“Sentetik uyarıcılar” ve “akıllı ilaçlar” performans artırmak için de kullanılıyor

Prof. Dr. Sevil Atasoy, performans artırıcı sentetik maddelerin hızla yayılması üzerine yaptığı değerlendirmede, “Sentetik uyarıcılar ve “akıllı ilaçlar” artık sadece eğlence amaçlı değil, performans artırmak için de yaygın biçimde kullanılıyor.” uyarısında bulundu.

Yeni nesil zihin güçlendiriciler ve psikoaktif maddelerin hızla yayıldığını dile getiren Prof. Dr. Atasoy, “Nootropik olarak tanıtılan zihin güçlendiriciler, sahte steroidler ve yeni psikoaktif maddeler (NPS), hem profesyonel hem amatör kullanıcılar arasında hızla yayılıyor. Bu maddeler çoğu zaman amfetamin, katinon veya sentetik kannabinoid etkisi yaratıyor ve bitkisel gıda takviyeleri gibi masum görünümlü ürünlerde gizlenebiliyor.” dedi.

Sporun temizliği tehdit altında

Doping, sporun adil rekabet ruhuna uzun süredir zarar veren bir olgu olduğuna işaret eden Prof. Dr. Atasoy, “Ancak Kurul, son yıllarda doping vakalarının artık yalnızca klasik steroidlerle değil, henüz yasaklılar listesine alınmamış yeni kimyasallarla da arttığını bildiriyor. Bu maddeler yalnızca performansı değil, toparlanma süresini de hızlandırabiliyor. Sorun şu ki, birçok ‘doğal’ sporcu takviyesi gerçekte bildirilmemiş psikoaktif maddeler içeriyor ve bu nedenle standart doping testleriyle tespit edilmeleri oldukça zor.” diye konuştu.

Doping sınıfa ve ofise de girdi

Performans artırıcıların kullanımının artık sahayı aşıp sınıf ve ofislere de girdiğini kaydeden Prof. Dr. Sevil Atasoy, “Öğrenciler ve profesyoneller, uzun süre odaklanmak ve verimliliklerini artırmak amacıyla bu sentetik uyarıcılara başvuruyor. INCB, özellikle dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ilaçlarının – amfetamin, deksamfetamin ve metilfenidat gibi – kötüye kullanılmasının yaygınlaştığını, reçetelerin kolaylaşmasının da bu durumu tetiklediğini belirtiyor.
Uzmanlara göre bu ilaçların sentetik uyarıcılarla birlikte kullanılması zehirlenme riskini artırabiliyor veya tedavi edici etkilerini ortadan kaldırabiliyor.” diye konuştu.

Dijital pazarda gizli ticaret

INCB’nin GRIDS Programı kapsamında yürütülen incelemelerin, yüzlerce çevrimiçi platformda “testosteron” adı altında satılan sentetik steroid ve opioid ürünleri tespit ettiğini de ifade eden Prof. Dr. Sevil Atasoy, “2025 yılının ilk beş ayında yalnızca İngilizce dilindeki e-ticaret sitelerinde 693 şüpheli ilan bulundu. Bu maddelerin çoğu, ‘doğal takviye’ adı altında satılıyor ve bazen opioidlerle (örneğin tramadol veya tapentadol) karıştırılarak ölümcül sonuçlar doğurabiliyor.” uyarısında da bulundu.

Uluslararası iş birliği çağrısı!

INCB’nin, son iki yılda 10 ülkeden (aralarında Brezilya, Hindistan, Meksika ve ABD de var) gelen bilgiler doğrultusunda, sahte veya yasa dışı üretilmiş performans artırıcı ürünlere ilişkin küresel bir uyarı yayımladığını dile getiren Prof. Dr. Sevil Atasoy, “Kurul, hükümetleri IONICS platformu üzerinden bu tür maddelere ilişkin el koyma bilgilerini anlık olarak paylaşmaya ve Dünya Anti-Doping Ajansı (WADA) gibi kurumlarla iş birliğini artırmaya davet ediyor.” ifadesinde bulundu.

 “Zeki görünmek” uğruna… 

Bir zamanlar yalnızca yeraltı laboratuvarlarında üretilen sentetik maddelerin, artık “başarı” ve “verimlilik” vaadiyle meşrulaştırılmaya çalışıldığına dikkat çeken Prof. Dr. Sevil Atasoy, “Kısa vadeli dikkat veya performans artışı, uzun vadede bağımlılık, kalp-damar hastalıkları ve hatta ölüm riskiyle sonuçlanabilir. Kısacası, ‘akıllı ilaçlar’ toplumun her alanına sızarken, asıl soru şu:
Gerçekten daha zeki ve güçlü mü oluyoruz, yoksa yalnızca daha bağımlı mı?” şeklinde sözlerini tamamladı

Performans artırıcılar sahadan sınıf ve ofislere taşındı… yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu çözümler, yapay zekâdaki son gelişmeleri kapsayarak insan üretkenliğini ve karar alma süreçlerini ölçeklendirmeyi ve güçlendirmeyi hedefliyor.

IDC Yapay Zeka Yazılımları Araştırma Direktörü Kathy Lange, “SAS, stratejisini ve portföyünü, bir kuruluşun yapay zeka teknoloji yığını içindeki kullanıcı kişilikleri, tercihleri ve teknolojilerinden oluşan daha geniş bir ekosistemi kucaklayacak şekilde geliştiriyor” dedi. “SAS, yapay zeka yaşam döngüsünü kolaylaştıran, otomatikleştiren ve kuruluşların daha iyi iş kararlarını daha hızlı almasını sağlayan çözümler sunmaya devam ediyor.”

En yeni ve gelecek SAS Viya özellikleri arasında şunlar yer alıyor:

• SAS Viya Intelligent Decisioning – Kullanıma sunulan SAS Viya Intelligent Decisioning, görev karmaşıklığı, , risk ve iş hedefleri için en uygun denetim dengesini sağlamak amacıyla doğru yapay zekâ özerkliği ile insan müdahalesi oranını yakalayarak akıllı yapay zekâ ajanları oluşturmayı ve dağıtmayı kolaylaştırır.
• SAS Viya Copilot – Microsoft Azure AI Foundry üzerine inşa edilen SAS Viya Copilot, geliştiricilere, veri bilimcilere ve iş kullanıcılarına analitik, iş ve endüstri görevlerini hızlandıran güçlü bir kişisel asistan sağlayan, doğrudan SAS Viya platformuna yerleştirilmiş yapay zeka odaklı bir konuşma asistanı. SAS Viya Copilot şu anda yalnızca davetlilerin yer aldığı özel bir önizleme ile sunuluyor ve genel kullanılabilir sürümü 2025’in üçüncü çeyreğinde çıkacak. İlk Copilot çözümünün temel özellikleri arasında yapay zeka destekli model geliştirme ve SAS kullanıcıları için kod yardımı yer alıyor.
• SAS Data Maker – Geçen yıl özel önizleme ile tanıtılan SAS’ın güvenli sentetik veri üreticisi, kurumların veri gizliliği ve yetersizliği sorunlarının üstesinden gelmesine yardımcı olurken, süreçleri basitleştiriyor ve kaynakları koruyor. Sentetik veri alanında öncü şirketlerden Hazy’nin temel yazılım varlıklarının SAS tarafından yakın zamanda satın alınmasıyla ivme kazanan SAS Data Maker’ın, 2025’in üçüncü çeyreğinde genel erişime açılmasıbekleniyor.
• SAS Yönetilen Bulut Hizmetleri: SAS Viya Essentials – Küçük orta işletmelerin veriye dayalı karar almasını sağlayacak ve altyapı seçimi zahmetini hafifletecek başlangıç seviyesinde SAS Viya Essentials duyurusu yapıldı. 
• SAS Viya Workbench – 2024 yılında piyasaya sürülen SAS Viya Workbench, geliştiricilerin, veri bilimcilerin ve modelleyicilerin hız ve verimliliği önemli ölçüde artırmaları ve Visual Studio Code veya Jupyter Notebook aracılığıyla SAS veya Python kodunu kullanarak veri yönetimi, analizi ve model geliştirmeyi kolayca gerçekleştirmeleri için tasarlanmış bulut tabanlı bir kodlama ortamına karşılık geliyor. 2025’teki yenilikler arasında R kodlama desteği, isteğe bağlı entegre geliştirme ortamı (IDE) seçeneği olarak SAS Enterprise Guide ve AWS Marketplace’teki ilk kullanılabilirliğin ardından şimdi Microsoft Azure Marketplace’teki kullanılabilirliği de içerecek şekilde genişletme yer alıyor.

SAS veri ve yapay zeka ürünleri hakkında daha fazla bilgi için: sas.com/viya.

 Benzersiz üretkenlik, güvenilir sonuçlar

SAS, her yetkinlik seviyesinden insanın analitik sürecine katılmasını sağlayan kapsamlı bir veri ve yapay zeka platformu olan SAS Viya ile gerçek sonuçlar sağlayan gerçek yetenekler sunmak için yapay zeka ve GenAI furyasının ötesine geçiyor.

SAS Viya platformu, kullanıcılara uçtan uca platform araçlarıyla yapay zeka geliştiricisi veya yapay zeka çözümleri ve model paketleri alıcısı olma seçeneği sunuyor. Ayrıca bunların her biri için daha iyi kararlar ve daha hızlı değer elde etmek üzere ölçek ve üretkenlik sağlıyor. Geliştiriciler, veri bilimciler, BT uzmanları ve iş analistleri, akıllı kararlar almak için SAS Viya ekosistemi içinde ve veri ve yapay zeka yaşam döngüsü boyunca sorunsuz bir şekilde işbirliği yapabiliyor. SAS Viya, farklı sektörlerde ve düzenleyici ortamlarda üretkenliği hızlandırarak başta CIO’lar ve BT liderleri olmak üzere kuruluşlara açık bir avantaj sunuyor.

 2024 yılında Futurum Group tarafından gerçekleştirilen yapay zeka üretkenliği araştırması, SAS Viya’nın kullanıcıların yapay zeka yaşam döngüsünü hızlandırmasına yardımcı olduğunu, veri toplamalarını, modeller oluşturmalarını ve kararları seçili rakiplerden 4,6 kat daha hızlı uygulamalarını sağladığını ve tüm bunların inovasyonu artırmalarına, karar vermeyi hızlandırmalarına ve gelir artışını teşvik etmelerine yardımcı olduğunu ortaya koydu.

SAS CTO’su Bryan Harris, “Mevcut ekonomik iklim ve yapay zeka inovasyonunun hızlı temposu yoğun ve bunaltıcı gelebilir. Amacımız, kuruluşların bu heyecan ve karmaşanın üstesinden gelmelerine, sorun çözmede çığır açmalarına ve karar avantajı elde etmelerine yardımcı olacak en son yapay zeka yeteneklerini sunmaktır” dedi.

 Veri ve yapay zeka ile yerkürenin korunması

 SAS Viya’nın gücü, iş sonuçlarını iyileştirmenin ötesine geçerek küresel koruma çabalarını artırmaya kadar uzanıyor. Okyanusun dijital ikizlerini oluşturan bir teknoloji start-up’ı olan Fathom Science, okyanus verileri, yapay zeka ve yaşam çizgisine ihtiyaç duyan bir türün beklenmedik kombinasyonunu bir araya getiren bir sorunu çözmek için SAS Viya’dan yararlandı.

Fathom Science, gemilerin kritik tehlike altındaki Kuzey Atlantik balinalarına çarpmasını önlemeye yardımcı olan son teknoloji balina konum tahmin modelini doğrulamak için, 500 bin veri noktasına genişletmek üzere gerçek nakliye şeridi verilerinin özelliklerine sahip sentetik veriler oluşturmak için SAS Data Maker’ı kullandı. Elde edilen verilerle SAS Viya Workbench, balinaların kıyıdan uzaklaşma olasılığını hesaplamak için modeller geliştirmek üzere kullanıldı. Sonuçta Fathom Science, balina konumu tahmin modelinin istatistiksel ve makine öğrenimiyle doğrulamasını elde etti.

Bu duyuru, iş liderleri, teknik kullanıcılar ve SAS İş Ortakları için veri ve yapay zeka deneyimi olan SAS Innovate kapsamında yapıldı. Bu yılki etkinlik Microsoft, Intel ve AWS’nin de aralarında bulunduğu iş ortağı sponsorlarımız tarafından destekleniyor.

Sentetik verilerden yapay zeka aracılarına, yeni SAS Viya inovasyon, hız, üretkenlik ve güveni artırıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

SENTETİK ÇİM SAHA

10 bin m²’lik alanda sporcular için sentetik çim saha yenileniyor. Yakup Altun Spor Tesisi projesinde 68×105 metrelik saha, müsabakalar ve antrenman için sentetik çime revize ediliyor. Ekiplersentetik çim serimine devam ediyor. Çalışmalar tamamlandığında çizgiler çekilecek ardından sahanın granül kum serim işlemine geçilecek.

YENİ TESİS BİNASI

Bin 440 metrekare inşaat alanına sahip tesis binasında da çalışmalar devam ediyor. Tesis binasının dış cephe mantolaması yapıldı. İç kısımlarda ise seramik döşeme işlemleri yapılıyor. Binanın elektrik tesisatları tamamlandı. Tesis binasında yönetici odası, soyunma odaları ve lavabolar yer alacak.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Yakup Altun Stadında sentetik çim serimi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.