Tüm dünyada her geçen yıl, gıda üretim süreçlerinde kullanılan girdilerin insan sağlığı ve çevre üzerindeki olumlu/olumsuz etkilerine ilişkin bilinç ve farkındalık artmaya devam etmektedir. Bu doğrultuda, ülkemizde başta Tarım ve Orman Bakanlığı olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından çeşitli mevzuat düzenlemeleri, denetimler ve eğitim faaliyetleri yürütülmektedir.

Organik Tarım

Bakanlık tarafından yürütülen başlıca çalışmalar arasında; Eğitim ve Denetimler: Tarladan sofraya kadar olan süreçte, özellikle üreticilere yönelik eğitim ve bilgilendirme çalışmaları ile ürünlerde gerek hasat öncesi gerekse hasat sonrası pestisit kalıntı denetimleri sıklaştırılmış, Türk Gıda Kodeksi kriterlerine göre izin verilen limitlerin üstünde kalıntı tespit edilen ürünlere yönelik çeşitli yaptırımlar uygulanmaktadır. Organik Tarım ve İyi Tarım Uygulamaları Destekleri: Özellikle hastalık ve zararlılarla mücadelede kimyasal girdi kullanımını minimize edebilen üretim modelleri desteklenmekte, üreticilere eğitim ve teşvikler sağlanmaktadır. Gıda Kontrol ve İzleme Sistemleri: Gıda güvenilirliğinin sağlanması amacıyla izlenebilirlik sistemleri geliştirilmekte, dijital kayıt ve denetim altyapısı güçlendirilmektedir. Kamuoyu Bilinçlendirme Çalışmaları: Tüketicilerin bilinçli gıda tercihleri yapabilmesi amacıyla bilgilendirme kampanyaları düzenlenmektedir.

Bilinçli ve kontrollü tarımsal üretim

Bunun yanı sıra, ilgili Bakanlıklar, Araştırma Enstitüleri, Üniversiteler ve paydaş kurum/kuruluşlar ile iş birliği içerisinde yürütülen çalışmalar kapsamında, kimyasal kullanımının ve maruziyetinin azaltılması, çevre ve halk sağlığının korunmasına yönelik stratejiler geliştirilmeye devam edilmektedir. Zehirsiz sofralar hedefinin gerçekleştirilmesi yalnızca kamu kurumlarının değil; üretici, dağıtıcı ve tüketicilerin ortak sorumluluğunu gerektirmektedir. Bu bağlamda; üreticilerce bilinçli ve kontrollü tarımsal üretim girdisi kullanmaları ve uygun mücadele yöntemlerine yönelmesi, denetim mekanizmalarının etkin şekilde sürdürülmesi, tüketicilerin güvenilir ve sertifikalı ürünleri tercih etmesi büyük önem taşımaktadır. Diğer taraftan, Greenpeace, Pesticide Action Network (PAN), Buğday ve Ekolojik Tarım Organizasyonu Derneği (ETO) vb. ulusal ve uluslararası bazı Sivil Toplum Kuruluşları da “zehirsiz sofralar” konusunda farkındalık çalışmaları ve etkinlikleri yürütmektedir. Sonuç olarak, ihracatın ve iç tüketimin sürdürülebilir bir şekilde devam etmesi, sağlıklı nesillerin yetiştirilmesi ve çevrenin korunması açısından “zehirsiz sofralar” yaklaşımının yaygınlaştırılması stratejik bir öncelik olarak değerlendirilmekte olup, ilgili tüm paydaşların iş birliği içerisinde hareket etmeye devam etmesi büyük önem taşımaktadır. (BSHA – Bilim ve Sağlık Haber Ajansı)

Zehirsiz Sofralar yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

NECMETTİN AMCA’NIN YÜZÜ GÜLÜYOR

86 yaşındaki Necmettin Akay, İzmit’e bağlı bir köyde tek başına yaşamını sürdürüyor. Eşi felç geçirdikten sonra uzun süre yatalak kalan Akay’ın eşi yaklaşık 4,5 yıl önce vefat etti. Yaşlılığa bağlı sağlık sorunları bulunan Akay, günlük işlerini büyük ölçüde kendisi yapabiliyor ancak yemek hazırlamakta zorlanıyor. Bu nedenle 2021 yılından bu yana Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin “Gönül Kazan Projesi” kapsamında sunulan yemek hizmetinden faydalanıyor.

“EMEĞİ GEÇENLERDEN ALLAH RAZI OLSUN”

Hizmet sayesinde yemek ihtiyacının düzenli olarak karşılandığını belirten Necmettin Akay, memnuniyetini şu sözlerle dile getirdi: “Eşim vefat ettikten sonra yalnız kaldım. Temizliğimi, kendi işlerimi yapabiliyorum ama yemeğe gelince yapamıyorum. Yemek ihtiyacım Büyükşehir Belediyesi tarafından karşılanıyor. Emeği geçenlerden Allah razı olsun.” Akay, sabah kahvaltılık ve akşam yemeğinin düzenli olarak ulaştırıldığını belirterek, “Mevsime göre yemek gönderiyorlar. Her şey var, tabiri caizse on numara. Çeşitli yemekler geliyor. Alıp dolaba koyuyorum, ısıtıp tüketiyorum. Meyvesine kadar her şey var. Haftada iki üç gün geliyor ama tüm haftayı kapsayacak şekilde gönderiliyor” dedi.

GÖNÜL KAZAN İLE SOFRALARA SICAK YEMEK

Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı’na bağlı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Şube Müdürlüğü tarafından yürütülen “Gönül Kazan Projesi” ile yemek pişirme imkânı bulunmayan yaşlı, engelli ve bakıma muhtaç vatandaşların evlerine düzenli olarak yemek ulaştırılıyor. Hijyenik koşullarda hazırlanan yemekler günlük iki öğün olacak şekilde teslim edilirken, ihtiyaç sahiplerinin dengeli ve düzenli beslenmeleri sağlanıyor. Evinden çıkmakta zorlanan vatandaşlar için önemli bir destek olan proje, yalnız yaşayan birçok yaşlının günlük hayatını kolaylaştırmaya devam ediyor.

“Gönül Kazan” ile sofralar boş kalmıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

KO-MEK HURMASI GELENEĞİ DEVAM ETTİ

Kocaeli’de her yıl geleneksel hale gelen dayanışma ruhu, bu Ramazan ayında da anlamlı bir buluşmaya sahne oldu. Bu kapsamda Büyükşehir Belediyesi, “KO-MEK Hurması Projesi” kapsamında ihtiyaç sahibi ailelerin sofralarına konuk oldu.

100 AİLENİN EVİNE MİSAFİR OLUNDU

Bu yıl da Ramazan’ın bereketini paylaşmak amacıyla harekete geçen KO-MEK, 100 aile ile aynı iftar sofrasında buluşarak gönüller arasında köprü kurdu. Kursiyerler ve usta eğitmenlerin katkılarıyla hazırlanan iftar sofraları sadece yemek değil; sevgi, paylaşma ve birlik duygularını da beraberinde getirdi.

AYNI SOFRADA BULUŞMANIN MUTLULUĞU YAŞANDI

Ramazan ayının manevi atmosferini en güzel şekilde yansıtan organizasyonda ihtiyaç sahibi ailelerin evlerine misafir olan KO-MEK gönüllüleri, aynı sofrada buluşmanın mutluluğunu yaşadı. Samimi sohbetlerin edildiği, duaların birlikte yapıldığı iftar programları, dayanışmanın en güzel örneklerinden biri oldu.

YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA ÖN PLANDA

KO-MEK, söz konusu bu anlamlı proje ile verdiği eğitimlerin yanı sıra Ramazan ayında yardımlaşmayı, paylaşmayı, birlik ve beraberlik ruhunu canlandırmaya katkı sunarken, ihtiyaç sahibi insanların her zaman yanında olduğunu da bir kez daha ortaya koydu.

Sofralar, “KO-MEK Hurması” ile bereketlendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Seferihisar Belediyesi’nin ev sahipliğinde düzenlenen ve yaklaşık bin kişinin katıldığı son iftar programında birlik, beraberlik ve dayanışma mesajları ön plana çıktı.

Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin, Ramazan ayı boyunca ilçenin dört bir yanında kurulan sofralarla vatandaşlarla bir araya gelmeye devam ederken, son iftar programında da tüm masaları tek tek dolaşarak vatandaşlarla sohbet etti. Bayram öncesi gerçekleşen buluşmada, sıcak ve samimi görüntüler dikkat çekti.

Programa Başkan İsmail Yetişkin’in yanı sıra eşi Fatma Yetişkin, belediye meclis üyeleri, başkan yardımcıları, birim müdürleri, siyasi parti temsilcileri ve çok sayıda Seferihisarlı katıldı.

İftar programında konuşan Başkan Yetişkin, Ramazan ayının manevi atmosferine vurgu yaparak şu ifadeleri kullandı:

“Ramazan ayının son iftarında sizlerle bir arada olmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Tuttuğumuz oruçların, ettiğimiz duaların kabul olmasını diliyorum.
Ramazan ayı; paylaşmanın, dayanışmanın ve bir arada olmanın en güzel zamanıdır. Aynı sofraya oturabiliyorsak, birbirimizin halini sorabiliyorsak, bir lokmayı paylaşabiliyorsak; işte o zaman gerçekten zenginiz.
Bu yıl Seferihisar’da Ramazan’ın o sıcak ve samimi ruhunu hep birlikte yaşadık. Meydanlarda kurulan sofralarla, çocuklarımızın neşesiyle, geleneklerimizle bir arada olduk.”

Ramazan boyunca gerçekleştirilen çalışmalar hakkında da bilgi veren Başkan Yetişkin, dayanışmanın rakamlara da yansıdığını belirterek şunları söyledi:

“Bu süreçte aşevlerimizde, mahalle iftarlarımızda ve evlere ulaştırdığımız yemeklerle birlikte 33 bin 500 kere tabaklar doldu. Yaklaşık 9 bin komşumuza doğrudan ulaştık. Bu dayanışmaya destek veren 42 hayırsever komşumuza da yürekten teşekkür ediyorum. Sayenizde bu sofralar büyüdü, bereket çoğaldı.”

Öte yandan, son iftar programı yalnızca yemek buluşmasıyla sınırlı kalmadı. Program kapsamında sahnelenen semazen gösterisi ve geleneksel Hacivat-Karagöz oyunu, özellikle çocuklar başta olmak üzere vatandaşlardan büyük ilgi gördü. Ramazan’ın kültürel ve manevi atmosferini yansıtan gösteriler, geceye ayrı bir renk kattı.

Belediyecilik anlayışlarının temelinde dayanışma olduğunu vurgulayan Başkan Yetişkin, sözlerini bayram mesajıyla tamamladı:

“Bizim için belediyecilik, hiç kimsenin kendisini yalnız hissetmediği bir Seferihisar kurmaktır. Seferihisar’ı dayanışmayla, kardeşlikle ve birlikte var etmektir. Bu duygularla Ramazan Bayramınızı en içten dileklerimle kutluyorum. Sevdiklerinizle birlikte sağlık, huzur ve bereket dolu bir bayram diliyorum.”

Seferihisar’da Ramazan ayı boyunca kurulan gönül sofraları, son iftar programında gerçekleştirilen etkinliklerle birlikte birlik ve beraberliğin güçlü bir örneği olarak hafızalarda yer etti.

Seferihisar’ın kalbinde bin kişilik “İftar Sofrası” kuruldu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Dairesi Başkanlığı ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı iş birliğinde Çiğli Evka-2 Mahallesi’nde kadınlara yönelik Mahalle Mutfağı projesi başladı. Mahalle Mutfağı, kadınların hem birlikte yemek yapabileceği hem de çeşitli eğitimler alabileceği bir dayanışma alanı olarak kurgulandı. Aşevleri Şube Müdürlüğü tarafından sağlanan ürünlerle dengeli, ekonomik ve besleyici menüler hazırlayan kadınlara, gıda mühendisleri ve Meslek Fabrikası Şube Müdürlüğü eğitmenleri eşlik ediyor.

Proje kapsamında sebze ağırlıklı dengeli tabak hazırlama, gıda israfını azaltma, mevsim ürünlerini değerlendirme ve günlük hayatta uygulanabilir pratik tarifler üzerine çalışılıyor. Bir yandan yemek yapıp bir yandan da Kadın Çalışmaları Şube Müdürlüğü eğitmenlerinden sağlık, sosyal destek ve kişisel gelişim gibi konularda eğitimler alan kadınlar, pişirdikleri yemekleri evlerine götürüyor. Sağlıklı pişirme teknikleri, porsiyon kontrolü ve aile içi beslenme alışkanlıklarının da konuşulduğu Mahalle Mutfağı, sağlıklı yaşam kültürünün kadınlarla birlikte kurulduğu bir alan olarak öne çıkıyor.

“Dayanışma noktası”

Mahalle Mutfağı projesi kapsamında ilk gün alaca çorba, Antep doğrama yemeği, bulgur pilavı, salata yapıldı. Ayrıca “iletişim becerileri ve hayır diyebilmek” ile “yasal haklar” konularında eğitimler gerçekleştirildi. Proje hakkında bilgi veren Kadın Çalışmaları Şube Müdürlüğü’nde görevli Burçin Yılmaz, “Aslında burası sadece bir mutfak değil. Burada kadınlar iş birliği içinde sosyalleşiyor, bir arada olmanın mutluluğunu yaşıyor. Ayrıca sağlıklı beslenme, pratik yemekler, ev ekonomisi ve bütçeleme, kadın sağlığı, kadın hakları gibi eğitimler alıyorlar. Mahalle Mutfağı, kadınların sosyal becerilerinin de geliştiği bir dayanışma noktası” dedi.

Gıda mühendisleri ve eğitmenler eşlik ediyor

Aşevleri Şube Müdürlüğü’nde görevli gıda mühendisi Melisa Müldür, “Burası, dayanışmanın bir örneği. Bizler de gıda mühendisleri olarak yemeklerin sağlıklı koşullarda, sağlıklı hammadde ile uygun pişirme koşullarında üretilmesi ve evlere doğru şekilde muhafaza edilerek götürülmesi için buradayız. Yemek pişirme öncesinde ve pişirilme aşamasında biz de burada olacağız. Aşevleri Şube Müdürlüğü olarak yemeklerin hammaddelerini biz temin edeceğiz. Kadınlar da yemeklerini yaparak sağlıklı koşullarda evlerine götürecek” diye konuştu. Projede Meslek Fabrikası’nda yiyecek ve içecek alanlarında eğitmen olarak görev yapan personel de kadınlarla birlikte menü oluşturarak pişirme süresi boyunca onlara eşlik ediyor.

“Hem sosyalleşiyoruz hem dayanışıyoruz”

Mahalle Mutfağı’na katılan Nesime Kılıç, “İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin hazırladığı Mahalle Mutfağı’nda gruplar oluşturduk. Şu anda yemeklerin sarımsaklarını hazırlıyorum. Malzemeler İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından getirildi. Bizden bir tek tencere istediler. Önlüklerimiz, malzemelerimiz verildi. Her yer tertemiz, çok güzel. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ni takdir ediyorum. Çok faal, çok çalışkan. Her yere ulaşmaya çalışıyor. Biz de burada hem sosyalleşiyoruz hem dayanışıyoruz. Burada eğitimler de alacağız” ifadelerini kullandı.

“Herkes için farklı bir heyecan oldu”

Mahalle Mutfağı’nda yemek yapan Senem Becerikli ise “Bugün tencerelerimizi getirdik, bize sunulan sebze ve etlerle yemeklerimizi pişiriyoruz. Daha sonra yemeklerimizi eve götürüp komşularımızla paylaşacağız. Kadınlar ilgi gösteriyor. Duyan pek çok kişi daha gelecektir. Herkes için farklı bir heyecan oldu. Ortam güzel. Eğitimler de olacak. Eğitimlere kadınlar olarak hazırız. Kadınların aktif, haklarını savunan insanlar olması için çaba harcıyoruz ve bir araya geliyoruz” sözlerine yer verdi.

Nasıl bilgi alınır?

Mahalle Mutfağı’nda haftada iki gün İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin temin edeceği malzemelerle yemek yapılacak ve eğitimler verilecek. Mahalle Mutfağı projesi ile ilgili bilgi almak isteyen kadınlar Kadın Çalışmaları Şube Müdürlüğü’nün 0232 293 91 48 numaralı telefonunu arayabiliyor.

Sağlıklı sofralar, güçlü kadınlar: Mahalle Mutfağı açıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ramazan’ın paylaşma ve dayanışma ruhunu büyütmek amacıyla başlatılan Dayanışma Seferberliği kapsamında, hayırsever vatandaşlara da bağış çağrısı yapıldı. Günlük 800 kişilik yemek çıkarılan aşevlerinin günlük maliyetinin 135.000 TL olduğu belirtilirken, yapılacak her bağışın doğrudan ihtiyaç sahiplerinin sofrasına ulaşacağı vurgulandı.

Her Gün 800 Kişiye Sıcak Yemek

Seferihisar Belediyesi’nin sosyal belediyecilik anlayışıyla yürüttüğü çalışma kapsamında, Ramazan ayı boyunca her gün 800 kişilik sıcak yemek dağıtımı yapılacak. Belediye ekipleri, merkezde Seferihisar Belediyesi Düğün Salonu’nda ve Ürkmez Taziye Evi’nde kurulan dayanışma sofralarıyla özellikle dar gelirli ailelere, yaşlılara ve ihtiyaç sahiplerine destek olacak.

Başkan Yetişkin’den Güçlü Dayanışma Çağrısı

Seferihisar Belediye Başkanı İsmail Yetişkin Ramazan ayı dolayısıyla yaptığı açıklamada birlik, beraberlik ve paylaşma vurgusu yaptı. 

Başkan Yetişkin, “Ramazan ayı; paylaşmanın, yardımlaşmanın ve kardeşliğin en derinden hissedildiği mübarek bir zaman dilimi.

 Seferihisar’da her yıl olduğu gibi bu yıl da aşevlerimiz aracılığıyla ihtiyaç sahibi komşularımızın yanında olacağız. Günlük 800 kişilik yemek organizasyonumuzla kimsenin sofrası boş kalmasın istiyoruz.
Bu iyilik hareketini hep birlikte büyütebiliriz. Günlük yemek bedelimiz 135.000 TL. Hayırsever vatandaşlarımızın yapacağı her katkı, bir sofraya sıcak yemek, bir haneye umut olacak. Ramazan’ın bereketini birlikte paylaşalım, dayanışmamızı birlikte güçlendirelim.”

Bağış Yapmak İsteyen Vatandaşlara Bilgilendirme

Dayanışma seferberliğine destek olmak ve bağış yapmak isteyen vatandaşlar, Seferihisar Belediyesi Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü ile iletişime geçerek detaylı bilgi alabiliyor.

Bağış ve bilgi için iletişim numaraları:

444 7 743 / 222 – 138 – 176 (dahili numaralar)

0531 450 09 81 (cep telefonu)

“Ramazan’ın Bereketini Birlikte Yaşayacağız”

Seferihisar Belediyesi, Ramazan ayı boyunca sürdürülecek aşevi hizmetiyle sosyal dayanışmayı büyütmeyi amaçlıyor. Kurulan sofralarla yalnızca sıcak yemek değil, Ramazan’ın ruhuna yakışır bir paylaşma kültürü de yaşatılacak.

Belediye yetkilileri, her sene olduğu gibi bu yıl da Ramazan ayının Seferihisar’da birlik, beraberlik ve dayanışma içinde geçeceğini vurgulayarak, hayırsever vatandaşların desteğiyle daha fazla ihtiyaç sahibine ulaşılacağını ifade etti.

Seferihisar’da Ramazan Bereketi; Dayanışma Seferberliği ile sofralar kuruluyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Başkan Tugay, “Günlük olarak üretilecek 120 bin ekmek, yarın sabahın ilk sevkiyatlarıyla kentimizin 93 noktasında faaliyet gösteren büfelerimizde 5 TL olarak satışa sunulacak. Bu zor günleri beraber atlatacağız” dedi.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, 31 Mart yerel seçimleri öncesinde sözünü verdiği Halk Ekmek’te fiyat indirimi vaadini gerçekleştirdi.  İzmir Büyükşehir Belediyesi Grand Plaza Gıda Turizm A.Ş.’ye bağlı Halk Ekmek Fabrikası, 7 TL’den satışa sunulan ekmeği 16 Nisan Salı gününden itibaren 5 TL’den İzmirlilerle buluşturacak. Başkan Dr. Cemil Tugay, şunları söyledi:

“Ülkemizde yaşanan ekonomik zorluklar alım gücünü azalttı ve vatandaşlarımızı maddi olarak sıkıntıya düşürdü. Bu zorlukları bir nebze olsun azaltarak bütçeleri rahatlatmak ve sofraların vazgeçilmezi ekmeği almakta zorlanan vatandaşımıza kolaylık sağlamak üzere Halk Ekmek’te fiyatları geri çektik. Günlük olarak üretilecek 120 bin ekmek, yarın sabahın ilk sevkiyatlarıyla kentimizin 93 noktasında faaliyet gösteren büfelerimizde 5 TL olarak satışa sunulacak. Bu zor günleri beraber atlatacak, her konuda halkımızın yanında olmaya devam edeceğiz.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Sofralar ekmeksiz kalmayacak Başkan Tugay sözünü tuttu ekmek 5 TL’ye düştü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

AB Komisyonu, gıda ve yemlerde yapılan kontroller sırasında tespit edilen gıda güvenliği risklerini, Gıda ve Yemler İçin Hızlı Alarm Sistemi (RASFF) portalı üzerinden herkesin erişimine açık olacak şekilde bildiriyor. Alarm ve Dayanışma Ağı (ACN) bildirimlerin de dahil olduğu senelik raporlar yayınlanıyor. 2022 yılına ait rapor henüz yayınlanmadı ancak portal üzerinden yapılan bildirimlere göre Türkiye kaynaklı tarım zehiri bildirimlerinin sayısı 311’i pestisit olmak üzere toplam 518.

Türkiye kaynaklı bildirimlerin sayısının 2022 yılında 2021’e göre azaldığı görülse de bu azalma umut vaadetmekten çok uzakta. 2018’de 113, 2019’da 98, 2020’de 194 parti üründe limitlerin üzerinde tarım zehiri bildirimi yapılırken bu rakam 2021’de 613’e, 2022’de ise 518’e kadar yükseliyor.

2022’de pestisit bildirimi yapılan meyve ve sebzeler arasında en çok biber, limon, greyfurt, mandalina, portakal olmak üzere üzüm, asma yaprağı, patlıcan, kabak, domates, karpuz ve armut bulunuyor.

Son 2 yılda yapılan bildirimlerin yarısından fazlası pestisitlerden kaynaklanıyor. 2022 yılında bildirim yapılan ürünlerdeki pestisitler arasında Klorpirifos, Acetamiprid, Buprofezin, Prochloraz, Formetanate, İmazalil, Fenbutatin Oxide, Deltamethrin, Taufluvalinate, Flonicamid, Diafenhiuron gibi etken maddeler bulunuyor. 2019’da EFSA Klorpirifos ve Klorpirifos-metil maddesi için olası genotoksik ve nörolojik etkiler sebebi ile güvenli bir maruz kalma seviyesinin belirlenemeyeceği sonucuna varmıştı. Bu, herhangi bir bulgunun potansiyel sağlık riski taşıdığı anlamına gelir. Ülkemizde de 30.09.2021 tarihinde resmi yazıyla Fenbutatin Oxide’in, 31.12.21’de ise Klorpirifos Metil’in kullanımı sonlandırılmıştı. Buna rağmen ihraç edilen ürünlerde bu maddelerin bulunması yasaklı olan pestisitlerin de hâlâ sofralarımıza girebildiğini gösteriyor.

Tarım zehirlerindeki artış rekor seviyede

2021 yılına ait ACN raporu tarım zehiri kullanımının yüksek oranda arttığına dair çarpıcı veriler içeriyor. Rapora göre 2021 yılında en çok bildirilen gıda güvenliği riski pestisitler oldu ve tarihte ilk defa pestisitler 1231 bildirimle en üst seviyeye ulaştı. Bu sayı 2020 ile karşılaştırıldığında %61 daha fazla. 2019 yılının ise 4 katı.

2021 yılında en çok rapor edilen gıdalar, Türkiye menşeli ürünlerden kaynaklanıyor. AB üyesi olmayan ülkeler arasında Türkiye 405’i pestisit olmak üzere toplamda 613 bildirimle ilk sırada. Bunu 272’si pestisit kaynaklı olarak toplam 383 bildirimle Hindistan takip ediyor. Üçüncü sırada risk bildiriminin çoğunluğu gıda ile temas eden malzemelerden kaynaklanan 331 bildirimle Çin yer alıyor. AB üyesi ülkeler arasında ise Polonya 381 bildirim ile birinci, Fransa 256 bildirim ile ikinci, Almanya 210 bildirim ile üçüncü sırada. 

Dış pazarda itibar kaybı sürüyor

Rekor seviyelerle tarım zehiri bildirimlerinde birinci sırada gelen Türkiye’nin tarımsal üretim potansiyeli yüksek olmasına rağmen ticari itibarı zarar görüyor. 

2021 yılına ait raporda, tehlike ve ürün kategorisine göre yapılan değerlendirmede en çok bildirim yapılan 10 konu başlığının 3’ünde Türkiye’nin adı geçiyor. Sebebi 359 parti meyve ve sebzede pestisit, 57 parti meyve ve sebzede aflatoksin ve 39 parti tohum, kabuklu yemiş ve türevi ürünlerde aflatoksin tespit edilmiş olması.

Menşei Türkiye olarak bildirilen ürünlerden özellikle limon, portakal, mandalina ve greyfurt gibi narenciyelerdeki uygunsuzluklar sebebiyle 2020’de 191 olan RASFF bildirimlerinin sayısı (etilen oksit dikkate alınmadan) 2021’de 361’e çıktı. Bu nedenle Ekim 2021’de Türkiye’den AB’ye giden greyfurt hariç ilgili ürünler için sınırda kontroller %20 oranında artırıldı. 

Avrupa Komisyonu limitlerin üzerinde tarım zehiri bildirimi yaptığı ülkelere düzenli olarak resmi mektuplar göndererek ülke yetkililerini tarımsal gıda zinciri boyunca hileli veya aldatıcı uygulamaların önlenmesi, kontrolün garanti altına alınması amacıyla soruşturma yapmaya ve alınan tedbirler hakkında bilgi vermeye davet ediyor. Ayrıca, bildirilen şirketlerden AB’ye ihraç edilmiş olan ve benzer uygunsuzluklar gösterebilecek benzer ürünlerin izini sürmeye çağırıyor. Ancak 2021 yılı raporuna göre Türkiye’nin gönderilen resmi mektuplara ilişkin cevap oranı %38 ile sınırlı kalmış ve çağrıların büyük kısmına cevap verilmemiş.

İç pazarda endişe hakim

Tarım ve Orman Bakanlığı pestisit kalıntıları konusunda iç pazarda denetimler yapıyor. Ancak denetim sonuçlarının taklit ve tağşiş yapıldığı kesinleşen gıdalarda olduğu gibi şeffaflıkla paylaşılmaması, ihraç edilen ürünlerde pestisit kaynaklı bildirimlerin artması ve kullanımı sonlandırılan pestisitlere dair bildirimlerin bulunması iç pazara sunulan ürünlerde daha fazla pestisit bulunabileceğine dair tüketicilerde endişe yaratıyor.

Bakanlık yetkilileri tarafından Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi’ne (GGBS) ülke genelindeki tüm gıda ve yem işletmeleri, bu işletmelere yönelik denetimler, alınan numuneler, numunelerin analiz sonuçları, işletmelere uygulanan idari cezalar, yaptırımlar, ithalat ve ihracat kayıtları gibi bilgiler giriliyor. Ancak bu bilgiler halkın erişimine açık değil. Avrupa’da olduğu gibi ülkemizde de GGBS verilerinin halkın erişimine açılmasını talep eden Zehirsiz Sofralar Platformu son dönemde rekor seviyeye ulaşan kalıntılı ürünlere ilişkin halkın endişelerinin giderilmesi gerektiğini vurguluyor.

“Tarım zehirlerine mahkûm değiliz”

Zehirsiz Sofralar Platformu çatısı altında faaliyet gösteren Pestisit Eylem Ağı’nın tüm canlılara zarar veren pestisitlerin yasaklanması ve doğa dostu yöntemler ile bunları kullanan üreticilerin desteklenmesi için başlattığı Zehirsiz Kampanya’ya (Change.org/ZehirsizSofralar) bugüne kadar 180 bine yakın kişi imza desteği verdi. Kampanya sayesinde pestisitlerin zararları konusunda kamuoyunda farkındalık yaratıldı.

Tarım ve Orman Bakanlığı AB geçiş sürecinde 200’ün üzerinde, kampanya döneminde ise 27 pestisit aktif maddesinin kullanımını yasakladı. Ancak kampanya talepleri arasında yer alan Dünya Sağlık Örgütü’nün “son derece tehlikeli”, “yüksek seviyede tehlikeli” ve “muhtemel kanserojen” olarak belirlediği 13 aktif maddeden 9’u hâlâ yasaklanmadı. Buğday Derneği Gıda Yüksek Mühendisi Merve Atınç, ülkemiz tarımında hâlâ kullanılan 9 pestisit aktif madde ile birlikte, başta bebeklerin ve çocukların hormon sistemine zarar veren, havayı, suyu ve toprağı kirleten pestisitlerin ivedilikle yasaklanması için tüm vatandaşları gıdasının sorumluluğunu alarak kampanyaya destek olmaya çağırıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan, Pestisit Eylem Ağı tarafından hazırlanan “Zehirsiz Sofralar İçin Yol Haritası”nı dikkate almasını talep ettiklerini belirten Atınç, “Tarım zehirlerine mahkûm değiliz. Dünyada ve Türkiye’de pek çok çiftçi zehirsiz gıda üretiyor. Sağlıklı bir gelecek için daha fazla ekolojik ve ekonomik kayba ve hastalığa sebep olmadan bir stratejik eylem planı geliştirmeli, doğru politikalar izlenmeli ve böylece pestisitlere dayanan konvansiyonel tarım sisteminin yerini agroekolojik, organik ve onarıcı tarıma bırakması sağlanmalı.” diyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Buğday Derneği: Zehirsiz Sofralar Platformu uyarıyor: Tarım zehirleri soframızda yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.