mutlaka aracı güvenli bir yerde durdurup dinlenin. Mümkünse şoför değiştirin.
• Seyahat esnasında dinlenilen müziği ara ara değiştirin. Camı açarak temiz hava alın. Böylece dikkatiniz artar.
• Mutlaka, kısa da olsa iki saatte bir mola verin.
• Hız limitlerine uyun, takip mesafenizi koruyun ve mutlaka emniyet kemeri takın. Arka koltukta oturanların da emniyet kemerlerini takmalarını sağlayın.
• Sürüş rutininden çıkmak için arada su, çay, kahve için, bir şeyler atıştırın. Ancak mola yerlerinde ağır ve sindirimi zor yiyeceklerin yanı sıra içeriğinden emin olmadığınız besinlerden de uzak durun. 

Continental Hakkında

Continental yolcu ve ürünlerin sürdürülebilir ve birbiriyle bağlantılı hareketliliğini sağlayan ileri teknolojiler ve hizmetler geliştirmektedir. 1871 yılında kurulan teknoloji şirketi; araçlar, makineler, trafik ve ulaşım için güvenli, verimli, akıllı ve uygun maliyetli çözümler sunmaktadır. 2022 yılında 39,4 milyar euro satış rakamına ulaşan Continental, halen 57 ülkede ve pazarda yaklaşık 200.000 kişiyi istihdam etmektedir.

Lastik Grubu dünya çapında 24 üretim ve geliştirme merkezini bünyesinde barındırmaktadır. Continental, 2022 mali yılında elde ettiği 14 milyar euro tutarında geçici satış rakamı ve 57,000 çalışanı ile dünyanın önde gelen lastik üreticilerinden biridir. Lastik üretiminde teknoloji liderleri arasında yer alan Continental, binek, ticari ve özel araçların yanı sıra çift tekerlekli araçlara dek geniş bir ürün yelpazesi sunmaktadır. Ar-Ge alanında süregelen yatırımlarıyla Continental mobilitenin daha güvenli, tasarruflu ve çevre dostu hale gelmesine büyük katkı sağlamaktadır. Lastik Grubunun portföyü arasında lastik ticareti ve filo uygulamaları için hizmetler ile dijital yönetim sistemleri yer almaktadır.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Continental’den bayramda tatilinde uzun yola çıkacaklar için uyarılar yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.