Saya Holding, 2025 yılında başladığı İzmir’in Menderes ilçesinde yer alan, antik dünyanın üç büyük Apollon kehanet merkezinden biri olan Klaros Antik Alanı kazılarına ana sponsorluğunu yeni dönemde sürdürecek. Saya Holding, Klaros’un araştırılması, korunması ve daha geniş çevrelerce tanınması için destek verecek.

Saya Holding Yönetim Kurulu Başkanı Cem Mengi, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın izni ve Ege Üniversitesi’nin bilimsel koordinasyonuyla süren kazılara verdikleri desteği uzun vadeli bir kültürel sorumluluk olarak değerlendirdiklerini belirterek, “Klaros, yalnızca arkeolojik buluntularıyla değil, taşıdığı bilgi, inanç ve kent tarihiyle de çok katmanlı bir miras. Burada sürdürülen bilimsel çalışmalara katkı sağlamak, bizim için geçmişin izlerini korurken İzmir’in geleceğine de yatırım yapmak anlamına geliyor” dedi.

İzmir’in kültürel ve arkeolojik değerlerinin kentin turizm kimliği açısından taşıdığı öneme de değinen Mengi, sözlerini şöyle sürdürdü:

“İzmir’in geçmişinin bilgeliği ve hikâyeleriyle anılmasını önemsiyoruz. Klaros gibi alanlar bilimsel çalışmalarla gün yüzüne çıktıkça kentin kültür ve miras turizmindeki yeri de güçlenecek. Bu birikimin korunmasına ve doğru biçimde anlatılmasına katkıda bulunmayı sürdüreceğiz.”

Klaros Kazısı Başkanı Doç. Dr. Onur Zunal ise konuyla ilgili şu bilgileri verdi:

“Klaros’ta bu yıl kazı çalışmalarına iki farklı sektörde devam edilecek. İlk çalışma alanı, Propylon’un (anıtsal giriş yapısı) doğusunda yer alıyor. İkinci kazı alanı ise Hellenistik temenosun güneyinde bulunan Roma Dönemi yapısıdır. Bu sektörde, yapının kesin işlevini belirlemek ve mimari sınırlarını ortaya koymak amacıyla çalışmalar sürdürülecek.”

Onur Zunal, şöyle devam etti:

“Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünün izin ve maddi destekleriyle yürütülen Klaros Kazısı’nın, 2025 yılında olduğu gibi bu yıl da ana sponsorluğunu Saya Holding üstlendi. Kültürel mirasımızın korunması, bilimsel araştırmalarla gelecek kuşaklara aktarılması ve arkeolojik çalışmaların sürdürülebilirliği açısından sağladıkları değerli katkılar nedeniyle Saya Holding’e ve Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Cem Mengi’ye içten teşekkürlerimi sunarım. Özel sektörün kültürel mirasa yönelik bu duyarlı ve uzun soluklu desteği, ülkemizin ortak tarihî mirasının korunmasına ve bilim dünyasına önemli katkılar sağlamaktadır.”

 Klaros Kehanet Merkezi

İzmir’in Menderes ilçesine bağlı Ahmetbeyli Mahallesi yakınlarında, denizden sadece birkaç kilometre içeride saklı duran Klaros Antik Kazı Alanı, binlerce yıl boyunca insanların kaderlerine yön veren bir kehanet merkeziydi. Burada, tanrı Apollon’un sesiyle konuştuğuna inanılan kahinler, kralların ve halkların geleceğini şekillendirdi. Klaros, yalnızca inançların değil; aynı zamanda antik dünyanın politik kararlarının da şekillendiği yerlerden biriydi.

Antik çağda Klaros, Kolophon adlı kente bağlıydı. Kolophon’un kutsal alanı olarak işlev gören bu merkez, aynı zamanda Notion antik kentiyle de kutsal yollar aracılığıyla bağlıydı. Bu stratejik konum, Klaros’u dini bir merkez olmanın ötesine taşıyarak, bölgesel bir hafıza ve karar mekânı haline getirdi.

Saya Holding, Klaros kazılarına desteğini sürdürüyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Antik dünyanın yalnızca bilicilik değil, önde gelen liderlerinin, düşünürlerinin ve sanatçılarının bir araya geldiği entelektüel bir bilgelik merkezi olan Klaros’taki kazılar, Saya Holding’in kültürel yatırım vizyonuyla daha da ilerliyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın izniyle ve Ege Üniversitesi’nin bilimsel liderliğinde, İzmir’in Menderes ilçesinde yer alan Klaros Antik Alanı’nda sürdürülen kazılar, özel sektör-üniversite iş birliğiyle yeni bir ivme kazanıyor. 

Kazı geçmişi 1907 yılına kadar uzanan ancak çeşitli nedenlerle ara verilerek sürdürülen Klaros Kazıları, 2001 yılından bu yana Türk kazı ekibi tarafından gerçekleştiriliyor. Bu süreç, Ege Üniversitesi’nden Doç. Dr. Onur Zunal’ın bilimsel danışmanlığında yürütülüyor.

Saya Holding’e Teşekkür

Klaros Kazısı Bilimsel Danışmanı Doç. Dr. Onur Zunal, Klaros’un Batı Anadolu kıyısında, tarih boyunca medeniyetlerin kararlarını etkileyen bir merkez olduğuna dikkat çekerek, insanların yaklaşık 3000 yıl önce, geleceğe dair yön bulmak için buraya geldiğini ve buranın tüm dünya açısından çok önemli bir bilicilik ve bilgelik merkezi olduğunu söylüyor. Zunal, sözlerine şöyle devam ediyor:

“Saya Holding’in Klaros kazısının ana sponsoru olması, büyük emeklerle ortaya çıkarılan kültürel mirasın korunması, tanıtılması ve gelecek nesillere aktarılması konusunda büyük bir güvencedir. Yatırımlarının büyük bölümünü kendi filizlendiği, geliştiği şehre yapan Saya Holding’in desteğinin bir diğer önemi ise özellikle İzmir ve çevresinin sahip olduğu kültür turizmi potansiyelini ortaya çıkarma konusunda, özel sektörün de katılımına öncülük etmesidir. Bu anlamda Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü izinleri ve destekleriyle yürüttüğümüz Klaros Kazısı’na vermiş olduğu destekten dolayı Saya Holding’e çok teşekkür ederiz.”

Cem Mengi: Kültürel Mirasa Sahip Çıkıyoruz

Saya Holding Yönetim Kurulu Başkanı Cem Mengi, Klaros kazılarına verdikleri desteği şöyle değerlendiriyor: 

“Bugün dünya şehirleri, kültürel mirası yalnızca geçmişin bir izi olarak değil, geleceğin inşa edici gücü olarak da görüyor. Başta İstanbul olmak üzere Roma ve Atina gibi şehirler, kültürel miraslarını turizmin, diplomasinin ve ekonominin merkezine yerleştirerek ciddi bir kalkınma aracı hâline getirdi. Biz de böyle bir bakış açısıyla hareket ediyoruz. Klaros’a verdiğimiz destek yalnızca kazı alanına değil; aynı zamanda kültür ekonomisinin gelişimine, yerel kalkınmaya ve uluslararası tanınırlığa yönelik sürdürülebilir bir katkıdır. Bu yaklaşımımız evrensel sürdürülebilirlik ilkeleriyle de örtüşüyor. Türkiye’nin ve İzmir’in kültürel yükselişinde Klaros gibi merkezlerin geçmişle birlikte geleceği de inşa edeceğine inanıyor, bu tür örneklerin çoğalmasını diliyoruz.” 

Klaros: Sessiz Hafıza

Antik Çağ’da Apollon adına kehanetlerin yapıldığı Klaros Antik Alanı, yalnızca bireylerin değil, kralların ve şehirlerin geleceğini belirleyen bir merkezdi. Kolophon Antik Kenti’nde yer alan bu alan, Notion Antik Kenti’ne kutsal yollarla bağlanıyor; hem inanç hem de siyasi kararlar açısından evrensel ve bölgesel bir otorite işlevi görüyordu.

Klaros’un tarihi, İzmir’in kuruluş hikâyesiyle de doğrudan bağlantılı. Antik yazar Pausanias’a göre Büyük İskender’in gördüğü rüya, Klaros’taki kahinler tarafından yorumlanmış ve bu kehanet doğrultusunda Smyrna’nın yeni yerleşim alanı belirlenmişti. Bu yönüyle Klaros, yalnızca bir kutsal alan değil; şehir kurduran, kader tayin eden bir medeniyet merkezi niteliği taşıyor.

Kazıların Zorlu Serüveni

Klaros Antik Alanı’ndaki arkeolojik çalışmalar, 19. yüzyılın sonlarında başladı ancak tarih boyunca çeşitli nedenlerle sık sık kesintiye uğradı. Savaşlar, kaynak yetersizliği ve yönetimsel değişiklikler nedeniyle kazılar bugüne dek yalnızca 51 yıl aktif sürdürülebildi. Bu kesintiler, Klaros Antik Alanı’nın potansiyelinin yeterince açığa çıkmasını uzun yıllar engelledi.

Dönüm noktası ise 2001 yılında Ege Üniversitesi’nin kazı sorumluluğunu üstlenmesiyle yaşandı. Prof. Dr. Nuran Şahin’in bilimsel liderliğinde başlayan bu dönem, bugün Doç. Dr. Onur Zunal’ın bilimsel danışmanlığında istikrarlı ve metodolojik biçimde devam ediyor.

Doç. Dr. Onur Zunal, Klaros’ta açığa çıkan her buluntu ve eserin insanlık tarihine dair yeni bir bilgi ve bakış sunduğunu vurgulayarak; “Klaros yalnızca geçmişin sessiz tanığı değil; Apollo’nun bilgeliğiyle geleceğe ışık tutan bir kültür durağı, bir hafıza mekânı” diyor.

İzmir’in Keşfedilmemiş Kültürel Gücü

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın kültür turizminin geliştirilmesi için gösterdiği ısrarlı çabaları övgüyle karşıladıklarını, Türkiye’nin kültür turizminde sahip olduğu büyük potansiyeli iyi değerlendirmesiyle, yeni yolların açılacağını vurgulayan Saya Holding Yönetim Kurulu Başkanı Cem Mengi, İzmir gibi şehirlerde kültür ekonomisinin gelişiminde, Saya Holding’in desteği ve benzer örneklerin çok değerli olduğunun altını şu sözlerle çiziyor:

“Bugün Atina’da, Roma’da kültürel miras yalnızca korunmakla kalmıyor; aynı zamanda bir deneyim ekonomisine dönüştürülerek şehirlerin ekonomik kalkınmasına doğrudan katkı sağlıyor. Türkiye de elindeki tarihsel mirasın zenginliğini kültür turizminin gelişmesi yönünde kullanmak durumunda. Örneğin İzmir, sahip olduğu eşsiz tarihsel ve arkeolojik zenginliğe rağmen, bu kültür ekonomisi içinde henüz sistemli ve sürdürülebilir bir yer edinmiş değil. 

Elbette bu fark bir eksiklik değil, büyük bir fırsat aynı zamanda. Klaros gibi merkezler, İzmir’in sadece geçmişte değil, gelecekte de kültürel bir odak olabileceğini gösteriyor. Biz bu vizyonla hareket ediyor, sadece kazı alanına değil; İzmir’in potansiyeline yatırım yapıyoruz.”

Saya Holding: Kültürü Geleceğe Taşıyan Vizyon

Saya Holding, Klaros Kazısı’na sağladığı desteği sıradan bir sponsorluk değil, çok boyutlu bir toplumsal sorumluluk olarak tanımlıyor. Cem Mengi, bu yaklaşımı şu sözlerle özetliyor:

“Kültür, yalnızca devlete bırakılmayacak kadar büyük bir mirastır. Özel sektör bu alanda bilimle, sanatla, yerel halkla birlikte hareket ettiğinde, kalıcı ve dönüştürücü bir etki yaratabilir. Klaros Antik Alanı’na yapılan katkı, yalnızca toprağa değil; medeniyetin kalbine dokunmaktır.”

Klaros Kazısı’nın Ana Sponsoru: Saya Holding Antik Dünyanın En Önemli Bilgelik Merkezlerinden Klaros’taki Kazıya Ana Sponsor Oldu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.