Işınlanmış yakıt demetleri, ikinci yakıt döngüsünün ardından 2024 yılında çıkarılan diğer üç yakıt demetinin halihazırda depolandığı kullanılmış yakıt havuzuna aktarıldı. REMIX yakıt demetleri daha sonra ışınlama sonrası çalışmalar için Dimitrovgrad’daki Atom Reaktörleri Araştırma Enstitüsü’ne gönderilecek.  

Benzersiz bir yakıt matrisine sahip REMIX peletleri; standart zenginleştirilmiş doğal uranyum yerine, VVER reaktörlerinin tüketilmiş nükleer yakıtından elde edilen rejenere uranyum ve plütonyum karışımından üretilirler. Bu çözümün uygulanmasının, yalnızca hızlı nötron reaktörlerini değil, aynı zamanda günümüz nükleer enerjisinin omurgasını oluşturan geleneksel hafif su termal reaktörlerini de kapalı bir nükleer yakıt döngüsüne dahil etmesi bekleniyor. Bu, nükleer enerji için kaynak tabanını önemli ölçüde genişletecek ve ışınlanmış yakıtın uzun süreli depolanması yerine yeniden kullanılmasını sağlayacak. 

Rosatom’un Nükleer Yakıt Bölümü’nün yönetim şirketi TVEL’in Araştırma ve Geliştirme Kıdemli Başkan Yardımcısı Alexander Ugryumov, “Kurşun test çubukları ve ardından kurşun test demetleri programını tamamladıktan sonra, ticari olarak REMIX yakıtının yaklaşık on yıllık işletim deneyimini biriktirdik. Işınlama sonrası çalışmalar, uranyum-plütonyum VVER yakıtını uygulamaya koymamızı ve ilk kez piyasaya sürmemizi sağlayacak. Bir sonraki adım, seyreltilmiş uranyum ve %5’e kadar plütonyum içeren yakıt demetlerinin işletimi olacak. Böylece, rejenere uranyumdan farklı uranyum-plütonyum bileşimlerine kadar dengeli nükleer yakıt döngüsü konseptinde eksiksiz bir ürün yelpazesi geliştiriyoruz” dedi.   

Balakovo Nükleer Güç Santrali Güvenlik ve Güvenilirlikten Sorumlu Baş Mühendis Yardımcısı Yuri Ryzhkov da şu ifadeleri kullandı: “REMIX yakıtının pilot uygulaması, düzenleyici kurumla sıkı bir koordinasyon içinde ve Rosatom Yakıt Bölümü uzmanlarının gözetiminde yapıldı. Her döngüden sonra, yakıt çubukları ve yapısal elemanlar, yakıt ikmal makinesinin TV kamerası kullanılarak incelendi. Çalışma sırasında herhangi bir sapma tespit edilmedi, nötron-fiziksel ve servis özellikleri tasarım sınırları içinde kaldı.” 

Rosatom, REMIX Yakıtının Pilot İşletimini Tamamladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu konular, “BRICS Ülkelerinin Geleceğinde Nükleer Enerjinin Rolü”, “Nükleer Teknolojiler İnsanların Yaşamlarını Nasıl İyileştiriyor”, “Gençlik ve BRICS Nükleer Platformu”, “BRICS Nükleer Platformunun Şehirleri ve Bölgeleri” ve “BRICS Nükleer Platformu: 2030 Vizyonu”ndan oluşuyor. Yarışmaya 18 ila 35 yaş arası Afrika ülkeleri vatandaşları katılabiliyor. 

Başvuruların 1 Mayıs’a kadar devam edeceği yarışma kapsamında jüri, fikirleri özgünlük, sunumun netliği ve tutarlılığı ile önerilen çözümün ilgili bölgeye uygunluğu da dahil olmak üzere farklı kriterlere göre değerlendirecek. Her ülkeden en fazla bir kazananın seçileceği yarışmada katılımcılar bireysel ya da 2 kişilik ekipler halinde yarışabilecek. Kazananlar haziran ayında açıklanacak. Yarışma kuralları ve başvuru koşullarına ilişkin ayrıntılı bilgi Rosatom’un Afrika internet sitesi Rosatom Afrika üzerinden duyurulacak. 

BRICS Nükleer Enerji Platformu Baş Koordinatörü Elsie Pule konuyla ilgili yaptığı değerlendirmede, “BRICS Nükleer Enerji Platformu, nükleer teknolojilerin barışçıl kullanımında yeni iş birliği fırsatları yaratmak üzere tasarlandı. Bu yarışmayı  platformun faaliyetlerine entegre ederek, Afrikalı gençleri uluslararası iş birliğinin ülkelerinin karşı karşıya olduğu acil sorunların çözümüne nasıl yardımcı olabileceği konusunda düşünmeye teşvik etmeyi umuyoruz. Afrikalı gençlerin fikirlerinin ve bakış açılarının, nükleer teknolojiler alanında daha yenilikçi ve açık bir topluluk oluşturmaya önemli bir katkı sağlayacağına inanıyoruz” dedi.  

Rosatom Orta ve Güney Afrika CEO’su Ryan Collyer de, “Bugün birçok Afrika ülkesi, güvenilir enerji temininden tıp ve tarımda gelişmiş çözümlerin uygulanmasına kadar uzun vadeli kalkınmada modern nükleer teknolojilerin rolünü aktif olarak tartışıyor. Afrika’nın Nükleer İtici Gücü yarışması, kıtanın dört bir yanındaki öğrenciler, girişimciler ve genç profesyonellerden oluşan yeni bir nesli bu önemli tartışmalara dahil etmeye yardımcı oluyor. Bu yıl, katılımcılar ayrıca BRICS Nükleer Enerji Platformu içindeki iş birliği potansiyelini değerlendirmeye davet ediliyor” diye konuştu. 

Rosatom ve BRICS Nükleer Enerji Platformu, “Afrika’nın Nükleer İtici Gücü” Konulu Video Yarışmasını Başlattı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un Mersin’de inşa ettiği Akkuyu NGS sahasında, Dünya Kadınlar Günü etkinliği düzenlendi. Etkinliğe, Rus üniversitelerinde uzmanlık eğitimi almış kadın mühendisler ile Türk uzmanlar katıldı.

Uzmanlar ve AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’nin mühendislik ve üretim birimlerinde görevli kadın çalışanları, santralin inşaat sahasındaki etkinlikte kadınların projenin hayata geçirilmesinde sundukları katkıları ve toplumsal cinsiyet eşitliğine dair konuları değerlendirdi.

Etkinlikte konuşan AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, katılımcılarının 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutladı. Kadınların Akkuyu NGS projesinin yapım sürecindeki katkılarına dikkati çeken Butckikh, şunları söyledi: “Akkuyu NGS sahasında 3 binden fazla kadın çalışıyor ve AKKUYU NÜKLEER A.Ş. bünyesinde kadın istihdam oranı %30 civarında. Bir nükleer güç santrali inşa eden ve gelecekte işletmecisi olacak bir şirket için bu oran, dünya ortalamasının üzerindedir. Cinsiyet farkı gözetmeksizin her uzmana kariyer ve mesleki gelişim için eşit fırsatlar sunmaya öncelik veriyoruz. Hemen her birimde görevli kadın çalışanlarımız, nitelikli birer uzman ve yöneticidir. NGS’nin güvenliği için her gün önemli kararlar alıyorlar; onlarla gurur duyuyoruz!”

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Lisanslama Destek Birimi Baş Uzmanı Elif Uğur da şu ifadeleri kullandı: “Lisanslama bir formalite değil, güvenliğin temelidir. İnşaat ve işletme hazırlığının her aşaması ulusal ve uluslararası standartlara göre denetleniyor. Mesleki gelişimim, bu sorumluluğu taşımaktan geçiyor. Santralin daha işletmeye alınmadan en katı güvenlik kriterlerine uygun olmasını sağlıyoruz.”

Etkinlik kapsamında, santralin 4 ünitesini gören panoramik manzaralı seyir terasında, katılımcılar için geleneksel Rus Hohloma sanatı üzerine bir atölye çalışması da düzenlendi. Bu sanatsal atölye çalışması ile projenin önemli kilometre taşlarından olan ve 2025 Kasım ayında yapılan “Akkuyu NGS sahasına Dördüncü Güç Ünitesi için reaktör basınç kabının ulaştırılması” işlemine de atıfta bulunulmuş oldu. Basınç kabı, sevkiyat sırasında Hohloma motifleri içeren dekoratif süslemeli bir örtüyle taşınmıştı. Katılımcıları yönlendiren atölye eğitmeni, Rus Hohloma desenleri ile geleneksel Türk Tezhip sanatı arasındaki benzerliğe de vurgu yaptı. Bu benzerlik, etkinliğe kültürel bir derinlik kattı.

Akkuyu NGS’de Dünya Kadınlar Günü Etkinliği düzenlendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sahada düzenlenen törene, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi, Macaristan Dışişleri ve Dış Ticaret Bakanı Péter Szijjártó ve Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev de katıldı. 

Reaktör binasının temeline “ilk beton” dökümüne başlanması, UAEA standartlarına göre tesisin “inşa halindeki nükleer güç santrali” statüsüne geçtiği anlamına geliyor. Bu aşamaya geçilmesi, Macaristan’ın nükleer enerji alanındaki gelişimi açısından kilit bir dönüm noktası niteliği taşıyor. Ayrıca, nükleer enerjinin barışçıl kullanımında Macaristan ve Rusya arasında 1956 yılında başlayan iş birliğinin istikrarlı biçimde sürdüğünü de teyit ediyor. 

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, törende yaptığı konuşmada şunları söyledi: “Bugün Macaristan’ın nükleer enerji alanında atılan bu simgesel adım, ülkelerimiz arasında zaman içinde tesis edilen yapıcı ilişkileri açıkça ortaya koyuyor. Paks-2 NGS, uzun yıllara dayanan iş birliğimizin doğal bir devamı niteliğinde. Macaristan açısından Paks-2 NGS hiç şüphesiz ülkeye büyük kazanım sağlayacak ve ulusal ekonominin gelişimini destekleyecek stratejik bir adımdır. Rosatom için ise bu proje, nükleer sektördeki lider konumumuzun bir kez daha teyit eden ve Rus sanayisinin gelişimine sunulan önemli bir katkıdır.” 

Macaristan Atom Enerjisi Kurumu (HAE), 4 Kasım 2025 tarihinde, Paks-2 NGS’nin 5. Güç Ünitesi’nin temelinde ilk beton dökümünün başlatılmasına ve nükleer ada kapsamındaki binaların inşasına olanak tanıyan izinleri verdi. 2022 yılında verilen ana inşaat lisansına ek olarak düzenlenen bu lisanslar, projenin nükleer güvenlik alanında geçerli olan katı uluslararası, Avrupa ve ulusal nükleer güvenlik gerekliliklerine tam uyum sağladığını teyit ediyor. Aktif ve pasif güvenlik sistemlerinin birlikte kullanıldığı bütüncül güvenlik yaklaşımı, tüm standartların eksiksiz şekilde karşılanmasını sağlıyor.

Santralin 5. Güç Ünitesi’nin reaktör binasının temeline beton dökümüne başlandı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Fransa Nükleer Enerjide Açık Ara Lider

2024 yılında nükleer elektriğe en fazla bağımlı ülke Fransa oldu. Ülke, elektrik üretiminin yüzde 67,3’ünü nükleer santrallerden karşıladı. Bu oran, Fransa’yı AB genelinde açık ara ilk sıraya taşıdı. Uzmanlar, Fransa’nın uzun yıllardır sürdürdüğü nükleer enerji politikalarının bu liderlikte belirleyici olduğunu vurguluyor.

Bulgaristan ve Orta Avrupa Ülkeleri Aynı Grupta

Bulgaristan, 2024 yılında 15 bin 777 gigavat-saat nükleer elektrik üretti. Bu üretim seviyesiyle Bulgaristan;

• Macaristan,
• Belçika,
• Finlandiya ve
• Çekya

ile birlikte, toplam elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 40’ını nükleer enerjiden karşılayan ülkeler grubunda yer aldı.

Enerji Güvenliği ve Karbonsuzlaşma Etkisi

AB’de nükleer enerji üretimindeki artışta, enerji arz güvenliği, fosil yakıtlara bağımlılığın azaltılması ve iklim hedefleri önemli rol oynuyor. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sonrası enerji politikalarını yeniden şekillendiren birçok ülke, nükleer enerjiyi düşük karbonlu ve istikrarlı bir kaynak olarak öne çıkarıyor.

Nükleer Enerji Tartışmaları Sürüyor

Her ne kadar üretim artışı dikkat çekse de, nükleer enerjinin atık yönetimi, santral güvenliği ve yüksek maliyetler gibi başlıklardaki tartışmalar AB gündeminde yer almaya devam ediyor. Buna rağmen, 2024 verileri nükleer enerjinin Avrupa’nın enerji denklemindeki ağırlığını koruduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı

AB’de Nükleer Elektrik Üretimi 2024’te Arttı: Fransa Zirvede yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Uluslararası Ayder Forumu’nun ikincisi, Rize’de düzenlendi. Karadeniz bölgesinin kalkınmasına yönelik temel meselelerin tartışılması ve bölge ülkeleri arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi açısından önemli bir platform olan forumun açılış törenine, Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu ve Rize Valisi İhsan Selim Baydaş’ın da aralarında bulunduğu ulusal ve uluslararası düzeyde pek çok isim katıldı. Etkinlikte kamu kurumları, uluslararası kuruluşlar, bilim ve iş dünyasından 500’den fazla temsilci yer aldı. Forumun bu yılki ana teması “Enerji, Küresel Güvenlik ve Diplomasi” oldu.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, konuyla ilgili olarak yaptığı açıklamada şunları kaydetti: “Profesyonel diyaloğun bir parçası olmak, Türkiye’nin ilk nükleer güç santralinin inşaat süreci hakkında kamu kurumlarını, kamuoyunu ve iş dünyasını düzenli olarak bilgilendirmek AKKUYU NÜKLEER için büyük bir önem taşıyor. Projemiz, Türk ortaklarımızla yakın iş birliği içinde ve Türk şirketlerinin geniş katılımıyla hayata geçiriliyor. Akkuyu NGS gibi stratejik öneme sahip bir altyapı projesi, Türkiye ekonomisi için uzun vadeli etkiler yaratıyor, iklim hedeflerine ulaşılmasına katkı sunuyor ve Türkiye’nin yeni nükleer enerji projelerinin hayata geçirilmesi için yol açıyor.”

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Sürdürülebilir Kalkınma ve Enerji Şirketleri ve Ticari Birlikler ile İletişim Direktörü Esra Songur da forumun tematik oturumlarından birinde sunum yaptı. Konuşmacı, Akkuyu NGS inşaatındaki güncel durum hakkında bilgi vererek projenin Türkiye’nin ekonomik ve sosyal istikrarının güçlendirilmesi, sanayinin büyümesi ve beşeri sermayenin geliştirilmesi açısından önemine vurgu yaptı.

Konuşmacı ayrıca, Rosatom’un küçük modüler reaktörler (SMR) alanındaki deneyimlerini de paylaşarak bu alanda hayata geçirilen ve devam eden projeler ile Rus teknolojilerinin avantajları, güvenliği ve teknik özellikleri hakkında bilgi verdi. Bu kapsamda, dünyanın ilk yüzer nükleer güç santrali olan “Akademik Lomonosov”un 5 yılı aşkın süredir faaliyette olduğu ve bu süre zarfında 1 milyar kilovatsaatten fazla elektrik ürettiği, Rusya’nın Yakutistan bölgesindeki kara tabanlı küçük modüler nükleer güç santrali projesinin ise aktif uygulama aşamasında olduğu belirtildi.

Akkuyu NGS projesi, Türkiye ekonomisine yapılan en büyük yabancı yatırımlardan biri olma özelliğini taşıyor. İnşaat için ekipman ve malzeme tedarikine Türk şirketleri aktif olarak katılıyor. Projenin çeşitli aşamalarında 2.000’den fazla işletme tedarikçi ve alt yüklenici olarak görev alıyor. İşletme personelinin yetiştirilmesine yönelik kapsamlı bir eğitim programı uygulanıyor. 600’den fazla Türk uzman Rusya’nın önde gelen teknik üniversitelerinde mühendislik eğitimi alırken, bunlardan 319’u nükleer enerji sektöründe talep gören mesleklerde eğitimlerini tamamlayarak Akkuyu NGS’de çalışmaya başladı.

Akkuyu NGS’nin işletmeye alınması, kömür ve gaz kaynaklı elektrik üretiminin yerini alarak atmosferdeki sera gazı emisyonlarını yılda yaklaşık 18 milyon ton CO2 eşdeğeri miktarında azaltacak. Böylelikle Akkuyu NGS, Türkiye’nin Paris Anlaşması hedeflerine ulaşmasına önemli ölçüde katkı sağlayacak.

Uluslararası Ayder Forumu’nda Akkuyu NGS’nin Ülke Ekonomisine ve Enerji Güvenliğine Katkıları Ele Alındı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rossiya-24 kanalına konuşan Likhachev, Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali olacak olan Akkuyu NGS’yi, devreye alma operasyonlarına bu yıl hazırlayacaklarını belirterek, “Bu önemli süreçte hem Cumhurbaşkanı Sn. Recep Tayyip Erdoğan’ın hem de Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sn. Alparslan Bayraktar’ın liderliğini de vurgulamadan geçmek istemem” dedi. 

“En Büyük Baskıyı Akkuyu NGS Projesinde Hissettik” 

2025’i “Kolay olmayan ama zaferlerle dolu bir yıl” olarak niteleyen Likhachev, “Tüm zorluklara ve batının neredeyse kolektif olarak bize karşı yürüttüğü sert ekonomik savaşa rağmen Rosatom’un görevini tam olarak yerine getirdiğini düşünüyorum” ifadelerini kullandı. Rosatom Genel Müdürü, Akkuyu NGS projesinin ciddi bir baskı altında kaldığını vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:

“En ağır baskıyı, Siemens’in tedarik etmesi gereken ekipmanı göndermediği, 2 milyar dolarlık yatırımların dondurulduğu ve ödeme sisteminin fiilen çöktüğü Akkuyu NGS projemizde yaşadık. Ancak bu koşullara rağmen bir an bile durmadık. Bundan sonra da ilerlemeye devam etmek için gereken her şeyi yapacağız. Bu süreçte Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Sn. Putin’den çok güçlü bir destek aldık. Hükümet ve Merkez Bankası, çalışmaların planlandığı şekilde ilerlemesi için mümkün olan her adımı attı. Alınan bu kararlar bize ilham vermekle kalmadı, aynı zamanda somut hareket alanları da sağladı.”

Likhachev: “Kurulu gücün kullanım katsayısı %87’nin üzerine çıktı” 

Alexey Likhachev Rosatom’un Rusya içi ve dışı diğer projeleri ve yürüttüğü çalışmalar hakkında da bilgiler verdi. 2025’te Rus nükleer endüstrisinin 80’inci yılının kutlandığını vurgulayan Rosatom Genel Müdürü, 2025 Eylül ayında Moskova’da gerçekleştirilen Atomic Week ile hem dünya liderlerinin hem de nükleer enerji alanında en etkin isimlerin katıldığı önemli bir etkinliğe imza attıklarını hatırlattı. Söz konusu etkinlikte, aralarında devlet liderlerinin de bulunduğu çok sayıda üst düzey ismin bir araya geldiğini, NATO üyesi ülkelerin de temsil edildiğini ve uluslararası alanda etkili neredeyse tüm nükleer kuruluşların yöneticilerinin buluştuğunu belirtti.

Likhachev, etkinlik kapsamında dünya nükleer endüstrisinin liderleri ile önde gelen ülkelerin temsilcileri arasında yapılan görüşmelerin dünyanın geleceği bakımından nükleer enerjinin geliştirilmesinin alternatifsiz olduğu ve uluslararası alanda eşitlik temelinde iş birliğinin gerekliliği sonuçlarını ortaya koyduğunu belirtti.  

Likhachev, “21. yüzyıl, şimdiden ‘elektrik yüz yılı’ olarak adlandırıldı. Elektriğin üretilmesi ve bunun sürdürülebilir ve uygun fiyatlı olması   

şarttır. Bu soruna nükleer teknolojilerin geliştirilmesi dışında bir çözüm yaklaşımı bulunmuyor. Biz de burada, iş birliğine açık ülkelerle uzun vadeli ortaklıklar öneriyoruz” diye konuştu. 

2025 yılı değerlendirmelerinde Rosatom olarak elektrik üretiminde planlananın üzerinde bir performans sergilediklerini de belirten Likhachev, şöyle devam etti: “Bizim için son derece kritik bir gösterge olan kurulu gücün kullanım katsayısı %87’nin üzerine çıktı. Bu oran, genel olarak enerji sektörü için, özelde ise nükleer enerji açısından rekor bir seviyedir. Şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki; karşı karşıya kaldığımız tüm zorluklara, bakım ve onarım gerekliliklerine ve nükleer santrallerimize yönelik gerçekleştirilen terörist saldırılara rağmen, tüm nükleer enerji kompleksleri 24 saatin 21 saatinde yüzde yüz kapasiteyle çalıştı.”

Rusya Federasyonu olarak hükümet planlarında ülkenin enerji dengesinde nükleer enerjinin payının %25’e çıkarılmasına yönelik bir hedef bulunduğunun altını çizen Rosatom Genel Müdürü Likhachev, “Plan, 2042 yılına kadar nükleer enerji kapasitesinin artırılmasını öngörüyor. Bu nedenle de sahip olunandan daha fazla santral inşa etmemiz ve daha fazla kurulu gücü devreye almamız gerekiyor” 

Rusya dışında yürüttükleri projelere de değinen Likhachev, çalışmalarının Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan ve Mısır’da devam ettiğini, Bangladeş’teki nükleer güç santralinin birinci ünitesinin de devreye alma çalışmalarının başlamasına neredeyse hazır durumda olduğunu söyledi. 

Çin’de Rosatom projeleri kapsamında yer alan Tianwan NGS’nin 7. ünitesinde ve Xudapu NGS’nin 3. ünitesinde ise fiziksel devreye alma aşamasının başlatılmasının beklendiğini belirten Rosatom Genel Müdürü, Myanmar ile küçük modüler reaktörlere ilişkin bir hükümetler arası anlaşma imzalandığını duyurdu. 

Likhachev, Vietnam için Rus tasarımı yeni bir araştırma reaktörünün kurulmasına karar verildiğini, Özbekistan’da küçük kapasiteli nükleer güç santralinin inşasında kilit bir aşamaya geçildiğini ve Macaristan’daki Paks-2 NGS’de “ilk beton” dökümünün yapılmasının Şubat 2026’da öngörüldüğünü de hatırlattı.

Yeni Buzkıranların İnşası Sürüyor

Rusya içindeki çalışmalarının yoğunlaştığı noktalardan birinin de yeni buzkıranların inşası ve Kuzey Deniz Yolu’nun geliştirilmesi olduğunu söyleyen Alexey Likhachev, 2025 yılında buzkıranların faaliyet gösterdiği Kuzey Deniz Yolu üzerinden konteyner taşımacılığında rekor kırıldığını belirtti. Likhachev, Kuzey Deniz Yolu’nda yıl boyunca 24 transit konteyner seferiyle 3,2 milyon tonluk toplam transit yük hacmine ulaştıklarını açıkladı. 

Buna ek olarak Kaliningrad’da lityum-iyon batarya üretimi için bir gigafabrika devreye aldıklarını da belirten Likhachev, “Aynı özelliklere sahip bir fabrikayı da Yeni Moskova’da, bu yıl içinde endüstriyel işletmeye alacağız. Böylece yılda 100 bine kadar araca yetecek batarya tedarik edebilecek kapasiteye ulaşacağız” ifadelerini kullandı. Rosatom Genel Müdürü, söz konusu projenin yalnızca üretimle sınırlı olmadığını, projenin bir parçası olarak, geri dönüşüm/bertaraf süreçleri, şarj istasyonları ve sistemleri, servis ve bakım hizmetleri gibi tamamlayıcı altyapı unsurlarının da hayata geçirilmesinin hedeflendiğini söyledi. 

Likhachev, Rosatom’un kapalı nükleer yakıt çevrimi alanında yürüttüğü çalışmalara da değindi. Likhachev, Rosatom’un Aralık 2024’te yenilikçi BREST-OD-300 reaktörü için nükleer yakıt üretecek tesisi işletmeye aldığını, bu tesisin dünya nükleer endüstrisinde benzersiz olan ve IV. nesil deneysel-gösterim amaçlı enerji kompleksinin üç unsurundan ilki olma niteliğini taşıdığını söyledi. 

BREST-OD-300’ün tamamen ikincil nükleer yakıt çevrimi ürünlerinden oluşan yenilikçi yakıtın kullanılacağı, kurşun soğutmalı ilk reaktör tesisi olacağını belirten Alexey Likhachev, tesisin üretilmesi ve devreye alınmasının nükleer enerjinin kaynak tabanının önemli ölçüde genişletilmesini ve ışınlanmış yakıt demetlerinin (TВС) depolanmak yerine yeniden işlenerek taze yakıt üretiminde kullanılmasını sağlayacağını, ayrıca nükleer atık oluşumu ile atıkların radyoaktif aktivitesinin radikal biçimde azaltacağını söyledi. 

Likhachev, “Hedefimiz, santral sahasında kapalı yakıt çevrimine sahip bu kompleksi 2030 yılına kadar devreye almak. Yakıt fabrikasyonu ve yeniden fabrikasyon modülü hâlihazırda işletmede ve burada geliştirme çalışmaları yoğun şekilde sürüyor. BREST reaktörünün de belirlenen takvim çerçevesinde bizi memnun edecek sonuçlar vereceğinden eminim” dedi. 

Rosatom Genel Müdürü Alexey Likhachev: “Türkiye’de Bu Yıl Nükleer Enerjinin Hayata Geçirilmesi İçin Her Şeyi Yapacağız” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş., her yıl geleneksel olarak düzenlenen Açık Kapı Günü etkinliğine hazırlanıyor. Çevrimiçi olarak düzenlenecek etkinliği izleyecek olanlar, Rosatom tarafından inşa edilen, Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali Akkuyu NGS’yi ziyaret etmek için eşsiz bir fırsat yakalayacak.

Açık Kapı Günü’nde Rusya’daki teknik üniversitelerde uzmanlık eğitimi alan ve işletmedeki nükleer santrallerde stajlarını tamamlayan Türk mühendisler yer alacak. Genç Türk mühendisler, izleyicilere birinci güç ünitesinin ana unsurları hakkında bilgi verecek. 

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdür Birinci Yardımcısı ve Teknik Direktörü Andrei Zhukov da etkinlik kapsamında Akkuyu NGS projesinde gelinen noktayı aktaracak. 

İzleyiciler, Akkuyu NGS’nin Türk mühendisleri eşliğinde nükleer santralin kalbi olan reaktör binası merkez salonuna, uzmanların ünitenin tüm sistemlerini yönettiği 1’inci ünite kontrol odasına, ısı enerjisinin elektriğe dönüştüğü türbin binasına ve elektriğin Türkiye’nin enerji sistemine aktarılacağı ana şalt binasına konuk olacak. Mühendisler, Akkuyu NGS’nin güvenlik sistemleri, otomasyon kontrol sistemleri ve enerjinin reaktör tesisinden şalt sahasına kadar olan yolculuğu hakkında bilgi verecek.

“Açık Kapı Günü 2025” çevrimiçi turu, 24 Aralık 2025 tarihinde saat 12:00’de AKKUYU NÜKLEER A.Ş. içeriklerinin yayınlandığı YouTube kanalında Türkçe, Rusça ve İngilizce dillerinde izlenebilecek.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş., “Açık Kapı Günü 2025” Etkinliğinin Ev Sahipliğini Yapacak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bugünkü Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik, nükleer tıp merkezlerinin planlanması, açılması, taşınması, birleşme, devir ve denetim süreçleri ile personel görev ve sorumluluklarını yeniden belirliyor.

Yeni düzenlemeye göre, nükleer tıp hizmetleri artık Bakanlık tarafından planlanacak ve merkezlerin faaliyetleri bu plan doğrultusunda yürütülecek. Mesleğini serbest olarak icra eden nükleer tıp uzmanları tarafından açılan merkezlerde, mesul müdürlük görevi Müdürlük tarafından düzenlenecek ve merkezler yalnızca aynı il sınırları içinde taşınabilecek.

Yönetmelik, merkezlerin taşınması, birim ekleme/çıkarma, mekânsal tasarım değişikliği ve merkez birleşmeleri gibi durumlarda Bakanlık iznini zorunlu kılıyor. Ayrıca, merkezlerde çalışacak personelin görev ve sorumlulukları netleştirilerek radyasyondan korunma, iş sağlığı ve güvenliği ile kalite standartları detaylı şekilde belirlendi. Hamile, emziren veya radyasyona maruz kalma riski taşıyan personel için özel çalışma koşulları getirildi.

Denetim süreçlerinde ise, merkezler EK-8’de belirtilen kriterler doğrultusunda incelenecek; aksaklık tespit edilmesi hâlinde özel ve kamu merkezleri için ayrı yaptırımlar uygulanacak. Ayrıca, çekim kalitesi değerlendirmelerinde kritik ihlallerin belirlenmesi durumunda düzeltici faaliyetlerin başlatılması zorunlu kılındı.

Yönetmelik, nükleer tıp merkezlerinde cihaz ve birim ekleme işlemleri ile personel çalıştırma koşullarına dair usul ve esasları da detaylandırarak, mevcut merkezlerin planlamaya uygun olarak faaliyet göstermesini hedefliyor.

Söz konusu yönetmeliğin detaylarına ulaşmak için tıklayabilirsiniz

Sağlık Bakanlığı’ndan Nükleer Tıp Hizmetlerinde Yeni Düzenleme yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Her şey atomla başlar” sloganıyla açılışı yapılan forum, nükleer endüstri, teknoloji sektörü, tıp, eğitim ve bilimsel kuruluşlardan 150’yi aşkın katılımcıyı bir araya getirdi. Katılımcılar, yüksek teknoloji endüstrilerinin gelişimi ile kadınların ekonomik dönüşümün tüm alanlarına katkısını masaya yatırdı. 

Endonezya nükleer endüstrisi uzmanları, en gelişmiş bilgi ve teknolojilerin Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’dan geldiğini vurguladı. Forum kapsamında yüksek nitelikli insan sermayesinin geliştirilmesi, yeşil ekonomi, nükleer teknolojiler ve nükleer tıp konuları ele alındı.

Rosatom İnsan Kaynaklarından Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Tatyana Terenteva forumda yaptığı konuşmada şunları söyledi: “Bu yıl Eylül ayında, sanayi ve teknolojide kadınları desteklemeye yönelik en iyi uygulamalara ilişkin uluslararası bir inceleme sunduk. Bu rapor 16 ülkeyi kapsıyordu. Bugün Cakarta’daki konseyin kapanış toplantısında, Kırgızistan, Belarus, Namibya ve Tanzanya’nın katılımıyla üye sayısı 20’ye çıktı. Gelecek yıl bu yeni ülkelerdeki yüksek teknoloji sektörlerinde kadınları desteklemeye yönelik analitik verileri içeren dört yeni bölüm ekleyeceğiz.”

Foruma katılan ve bölgesel iş birliğine dair değerlendirmede bulunan NUTEK Enerji Yönetim Kurulu Başkanı ve WiN Türkiye (NÜKAD) Başkanı Bahire Gül Göktepe: “WiN Türkiye Nükleer Alanda Kadınlar olarak STEM’de (Bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik) Türk kızlarının teşvik için 4 yapraklı yonca modeliyle tasarladığımız projeyi en kısa zamanda daha aktif hale getirmeyi hedefliyoruz. Halen inşası devam eden Akkuyu Nükleer Santrali, Türkiye, Rusya, Avrasya ve Orta Asya ülkelerinde nükleer enerji ve endüstri alanında çalışan kadınlar arasında güçlü bir iletişim köprüsü oluşturmuştur.” dedi.

Forumun ilk gününde, Endonezya Savunma Üniversitesi’nde “STEM Alanlarında Kadınlar” başlıklı uluslararası bir mentorluk oturumu düzenlendi. Yedi farklı Endonezya üniversite ve kolejinden 180’den fazla STEM öğrencisi, uzmanlarla açık ve eşit bir diyalog yürüttü.

Rosatom Kadınlar Topluluğu Başkanı Alexandra Ryabykh, forumun çekirdek temalarını şöyle özetledi: “Yüksek teknolojide kadınların güçlendirilmesi, yeşil enerjinin geliştirilmesi, tıpta yeniliklerin teşviki ve genç kuşakların STEM alanlarına dâhil edilmesi diyaloğumuzun temel konularıdır. Ayrıca bu yıl, Uluslararası Sanayi ve Teknolojide Kadınları Destekleme ve Geliştirme Konseyi başkanlığının Endonezya’dan Kazakistan’a devri de önemli bir dönüm noktası oldu.”

17 Ülkeden Temsilciler Endonezya’da Nükleer Sanayinin Gelişimini Görüştü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Defne Kocabıyık Narter: “Everstar enerji dönüşümünde kilit bir rol oynuyor”

Borusan Ventures Kurucusu ve Başkanı Defne Kocabıyık Narter, bu yatırımla ilgili şunları söyledi: “Dünya genelinde enerji talebi hızla artarken, bu talebi karşılayacak sürdürülebilir ve güvenilir enerji kaynaklarına olan ihtiyaç da aynı oranda büyüyor. Nükleer enerjinin hem düşük karbonlu yapısı hem de baz yük üretim kapasitesiyle bu dönüşümde kilit bir rol üstleneceğini öngörüyoruz. Everstar, karmaşık ve maliyetli regülasyon süreçlerini basitleştirerek enerji dönüşümünün hızlanmasına önemli bir katkı sunuyor.”

Everstar regülasyonlar kaynaklı zaman kaybı ve maliyetleri azaltıyor

Yapay zekâ, veri merkezleri ve elektrifikasyonun hızla yaygınlaşmasıyla birlikte, küresel enerji talebinde daha önce görülmemiş bir artış yaşanıyor. Rüzgâr ve güneş gibi yenilenebilir kaynaklar bu talebin karşılanmasında kritik bir rol oynasa da kesintisiz enerji sağlayabilen ve aynı zamanda düşük karbonlu bir seçenek olan nükleer enerjiye duyulan ihtiyaç her geçen gün artıyor.

Buna karşın, yeni nükleer santrallerin devreye alınması; uzun ve karmaşık regülasyon süreçleri nedeniyle istenilen hızda gerçekleşemiyor. Enerji dönüşümünü hızlandırmak ve enerji bolluğuna ulaşmak için, modern nükleer teknolojilerin önündeki bürokratik engellerin aşılması büyük önem taşıyor.

Everstar, geliştirdiği Gordian platformuyla nükleer enerji gibi kritik alanlardaki yatırımların önündeki engelleri ortadan kaldırmayı hedefliyor. Gordian, yapay zekâyı sektör uzmanlığıyla birleştirerek lisanslama süreçlerini kolaylaştırıyor, uyum maliyetlerini düşürüyor, operasyonel verimliliği artırıyor ve düzenleyici kurumlarla şirketler arasındaki iş birliğini güçlendiriyor. Hem mevcut santraller hem de yeni geliştirilecek nükleer reaktörler için uyum süreçlerinin otomasyonu ve teknik dokümantasyonun hazırlanması gibi çözümler sunuyor.

Everstar, son olarak küçük modüler reaktör (SMR) üreticisi Last Energy’nin sekiz hafta sürmesi beklenen çevresel değerlendirme sürecini yalnızca bir haftaya indirerek başarısını kanıtladı.

Bir diğer iş birliğini danışmanlık şirketi Accenture ile yapan şirket, AI ürününü mevcut santrallere entegre etmek için Accenture’ın uzmanlığından faydalanacak.

Everstar, önümüzdeki dönemde yapay zekâ çözümünü nükleer değer zincirinin farklı halkalarına ve yüksek regülasyon gerektiren diğer sektörlere genişletmeyi amaçlıyor.

Borusan Ventures, inovasyon ekosistemini büyütüyor

Silikon Vadisi merkezli Borusan Ventures, ABD ve Avrupa’da enerji, mobilite, lojistik, tedarik zinciri ve endüstriyel teknolojiler gibi alanlardaki erken aşama girişimlere yatırım yapıyor. Borusan Ventures, Borusan Grubu’nun 81 yıllık sektörel deneyiminden yararlanarak global başarı ve uzun vadeli etki hedeflediği girişimlere birçok alanda stratejik destek sağlıyor, yeni pazarlara erişim imkânı sunarak büyüme fırsatları yaratıyor.  

Borusan Ventures, nükleer enerji ve endüstriyel operasyonlar için yapay zekâ destekli uyum çözümleri geliştiren Everstar’a yatırım yaptı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yarışmanın bu yılki teması “Akkuyu Benim Ailem” oldu. Yarışmaya katılanlar resimlerinde “aile” kavramının nükleer güç santrali çalışanlarının hayatındaki rolü ile meslekteki kuşak aktarımını düşünerek kendilerini nükleer sektör çalışanı olarak hayal etti. Resimlerde nükleer enerji sektörünün çeşitliliği ve nükleer santral uzmanlarının günlük işleri konu alındı. Jüri üyeleri, katılımcıların eserlerini, “teknik uygulama”, “sanatsal ifade” ve “yarışma temasına uygunluk” kriterlerine göre değerlendirdi.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, çocuklara yönelik etkinlikle ilgili şunları söyledi: “Akkuyu NGS projesinin temelinde “yaratıcılık” fikri yatıyor. Modern ve güvenilir bir nükleer santral inşa ederek, yeni bir yüksek teknoloji sektörünün temellerini atıyor ve nesilleri birleştiren profesyonel bir topluluk oluşturuyoruz. Türkiye’deki çocukların ve gençlerin nükleer enerjiye ilgi duyması, genç sanatçıların aile ve meslekteki kuşak aktarımı temasına bu kadar ilhamla yanıt vermesi sevindirici. Onlar, bilim insanlarının, mühendislerin ve inşaatçıların emeğinin önemli ve asil bir görev olarak algılandığı bir dünya çiziyorlar. Çocukların parlak ve güvenli bir geleceğe dair bakış açısını yansıtan her resim, bizim için çok değerlidir.”

Yarışmada 5-8 yaş kategorisinin birincisi Hayal Öztürk, ikincisi Galina Mileshina, üçüncüsü ise Derya Tutar isimli çocuklar oldu. 9-12 yaş kategorisinde ise birinciliği Öykü Mercan Keskin, İkinciliği Olesya Zimnyakova, üçüncülü ise Adelina Kuzmicheva elde etti. 

Son kategori olan 13-15 yaş kategorisinde ise birinci Miray Eroğlu, ikinci Aysha Faizrahmanova, üçüncü Maria Neumytova oldu. Her kategoride ilk üçe giren katılımcılar AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’den ödüllerini alacak. 

Akkuyu Nükleer A.Ş. Ulusal Çocuk Resim Yarışması Sonuçlandı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Proje ekibini makamında ağırlayan Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necdet Budak, “Üniversitemiz, TÜBİTAK nezdindeki başarısını sürdürüyor. Alanlarında uzman akademisyenlerimizin projeleri, çeşitli çağrılar kapsamında desteklenmeye devam ediyor. Nükleer Bilimler Enstitüsü Müdürümüz Prof. Dr. Sabriye Yuşan’ın yürütücülüğünü yaptığı, Arş. Gör. Taha Furkan Gül’ün katkılarıyla geliştirilen bu proje, uranyum madenciliği neticesinde çevreye ve içme sularına karışması olası insan sağlığı açısından zararlı bileşenlerin sağlıklı bir şekilde bertaraf edilmesini sağlayacak. Hocamızı ve ekibini tebrik ediyor, başarılarının devamını diliyorum” dedi.

“Hem ekosistem hem de halk sağlığı açısından tehlikeli”

Uranyum madenciliğinin ortaya çıkardığı risklerden bahseden Prof. Dr. Sabriye Yuşan, “Türkiye’de çeşitli bölgelerde; örneğin, Manisa-Salihli, Aydın-Koçarlı ve Sivas-Yıldızeli gibi sahalarda uranyum yatakları tespit edilmiş olup, bu alanlarda geçmişte uranyum arama ve madencilik faaliyetleri yürütülmüştür. Günümüzde ise Türkiye’nin nükleer enerji hedefleri doğrultusunda yerli uranyum kaynaklarının değerlendirilmesi, nükleer enerji üretiminin artması, nükleer yakıt çevrimleri ve uranyum madenciliği faaliyetlerinin yaygınlaşması sonucunda, çevreye özellikle uranil  iyonları gibi radyonüklidlerin salınım riski önemli bir çevresel tehdit haline gelmektedir. Söz konusu riskler, yalnızca maden sahaları çevresindeki ekosistemleri değil, aynı zamanda içme suyu kaynakları ve tarımsal faaliyetleri de etkilemektedir. Uranyumun +6 oksidasyon basamağındaki çözünmüş formları, özellikle uranil iyonu doğal su kaynaklarında uzun süre kararlı kalabilmekte ve canlı organizmalar tarafından biyolojik mekanizma ile kolayca alınabilmektedir. Bu da yalnızca ekosistem sağlığı değil, aynı zamanda halk sağlığı açısından da toksikolojik ve potansiyel karsinojenik etkiler doğurmaktadır” dedi.

“Dayanıklı ve yüksek performanslı membranlar geliştirilecek”

Projenin detaylarını paylaşan Arş. Gör. Taha Furkan Gül ise, “Bu projenin temel amacı, nükleer enerji üretimi ve uranyum madenciliği gibi faaliyetler sonucu çevreye salınan uranil iyonlarının, sulu ortamlardan seçimli ve yüksek verimle uzaklaştırılmasını sağlayacak fonksiyonel kompozit membran sistemlerinin geliştirilmesidir. Bu doğrultuda, fonksiyonel gruplarla işlevselleştirilmiş bir polimer taşıyıcı olan amidoksimlenmiş poliakrilonitril ve yüksek yüzey alanına sahip ZIF-8 tipi metal-organik kafes yapıları birlikte kullanılarak, çevresel uygulamalar için uygun, dayanıklı ve yüksek performanslı membran sistemleri tasarlanacaktır. Bu proje, uranyum giderimine yönelik ZIF-8 katkılı kompozit membranları ilk kez çift stratejili sentezle karşılaştırmalı olarak sunmakta; deneysel verileri yapay sinir ağı ile modelleyerek hem bilimsel hem dijital anlamda özgün bir çözüm önermektedir” diye konuştu.

Yürütücülüğünü Prof. Dr. Sabriye Yuşan’ın yaptığı projede, EÜ Nükleer Bilimler Enstitüsü öğretim üyesi Prof. Dr. Şule Aytaş, Arş. Gör. Taha Furkan Gül araştırmacı olarak, EÜ Mühendislik Fakültesi Kimya Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Nalan Kabay ise danışman olarak yer alıyor.

EÜ’den MOF tabanlı membranlarla uranyum giderimine yenilikçi çözüm yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından inşa edilen Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) sahasına, 1. Güç Ünitesi için üretilen Otomatik Süreç Kontrol Sistemi ekipmanı teslim edildi. Ekipman, Rosatom’un Otomatik Süreç Kontrol Sistemi ve Elektrik Mühendisliği Bölümü “Rosatom Otomasyon Sistemleri” Anonim Şirketi (RASU A.Ş.) tarafından üretildi. Bu sistem, reaktör tesisatının tüm temel parametrelerinin yanı sıra santralin teknolojik süreçlerinin kontrolünü ve yönetimini sağlıyor. Otomatik Süreç Kontrol Sistemi ekipmanının kurulumu ve devreye alınması, 1. Güç Ünitesi’nin işletmeye alınmasında kilit aşamalardan biri olacak.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şunları söyledi: “Nükleer güç santralindeki teknolojik süreçler, onlarca ana ve yardımcı sistem ile ünitenin koordineli çalışmasını gerektirir. Bu da az sayıda işletme personelinin nükleer güç santralini etkin bir şekilde yönetmesini sağlayan yüksek otomasyon seviyesi sayesinde mümkün oluyor. NGS’nin otomatik süreç kontrol sistemi, güç ünitesi sistemlerindeki temel teknolojik işlemlerin otomasyonunu sağlayan karmaşık bir teknik ve yazılım çözümü sunuyor. VVER-1200 reaktörlü modern üniteler, en yeni Otomatik Süreç Kontrol Sistemi bileşenleriyle donatılıyor. Bu bileşenler, Rus nükleer endüstrisinin uzun yıllara dayanan deneyimi temel alınarak geliştirildi ve yüksek derecede operasyonel güvenlik sağlıyor. Şu anda yüksek nitelikli uzmanlar, Otomatik Süreç Kontrol Sistemi ekipmanının kurulum ve ayar işlemlerinin yanı sıra 1. Güç Ünitesi altyapısı ile entegrasyonunu da tamamlıyor.”

Akkuyu NGS sahasına yapılan teslimat, toplam ağırlığı 555 ton olan 42 bin adet ekipmandan oluşuyor. Bu ekipmanlar arasında Otomatik Süreç Kontrol Sistemi ve reaktör koruma kontrol sisteminin çalışması için gerekli olan kontrol kabinleri, kontrolörler, bilgi işlem modülleri ve yardımcı bileşenler yer alıyor.

Akkuyu NGS’nin 1. Güç Ünitesi’nde şu ana kadar reaktör tesisatının soğuk ve sıcak testleri için gereken kontrol ve güvenlik sistemlerinin büyük bir kısmı kurulmuş durumda. Bu işlemler, ünite sistemlerinin tam olarak bağlanması ve ardından ana işletmeye alma aşaması için büyük bir önem taşıyor.

ROSATOM, Akkuyu NGS’nin 1. Güç Ünitesi’ne ait Otomatik Süreç Kontrol Sistemi’nin teslimatını tamamladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rosatom’un Özbekistan’ın Cizzak bölgesi Fariş İlçesi’nde inşa edeceği RITM-200N reaktörlü Düşük Güçlü Nükleer Enerji Santrali (NGS) inşaatının ilk aşamasına, güç ünitesinin temel kazısıyla başlandı. 

Temel kazısı için yapılan törene, Rosatom Genel Müdürü Aleksey Lihachev ve Uzatom Başkanı Azim Ahmedhocayev’in yanı sıra Atomstroyexport A.Ş.’nin Başkan Yardımcısı ve Özbekistan’daki nükleer enerji santrali inşaatı Proje Direktörü Pavel Bezrukov, Özbekistan NGS İnşaat Direktörlüğü Müdürü Abdicemil Kalmuratov ve bölge başkanı Uluğbek Mustafoyev katıldı.  Törende inşaat sahasında ilk zemin kazısı gerçekleştirildi. Santral için yaklaşık 1,5 milyon metreküp zemin kazılacak ve temel çukurunun derinliği 13 metre olacak.

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Lihachev, törende yaptığı konuşmada şunları kaydetti: “Bugün, Özbekistan’da nükleer enerji üretimi projesinin uygulanmasında yeni bir aşama başlıyor. Tüm yurt dışı projelerimizde olduğu gibi, Düşük Güçlü Nükleer Enerji Santral inşaatında da yüksek düzeyde yerelleştirme öngörülüyor. Çalışmalar Özbekistanlı alt yüklenici kuruluşlar tarafından yürütülüyor. Rosatom, hizmet ömrü en az 60 yıl olacak santrali inşa edecek ve işletilmesi sırasında gerekli tüm desteği sağlayacak. Önümüzde verimli ve karşılıklı yarar sağlayan onlarca yıl sürecek bir işbirliği var.”

Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin’in mayıs ayında Özbekistan’a yaptığı ziyaret sırasında, iki ülke liderlerinin huzurunda Özbekistan’da nükleer santral inşaatına ilişkin hükümetler arası anlaşmada değişiklik yapılmasına dair protokol imzalanmıştı. İki ülke arasındaki iş birliğinin kapsamını genişleten protokol, Rus projelerine dayalı hem büyük hem de küçük nükleer santrallerin inşasını öngörüyor. 

Rosatom, 13 Mayıs 2025 tarihinde Cizzak’ta yapılacak santralin reaktör ekipmanlarının üretimine de başladı. Bu kapsamda, RITM-200N reaktörün gövdesini oluşturacak 205 ton ağırlığında özel alaşımlı çelikten bir külçe döküldü. Proje dahilinde, mühendislik araştırmaları, tasarım ve inşaat-montaj üssünün inşası çalışmaları da devam ediyor. 2025 yılının sonuna kadar, Küçük Güçlü Nükleer Enerji Santrali için proje belgeleri geliştirilecek ve Özbekistanlı makamların incelemesine sunulacak

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, bu yılın Mayıs ayında iş birliği mutabakatına varmıştı. 26 Eylül 2025 tarihinde Moskova’da düzenlenen “Dünya Atom Haftası” uluslararası forumunda, Rosatom ile Özbekistan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu’na bağlı Atom Enerjisi Ajansı (Uzatom) arasındaki iş birliğinin genişletilmesine dair belgeler imzalanmıştı. Projenin, VVER-1000 3+ nesil bazında iki büyük güçlü ünite ve her biri 55 MW gücünde RITM-200N reaktörlü iki üniteden oluşturulması kararlaştırıldı. Taraflar ayrıca küçük ve büyük güçlü nükleer santraller için yakıt tedarikine ilişkin sözleşmelerin ana koşullarını da imzaladılar. 

Proje, aynı sahada hem büyük hem de küçük güçlü nükleer santral ünitelerinin inşa edildiği dünyadaki ilk proje olacak. Düşük Güçlü Nükleer Enerji Santrali’nde ilk beton dökümüne 2026 baharında başlanması hedefleniyor. 

Özbekistan’da Düşük Güçlü Nükleer Enerji Santrali İçin İlk Adım Atıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü öğrencileri, Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından inşa edilen Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) sahasını ziyaret etti. Ziyaret, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın desteğiyle organize edildi.

Öğrenciler ziyaret kapsamında, Türkiye ve Rusya ilişkileri tarihinin en büyük projesinin nasıl hayata geçirildiği hakkında detaylı bilgi edindi. Ziyaret programı dahilinde ayrıca Akkuyu NGS’nin temel özellikleri ve Türk vatandaşlarının Rus üniversitelerinde aldıkları nükleer eğitim hakkında bilgiler içeren sunumlar da yapıldı. AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’nin İnsan Kaynakları departmanından uzmanlar ise gençlere projedeki istihdam olanakları hakkında bilgi verdi.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, konuyla ilgili olarak, “Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali olan Akkuyu NGS, en önemli enerji projesi ve aynı zamanda Türkiye’nin ilk nükleer enerji uzmanlarının yetiştiği kapsamlı bir eğitim alanı olarak öne çıkıyor. Türkiye’de nükleer mühendislik mesleğine olan ilginin arttığını görüyor, gençlerin gelecekteki nükleer santralin inşaat süreci ve işletme özelliklerini tanıyarak nükleer sektörde çalışma yönünde bilinçli bir seçim yapmalarına yardımcı olmayı amaçlıyoruz. Bugünkü öğrencilerin çoğunun Akkuyu NGS sahasına geri döneceğine ve proje ekibinin bir parçası olacağına eminim” diye konuştu.

Geleceğin mühendisleri, gezi kapsamında ayrıca Akkuyu NGS Eğitim ve Tatbikat Merkezi’ni de ziyaret etti. Ziyaretçiler, güç ünitelerinin olası tüm işletme senaryolarının bulunduğu tam kapsamlı ünite kontrol paneli simülatörünün çalışma prensiplerini ilgiyle inceledi. 

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. uzmanları, öğrencilere nükleer santral operatörlerinin simülatörde aldığı eğitim, operatörlerin işe başlama izni, işletme personelinin sürekli yeniden eğitimi ve niteliklerinin artırılması hakkında detaylı bilgiler verdi. Öğrenciler, ayrıca nükleer santralin reaktör binası, buhar jeneratörü, türbin ve ana sirkülasyon pompası gibi ana ekipmanların maketlerinin bulunduğu salonu da gezdi. Gezi, öğrencilerin NGS inşaatının tamamını görme fırsatı yakaladığı, deniz seviyesinden 200 metre yükseklikteki gözlem noktasını ziyaret edilmesiyle sona erdi.   

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü üçüncü sınıf öğrencisi Naz Aslan, izlenimlerini şu sözlerle paylaştı: “Üniversitede nükleer reaktörlerin işletme prensiplerini öğreniyorum ve ileride bir nükleer santralde çalışmak istiyorum. Bu nedenle Akkuyu NGS sahasını ziyaret etmek, daha sıkı çalışmam adına benim için güçlü bir motivasyon kaynağı oldu. Derslerimizde bize VVER-1200 tipi reaktörler hakkında bilgi verildi, ancak gerçek bir güç ünitesini görmek tamamen özel bir duygu. Burada sadece maketlerde gördüğümüz ekipmanlar kurulu ve kullanılıyor. NGS’deki sistemler ve teknolojik süreçler hakkında detaylı bilgi veren AKKUYU NÜKLEER uzmanlarına ayrıca teşekkür etmek istiyorum. Tüm bunlar eğitimimizde bize çok faydalı olacak.”

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü öğrencisi Ümmühan Barlak ise şunları kaydetti: “Nükleer santral inşaat sahasını ziyaret etmek, üniversitede derslerimizde gördüğümüz konuları yerinde görme açısından harika bir fırsat. Bu nedenle ziyaretin organizasyonunda emeği geçen AKKUYU NÜKLEER çalışanlarına, Gençlik ve Spor Bakanlığı’na ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na minnettarım.”

Sinop Üniversitesi öğrencileri Akkuyu NGS sahasını ziyaret etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Aynı ailenin farklı nesillerden üyelerinin çalışmasına olanak sağlayan uzun ömürlü nükleer enerji sektöründe de ayrı bir önem taşıyan aile kavramı, bu yılki yarışmada öne çıkacak. Yarışmaya katılanlar, hem nükleer enerji sektörünün sürekliliği hem de ailenin nükleer güç santrali çalışanlarının hayatındaki rolü üzerine düşünerek bunu resmedecek. Yarışmaya katılacak çocuklar kendilerini bir nükleer sektör çalışanı olarak hayal edebileceği gibi, nükleer santral uzmanlarının günlük çalışmalarını da tasvir edebilirler.

Yarışma; 5-8, 9-12, ve 13-15 olmak üzere farklı yaş kategorilerinde gerçekleştirilecek. Katılımcıların çalışmaları, profesyonel jüri tarafından uygulama tekniği, sanatsal ifade ve yarışma temasına uygunluk açılarından değerlendirilecek. Her kategoride ilk üçe giren katılımcılar, AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’den ödüller kazanacak.

Yarışmaya katılmak için yapılacak olan resmin taranarak veya fotoğraflanarak ilgili belgelerle birlikte 15 Ekim 2025 tarihine kadar konu satırına “Akkuyu Nükleer Resim Yarışması” yazılarak [email protected]  e-posta adresine gönderilmesi gerekmektedir.

Başvuru formunun, kişisel verilerin işlenmesine ilişkin onay beyanının doldurulması ve ulusal resim yarışması kurallarına ilişkin açıklamanın okunması, yarışmaya katılım için zorunlu bir koşuldur. Belge örnekleri resim yarışması linkinden indirilebilecektir. 

Yarışmanın kazananları 30 Ekim 2025 tarihinden sonra açıklanacaktır.

Çocuklara yönelik resim yarışması, AKKUYU NÜKLEER’in geleneksel yıllık etkinlikleri arasında bulunuyor. İlk çevrim içi yarışma 2020 yılında Rusya İşbirliği Temsilciliği’nin (Rossotrudniçestvo) Türkiye Cumhuriyeti’ndeki temsilciliği ile ortaklaşa düzenlendi. 2024 yılında da çevrim içi formatta gerçekleşen yarışma, İstanbul, Ankara, Mersin ve diğer illerden olmak üzere Türkiye’nin dört bir yanından katılımcıları bir araya getirdi.

Akkuyu Nükleer A.Ş., Ulusal Çocuk Resim Yarışması’nı başlatıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Oturuma; IAEA Genel Direktörü Rafael Mariano Grossi, Rusya Enerji Bakanı Sergey Tsivilev, Belarus Enerji Bakanı Denis Moroz, Mısır Elektrik ve Yenilenebilir Enerji Bakanı Mahmoud Esmat, Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Kazakistan Nükleer Güç Santralleri Genel Direktörü Yernat Berdigulov, Özbekistan Atom Enerjisi Müdürü Azim Akhmedkhadzhayev ve Dünya Nükleer Birliği (WNA) Genel Direktörü Sama Bilbao y León katıldı.

Likhachev, oturumda yaptığı konuşmada, “Nükleer alanda uluslararası iş birliği için iki koşul vardır: teknik ve siyasi. Birincisi, sürekli olarak teknoloji geliştiriyorsanız paylaşım yapabilirsiniz. İkincisi ise siyasi irade. Nükleer enerji, bir nevi halkın zihinsel tercihidir” dedi.

“Teknolojik sömürgeciliğin” kabul edilemezliğinin temel öneme sahip olduğunu söyleyen Likhachev, “Projelerimizin hiçbiri müşteriye tek taraflı bağımlılık yaratmaz. Projelerimizi her zaman kapsamlı bir yerelleştirme süreciyle destekliyoruz” ifadesini kullandı.

Dünya Nükleer Haftası’nda “Her Şey Atomla Başlar” başlıklı genel oturum düzenlendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

VDNH Fuar Merkezi’ndeki Atom Müzesi’ne gelen Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, burada foruma hitap etti.

Toplantıya Belarus Cumhurbaşkanı Alexander Lukaşenko, Myanmar Devlet Başkanı Vekili Min Aung Hlaing, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed, İran Cumhurbaşkanı Yardımcısı Muhammed Eslami, Özbekistan Başbakan Yardımcısı Cemşid Hocayev, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi ile Rusya ile enerji iş birliği yapan çeşitli ülkelerden ve uluslararası kuruluşlardan temsilciler katıldı.

Toplantının moderatörlüğünü Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un Genel Müdürü Alexey Likhachev yaptı.

Forum öncesinde Rusya Devlet Başkanı Putin ve foruma katılan yabancı heyet başkanları Atom Müzesi’ndeki sergiyi ziyaret etti.

Rosatom Genel Müdürü Likhachev, burada liderlere Rus tasarımı VVER basınçlı su reaktörünü (VVER) tanıttı, Rosatom’un küçük ölçekli nükleer enerji alanındaki faaliyetleri ile kapalı çevrim nükleer sistemlerdeki gelişmeler hakkında bilgi verdi.

Rusya Devlet Başkanı Putin, forumda yaptığı konuşmada, “Nükleer enerjinin geliştirilmesi ve barışçıl amaçlarla kullanılması arzusunu koşulsuz olarak destekliyoruz. Bugün, nükleer enerji teknolojisi zincirinin tamamında uzmanlığın yalnızca Rusya’da olduğunu gururla söyleyebiliriz. Rus tasarımlarına göre inşa edilen nükleer güç santralleri, güvenlikleri ve dış etkilere karşı dayanıklılıkları nedeniyle dünyada en çok rağbet gören santrallerdir” dedi.

Putin Atom Müzesi’ni ziyaret etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Genel Müdürü Rafael Grossi ile görüştü. Likhachev ve Grossi arasındaki görüşme, Avusturya’nın başkenti Viyana’da düzenlenen 69. IAEA Genel Konferansı kapsamında gerçekleşti. Görüşmeye ayrıca, Rostekhnadzor Başkanı Alexander Trembitsky ve Rusya Federasyonu’nun Viyana’daki Uluslararası Kuruluşlar Daimi Temsilcisi Mihail Ulyanov da katıldı.

Likhachev ve Grossi görüşmede, uluslararası gündemdeki konular dahil olmak üzere Rusya ile IAEA arasındaki ve gelecekteki iş birliğinin temel alanlarını ele aldı. Toplantıda, Rus nükleer santrallerinin güvenliğine ilişkin konuların yanı sıra Rus nükleer endüstrisinin 80. yıl dönümü görüşüldü.  

Likhachev, IAEA Genel Konferansı’nın, Rusya için önemli bir yılda gerçekleştiğini belirterek, “Bu yıl Rus nükleer endüstrisinin 80. yıl dönümünü kutluyoruz. 1954’te dünyanın ilk endüstriyel nükleer santralini inşa eden ve ardından 1957’de dünyanın ilk nükleer buzkıranını suya indiren ilk bizdik. Dünyadaki ilk tokamaklar ülkemizde 1950-1960’lı yıllarda inşa edildi ve 1973’te BN-350 hızlı nötron reaktörüyle dünyanın ilk güç ünitesini devreye aldık. 1950’lerin sonlarından bu yana Rus tasarımı 59 güç ünitesi ve 22 araştırma reaktörü dünyanın çeşitli bölgelerinde inşa edildi” dedi.

SSCB’nin, IAEA’nın kurucuları arasında olduğunu, IAEA’nın gelişimine önemli entelektüel ve teknolojik katkı sağladığını belirten Likhachev, “IAEA’yı her zaman destekledik, şimdi de destekliyoruz ve desteklemeye devam edeceğiz. Yeni zorluklar göz önüne alındığında, bu özellikle önemlidir. Gittikçe daha fazla ülkenin kendi ulusal nükleer programlarını ve projelerini başlatmasıyla IAEA’nın rolünün nesnel olarak arttığına inanıyoruz” diye konuştu.  

Rosatom’un, Batı Sibirya’da bulunan Tomsk Bölgesi’ndeki Seversk kentinde “Proryv” (Atılım) projesi kapsamında BREST-OD-300 yenilikçi hızlı reaktörü için bir uranyum-plütonyum nitrür yakıt üretim ünitesini pilot ve endüstriyel işletmeye aldıklarını kaydeden Likhachev, “Bu ünite, dünyada bir 4. nesil nükleer tesisin ilk işletme modülü oldu. Uluslararası anlaşmalar kapsamındaki tüm yükümlülüklerimizi yerine getirmeye devam ediyoruz. Rus teknolojilerine dayalı 9 ülkede nükleer santral inşaatı devam ediyor. 24 adet büyük kapasiteli güç ünitesinin yanı sıra küçük modüler reaktörler de aktif olarak inşa ediyoruz” ifadelerini kullandı.

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, IAEA Genel Müdürü Rafael Grossi ile Görüştü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nükleer enerjinin geleceğinin tartışıldığı en büyük uluslararası platformlardan biri olan sempozyuma Rosatom Enerji Projeleri A.Ş. Genel Müdürü Andrey Rojdestvin, Rosatom Sürdürülebilir Kalkınma Departmanı Direktörü Polina Lion ve Rosatom’un Latin Amerika Bölge Merkezi Direktörü İvan Dibov katıldı. 

Rosatom Enerji Projeleri A.Ş. Genel Müdürü Andrey Rojdestvin, “Nükleer Enerjinin Geleceğini Şekillendirme: Ulusal ve Küresel Projelerde İlerleme ve Yenilikler” başlıklı bir sunum yaptı. Sunumda, nükleer santral inşası alanındaki ulusal ve küresel projelere genel bir bakış sunuldu ve nükleer yakıt döngüsüyle ilgili yenilikçi programların önemi vurgulandı.

Andrey Rojdestvin sunumunda, “Rosatom, nükleer enerjinin etkisini tutarlı bir şekilde genişletiyor ve hem Rusya’da hem de yurtdışında iklim hedeflerine ulaşılmasına önemli katkılar sağlıyor, nükleer enerji alanında kapsamlı çözümler sunuyor. Sürekli geliştirilen yenilikçi teknolojiler sayesinde Rosatom, yabancı ortaklarına nükleer yakıt döngüsünün tüm segmentlerinde modern çözümler sunuyor” ifadelerini kullandı. 

Rosatom Sürdürülebilir Kalkınma Departmanı Direktörü Polina Lion da “Gelecek İçin Çabalar” oturumuna katıldı. Bu oturumda nükleer enerjinin sürdürülebilir gelişimine yönelik yeni girişimler, yenilikler ve stratejik adımlar tartışıldı. Polina Lion oturumda, “Rosatom, çok farklı ekonomik durumlara ve kültürel özelliklere sahip ülkelerde nükleer santraller inşa ediyor – Rusya, Türkiye, Bangladeş, Macaristan ve daha birçok ülkede çalışıyoruz. Bu ülkeleri birleştiren şey, güvenilir ve temiz bir enerji kaynağına duyulan ihtiyaç; bu da şüphesiz nükleer enerjidir. Atom projelerimizin insanların hayatını nasıl daha iyiye değiştirdiğini görüyoruz. Ve işte bu, Rosatom’u ileriye taşımak için bize ilham veriyor” diye konuştu.

Rosatom’un Latin Amerika Bölge Merkezi Direktörü İvan Dibov da, “Nükleer Enerji Gelişimin Temeli Olarak: Dünya Genelinde Uygulama Örnekleri” oturumunda konuştu. Dibov, Rosatom’un, özellikle Latin Amerika ülkelerindeki uluslararası pazarlarda barışçıl nükleer enerji kullanımı alanında çok amaçlı çözümleri tanıtma deneyimini paylaştı.

ROSATOM, Dünya Nükleer Derneği’nin Yıldönümü Sempozyumuna Katıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Proje yürütücüsü Prof. Dr. Süleyman İnan’ı tebrik eden Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necdet Budak, “Tam akredite, öğrenci odaklı, araştırma üniversitemiz bilim insanları, topluma fayda sağlayacak pek çok projeyi hayata geçirmeye devam ediyor. Ege Üniversitesi olarak ülkemizin stratejik enerji hedeflerine katkı sağlamak amacıyla yürütülen bu önemli proje TENMAK tarafından desteklenmeye uygun bulundu. Prof. Dr. Süleyman İnan hocamızı tebrik ediyor, çalışmalarında başarılar diliyorum” dedi.

Proje hakkında bilgi veren Prof. Dr. Süleyman İnan, “Projemizde, iç jelleşme sol-jel yöntemiyle uranyum ve uranyum-toryum karışık oksit yakıt peletlerinin yüksek homojenlikte ve yoğunlukta, kolay sinterlenebilir şekilde üretimini amaçlıyoruz. Bu teknoloji, yakıtın verimliliğini ve dayanıklılığını artırarak, nükleer yakıt üretiminde önemli bir yenilik sunacak. Ayrıca, bu çalışma ülkemizde inşası devam eden Mersin-Akkuyu Nükleer Güç Santralinde kullanılacak yakıt teknolojileri için kritik önem taşıyor. Ülkemizin nükleer enerji sektöründeki sürdürülebilirliği için hem uranyum kaynaklarının etkin kullanımı hem de toryumun potansiyelinin değerlendirilmesi kritik bir adımdır” diye konuştu.

Türkiye’nin yerli kaynaklarından olan toryumun nükleer yakıtta alternatif veya tamamlayıcı olarak kullanımının mümkün olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. İnan,  “Bildiğiniz gibi, Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde, dünyadaki birçok nükleer santralde olduğu gibi yüzde 3,5-5,0 oranında zenginleştirilmiş uranyum dioksit (UO2) peletleri yakıt olarak kullanılacak. Ancak, mevcut uranyum kaynaklarımız sınırlı ve bu teknoloji büyük ölçüde madencilik faaliyetlerine bağlı. Bu yüzden bizler, alternatif yakıt çözümleri üzerine çalışmalar yapıyoruz. Bu bağlamda, ülkemizde önemli miktarda bulunan yaklaşık 380 bin tonluk toryum cevherini değerlendirme fırsatımız var. Toryum, tek başına fisil bir madde olmadığı için nükleer yakıt olarak doğrudan kullanılamıyor, ancak uranyumla birlikte karışık oksit yakıt olarak kullanılabilmesi mümkün. Biz de projemizde bu potansiyeli hayata geçirecek teknolojiler üzerinde çalışıyoruz.” dedi.

EÜ’ de TENMAK desteğiyle nükleer yakıt üretiminde yeni yöntem geliştiriliyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Delegasyona IAEA Nükleer Enerji Bölümü Başkanı ve Genel Müdür Yardımcısı Mikhail Chudakov başkanlık etti. Heyet gezi kapsamında santralin yanı sıra kıyı alanını ve iskeleyi de gezdi.

Delegasyon ayrıca Chaun-Bilibino enerji bölgesinde yüzer nükleer santralin konuşlandırılması ve işletilmesi ile Rosatom’a bağlı Rosenergoatom’un küçük ölçekli enerji üretiminin gelecekteki gelişimine yönelik faaliyetleri hakkında bilgiler ele alındı. Taraflar, ileride de benzer toplantıların yapılmasının gerekliliğine olan inançlarını dile getirdi.

St. Petersburg’daki yüzer nükleer santral biriminin başkanı ve direktör yardımcısı Dmitriy Alekseyenko, toplantının sonuçlarını,“Küçük ölçekli nükleer güç santrallerinin işletilmesi konusundaki deneyimimizle ilgili sunduğumuz eşsiz bilgiler, başka hiçbir kuruluşta bulunmuyor. İleride bu tesisimize olan ilginin daha da artacağını düşünüyorum ve bu tür toplantılar çerçevesinde iş birliğini geliştirmeye hazırız” sözleriyle değerlendirdi. 

IAEA temsilcileri de küçük ölçekli nükleer güç santrallerinin gelişimine ilişkin vizyonlarını ve bu süreçte yüzer nükleer santralin rolüne ilişkin görüşlerini paylaştı. 

IAEA Genel Müdür Yardımcısı Mikhail Chudakov, “Küçük ölçekli nükleer santraller içinde dünyada ilk ve tek olan yüzer nükleer santral şu anda lider konumdadır. Bu durum, birçok ülkede benzer projelerin hayata geçirilmesine yönelik ilgiyi artırıyor. Çukotka’daki yüzer nükleer güç santrali yalnızca elektrik üretimi açısından değil, aynı zamanda Rusya’nın en kuzeydeki şehri Pevek’in ısınma ihtiyacını karşılama açısından da işlerliğini ve verimliliğini kanıtladı. Kuşkusuz, gelecek küçük reaktörlere ait ve bu alanda Rusya bugün dünyayı geride bırakıyor” ifadelerini kullandı.  

IAEA Delegasyonu Dünyanın Tek Yüzer Nükleer Santralini Ziyaret Etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran ve Washington’un nükleer program etrafındaki krizin çözümüne yönelik olarak arabulucular üzerinden mesaj alışverişinde bulunmaya devam ettiğini duyurdu.

İran Dışileri Bakanı Arakçi: ABD ile nükleer konusunda arabulucular aracılığıyla diyaloğu sürdürüyoruz yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Etkinlikte Dima Bilan, Nikolay Baskov, Konstantin Khabensky, Aleksey Guskov ve Umat2rman grubu sahne alacak. Gala etkinliğinde Bolşoy Tiyatrosu solistleri, Igor Krutoy’un bestelediği ve Elizaveta Grinkevich’in sözlerini yazdığı “Hayalperestler Çağı” adlı parçayı seslendirecek.

Bu kapsamda ayrıca Nijniy Novgorod’daki Packhouses kültür merkezinde “Atom. Gelecek” adlı bilimsel ve sanatsal sergi de düzenlenecek. Sergi, nükleer bilim ve endüstrinin insanlığa sağladığı geleceğin teknolojilerinden ilham alıyor. “Atom. Gelecek”, genç sanatçıların, bilim insanlarının, mimarların ve multimedya uzmanlarının ortak çalışmalarının bir ürünü olarak öne çıkıyor.

Ziyaretçiler sergide, sanat objeleri, resimler, posterler ve multimedya enstalasyonlarının yanı sıra nükleer buzkıranlar, güç üniteleri ve uzay roketleri gibi geleceğin nesnelerinin büyük ölçekli maketlerini görme fırsatı bulacaklar. Sergide ayrıca biyoyazıcı, Mars görevi için bir uzay giysisi gibi modern yüksek teknolojili cihazlar ile bu geleceği mümkün kılan mevcut teknolojiler yer alacak.

Rusya, bu yıl nükleer endüstrisinin 80. yılını kutluyor. 20 Ağustos 1945’te Atom Enerjisi Özel Komitesi’ni kuran ülke, 1954’te Obninsk’te ilk nükleer santralini inşa etti. 1959 yılında Kuzey Kutbu’nun keşfine yardımcı olmak üzere ilk nükleer buzkıran Lenin yapıldı. Nijniy Novgorod’daki gösteri ve 25-28 Kasım’da Moskova’da düzenlenecek Dünya Atom Haftası uluslararası forumu gibi çeşitli etkinliklerle kutlanacak.

Dünya Atom Haftası Uluslararası Forumu, Rosatom ve ortaklarının başarılarının sergileneceği bir serginin yanı sıra, Tüm Rusya “Znaniye” Derneği tarafından düzenlenen bir bilimsel ve eğitim maratonuna ev sahipliği yapacak. Foruma, Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT), ulusal nükleer programlar geliştirmekle ilgilenen ülkelerin liderleri dahil olmak üzere Asya, Afrika ve Latin Amerika’daki çeşitli ülkelerden liderleri, hükümet yetkilileri, büyük şirketlerin temsilcileri, bilim insanları ve iş insanlarının katılması bekleniyor.

Ayrıca, nükleer endüstrinin 80. yıl dönümüne adanmış çok sayıda konser “nükleer” şehirlerde düzenleniyor. “Rosatom Kültür Bölgesi” programı kapsamında, konserlerde Nadezhda Babkina ve “Rus Şarkısı”, Denis Maidanov, Svetlana Surganova ve Pelageya gibi ünlü Rus müzisyen ve grupların yanı sıra Kasım 2024 ile Ocak 2025 arasında düzenlenen çevrimiçi müzik ve dans yarışmasını kazanan “nükleer şehirlerden” yetenekli sanatçılar sahne alıyor. Konserler tüm “nükleer” şehirlerde düzenleniyor. Bölgesel yönetimler, şirketler ve belediye yönetimleri, yıl dönümü performans maratonlarında birlikte görev yapıyor. 

Rus nükleer endüstrisinin 80. yıl dönümü kutlamaları başlıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu önemli başarısından dolayı Prof. Dr. Günseli Yaprak’ı tebrik eden Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necdet Budak, “Üniversitemiz bilim insanları, uluslararası   iş birlikleri ve multidisipliner bir anlayışla hazırladıkları projelerle araştırma kapasitemize katkı sunmaya devam ediyorlar. Prof. Dr. Günseli Yaprak ve ekibinin çevre ve enerji temalı çalışmaları IAEA tarafından desteklenmeye uygun bulundu. Bu proje ile deniz ve tatlı su ekosistemlerinde plastik kirliliği ile mücadeleye yönelik önemli bir bilimsel adım atılacak. Hocamızı ve araştırma ekibini bu başarıdan dolayı kutluyor, projenin çıktılarının çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlamasını diliyorum” dedi.

Projenin içeriği hakkında bilgi veren Prof. Dr. Günseli Yaprak, “Proje sayesinde, katılımcı üye devletlerin mikroplastik kirliliğini izleme ve analiz etme kapasitesi güçlendirilecek; aynı zamanda sediment kirliliğinin takibinde nükleer tekniklerin kullanımı konusunda bölgesel iş birliği artırılacaktır. Nehirler, göller, denizler, toprak ve yeraltı suları gibi farklı çevresel bileşenlerde mikroplastiklerin kökenini, taşınma yollarını, türlerini ve etkilerini daha iyi anlayabilmek için mekânsal ve zamansal ölçekte kapsamlı analizler yapacağız. Bu sayede, kirliliğin kaynakları, yayılma hızları ve sonuçları bilimsel olarak daha net ortaya konulacak. Aynı zamanda, çevre örneklerinde mikroplastiklerin tanımlanması için uyumlu, standartlaştırılmış protokoller geliştirmeyi; en iyi uygulamalarla uyumlu analitik yöntemleri yaygınlaştırmayı ve bilim insanlarını bu alanda eğitmeyi hedefliyoruz” dedi.

“Tatlı ve tuzlu su sistemlerinde kapasite gelişimi sağlanacak”

Projenin yalnızca denizel ekosistemleri değil, tatlı su ortamlarını da kapsadığına dikkat çeken Prof. Dr. Yaprak, “Gerek denizlerde gerekse tatlı sularda mikroplastiklerin izlenmesi konusunda geliştirilecek nükleer teknikler sayesinde, farklı ülkelerde çevre yönetimi ve koruma süreçlerine kanıta dayalı bir temel sağlanacak. Uluslararası saha eğitimleri, atölye çalışmaları, veri değerlendirme oturumları ve bilimsel toplantılar aracılığıyla bölgesel iş birliğini de güçlendirmeyi hedefliyoruz. Bu proje, hem çevre sağlığını koruma açısından hem de sürdürülebilir kıyı yönetimi stratejileri geliştirmek bakımından önemli bir bilimsel dayanak oluşturacaktır” diye konuştu.

Denizlerde ve tatlı sularda mikroplastiklerin izlenmesine yönelik nükleer teknikler geliştirilecek yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sputnik, ABD Hava Kuvvetleri’nin belgelerini inceleyerek ABD’nin nükleer silah konuşlandırdığı İngiltere’deki Lakenheath Hava Kuvvetleri Üssü’nde yeni askeri tesislerin yapımına 253 milyon dolar harcayacağı bilgisine ulaştı.

ABD’den Nükleer Güvenliğe 253 Milyon Dolarlık Yatırım: RAF Lakenheath Yenileniyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Oturumdaki diğer konuşmacılar arasında Güney Afrika’dan Platform Baş Koordinatörü Elsie Pule, Titan 2 IC İçtaş İnşaat Anonim Şirketi Ticari Direktörü Hakan Görey, Çin Devlet Nükleer Güç Teknolojisi Şirketi (SNPTC) Uluslararası Departman Direktörü Fei Min, Güney Afrika’dan Eskom Nükleer Yapı Programı Tasarım Müdürü Maxwell Msabala, Güney Afrika Nükleer Enerji Şirketi (NECSA) Enerji ve Endüstri İcra Direktörü Sengiphile Simelane ile diğer temsilciler yer aldı. Katılımcılar, kalite kontrol, gerekli yetkinlik düzeyinin korunması ve sektörde yeni düzenleyici yaklaşımların uygulanması konularını ele aldılar. Tedarikçi niteliklerinin iyileştirilmesine, düzenleyici otoritelerin değişen piyasa yapısına uyum sağlama ihtiyacına ve uluslararası kalkınma bankalarının tedarik zincirlerinin finansmanına katılımı konularına özellikle dikkat edildi.  

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Sürdürülebilir Kalkınma ve Enerji Şirketleri ile İş Dünyası Dernekleriyle İlişkiler Direktörü Esra Songur, oturumda yaptığı konuşmada, büyük ölçekli Akkuyu NGS inşaat projesinde yer alan şirketlerin artan ihracat potansiyelinden bahsetti. Songur, “Türk şirketleri, nükleer endüstri için yüksek kalite standartlarına uygun ekipman ve malzeme üreterek, küresel pazarda daha rekabetçi hale geliyorlar ve diğer nükleer santral inşaat projelerine de katılmayı umuyorlar. Bu bağlamda, BRICS Nükleer Platformu’nun uzman toplantıları sürdürülebilir iş bağlantılarını teşvik ediyor. BRICS katılımcılarının deneyimi ve desteği, tedarik zinciri yönetiminde daha da geniş fırsatlar yaratıyor ve ulusal şirketlerin küresel teknoloji zincirlerine entegre olmasına yardımcı oluyor” dedi. 

Rosatom, NPPES Kapsamında Gerçekleştirilen BRICS Nükleer Enerji Platformu Oturumuna Katıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yapay zekanın dünya ekosistemini dönüştürdüğü, enerji talebinin her geçen gün arttığı günümüzde, sıfır karbon hedefleri doğrultusunda nükleer enerkinin kritik rolü bir kez daha gündeme taşındı. 

Uluslararası katılımın yoğun olduğu etkinlikte, Rusya, Çin Halk Cumhuriyeti, Güney Kore, Almanya, Fransa, İngiltere, Slovenya, İtalya, Bulgaristan, Romanya ve Çek Cumhuriyeti’nden nükleer endüstrinin önde gelen temsilcileri İstanbul’da buluştu. Zirve, sunduğu iş birliği fırsatlarıyla bugüne kadar pek çok stratejik ortaklığa ev sahipliği yaptı.  Bu yıl NPPES’te 275 yeni iş birliği görüşmesi gerçekleştirildi.

Nükleer enerji katma değerli sektörlerin gelişimini sağlıyor

Ankara Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Ardıç: “Temiz ve sürdürülebilir bir enerji kaynağı olan nükleer enerji, iklim değişikliğiyle mücadelede ve enerji güvenliğimizin sağlanmasında önemli bir araç. Ülke olarak, nükleer enerji alanındaki yatırımlarımızla, enerji bağımsızlığımızı artırmayı ve ekonomimizi güçlendirmeyi hedefliyoruz. Nükleer Santraller Fuarı ve Zirvesi, nükleer enerji sektörünün liderlerini, uzmanlarını ve paydaşlarını bir araya getirerek, sektördeki son gelişmeleri, yenilikleri ve fırsatları tartışmak için ideal bir platform sunuyor. Burada paylaşılan bilgi ve deneyimler, ülkemizin nükleer enerji alanındaki yolculuğuna önemli katkılar sağlıyor. Ayrıca bu Fuar ve Zirve yerli sanayimizin nükleer enerji alanına entegrasyonu, tedarik zincirinde daha etkin rol alması ve teknoloji transferinin sağlanması için hayata geçirdiğimiz en somut platformlardan biri” diye konuştu.

NPPES Türkiye’nin nükleer enerjideki kararlılığını ortaya koyuyor

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi Türkiye’nin nükleer alandaki kararlı duruşunun bölgesel etkisine dikkat çekerek şunları söyledi: “Nükleer Santraller Zirvesi, dünyanın önemli nükleer enerji teknoloji üreticilerini yerli sanayicilerimizle İstanbul’da bir araya getiriyor. Türk sanayicilerimiz, bu katma değerli endüstrideki fırsatları tanıyor ve iş birlikleri için görüşmeler yapıyor. Bu yıl, yapay zekâ çağında hızla artan enerji ihtiyacının yerli ve temiz kaynaklarla karşılanmasında nükleer enerjinin stratejik rolü Zirve’de tartışıldı.Bu yıl Zirve’de yapay zeka çağında artan enerji ihtiyaçlarını yerli kaynaklarla karşılanmasında nükleer enerjinin rolü tartışıldı. Geleneksel nükleer yatırımlarının yanı sıra, küçük modüler reaktörlerin (SMR) hızlı, düşük maliyetli ve esnek kurulum avantajlarıyla önümüzdeki 10 yıl içinde Türkiye’nin enerji karmasında yer alacağı vurgulandı. Nükleer enerjiye yeni adım atacak bölge ülkeleri de Türkiye’nin bu alandaki istikrarlı ve vizyoner adımlarını örnek alıyor.”

NPPES’te iki önemli imza töreni gerçekleşti

Nükleer Sanayi Derneği ve Bulgar Atom Forumu (BULATOM)  bölgesel nükleer enerji iş birliklerini güçlendirmek için NPPES’te iyi niyet sözleşmesi imzaladı. Türkiye’nin 4. nesil nükleer reaktörler geliştiren tek özel şirketi ThorAtom ile sürdürülebilir nükleer enerji alanında faaliyet gösteren Fransız şirket NAAREA ise Ergimiş Tuz Reaktörleri teknolojisinin ortak geliştirilmesi amacıyla stratejik bir iş birliğine imza attı.

NPPES’te uzmanlar nükleer enerjideki gelişmeleri paylaştı

İki gün boyunca NPPES’te altı oturum ve dokuz özel sunu gerçekleşti. Nükleer enerji sektörünün gündemindeki başlıklar alanında uzman konuşmacılar tarafından paylaşıldı. Stand alanlarında ise sektördeki en son teknolojiler tanıtıldı.

NPPES’in açılışında Türkiye’nin yeni nükleer santral yatırımlarına vurgu yapıldı
NPPES’in açılışını; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdür V. Salih Sarı, Ankara Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Ardıç, Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi, Akkuyu Nükleer A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı & Rosatom Şirketlerinden Rusatom Energy International CEO’su Anton Dedusenko, İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Rektörü Hasan Mandal ve Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Nükleer Enerji Teknoloji Kurumu (SNPTC) Başkan Yardımcısı Ma Mingjun gerçekleştirdi.

SMR’lar için hedef: 2030

Zirve’nin açılışında konuşan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdür V. Salih Sarı: “Sinop ve Trakya’daki nükleer enerji santrali projeleri için önümüzdeki yıl sonuna kadar milletlerarası anlaşmaları imzalamayı planlıyoruz. 2030 yılına kadar ülkemize Küçük Modüler Reaktörler (SMR) teknolojilerini de kazandırmayı hedefliyoruz” dedi.

Nükleer Endüstride Türkiye Bölge İçin Rol Model Oluyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İş birlikleri için yeni fırsatlar kapıda

Bu iyi niyet anlaşması; bilgi ve deneyim paylaşımı, teknik iş birlikleri ve ortak projelerin hayata geçirilmesi gibi alanlarda ülkeler arası diyaloğu artırmayı hedefliyor. Türkiye ve Bulgaristan’ın önde gelen sektörel kuruluşları arasında kurulan bu köprü, nükleer enerji özelinde bölgesel bir sinerji yaratmayı amaçlıyor. Eğitim, insan kaynağı geliştirme ve teknoloji paylaşımı gibi alanlarda ortak projeler gündemde. İmza törenine NSD Başkanı Alikaan Çiftçi ile BULATOM Yönetim Kurulu Üyesi Petar Manchev katıldı.

“Bölgesel açılımımızı güçlendiriyoruz”

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi: “Komşumuz Bulgaristan ile nükleer enerji gibi stratejik bir alanda kurduğumuz bu iş birliği, yalnızca ülkeler arası ilişkileri değil, aynı zamanda bölgesel enerji entegrasyonunu da güçlendirecek. Bulgaristan da tıpkı Türkiye gibi, enerji arz güvenliğini artırmak, dışa bağımlılığı azaltmak ve karbon emisyonlarını düşürmek amacıyla nükleer enerjiyi stratejik bir konuma yerleştiriyor. Özellikle küçük modüler reaktörler (SMR) alanında hedeflediği yatırımlar, Türkiye’nin bu alandaki yatırım vizyonuyla da önemli ölçüde örtüşüyor. Bu doğrultuda, iş birliklerimizin ortak projelere dönüşmesini ve bölgemizde sürdürülebilir kalkınmaya katkı sağlayacak somut adımlar atılmasını son derece kıymetli buluyoruz” diye konuştu.

“Bu iş birliği bölgesel bir model oluşturabilir”

BULATOM Yönetim Kurulu Üyesi Petar Manchev ise anlaşmanın sadece iki ülke arasında değil, bölge genelinde nükleer iş birliklerine katkı sağlayacağını vurgulayarak sözlerine şöyle devam etti: “Türkiye Nükleer Sanayi Derneği ile yaptığımız iyi niyet anlaşması, iki ülkenin sanayicilerinin iş birliği yapabilecekleri fırsat ve projeleri belirleme imkanı sunuyor. Avrupa ile Asya arasında bir köprü olan bölgemizin, sürdürülebilir ve temiz enerji dönüşümünde nükleer enerjinin stratejik rolüne inanıyoruz. Türkiye ile ortak projeler geliştirerek sadece kendi ülkelerimize değil komşu ülkelere de örnek teşkil edecek modeller oluşturabiliriz. Nükleer Santraller Zirvesi’ne de üyelerimizle birlikte katılarak Türk nükleer sanayi temsilcileriyle bir araya geldik. Zirve’de kurduğumuz bağlantılar, bu alanda somut adımlar atmamız için önemli bir fırsat olacak.”

NPPES ASO ve NSD tarafından düzenleniyor

Türkiye’nin ilk ve tek nükleer enerji etkinliği, 11. Nükleer Santraller Zirvesi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından düzenleniyor.

Türkiye ve Bulgaristan Nükleer Enerjide Güçlerini Birleştirdi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

NAAREA (Nuclear Abundant Affordable Resourceful Energy for All – Herkes İçin Erişilebilir Ekonomik ve Kaynakları Verimli Kullanan Nükleer Enerji) ve FİGES Grup şirketi ThorAtom arasında imzalanan anlaşma, güvenli ve verimli nükleer enerji teknolojilerinin geliştirilmesine yönelik ortak bir vizyonu yansıtıyor. İmza törenine, FİGES ve ThorAtom Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Tarık Öğüt ile NAAREA CEO’su Jean-Luc Alexandre katıldı.

“ThorAtom, Yeni Nesil Nükleer Enerjide NAAREA ile Stratejik İş Birliği Yapıyor”

FİGES ve ThorAtom Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Tarık Öğüt, iş birliğine ilişkin şunları söyledi: “FİGES Grup şirketi ThorAtom olarak, Türkiye’de 4. nesil nükleer reaktörler geliştiren tek özel şirketiz. Fransa merkezli Ergimiş Tuz Reaktörleri (ETR) geliştiricisi NAAREA ile stratejik bir iş birliğine imza atarak önemli bir adım attık. Bu ortaklık, hızla gelişen ETR teknolojisinin piyasaya sunulması için önemli bir dönüm noktası. İş birliğimiz kapsamında, başta Türkiye olmak üzere Avrupa, Ortadoğu ve Afrika (EMEA) bölgesi için küçük modüler reaktör (SMR) ölçeğinde Ergimiş Tuz Reaktörleri üretmeyi hedefliyoruz. Bu reaktörler; elektrik üretimi, ısı enerjisi ve hidrojen üretimi gibi çok çeşitli alanlarda uygun maliyetli ve kesintisiz enerji sağlamak üzere tasarlanacak. NAAREA ile imzaladığımız bu protokolün, güvenli ve yeni nesil nükleer teknolojilerin hem Türkiye’de hem de EMEA bölgesinde yaygınlaşmasına büyük katkı sağlayacağına inanıyoruz. Bu stratejik ortaklık, yalnızca Türkiye’nin enerji bağımsızlığı hedeflerini desteklemekle kalmayacak aynı zamanda bölgesel pazarlarda gelişmiş nükleer teknolojilerin daha geniş ölçekte benimsenmesinin de önünü açacak.”

“Yeni nesil ergimiş tuz yakıtlarının geliştirilmesi için somut çözümler uygulayacağız”

İş birliğinin önemine vurgu yapan NAAREA CEO’su Jean-Luc Alexandre, sözlerine şöyle devam etti: “NAAREA olarak yenilikçi nükleer teknolojiler alanında Türkiye’deki öncü aktör Figes Grup şirketi ThorAtom ile iş birliği yaptığımızı duyurmaktan memnuniyet duyuyoruz. Ergimiş tuz reaktörlerinin geliştirilmesine kendisini adamış bu iki şirketin iş birliği, 4. nesil, hızlı nötronlu, ergimiş tuz reaktörleri alanındaki araştırma ve geliştirme çalışmalarını ilerletme konusundaki ortak kararlılığını yansıtıyor. NAAREA’nın geliştirdiği endüstriyel altyapıdan faydalanarak, birlikte yenilikçi reaktörler ve yeni nesil ergimiş tuz yakıtlarının geliştirilmesi için somut çözümler üreteceğiz.”

ThorAtom ve NAAREA Yeni Nesil Nükleer Teknolojiler İçin Güçlerini Birleştirdi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

NPPES’in açılışını; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdür V. Salih Sarı, Ankara Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Ardıç, Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi, Akkuyu Nükleer A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı & Rosatom Şirketlerinden Rusatom Energy International CEO’su Anton Dedusenko, İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Rektörü Hasan Mandal ve Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Nükleer Enerji Teknoloji Kurumu (SNPTC) Başkan Yardımcısı Ma Mingjun gerçekleştirdi.

“Sinop projemizde yıl sonuna kadar önemli gelişmeler bekliyoruz”

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdür V. Salih Sarı şunları söyledi: “Türkiye olarak, büyüyen ekonomimiz ve artan nüfusumuzla birlikte her yıl yaklaşık yüzde 4 oranında artan elektrik talebimizi karşılamak, dışa bağımlılığımızı azaltmak ve çevresel taahhütlerimizi yerine getirmek için dört ayaklı bir enerji stratejisini kararlılıkla uyguluyoruz. Bunlar; yenilenebilir enerji yatırımları, enerji verimliliğinin artırılması, yerli doğal gaz kaynaklarımızın geliştirilmesi ve elbette, nükleer enerjiye geçiştir. Hedefimiz Akkuyu Nükleer Santrali’nin dört ünitesinin 2028 yılı sonuna kadar kademeli olarak elektrik üretmeye başlaması. 

Akkuyu, tam kapasite devreye girmesiyle de yılda 35 milyar kWh elektrik üretecek, ülkemizin elektrik ihtiyacının yüzde 10’unu karşılayacak, ayrıca nükleer enerjiden en çok elektrik üreten ilk 10 ülke arasında ülkemizin yer almasını sağlayacaktır. Diğer taraftan, Akkuyu, yılda yaklaşık 35 milyon ton karbon emisyonumuzu ve 7 milyar metreküp doğalgaz ithalatımızı da azaltmış olacak. Ayrıca, tüm yaşam döngüsü boyunca ülkemize 50 milyar dolarlık bir ekonomik katkı da sunacak. Bu da enerji arz güvenliğinin yanı sıra çevresel ve ekonomik hedeflerimize de ne kadar önemli katkı sağlayacağını gösteriyor. 2053 yılına kadar 20 GW nükleer kapasiteye ulaşmayı hedefliyoruz. Bu doğrultuda, biri Sinop ilimiz diğeri Trakya’da olmak üzere iki büyük nükleer santral projesini daha hayata geçirmek için çalışmalarımıza kararlılıkla devam ediyoruz. Şu an itibarıyla Sinop sahamızda gerekli saha etütlerini tamamladık, ilgili kurumlardan ÇED ve saha onaylarını aldık, teknoloji sahibi ülkeler ve şirketlerle de görüşmelerimizde önemli mesafeler kaydettik. Sinop projemizde bu yıl sonuna kadar önemli gelişmeler bekliyoruz.”

Trakya santralimizden 2035 yılından hemen sonra ilk elektriği üretmeyi öngörüyoruz

Salih Sarı sözlerine şöyle devam etti: “Trakya sahamızda ise saha etütlerimize ve yine teknoloji sahibi ülkelerle görüşmelerimize hızla devam ediyoruz. Bu çalışmalarımız sonucunda; Sinop santralimizden 2035 yılından önce, Trakya santralimizden ise 2035 yılından hemen sonra ilk elektriği üretmeyi öngörüyoruz. Rekabetçi elektrik fiyatına sahip ve yerlileştirme hedeflerimizle uyumlu teklifler gelmesi durumunda önümüzdeki yıl sonuna kadar bu projeler için milletlerarası anlaşmalar imzalamayı planlıyoruz. Bunların yanı sıra gerek elektrik gerekse ısı üretimi noktasında SMR’lar da enerji planlamamızda önemli bir yere sahiptir. SMR projelerinin özel sektör yatırımıyla kurulumunu ve yerli üretimini teşvik edecek yasal ve düzenleyici altyapı geliştirme çalışmalarımız da devam ediyor. Bu yıl sonuna kadar bu çalışmalarımızı tamamlamayı ve 2030 yılına kadar ülkemize bu teknolojileri kazandırmayı hedefliyoruz.”

“Yeni bir araştırma reaktörünü daha ülkemize kazandırmayı planlıyoruz”

Sarı şunları da sözlerine ekledi: “Türkiye olarak uzun vadede; yerli radyoaktif hammadde kaynaklarımızı en etkin şekilde değerlendirerek nükleer santraller için gerekli yakıtın tedarikini güvence altına almayı, nükleer enerjinin her alanında kendi kendine yeter bir sanayi altyapısına ulaşmayı, aynı zamanda bu alanda teknoloji ihraç eden ve uluslararası arenada söz sahibi bir ülke olmayı hedefliyoruz. Bu hedef doğrultusunda, öncelikli olarak; biri TENMAK’ta diğer İTÜ’de olan iki nükleer araştırma ve eğitim reaktörümüze ek olarak daha yüksek güce sahip, nükleer teknolojilere yönelik tasarım ve testlerde sanayimize önemli kabiliyetler sunacak yeni bir araştırma reaktörünü daha ülkemize kazandırmayı planlıyoruz. Bunun yanı sıra; yerli sanayimizin Akkuyu projesinde edindiği bilgi ve deneyim ışığında, diğer nükleer santral projelerimizde daha fazla katılımının artırılması, nükleer teknolojiyi ihraç eder bir konuma ulaşması da en önemli gayemiz. Bu doğrultuda ülkemizde; nükleer organize sanayi bölgelerinin kurulması, nükleer santral projelerine yönelik tasarım ve imalat alanlarında yeni teşvik mekanizmalarının oluşturulması, Ar-Ge ve Ür-Ge projelerine yönelik destek programlarının artırılması ile ülkemizin nükleer test ve sertifikasyon altyapısının güçlendirilmesine yönelik önümüzdeki süreçte önemli adımlar atmayı planlıyoruz.”

“NÜKSAK-2 ile teknolojiye dayalı güçlü bir yerli sanayi altyapısı kurmayı amaçlıyoruz”

Ankara Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seyit Ardıç: “Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin ardından Sinop ve Trakya’da planlanan projelerle birlikte, ülkemiz 2040 yılına kadar 20 bin megavat nükleer kurulu güce ulaşmayı hedefliyor. Bu hedef sadece enerji üretim kapasitesinin artırılmasını değil, aynı zamanda yüksek teknolojiye dayalı üretimin, sanayi kümelenmelerinin ve yerli mühendislik kabiliyetinin gelişimini de içeriyor. Türkiye, bu stratejik yatırımlarla küresel enerji dönüşümünün bir parçası olmanın ötesine geçerek, bölgesel bir teknoloji ve tedarik merkezi haline gelmeyi hedefliyor. Özellikle Küçük Modüler Reaktörler (SMR), nükleer enerjide esneklik, güvenlik ve maliyet avantajı sağlayarak geleceğin enerji sistemlerinde kritik bir rol oynayacak. Daha düşük başlangıç yatırımı, daha kısa inşa süresi ve şebeke uyumluluğu gibi avantajlarıyla SMR teknolojileri, ülkemizin enerji arz güvenliği ve teknoloji üretimi açısından önemli bir fırsat sunuyor. Bu alanda da yerli sanayimizin etkin rol almasını sağlamak büyük önem taşıyor. Ankara Sanayi Odası olarak  Türkiye’de ilk kez kurulan nükleer sanayi kümelenmesi NÜKSAK ile sanayicilerimizi bu alana hazırlamaya başladık.  NÜKSAK ile özellikle Akkuyu projesinin yerelleştirilmesi kapsamında, firmalarımıza uluslararası nükleer standartlara ulaşmaları için destek oluyoruz. 75 öncü sanayicimizin katılımı ile ilk fazını tamamladığımız NÜKSAK, nükleer enerji alanında çok önemli tecrübeler edinmemizi sağlıyor. Başlattığımız NÜKSAK-2 ile yeni bir döneme giriyoruz. Artık hedefimiz daha fazla yerli firmayı bu stratejik sektöre kazandırmak ve sadece üretim değil, teknolojiye dayalı güçlü bir yerli sanayi altyapısı kurmayı da amaçlıyoruz. NPPES, yerli sanayimizin nükleer enerji alanına entegrasyonu, tedarik zincirinde daha etkin rol alması ve teknoloji transferinin sağlanması için hayata geçirdiğimiz en somut platformlardan biri. Sanayimizin rekabet gücünü artırmak ve sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek için nükleer enerjinin kritik önemini çok iyi biliyoruz ve sektördeki tüm paydaşlarla iş birliğimizi daha da güçlendirerek çalışmaya devam edeceğiz.”

“Türkiye nükleer enerjide ihracatçı bir ülke olacak”

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunlara değindi: “Türkiye’nin nükleer enerji yolculuğu artık sadece bir üretim meselesi değil; aynı zamanda uluslararası itibarı, teknolojiye dayalı kalkınmayı ve bölgesel etki alanını şekillendiren çok katmanlı bir stratejiye dönüştü. Akkuyu NGS sadece bir başlangıç. Önümüzde şimdi, nükleer teknolojinin yeni ufku olan SMR dönemi bulunuyor. Yenilenebilir enerji kaynaklarıyla hibrit çalışabilen SMR’lar; sanayi bölgelerinden büyük veri merkezlerine, hidrojen üretim tesislerinden elektriğe erişimin zor olduğu bölgelere kadar esnek ve ölçeklenebilir çözümler sunma potansiyeline sahip. Bu teknoloji, Türkiye’yi yalnızca enerji üreten bir ülke değil, aynı zamanda nükleer teknoloji ve mühendislik ihraç eden bir aktör haline getirecek. Nükleer Santraller Zirvesi Türkiye’nin nükleer enerji yolculuğunda bir beyin fırtınası ve güç birliği platformu haline geldi. Bu yönüyle de sektörün geleceğine ışık tutuyor.”

Çiftçi, Nükleer Sanayi Derneği adına önemli bir gelişmeyi de paylaştı: “Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Yönetim Kurulu’nun davetiyle, Nükleer Sanayi Derneği olarak hükümet dışı kuruluşlar listesine dahil edildik. Bu gelişmeyle birlikte, Derneğimiz Türkiye’nin yerli nükleer enerji sanayisini uluslararası platformlarda temsil etme görevini daha da güçlenerek sürdürecek.”

“İTÜ olarak Küçük Modüler Reaktörler için araştırmalar yürütüyoruz”

İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Rektörü Hasan Mandal Hasan Mandal ise konuşmasında şunlara dikkat çekti: “Nükleer enerji karbon azaltımı ve endüstriyel dayanıklılık hedefleyen bölgeler için sürdürülebilir ve güvenilir enerji politikasının temel taşı olarak öne çıkıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımızca yayımlanan 2030 Sanayi ve Teknoloji Strateji Belgesi, “Nükleer Teknoloji Geliştirme Parkı” kurulmasını öngören vizyoner bir hedefi barındırıyor. Bu iddialı girişim, İstanbul Teknik Üniversitesi’nin akademik liderliğinde hayata geçirilecek. Biz bunu yalnızca bir altyapı projesi olarak değil; dışa bağımlı bir alıcı değil, bilgi ve çözüm üreten, ihraç eden ulusal bir taahhüt olarak görüyoruz. İTÜ olarak nükleer inovasyon ekosistemini daha da güçlendirecek “Ulusal Araştırma Altyapısı” başvurusu hazırlıyoruz.” dedi.

Günümüzde SMR’lar ve Mikro Modüler Reaktörler (MMR) gibi ileri reaktör tasarımlarıyla nükleer enerjinin yüzünün yeniden tanımlandığına dikkat çeken Mandal: İTÜ’deki akademik ekiplerin reaktör fiziği ve termal-hidrolik modelleme, ileri nükleer malzemeler ve yakıt çevrimleri, nükleer emniyet ve siber güvenlik, radyasyon kalkanlama, atık yönetimi ve lisanslama çerçevesi, SMR entegrasyonuna yönelik veri temelli simülasyonlar ve hibrit enerji sistemleri konularında disiplinlerarası araştırmalar yürüttüğünü de vurguladı. Mandal sözlerine şunları ekledi: “Amacımız sadece teknolojiyi geliştirmek değil; aynı zamanda hızla değişen küresel bir bağlamda çalışabilecek, nükleer mühendisler, düzenleyiciler ve sistem düşünenler yetiştirmek. Bu noktada NPPES, bilgi paylaşımı, iş birliği fırsatlarının tanımlanması ve sürdürülebilir bir yol haritası tasarlamak için zamanında ve kritik bir platform sunuyor. ”

Bir asırlık iş birliğinin temelini attık

Anton Dedusenko, Akkuyu Nükleer A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı & Rosatom Şirketlerinden Rusatom Energy International CEO’su: “Türk partnerlerimizle birlikte ülkede tamamen yeni bir yüksek teknoloji endüstrisi kuruyor ve bunun için gerekli altyapı ile yüksek nitelikli uzman kadroyu sağlıyoruz. Böylece Türkiye, ulusal nükleer sektörünün gelişimine yönelik yol haritasını oluşturmak ve saha deneyimi ile birikmiş uzmanlığa dayalı yeni nükleer santral projelerini hayata geçirmek için gerekli temel ön koşullara kavuşuyor. Her nükleer santral projesinin önümüzdeki neredeyse bir asırlık döneme yayılacak iş birliklerinin temelini attığı bir gerçek. NPPES’i öne çıkaran unsur ise tüm paydaşlara paylaşımda bulunma, tartışma ve geleceğe dair planlar yapma platformu sunmasıdır” diye konuştu.

SNPTC: “Türkiye’nin enerji dönüşümüne katkı sağlamayı sürdüreceğiz”

Dünyanın sıfır karbon hedeflerine ulaşmasına önemli katkılarda bulunduklarını ifade eden Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Nükleer Enerji Teknoloji Kurumu (SNPTC) Başkan Yardımcısı Ma Mingjun şunları aktardı: “Çin Devlet Enerji Yatırım Kurumu (SPIC) olarak Yeşil Değerler Yaratmak” misyonumuz doğrultunda  bugün, 265 GW’lık toplam kurulu gücümüzün yüzde 72’si temiz enerji kaynaklarından sağlanıyor; dünya çapında en büyük temiz enerji üreticisi konumundayız.  SPIC’in bir yan kuruluşu olan Devlet Nükleer Güç Teknolojisi Kurumu (SNPTC) üyesi şirketleri Mayıs 2025 itibarıyla devrede olan ve inşa hâlindeki 20 adet üçüncü nesil reaktörün EPC yüklenicisi olarak görev aldı. Nükleer enerji, temiz enerji kaynaklarından biri ve küresel enerji sepetinde hayati bir role sahip. Türkiye de yakında nükleer enerjiden beslenen bir ülke olacak. İşte bu nedenle NPPES büyük önem taşıyor: Nükleer endüstrinin tüm paydaşlarına en iyi teknolojileri, ürünleri ve uygulamaları görme, öğrenme ve paylaşma fırsatı sunuyor. Türkiye, büyük bir ekonomiye ve artan enerji talebine sahip stratejik bir pazar. SPIC olarak biz de bu önemli pazarda aktif rol alıyoruz. 2022’de ticari işletmeye giren 1.320 MW kapasiteli Hunutlu Termik Santrali, Türkiye’de Çin’in en büyük doğrudan yatırım projesi. 2023’teki yıkıcı depremin ardından bile santral kesintisiz çalışarak halkın enerji ihtiyacını ve yardım faaliyetlerini destekledi. Bu yıl mart ayında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Dr. Zafer Demircan’ı Pekin’de ağırladık. Yapıcı görüşmelerde bulunarak yenilenebilir ve nükleer enerji projelerinde iş birliğimizi derinleştirme kararı aldık. Türk ortaklarımızla birlikte, Türkiye’nin enerji dönüşümüne katkı sağlamayı sürdüreceğiz” diye konuştu.

INPPES Fuarcılık tarafından hayata geçirilen 11. Nükleer Santraller Zirvesi’nin uluslararası resmi destekçileri arasında; Kore Nükleer Derneği, Çin Nükleer Enerji Derneği, İtalyan Nükleer Derneği ve Bulgar Atom Forumu da yer alıyor.

Nükleer Santraller Zirvesi İstanbul’da Başladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mali Cumhuriyeti Geçiş Dönemi Başkanı Assimi Goïta’nın Moskova’yı resmi ziyareti sırasında, Rusya ve Mali hükümetleri, nükleer enerjinin barışçıl kullanımı iş birliği anlaşması imzaladı. Anlaşmaya, Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev ile  Mali Enerji ve Su Kaynakları Bakanı Boubacar Diané imza attı.   

Anlaşma, Rusya ve Mali arasında atom enerjisinin barışçıl kullanımıyla ilgili birçok  alanda iş birliğine kapsamlı bir yasal çerçeve sağlıyor. Bu kapsamda anlaşma, Mali’nin nükleer altyapısının uluslararası standartlara uygun olarak kurulması ve geliştirilmesinin desteklenmesini; nükleer ve radyasyon güvenliğinin düzenlenmesini, endüstri, tıp ve tarımda radyoizotopların üretimi ve uygulanmasını; radyasyon teknolojileri ve nükleer tıpta iş birliğinin yanı sıra nükleer sektördeki uzmanların eğitimi, öğretimi ve mesleki gelişimini kapsıyor.  

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, konuyla ilgili açıklamasında, “Bu anlaşmanın imzalanması, Rusya ve Mali arasındaki stratejik ortaklıkta önemli bir dönüm noktasını temsil ediyor. Mali’nin enerji ve bilimsel alanlarındaki sürdürülebilir büyümeyi desteklemek için uzmanlığımızı ve teknolojilerimizi sunmaktan gurur duyuyoruz. Barışçıl nükleer enerji alanındaki ortak çabalarımız her iki ülke için de geniş kapsamlı fırsatlar yaratıyor,  dostluğu ve karşılıklı güveni güçlendirmeye yardımcı oluyor” dedi. 

Bu anlaşma, Rosatom ile Mali Enerji ve Su Kaynakları Bakanlığı arasında, 25 Mart 2024 tarihinde, Soçi’de düzenlenen XIII. Uluslararası Forum ATOMEXPO sırasında imzalanan Rusya-Mali İş Birliği Yol Haritası üzerine inşa ediliyor. 

Rusya ve Mali, Nükleer Enerjinin Barışçıl Kullanımı İş Birliği Anlaşması İmzaladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sputnik’e konuşan İranlı siyasi analist Prof. Marandi’ye göre, İsrail’in “Narnia Operasyonu” yalnızca İran’ın nükleer programını hedef almadı; aynı zamanda sivil halkı da açıkça vurdu. Operasyonda en az 9 nükleer bilim insanının öldürüldüğünü belirten Marandi, bu kişilerin ailelerinin de bilerek hedef alındığını söyledi:

“Bilim insanlarının yanı sıra eşleri ve çocukları uykudayken katledildi. Bu, İsrail rejiminin sivilleri umursamadığını gösteriyor. Onlar için hiç kimsenin hayatı önemli değil. İsrail rejimi için sivillerin bir önemi yok. Gazze ve Lübnan’daki soykırım saldırılarından sonra bu artık açık. Bilim insanları, generaller ve tüm aileleri uykularında katledildi.”

‘Apartman blokları sadece bir kişiyi öldürmek için yıkıldı’

Marandi, İsrail’in hedef aldığı kişileri öldürmek için bazen tüm apartman bloklarını havaya uçurduğunu söyledi.

“Bir veya iki kişiyi öldürmek uğruna 20’den fazla çocuk ve 20’den fazla kadın öldürüldü. Bu rejim barbar ve acımasızdır. Amaçları açık: korku ve kaos yaratmak.”

‘Netanyahu insanlık için tehdit, Batı’nın desteğiyle sınır tanımayan bir rejim’

Netanyahu hükümetini “çağdaş insanlık tarihinin en tehlikeli rejimlerinden biri” olarak tanımlayan Marandi, İsrail liderliğinin hiçbir kırmızı çizgi tanımadığını savundu:

“Sivil binaları bombalamaktan çekinmiyorlar. Nükleer tesisleri bile hedef alıyorlar, olası radyasyon sızıntılarını umursamıyorlar. Amaçları sadece öldürmek ve korku yaymak.”

‘Diğer insanları daha aşağı görüyorlar’

“Netanyahu’nun hiçbir kırmızı çizgisi yok. Nükleer tesisleri bombalamaktan, sivilleri katletmekten çekinmiyor. Bu rejim etnik üstünlükçülük üzerine kurulu ve diğer insanları daha aşağı görüyor.”

İranlı generallere baskı: ‘Ailelerini tehdit ettiler’

İsrail’in savaşın ilk saatlerinde yaklaşık 20 İranlı generalle iletişime geçerek “teslimiyet videoları” talep ettiği, ancak hiçbir generalin buna boyun eğmediği yönündeki haberleri de değerlendiren Marandi göre hiçbir general bu baskıya boyun eğmedi:

“Bu, İran ordusunun ne kadar kararlı, dirayetli ve cesur olduğunu gösteriyor. İsrail ise tehditlerini ve cinayetlerini kameralar önünde yapmaktan çekinmiyor.”

Ayrıca Marandi, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın İran’a ait bilgileri sızdırdığını ve bunun sonucunda İsrail’in saldırılar gerçekleştirdiğini iddia etti. Bu durumun, İran’ın uluslararası denetim kurumlarıyla olan ilişkisini de kökten değiştireceğini vurguladı.

Amaç rejim çöküşü algısı mı?

Marandi’ye göre İsrail’in saldırıları sadece fiziksel zarar vermek değil, aynı zamanda İran içinde bir çöküş izlenimi yaratmayı ve kitlesel huzursuzluğu tetiklemeyi hedefliyordu:

“Amaç rejim çöküyormuş gibi bir algı yaratmaktı. Fakat halk ve liderlik bunu gördü ve kenetlendi. Bu da İsrail’in psikolojik savaşının başarısız olduğunun göstergesidir.”

İranlı siyasi analist Prof. Marandi: İsrail, nükleer bilim İnsanlarını ve ailelerini katletti ama İran’ı durduramadı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ayrıca, “Kazakistan Nükleer Elektrik Santralleri” Sınırlı Sorumluluk Ortaklığı ile Rosatom Mühendislik Bölümü A.Ş.“Atomstroyexport” arasında bir çerçeve anlaşması da imzalandı. Bu anlaşma, Almatı’nın Jambıl Bölgesi’nde projeyi hayata geçirmede iş birliğinin temel ilkelerini belirliyor.

Kazakistan’ın enerji güvenliğini sağlama ve ekonomisinin karbonsuzlaştırılmasına yönelik stratejik hedeflere ulaşmayı amaçlayan proje, barışçıl nükleer enerjisi kullanımı alanında hükümetler arası iş birliği çerçevesinde yürütülüyor. Taraflar, Kazakistan için stratejik önem taşıyan bu projenin bir an önce hayata geçirilmesinin önemini vurguladı.

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, “Kazakistan tarafının Kazakistan’da nükleer güç santrali inşa edecek uluslararası konsorsiyuma liderlik etme konusunda bize duyduğu güveni takdir ediyoruz. Kazakistan, nükleer sektörde bizim güvenilir ve tarihi ortağımızdır. Güvenilirliği, güvenliği ve etkinliği kanıtlanmış Rus nükleer teknolojilerinin Kazakistan halkına hizmet edeceğine, enerji bağımsızlığını güçlendireceğine inanıyoruz” dedi. 

Kazakistan Cumhuriyeti Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Almasadam Satkaliev ise konuyla ilgili şunları söyledi: “Kazakistan’da nükleer güç santrali inşası, ülkenin enerji gelişiminin sürdürülebilirliğini sağlama yolundaki kapsamlı stratejisinin bir parçasıdır. Yüksek düzeyde güvenlik ve üretimin yerelleşmesini sağlamak için ortaklarla yakın ve şeffaf bir iş birliği bekliyoruz.”

Rosatom ve Kazakistan Cumhuriyeti Atom Enerjisi Kurumu, Kazakistan’da Nükleer Güç Santrali İnşası İçin Yol Haritasını Onayladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Anlaşma, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in 27 Mayıs 2024 tarihinde Özbekistan’ı ziyareti sırasında yapılan düzenlemeleri takip etti. Nisan ayında düzenlenen “INNOPROM. Orta Asya” Uluslararası Sanayi Fuarı kapsamında, Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev ve Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev arasında yapılan görüşmede, Özbek tarafı büyük bir NGS inşa etme kararını açıkladı. Mayıs ayında da Özbekistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev’in Rusya Federasyonu Başkanı Vladimir Putin’i ziyareti sırasında, Özbek tarafı büyük bir NGS inşa etme olasılığını araştırma kararını bildirdi.   

Anlaşma, iki VVER-1000 güç ünitesinin inşası ve dört üniteye yükseltilme olasılığıyla ilgili temel şartları ve koşulları belirtiyor.   Proje hem yurt içinde hem de Çin’deki Tianwan NGS ve Hindistan’daki Kudankulam NGS’de güvenilir ve emniyetli olduğu kanıtlanmış Rus teknolojilerini kullanıyor. Şimdiye kadar, VVER tipi reaktörler toplamda 420 reaktör yılından fazla süredir faaliyet gösteriyor.  

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, “Rosatom, Özbekistan’ın nükleer enerji gelişiminde stratejik bir ortak olmaktan memnun. İş birliğimizi genişletiyoruz; Cizzak Oblast’ta SMR tabanlı bir nükleer güç santralinin inşasına devam ederken, VVER-1000 ile bir NGS inşa etme projesini uygulamak için önemli bir adım atıyoruz. SMR tabanlı ve büyük NGS’ler birlikte Özbekistan’da ‘karbonsuz enerji kümesi’ yaratılabilir, ülkenin artan enerji ihtiyaçları sorununa bir çözüm sağlanabilir, endüstriyel ve yenilikçi büyüme için zemin hazırlanabilir” dedi. Likhachev, Rosatom’un SMR tabanlı NGS’nin inşasında aktif olarak yer aldığını ve birinci ünite için reaktör ekipmanı üretmeye başladığını vurguladı.  

Uzatom Müdürü Akhmedkhadjaev Azim de, “Büyük kapasiteli bir nükleer güç santralinin inşasını, ülkenin hem mevcut hem de gelecekteki elektrik taleplerini çevre dostu enerjiyle karşılayabilecek güvenilir ve dengeli bir enerji sisteminin oluşturulmasına yönelik stratejik bir adım olarak görüyoruz. Anlaşmanın imzalanması, büyük kapasiteli nükleer güç santral projesinin potansiyel uygulanması için temel koşulların geliştirilmesine yönelik aktif çalışmaların başlatılmasına olanak sağlıyor. Projenin temel yönlerini incelemek ve inşaatının maliyet değerlendirmesini yapmak üzere Ortak Çalışma Grubu kuruldu” ifadelerini kullandı.  

Rosatom ve Uzatom Özbekistan’da Nükleer Enerji Kapasitesinin Geliştirilmesinde İş Birliğini Artırıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

UAEA Başkanı Rafael Mariano Grossi, CNN televizyonuna açıklamasında, İsrail’in saldırı başlattığı sırada İran’ın nükleer silah üretmediğini dile getirdi.

Kaynak: TR Sputnik

Grossi: İran’ın nükleer silah ürettiğine dair tek bir delil yok yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İsrail’in İran’ın nükleer tesislerine yönelik saldırılarını sosyal medya platformu X’te yorumlayan Medvedev, nükleer tesislere yönelik saldırıların kabul edilemez olduğunu ve vahim sonuçları olabileceğini vurguladı.

Kaynak: TR Sputnik

Medvedev: Nükleer tesislere yönelik saldırılar tehlikelidir ve ikinci bir Çernobil felaketine yol açabilir yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Etkinliğe, Güney Afrika, Gana, Tanzanya ve Kenya’dan ilgili kamu kurumlarının temsilcilerinin yanı sıra kıta genelinden enerji şirketlerinin üst düzey yöneticileri katıldı.

Rosatom’un fuar standında, yüzer enerji üniteleri teknolojilerine ilişkin multimedya sunumu, RİTM-200 reaktörünün ölçekli modeli ve sondajlı yer altı liç yöntemiyle uranyum çıkarımı gibi çözümler sergilendi.

Fuar kapsamında düzenlenen, “Rus Nükleer Mirasının 80. Yılı: Afrika’nın Sürdürülebilir Geleceği İçin Yüzer Enerji Üniteleri” başlıklı oturumda, yüzer enerji teknolojilerinin altyapısı kısıtlı bölgelerde enerji açığının giderilmesine ve Afrika ülkelerinde enerji güvenliğinin artırılmasına nasıl katkı sunabileceği ele alındı.

Panelin katılımcıları arasında, Güney Afrika Nükleer Enerji Kurumu (NECSA) Enerji ve Sanayi Direktörü Sengiphile Simelane, Güney Afrika Enerji ve Elektrik Bakanlığı Nükleer Enerji ve Güvenlik Dairesi Başkanı Katse Mafoto, Gana Enerji Bakanlığı Nükleer ve Alternatif Enerji Daire Başkan Yardımcısı Robert Sogbadji, Rosatom Makine Mühendisliği Bölümü Genel Müdür Yardımcısı Vladimir Aptekariev, Güney Afrika’daki Koeberg Nükleer Güç Santrali’nin (Eskom) Nükleer İşler Direktörü Walapi Ntuli ve diğer uzmanlar yer aldı.

Rosatom Makine Mühendisliği Bölümü Genel Müdür Yardımcısı Vladimir Aptekariev, konuyla ilgili şunları söyledi: “Yüzer enerji üniteleri, Afrika kıtasının iklimsel, ekonomik ve altyapısal özellikleri dikkate alınarak geliştirilmiş benzersiz ve uyarlanabilir bir çözüm sunmaktadır. Bu ileri ve esnek teknolojiler; kıyı kentleri, uzak bölgeler ve sanayi tesisleri için istikrarlı ve çevre dostu bir enerji arzı sağlayarak Afrika’nın sürdürülebilir kalkınmasına ve enerji bağımsızlığına önemli katkılar sunacaktır.”

Rosatom heyetine başkanlık eden ve aynı zamanda Rosatom’un bünyesindeki Rusatom International Network şirketinin CEO’su Vadim Titov, bu yıl nükleer endüstri açısından iki önemli dönüm noktasının kutlandığını vurguladı: Bunlardan ilkinin Rus nükleer sektörünün 80. yılı, bir diğerinin ise Güney Afrika’daki SAFARI-1 araştırma reaktörünün 60. yılı olduğunu vurgulayan Titov, bu durumun her iki ülkenin de nükleer teknolojilerin barışçıl amaçlarla geliştirilmesine yönelik uzun vadeli bağlılığını ortaya koyduğunu belirtti.

Titov, konuyla ilgili olarak, “Bugün Rosatom, nükleer teknolojilerin güvenli ve barışçıl kullanımında küresel bir lider ve Afrika kıtasının güvenilir bir ortağıdır. Bölgenin enerji manzarasını dönüştürme potansiyeline sahip, esnek ve sürdürülebilir çözümler sunuyoruz. Hep birlikte, tüm kıtanın aydınlık, güvenli ve müreffeh geleceği için güçlü bir dostluk köprüsü inşa ediyoruz” dedi. 

Rosatom, Enlit Africa 2025 Fuarında Yüzer Nükleer Enerji Üniteleri Teknolojilerini Tanıttı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle düzenlenen 11. Nükleer Santraller Zirvesi – NPPES, bu yıl da sektörün nabzını tutmaya hazırlanıyor. Yapay zekanın getirdiği yeni enerji ihtiyaçlarının nükleer enerjiye olan talebi nasıl şekillendirdiği ve bölgede artan nükleer enerji yatırımları, 1-2 Temmuz 2025 tarihlerinde İstanbul’da gerçekleşecek NPPES’in ana gündem başlıklarını oluşturacak.

NPPES, karar vericileri, Türkiye’deki nükleer enerji yatırımlarıyla ilgilenen global oyuncuları, nükleer enerji pastasından pay almak isteyen yerli firmaları ve akademisyenleri, sivil toplum kuruluşlarını, yerli ve yabancı nükleer enerji uzmanları ile profesyonellerini bir araya getirecek. Binin üzerinde katılımcının beklendiği zirvede, nükleer enerji alanındaki en son teknolojiler tanıtılacak ve sektöre yön veren güncel gelişmeler paylaşılacak.

NPPES yerli sanayicimizi global projelere entegre ediyor

NPPES’in Türkiye sanayisi için taşıdığı öneme dikkat çeken Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç şunları aktardı: “NPPES, Türk sanayicisini Akkuyu gibi mega projelerin yanı sıra Afrika ve Ortadoğu’daki yeni nükleer yatırımlara da entegre ediyor. Türkiye’nin nükleer enerji alanında ilerlemesi için küresel iş birlikleri büyük önem taşıyor. Bu vizyonla kurduğumuz Nükleer Sanayi Kümelenmesi ASONÜKSAK, yerli firmalarımızı nükleer tedarik zincirine hazırlayarak, ülkemizin bu alandaki kapasitesinin geliştirilmesine katkıda bulunuyor. NPPES kapsamında, ASONÜKSAK üyelerimizi nükleer enerjinin uluslararası aktörleriyle bir araya getiriyoruz.”

Yapay zeka çağında nükleer enerji stratejik hale geldi 

Günümüzde her sektörde kullanılan yapay zekanın nükleer enerjiye olan ilgiyi ve ihtiyacı artırdığına dikkat çeken Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunları söyledi: “Yapay zeka kullanımı arttıkça ve veri merkezleri ile dijital altyapılar büyüdükçe, küresel enerji tüketimi de artıyor. Bir yapay zeka sohbet robotunun yaptığı tek bir işlem geleneksel bir aramanın yaklaşık 5-10 katı kadar enerji tüketebiliyor. Amazon, Microsoft, Google gibi teknoloji devleri, geçtiğimiz aylarda nükleer enerji yatırımlarını açıkladılar.  Teknoloji odaklı yeni sanayi atılımı, nükleer enerji gibi çevreci yatırımları bir seçenek olmaktan çıkarıyor ve bir zorunluluk haline getiriyor. Bu yıl NPPES’te nükleer enerjinin geleceğimizi nasıl şekillendireceğine ışık tutacağız ve bu yeni sanayi atılımında geç kalmamak için atmamız gereken stratejik adımları tartışacağız.”

Nükleer enerji sektörünün geleceği konuşulacak

NPPES’te yerli sanayinin mevcut ve gelecekteki nükleer enerji projelerine hazırlanması, Akkuyu NGS’de bekleyen tedarik ve iş fırsatları, SMR’lerin ve mikroreaktörlerin Türkiye ve bölgedeki potansiyeliyle ilgili oturumlar gerçekleşecek. Zirve kapsamında ikili iş görüşmeleri yapılacak, iş birliği anlaşmaları imzalanacak ve sektördeki yeni teknolojiler de sergilenecek.

INPPES Fuarcılık tarafından hayata geçirilen 11. Nükleer Santraller Zirvesi, bu yıl Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI), İtalyan Nükleer Derneği (AIN) ve Bulgar Atom Forumu (BULATOM) tarafından resmi olarak da destekleniyor.

Yapay Zeka Nükleer Enerjiye Talebi Artırıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Sputnik Radyosu’nda yaptığı açıklamada, İsrail-İran çatışmasının yol açtığı nükleer tehdidin pratik boyutuna dikkat çekti.

Kaynak: TR Sputnik

Rusya Dışişleri’nden uyarı: İsrail’in nükleer tesislere yönelik saldırıları tüm dünyayı tehdit ediyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İran boşluğu hızla dolduracaktır 

İsrail hava kuvvetlerince ilk gece yapılan hava taarruzları sonucunda İran’ın üst düzey askeri yöneticilerinin öldürülmesinin, kısa bir süre için İran’ın askeri liderliğinde bir zafiyete neden olabileceğini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, “Ancak, askeri hiyerarşi içinde yeterli tecrübeye sahip alt kademedeki personel arasından çok kısa süre içinde yapılan atamalarla bu zafiyetin kısa sürede giderileceği düşünülmektedir.  Nitekim 2 gün dahi dolmadan gerekli atamalar yapılmıştır. Nükleer bilim adamlarının öldürülmesi ise İran’ın bilimsel ve teknolojik kapasitesinde kısa dönemde zafiyet oluşturabilir ve İran’ın nükleer programında gecikmelere neden olabilir. Ancak, İran gibi köklü devlet geleneğine sahip bir ülkede, bilim ve teknoloji kapasitesi sadece belirli sayıdaki bilim adamlarına bağlı değildir. Geriden gelen genç bilim adamları suikast sonucu ya da eceliyle ölen bilim adamlarının yerini alacaktır. Bu maksatla, çeşitli nedenlerle oluşacak bilim adamı açığını telafi edecek şekilde eğitim altyapısının oluşturulduğu düşünülmektedir.” dedi.

Saldırılar rejime desteği artırır

İsrail’in sadece askeri liderleri hedef alıp üst düzey siyasi liderleri henüz hedef almamasının, İran’daki rejimin değiştirilmesine yönelik bir hedefinin olmadığını gösterdiğini de söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, “Diğer yandan üst düzey askeri veya siyasi liderlere yönelik suikast eylemleri İran halkının rejime daha fazla destek vermesine neden olacaktır.” diye konuştu.

Başta ABD olmak üzere Batılı güçler İsrail’i destekliyor

İsrail’in bu denli açık ve üst düzey hedeflere saldırmasının arkasındaki temel stratejik motivasyonun, İran’ın nükleer silah yapma kapasitesini tamamen ortadan kaldırma konusundaki kararlılığı olduğunu da söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, “Çünkü İsrail’in bekasına yönelik en büyük tehdidin nükleer bir saldırı olacağı değerlendirilmektedir. Diğer yandan başta ABD olmak üzere, özellikle İngiltere ve Almanya gibi Batılı güçler, İsrail’in kendini savunma hakkı olduğunu beyan ederek İsrail saldırganlığını desteklemekte ve İsrail’e doğrudan silah ve mühimmat desteği sağlamaktadır. Batılı devletlerin desteği sayesinde, savaşın ilk gününde 200 uçakla taarruz eden İsrail’in operasyonel kapasitesinin oldukça yüksek olduğu görülmektedir.” şeklinde konuştu. 

İran karşı istihbarat konusunda büyük zafiyet içinde

İsrail’in büyük bir isabetle İran’ın askeri liderlerini ve nükleer bilim adamlarını hedef alarak öldürmesinin, İsrail’in istihbarat örgütü MOSSAD’ın İran içinde çok güçlü bir istihbarat ağına sahip olduğunu, İran’ın ise özellikle karşı istihbarat konusunda çok büyük bir zafiyet içinde olduğunu gösterdiğini de anlatan Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, şöyle devam etti:

“Ayrıca, siyasi liderliğin de geçmiş olaylardan ders almadığını ve İsrail’in saldırı olasılığının çok yüksek olduğu son derece hassas bir dönemde üst düzey yöneticilerin ve kritik bilim adamlarının korunması için yeterli tedbirlerin alınmadığını göstermektedir. İran’ın operasyonel askeri kapasitesinin ve özellikle hava savunma sistemlerinin ABD’nin elektronik harp desteği ile, İsrail tarafından yapılan hava taarruzları esnasında etkisiz hale getirildiği anlaşılmaktadır. İran’ın bu ihtimali önceden dikkate alarak gerekli tedbirleri almaması stratejik öngörüsüzlük olarak değerlendirilebilir.”

İsrail’in oldukça etkin hava savunma sistemi var

İran’ın İsrail’e vereceği tepkinin İsrail üzerindeki etkilerinin sınırlı olacağının söylenebileceğini de kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, “İsrail’in oldukça etkin hava savunma sistemi sayesinde İran tarafından yapılacak balistik füze ve dron saldırılarının çok büyük kısmını havada etkisiz hale getirdiği ve sınırlı sayıda füzenin demir kubbeyi delerek hedeflerine ulaştığı gözlenmektedir. Ancak, İran daha etkili hipersonik füzelerini kullanarak İsrail hava savunma sistemini geçerek İsrail’in askeri ve ekonomik hedeflerine önemli hasarlar verebilir. İsrail’in ise bunu göze aldığı anlaşılmaktadır.” dedi.

 Hiçbir güç küresel bir savaş istemiyor

ABD’nin Ortadoğu’ya yönelik dış politikasının birinci önceliğinin İsrail’in güvenliği olduğuna da dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, şöyle devam etti:

“Bu nedenle, ABD İsrail’i uluslararası hukuka aykırı bütün eylemlerine rağmen kayıtsız şartsız desteklemeye devam edecektir. Özellikle askeri silah, teçhizat ve mühimmat desteğini ve istihbarat paylaşımını sürdürmeye devam edecektir. Bu nedenle, İran’ın nükleer altyapısı tamamen bertaraf edilinceye kadar İsrail’e desteğini sürdüreceği değerlendirilmektedir.

Rusya ve Çin’in tutumu ne?

İsrail’in saldırısına, Rusya ve Çin gibi küresel aktörlerin kınama dışında önemli bir tepki vermeyecekleri söylenebilir. Muhtemelen İran’a nükleer silah üretme projesinden vazgeçmesi ve ABD ile bir an evvel anlaşmaya varması yönünde tavsiye ve telkinlerde bulunacaklardır. Mevcut durumda hiçbir gücün küresel bir savaşı istemediği ve bu savaşın bir an evvel durmasını istediği değerlendirilmektedir.”

İran’ın nükleer silah geliştirme projesi hedef

İsrail’in, Ortadoğu’daki mevcut bütün devletleri tehdit olarak algıladığını da vurgulayan Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, “Bu yüzden bazen askeri gücünü kullanarak, bazen de ABD’nin askeri ve siyasi gücünü arkasına alarak hedef ülkelerin yönetimlerini baskı altına almaya veya yönetim değişikliğine zorlamaktadır.  İsrail için en önemli tehdit, aslında karadan sınır komşuları olan Mısır ve Suriye’dir. Bu iki ülkenin günümüz itibarıyla İsrail’e karşı askeri bir hareket yapma kabiliyeti ve siyasi iradesi olmadığı için, en önemli stratejik tehdit olarak İran öne çıkmıştır. Eğer İran’ın nükleer silah geliştirme projesi olmasaydı, İsrail İran’ı hedef almaz ve böyle bir saldırıda bulunmazdı. ABD ve İsrail için temel tehdit, İran rejimi değil, İran’ın nükleer silah yapma kapasitesine ulaşma ihtimalidir. İran’ın bu yeteneği ortadan kaldırılırsa ve ABD’nin istediği şekilde bir anlaşma yapmaya razı olursa bu savaşın devamına gerek duyulmayacaktır.” şeklinde konuştu.

İran’ın nükleer programı tamamen yok edilene kadar savaşa devam edebilir

İran eğer İsrail’in askeri ve ekonomik tesislerine büyük ölçüde hasar verebilir ve bilhassa askeri ve sivil havaalanlarını tahrip etmek suretiyle, İsrail’in İran’a karşı en etkili gücü olan hava kuvvetlerinin operasyon yapma kabiliyetini bertaraf edebilirse, savaşın daha fazla uzamadan ABD ile acilen bir uzlaşma sağlanabileceğini anlatan Dr. Öğr. Üyesi Fehmi Ağca, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bu noktada ABD’nin siyasi kararı önem kazanacaktır. ABD, böyle bir olasılık halinde İsrail yanında savaşa fiilen iştirak ederek İran’ın nükleer programını tamamen yok edene kadar savaşa devam edebilir. Böylece, İran’ın Hürmüz Boğazını kapatarak Körfez ülkelerinden yapılmakta olan petrol sevkiyatını engelleme kapasitesini ortadan kaldırmaya çalışabilir. Böyle bir gelişme, İran’ın ABD tarafından öne sürülen anlaşma koşullarını kabul etmesini ve savaşın bu şekilde sona ermesini sağlayabilir.”

İsrail’in hedefi rejim değil, nükleer program! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaptığı telefon görüşmesinde, İsrail’in İran’ın nükleer tesislerine saldırısının, felaketle sonuçlanabilecek tehlikeli bir emsal teşkil ettiği konusunda uyardı.

Kaynak: TR Sputnik

Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi: İran’ın nükleer tesislerine yönelik İsrail saldırısı tehlikeli bir emsal teşkil ediyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

ABD Başkanı Donald Trump, Tahran’ın nükleer silaha sahip olması durumunda İran ile barışın imkansız olduğunu söyledi.

Kaynak: TR Sputnik

ABD Başkanı Trump’tan İran açıklaması: ‘Nükleer silaha sahip olmaları halinde barış imkansız’ yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sınav kaygısı, kişinin bildiklerini yapamaması korkusudur

Sınav psikolojisi ve kaygı yönetimi üzerine değerlendirmeler yapan Prof. Dr. Nevzat Tarhan, sınav kaygısını, “kişinin sahip olduğu bilgileri verimli şekilde kullanamaması ve bildiklerini yapamaması korkusu” olarak tanımladı.

Prof. Dr. Tarhan, bazı öğrencilerin sınav öncesi “mahvoldum, yapamayacağım” diyerek kendilerini rahatlatmaya çalıştığını, ancak bu durumun çevrelerindeki diğer adayları olumsuz etkileyebileceğini belirtti.

Sınav kaygısının en büyük nedenlerinden biri olumsuz düşünceler

Sınav kaygısının en büyük nedenlerinden birinin, kişide oluşan olumsuz düşünce kalıpları olduğunu anlatan Prof. Dr. Tarhan, şöyle devam etti:

 “Beynimiz, tıpkı karaciğerin safra üretmesi gibi doğal olarak düşünce üretir. IQ’su düşük bireyler günde birkaç yüz düşünce üretirken, IQ’su yüksek bireyler binlerce düşünceyle meşgul olabilir. Sınav kaygısı yaşayan kişilerde beyin, bu dönemde çok fazla düşünce üretir ancak kişi bu düşünceleri yönetemez hale gelir. Kaynak büyüdükçe yönetmek de zorlaşır. Bu nedenle, sınav kaygısını yönetmeyi öğrenmek çok önemlidir. Nasıl ki bir sürücü nerede hızlanacağını, nerede yavaşlayacağını, nerede sağa ya da sola döneceğini biliyorsa; aynı şekilde kişi de stresle nasıl başa çıkacağını öğrenmelidir. Kontrollü stres faydalıdır. Hatta orta seviyedeki bir kaygı dikkati artırır ve öğrenmeyi kolaylaştırır. Orta düzeydeki stres, beyindeki sempatik sistemi aktive eder. Beynin ön bölgesindeki kan dolaşımını artırır, dikkat ve odaklanmayı sağlayan nörokimyasalların salgılanmasını tetikler. Ancak sınav kaygısı fazla olursa, bu kez bedensel ve zihinsel belirtiler ortaya çıkar. Sınav anında sık sık tuvalete gitme ihtiyacı duyulabilir. Bunun nedeni stresle birlikte salgılanan vazopressin hormonudur; bu hormon aynı zamanda idrar söktürücü etkidedir. Ayrıca kalp çarpıntısı, nefes darlığı, el-ayakta titreme gibi belirtiler de sık görülür. Bu belirtiler, sınav kaygısının fiziksel yansımalarıdır. Sınav kaygısının yalnızca bedensel değil, aynı zamanda zihinsel ve psikolojik belirtileri de vardır. Bu nedenle, sınav öncesi sadece ders çalışmak değil, stresle başa çıkmayı öğrenmek de en az bilgi kadar önemlidir.”

Sınav sırasında yaşanan panik ve stres anlarında beynin kimyası değişiyor

Sınav sırasında yaşanan panik ve stres anlarında beynin kimyasında ciddi değişiklikler meydana geldiğini kaydeden Prof. Dr. Tarhan, şunları dile getirdi:

“Sınav kaygısı doğru şekilde yönetildiğinde, kişi için adeta hedefe götüren bir araca dönüşebilir. Terbiye edilmiş bir vahşi at gibi, sınav süreci bireyin hayat yolculuğunda bir basamağı geçmesini sağlayabilir. Peki sınav anında yaşanan panik ve stres durumunda beyinde tam olarak ne olur? Beyin kimyasına baktığımızda, bu gibi anlarda beyin ‘savaş ya da kaç’ tepkisi verir. Eğer kişi ‘savaş’ tepkisini gösterebilirse, dikkati artar ve odaklanır. Ancak bu noktada stresin dozunun iyi ayarlanması gerekir. LGS veya YKS gibi uzun süreli ve yüksek anlam yüklenen sınavlarda stresin dozajı çok önemlidir. Bu sınavlar yaklaşık 180 dakika sürmekte ve gençler üzerinde ciddi baskı oluşturmaktadır. Aslında sınav kaygısı yaşamak son derece doğaldır. Aynı şekilde sınav heyecanı da normaldir. Ancak kişi, ‘Hiç heyecanlanmamalıyım’, ‘Hiç dikkatim dağılmamalı’ gibi katı düşünceler geliştirirse bu durum kaygıyı daha da artırır. ‘Sınavda kesinlikle hata yapmamalıyım’ gibi düşünceler de kişiyi hata yapmaya daha açık hale getirir. Bu nedenle gençlerin sınava önceden hazırlık yaparken yalnızca akademik bilgiye değil, aynı zamanda soru çözme stratejilerine ve stres yönetimi becerilerine de önem vermesi gerekir. Sınavda sadece bilgi değil, zaman yönetimi de hayati öneme sahiptir. Kısıtlı sürede en iyi performansı gösterebilmek için zamanın nasıl kullanılacağını bilmek gerekir. Bu konuda rehber öğretmenler ve sınav danışmanları öğrencilere hem soru çözme hem de zaman yönetimi stratejileri konusunda destek olmaktadır. Bazı durumlarda heyecan o kadar yoğun yaşanır ki, öğrenci sınav kağıdını eksiksiz doldurmasına rağmen adını yazmayı bile unutabilir.”

Gençler stratejilere sadık kalmalı

Bu yüzden sınav öncesinde öğrencinin mutlaka kendisine uygun soru çözme stratejileri, zaman yönetimi teknikleri ve stres yönetim yöntemleri geliştirmesi gerektiğini dile getiren Prof. Dr. Tarhan, “Rehber öğretmenler ve sınav danışmanları bu konuda öğrencilere yol gösterici olmaktadır. Gençler bu stratejilere sadık kalmalıdır. Aksi halde sınav anında yaşanan yoğun heyecan, çok basit hatalara yol açabilir. Öyle ki bazı öğrenciler sınav kağıdını doldururken adını yazmayı bile unutabiliyor. Olmayacak hatalar yapıyor. Yahut da cevap kaydırabiliyor. Bunların hepsinin çaresi var. Deneme sınavlarına girenler bunlara önceden hazırlanıyor.” diye konuştu.

Başarıya giden yolun, sınav anındaki stratejilere ve zihinsel yönetime odaklanmaktan geçtiğini belirten Prof. Dr. Tarhan, “Öğrencinin, ‘Şu kadar soru çözeceğim, zamanı şöyle yöneteceğim’ gibi bir planı olmalı. Örneğin, önce çok iyi bildiği soruları hemen yapmalı, az şüpheli olduğu soruları işaretleyip sona bırakmalı. Bir soruya takılıp kalırsa, bildiği diğer birçok soruyu yapamaz. Bu, zaman ve soru çözme stratejisindeki en büyük hatadır.” ifadesinde bulundu.

Öğrenciler görevlerini yapıp sonucu düşünmemeli

Yüksek motivasyonun ve mükemmeliyetçiliğin de bir kaygı sebebi olabileceğini ifade eden Prof. Dr. Tarhan, “İnsanın kendisine zalimce davranmaması, nazik olması gerekir. Mükemmeliyetçi kişilerde bazen her şeyi kontrol etme isteği olan ‘Tanrı kompleksi’ görülür. Bu, gizli bir kibirdir ve kişiye en çok zararı kendisi verir, beyin sürekli stres hormonu salgılar ve daha çok hata yapar.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, sınava girecek öğrencilere, “Bizim görevimiz, öğrendiğimiz bilgileri o süre içinde verimli kullanmaktır. Sonucun ne olacağını düşünmek rasyonel değil. Sınav, bir insanın değerini ölçen bir kağıt parçası değildir; hayat yolunda geçilen bir basamaktır. Öğrenciler görevlerini yapıp sonucu düşünmemelidir.” uyarısında bulundu.

Barışçıl bir rekabet faydalıdır

Sınav sürecinde rekabet ve motivasyon konularını değerlendiren Prof. Dr. Nevzat Tarhan, kapitalist sistemin körüklediği rekabetin gençler üzerinde yıkıcı etkileri olabildiğine dikkat çekti. “Barışçıl bir rekabet faydalıdır ancak savaşçıl rekabet zararlıdır.” diyen Prof. Dr. Tarhan, ailelerin bu konuda çok dikkatli olması gerektiğini vurguladı.

Ailelerin yaptığı en büyük hatanın, çocuklarını başkalarıyla kıyaslamak olduğuna işaret eden Prof. Dr. Tarhan, “Ailelerin ‘Teyzenin çocuğu şurayı kazandı, sen de kazan’ gibi kıyaslamalar yapması, çocukta değersizlik ve eksiklik duygusu uyandırır. Çocuk, kendini geliştirmek yerine kıyaslandığı kişinin başarısız olmasına odaklanma eğilimine girer ve kaygısı daha da artar.” dedi.

Doğru iletişim yöntemi ne?

Ders motivasyonu olmayan ve gamsız görünen çocukların aslında “Nasılsa başarılı olamam” diyerek ümitsizliğe kapılmış olabileceğini ifade eden Prof. Dr. Tarhan, “Anne-babanın ‘Sen başarırsın, sen kazanırsın’ demesi de olumsuz etki yapar. Çünkü çocuk buna inanmaz ve ‘Annem babam beni teselli etmek için söylüyor’ diyerek kendini tamamen bırakır.” diyen Tarhan, doğru yaklaşımın kök nedeni anlamak olduğunu vurguladı.

Prof. Dr. Tarhan, bu durumdaki bir çocuğa “Başarısız olsan da canın sağ olsun” demenin de beklenenin aksine olumsuz etki yapabileceğini belirterek, doğru iletişim yöntemini şu sözlerle açıkladı:

“Çocuğa, ‘Sen deneme sınavlarında şu kadar net yaptın, elinden gelenin en iyisini yaptığını görüyoruz. Sınavda zamanını iyi kullanarak stratejilerine uyarsan sonuç ne olursa olsun bizim kabulümüzdür’ demek gerekir. Bu ‘kabul temelli’ yaklaşım, çocukta ‘Annem babam beni anlıyor’ duygusu uyandırır ve kaygısını azaltır.”

Gazi Yaşargil örneği…

Hayattaki her şeyin kontrol altında olmadığını ve bazen felaket gibi görünen durumların fırsata dönüşebileceğini belirten Prof. Dr. Tarhan, kısa bir süre önce vefat eden ‘Yüzyılın Beyin Cerrahı’ Prof. Dr. Gazi Yaşargil’in hikayesine dikkat çekerek, “Hocası tarafından yıllarca sadece radyoloji bölümünde çalıştırılması, onun binlerce beyin anjiyosunu inceleyerek kafasında üç boyutlu bir algoritma oluşturmasını sağladı. Bu sıkıntı, onu kimsenin yapamadığı ameliyatları yapan bir cerrah haline getirdi. Hayattaki başarı yolları çiçekle döşenmemiştir.” diyerek gençlere sabırlı ve azimli olmalarını tavsiye etti.

Ailelerin bazı sözleri olumsuz sonuçlar doğurabiliyor

Ailelerin motivasyon artırmak için kullandığı bazı yöntemlerin, beklenenin aksine olumsuz sonuçlar doğurabildiğini kaydeden Prof. Dr. Tarhan, “Anne-baba iyi niyetle ‘Sen başarırsın, sen kazanırsın’ diyor. Halbuki çocuk buna inanmıyor ve ‘Annem, babam beni teselli etmek için söylüyor’ diyerek kendini tamamen bırakıyor. Benzer şekilde, kaygılı bir çocuğa söylenen ‘Kızım, oğlum sen önemlisin, boş ver sınavı’ gibi cümleler de yanlış. Çocuk zaten başarısız olma ihtimalini aklına getirmek istemiyor. Ona ‘Canın sağ olsun’ demek, anlaşıldığı dilin bu olmadığı için tam tersi etki yapar.” şeklinde konuştu.

Prof. Dr. Tarhan, motivasyonun sosyo-ekonomik durumla da ilişkili olduğuna dikkat çekerek, “Varlık içindeki bir çocuk için başarı bir seçenektir. ‘Başarılı olmasam da babamın işi var’ diye düşünebilir. Ancak yokluk içinde olgunlaşan bir genç için başarı bir zorunluluktur ve bu durum onu daha çok motive eder.” ifadelerini kullandı.

Sınav kaygısı doğru yönetilmesi gereken bir enerji… 

Sınav kaygısının doğru yönetilmesi gereken bir enerji olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan, “Sınav kaygısı bir enerjidir, bir kamçıdır. Tıpkı nükleer enerji gibidir. İyi yönde yönlendirirsek bizi hedefe götürür, ama olumsuz yönde yönlendirirsek elimizde patlar. Bunu böyle düşünmek gerekir.” dedi.

Aileler kaptan değil, kılavuz kaptan olmalı

Prof. Dr. Tarhan, ailelerin çocuklarına sorumluluk duygusunu küçük yaştan itibaren kazandırması gerektiğini, ancak sınav döneminde baskıcı bir tutumdan kaçınmaları gerektiğini söyledi.

Ailelerin “kılavuz kaptan” gibi yol gösterici olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Tarhan, “Anne baba kılavuz kaptan olacak, kaptan olmayacak. Sürekli çocuğun üzerinde durursa, sabah kahvaltısı bir konferans olur ve çocuk anneyi görünce ‘Gene mi ders?’ der, artık dinlemez, faydası olmaz.” diye konuştu.

Sosyal medya yerine yapay zekaya sorun

Teknolojinin tarafsız bir araç olduğunu ve doğru kullanıldığında fayda sağlayabileceğini dile getiren Prof. Dr. Tarhan, “Sosyal medyadaki temelsiz bilgiler yerine yapay zekâdan destek alınabilir. Bence yapay zekaya girsinler sorsunlar: ‘Sınav kaygısıyla nasıl baş ederim?’ diye. Çok güzel seçenekler çıkar önüne. Doğru soru sorduğun zaman yapay zeka olağanüstü hayatı kolaylaştırıyor. Elbette çıkan sonuçları yine de bir filtrelesinler.” tavsiyesinde bulundu.

Deneme sınavlarında bile süreyi yetiştiremeyen öğrencilerin genellikle “hata yapma korkusu” yaşadığını belirten Prof. Dr. Tarhan, “Sıfır hata mümkün değil. Öğrenci kendine hata yapma hakkı tanıyacak. Mesele dört dörtlük olmak değil, eldeki imkânları en iyi kullanmaktır. Sınav anında ana odaklanmalı. Çözemediği sorunun yanına bir işaret koyup uğraşmadan geçmeli ve kalan zamanda o soruya dönmeli. Bu stratejiyi uygulamayanlar genellikle ya bir soruya takılıp kalıyor ya da sürekli sonucu düşünüyor.” dedi.

Prof. Dr. Tarhan, kaygının temelinde kişinin kontrol edemeyeceği şeyleri düşünmesinin yattığını kaydederek, “Kişi, gücünün yetmediği konuda ısrar etmemeli. ‘Ben elimden gelenin en iyisini yapmaktan sorumluyum, başarılı olup olmamaktan sorumlu değilim’ demeli. İnsan kontrol edebileceği şeyi düşünürse strese girmez. Kontrol edemeyeceği konu nedir? Başarılı olup olmamak. Bunu düşündüğü an kaygı artar.” diye konuştu.

180 dakikayı nasıl kullanacağız tamamen kendi kontrolünüzde

Prof. Dr. Tarhan, sınav anını bir “kaynak yönetimi” olarak görmenin önemine dikkat çekerek, “Bir insanın kontrol edemeyeceği şey, sınavın sonucudur. Ama süreç, yani 180 dakikayı nasıl kullanacağı, tamamen kendi kontrolündedir. Buna odaklanan kişi strese girmez. Zihinsel kaynaklarını iyi yönetemeyenler, hayatı da yönetmekte zorlanır.” dedi.

Başarı yeniden tanımlanmalı 

Prof. Dr. Tarhan, başarının hayatın sonunda belli olacağını ifade ederek, “Bir sınava girip kazanınca ‘Ben başarılıyım’ diye övünerek dolaşmayın. Bir fabrikanın bir gün kaliteli ürün üretmesi, onun başarılı olduğunu göstermez. Önemli olan 10 sene sonra da o kaliteyi sürdürmesidir. Başarı, başarısızlıkların toplamıdır. Yürümeyi öğrenen bir çocuğun düşüp kalkması gibi, sınavlar da hayat yolundaki iniş çıkışlardır.” ifadesinde bulundu.

Küresel sistemin dopamin odaklı, yani haz odaklı bir başarı öğrettiğine dikkat çeken Prof. Dr. Tarhan, “Birincilik, para, mal, mülk… Bunlar haz verir ama geçicidir ve hep yenisini istersiniz. Halbuki serotonin odaklı başarı, bir anlam mutluluğudur. Bu, uzun bir hayat yolculuğunda hedefinizi bilmek ve başarısızlıkları bile o hedefe giden yolda bir öğrenme aracı olarak görmektir. Bu, sizi daha dirençli kılar.” dedi.

Gevşeme egzersizleri, ilaçlardan daha etkili

Sınav kaygısıyla başa çıkmak için pratik önerilerde de bulunan Prof. Dr. Tarhan, eş-dost tavsiyesiyle ilaç kullanımına karşı kesin bir dille uyardı.

“Sınavdan önce kullanmadığınız bir ilacı sakın sınav günü almayın. İlaç kimyasal bir silahtır, yanlış kullanılırsa zarar verir.” diyen Prof. Dr. Tarhan, sözlerini şöyle tamamladı:

“Bazı ilaçlar vardır ki sinir sisteminin stres karşısındaki tepkilerini düzenlerken aynı zamanda dikkati bozmadan hatta artırarak etki gösterir. Ancak bu ilaçlar sadece gerçekten ihtiyacı olan kişilerde, uzman gözetiminde kullanılmalıdır. Eğer bir öğrenci kendi başına sınav kaygısını kontrol edemiyorsa, mutlaka bir uzmandan destek almalıdır. Bu noktada stresle başa çıkmak için nefes egzersizleri çok etkili bir yöntemdir. Özellikle karın solunumu adı verilen teknik, beyne oksijen gitmesini artırır ve stres hormonlarını azaltır. Kişi derin bir nefes alırken içinden ‘bir, iki’ diye saysın. Aldığı nefesi ‘üç, dört, beş, altı’ diye dört saniye boyunca tutsun. Ardından ‘altı, yedi, sekiz, dokuz, on’ diye sayarak yavaşça nefesini versin. Bu egzersizi yaparken sağ elini kalbinin üzerine, sol elini ise karnına koyması önerilir. Nefes alıp verirken karnın hareket etmesi önemlidir. Bu egzersiz 5-6 defa yapıldığında sakinleştirici etki sağlar. Ancak daha fazla tekrar tansiyonu düşürebileceği için dikkatli olunmalıdır. Unutulmamalı ki doğru nefes teknikleri ve gevşeme egzersizleri, ilaçlardan daha etkili olabilir.”

Prof. Dr. Nevzat Tarhan: “Sınav kaygısı nükleer enerji gibidir” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom Genel Müdürü Sayın Aleksey Likhachev başkanlığındaki Rus heyeti; Rostechnadzor Başkanı Aleksandr Trembitskiy, Rusya Federasyonu’nun Viyana’daki Uluslararası Örgütler nezdindeki Daimi Temsilcisi Sayın Mihail Ulyanov, Rusya Dışişleri Bakanlığı Silahsızlanma ve Silah Kontrolü Dairesi Başkan Yardımcısı Sayın Mihail Kondratenkov, Rusya Federasyonu Silahlı Kuvvetleri Radyasyon, Kimyasal ve Biyolojik Koruma Birlikleri Şefi Sayın Aleksey Rtischev ve Federal Ulusal Muhafız Birlikleri Servisi Tesisler Güvenliği Genel Müdürlüğü Başkanı Sayın Vladimir Mashevskiy’den oluştu. 

Taraflar, artık geleneksel hale gelen bir formatta, gündemdeki konulara ilişkin görüş alışverişinde bulundu. Görüşme, Ukrayna silahlı kuvvetlerinin sürekli saldırıları altında Zaporozhskaya Nükleer Güç Santrali’nin (NGS) nükleer güvenliğinin ve emniyetinin sağlanmasına odaklandı. Toplantıda, santralde IAEA uzmanlarının düzenli rotasyonlarıyla ilgili konular da ele alındı. Rus tarafı, rotasyonlar sırasında önceliğin IAEA personelinin ve ilgili kurumların temsilcilerinin güvenliğinin sağlanması olduğunu vurguladı. 

Aleksey Likhachev, Zaporozhskaya NGS’nin yeniden faaliyete geçmesi ve üretim modunda çalışmasının sağlanması konusunda yürütülen çalışmalar hakkında da bilgi verdi.

Rafael Grossi ise, Zaporozhskaya NGS ile ilgili durum hakkındaki görüşünü paylaştı ve son dönemdeki uluslararası temasları hakkında bilgi verdi.

Görüşmelerde, Rusya ile IAEA arasındaki iş birliğine ilişkin karşılıklı ilgi duyulan diğer konular da ele alındı. Her iki taraf görüşmeyi yararlı ve şeffaf olarak değerlendirdi ve temasların sürdürülmesi konusundaki kararlılıklarını teyit etti. 

Rusya, IAEA ile Zaporozhskaya NGS’nin Nükleer Güvenliği ve Emniyeti Konularını Görüştü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Lisans almak için, güç ünitesinin güvenliği ile teknik düzenlemelere, federal kurallara, standartlar ve Rusya Federasyonu mevzuatına uygunluğunu doğrulayan belgeler Rostechnadzor’a sunuldu.  

Ayrıca, Rosatom’un Mühendislik Bölümü’ne bağlı Atomenergoproekt A.Ş., hazırlık dönemi tasarımının teknik kısmı için Rusya Federasyonu İnşaat, Konut ve Kamu Hizmetleri Bakanlığına bağlı  Glavgosexpertiza’dan olumlu görüş aldı. Hazırlık dönemi tasarım belgeleri için inşaat sahasında bir dizi kapsamlı inceleme yapıldı ve uzmanlar sonuçların, teknik düzenlemelere ve belirlenen gerekliliklere uygun olduğunu teyit etti.  

Proryv Sorumluluk Merkezi Başkan Yardımcısı Alexander Andreev, “Glavgosexpertiza ve Rostechnadzor’un olumlu sonuçları projenin uygulaması için son derece önemli. Bu sonuçlar, bu yıl inşaatın hazırlık dönemine başlamamızı sağlıyor” dedi.

Beloyarsk NGS Genel Müdürü Ivan Sidorov da, konuyla ilgili açıklamasında, “Beloyarsk NGS’de BN-1200M reaktörlü güç ünitesinin prototipinin kurulumu, iki bileşenli nükleer enerji mühendisliğine doğru önemli bir adım daha atılmasına ve kapalı nükleer yakıt döngüsünün çevresel ve ekonomik avantajlarının tam anlamıyla kullanılmasına olanak sağlayacaktır. Beloyarsk NGS personeli, benzersiz sodyum soğutmalı hızlı reaktörler BN-600 ve BN-800’ün işletilmesinde büyük deneyime sahip olduğu için prototip BN-1200M’nin burada oluşturulması mantıklı” dedi.              

Rusya’da enerji endüstrisi tesislerinin konumlandırılmasına ilişkin ana plan, Beloyarsk NGS 5. Güç Ünitesi’nin inşasının 2034 yılına kadar tamamlanmasını öngörüyor. Rusya’da, 2042 yılına kadar toplam 29 GW kapasiteli 38 yeni güç ünitesinin inşa edilmesi planlanıyor.

Beloyarsk Nükleer Güç Santrali, 5. Güç Ünitesi Reaktör Tesisinin Kurulumu İçin Rostekhnadzor’dan Lisans Aldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

BRICS Nükleer Platformu’nun ilk uzman paneli nisan ayı sonunda Çin’de yapıldı. ‘Nükleer Enerjinin Gelişimini Etkileyen Temel Faktörler’ konulu etkinlik, BRICS ülkeleri ve Çin, Rusya, Brezilya, Güney Afrika, İran ve diğer ülkeler dahil olmak üzere BRICS’e ortak ülkelerin hükümet kuruluşları ve ilgili kuruluşların temsilcileri ile ASEAN Enerji Merkezi ve Dünya Nükleer Birliği (WNA) temsilcilerini bir araya getirdi. Panelin moderatörlüğünü Çinli Beijing Review dergisinin muhabiri Tao Xing yaptı. 

Panel, nükleer enerji kaynaklarının verimli tahsisine yönelik yeni yaklaşımlar, sektördeki güncel eğilimler ile dengeli küresel kalkınma ve enerji güvenliği için katılımcı ülkeler arasında iş birliği beklentileri üzerine odaklandı. Güney Afrika’dan Platformun Baş Koordinatörü Elsie Pule ve Brezilya Nükleer Faaliyetleri Geliştirme Derneği (ABDAN) Başkanı Celso Cunha, panelin açış konuşmalarını yaptı. Nükleer enerjiyle ilgili çalışmalara yeni başlayan ülkelerin temsilcileri için panel, toplumun karşı karşıya olduğu çevresel ve sosyal zorlukları ele almak için nükleer gelişmelerin enerji ve enerji dışı uygulamalarındaki en iyi pratikleri öğrenmek için bir fırsat yarattı.  

Çin SNURDC Uranyum Kaynakları Departmanı Müdür Yardımcısı Chen Xin konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, “Nükleer endüstrideki genç uzmanların, ileri teknolojilere sahip ülkelerden deneyimli uzmanların desteğine ihtiyacı var. Panel, BRICS nükleer örgütlerinin temsilcilerine ortak projelerin geliştirilmesi için etkileşim kurma fırsatı sağladı” dedi.  

Rosatom Doğu Asya Genel Müdürü Artem Goncharuk da, “Panel, BRICS örgütleri ve ortakları arasında ortak çalışma için büyük ve henüz kullanılmamış bir potansiyel olduğunu bir kez daha doğruladı. İlerlemeye ve ‘iz bırakan adımlar atmaya’ devam edeceğiz. Bir sonraki uzman paneline yönelik hazırlıklar çoktan başladı” diye konuştu.  

Bir sonraki panel, 21 Mayıs 2025 tarihinde, Brezilya’da Nükleer Ticaret ve Teknoloji Borsası (NT2E) sergi ve konferansı kapsamında düzenlenecek.  

BRICS Nükleer Platformu’nun ilk uzman paneli Çin’de düzenlendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un iştiraki AKKUYU NÜKLEER A.Ş, Türk halkının Ramazan Bayramını kutladı. Bu yıl da Gülnar ve Silifke ilçe sakinlerini unutmayan AKKUYU NÜKLEER A.Ş, Ramazan Bayramı arifesinde Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin (NGS) inşa edildiği bölgedeki yaklaşık 1500 ihtiyaç sahibi aileye gıda kolisi desteğinde bulundu. 

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Anastasia Zoteeva konuya ilişkin açıklamasında şunları kaydetti: “Nükleer santral projesi, büyük miktarda çevre dostu elektrik üretimi sağlamanın yanı sıra, bir bütün olarak Mersin’deki hayatın gelişmesi bakımından büyük önem taşımakta ve nüfusun yaşam kalitesini artırmaktadır. Yerel makamlarla yakın iş birliği içinde çalışarak bölgenin kalkınmasına ve sosyal refahına yatırımlar yapıyoruz. Türk halkının kültür ve geleneklerine büyük saygı duyuyor ve herkesin mübarek Ramazan Bayramını kutluyoruz. Akkuyu NGS, yüzyılı aşkın bir süre için tasarlanmış stratejik bir projedir. Şu anda inşaat çalışmaları aktif şekilde devam etmektedir. Çok yakında Türkiye’nin ilk nükleer santrali, ülkedeki milyonlarca ev ve işyerine elektrik sağlayacaktır.”

Akkuyu NGS projesi çalışanlarının da Ramazan Bayramını kutlayan AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Anastasia Zoteeva şunları belirtti: “Türkiye’nin ilk nükleer santralini inşa ederek, dünyayı daha da iyi bir yer haline getirmek için hep birlikte büyük ve samimi bir aile oluşturuyoruz. Her birimiz ortak, iyi bir amaca katkıda bulunuyoruz! Birlikte, birbirimize destek olarak başarıya doğru emin adımlarla ilerliyoruz. Emeğiniz sayesinde proje yaşıyor ve gelişiyor, kalplerimiz sıcaklıkla ve gururla dolduruyor! İyi Bayramlar!”

Gıda kolilerinin bölge sakinlerine ulaştırılması işlemini Gülnar ve Silifke belediyeleri organize ediyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Akkuyu Nükleer A.Ş Türk Halkının Ramazan Bayramını Kutladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya’nın en son geliştirdiği düşük güçlü RITM-200N su soğutmalı SMR, kara tabanlı konuşlandırma için yenilikçi gemi teknolojisinin uyarlaması olma özelliği taşıyor. RITM-200 serisi reaktörler, Kuzey Kutbu’nun zorlu koşullarında en yeni Rus buzkıranlarda test edildi.

Geleneksel nükleer güç santrallere (NGS) kıyasla çok daha küçük olacak olan Yakutsk, boyutu sayesinde de kısa sürede inşa edilecek. Ust-Kuiga yerleşim yerindeki hazırlık çalışmaları tüm hızıyla devam ediyor. 250 kişilik ilk işçi kampının (VGS-1) inşaatına yönelik çalışmalar tamamlanırken, 2024 yılının dördüncü çeyreğinde tamamlanması planlanan 683 kişilik ikinci işçi kampının ilk etabının inşaatına başlandı. Ust-Kuiga yerleşim yerini Yakutsk sahasına bağlayan 12 km uzunluğundaki 1 numaralı yolun yapımına ve Pridorozhny taş ocağından toprak ve taş gibi malzemelerin çıkarılmasına da başlandı. 

Öte yandan bu yıl içinde üretim ve teknik temel ile inşaat ve montaj tesislerinin inşasının, inşaat sahasının tesviyesinin ve inşaat ile montaj çalışmalarının ana aşamasının başlaması planlanıyor. Geçici kış rotası işletimi döneminde öngörülen çalışmaların yapılabilmesi için 9,5 bin ton yükün getirilmesi planlanıyor.

Rusya’nın Arktik bölgesi, elektrik sıkıntısı çeken ve yerel enerji olmadan kalkınmanın imkânsız olduğu bölgelerden biri olma özelliğini taşıyor.   Devletin geliştirilmesine stratejik önem verdiği, bu bölgede büyük güç santrallerinin inşasının ekonomik açıdan mümkün olmaması sebebiyle Rosatom, bu tür bölgelerde düşük güçlü üretim projelerini artırmaya karar vermişti. Bu amaçla Pevek kentinde faaliyet gösteren yüzer nükleer güç santrali, halihazırda sadece Bilibino Nükleer Santrali’nin kapasitesinin yenilenmesiyle değil, aynı zamanda Baimsk cevher bölgesindeki projelerin uygulanmasıyla da ilgili sorunları çözüyor.

Rosatom ve Yakutistan hükümeti 2019 yılında ilk kara tabanlı küçük modüler reaktör Yakutsk’un inşa edilmesi için anlaşma imzaladı. Bu proje sayesinde Yakutistan’ın kuzeydeki ücra bölgeleri, Kyuchus altın yatağının ve diğer maden yataklarının geliştirilmesi için güvenilir ve yüksek kaliteli bir enerji kaynağı elde edecek. Nisan 2023’te Rusya Federasyonu Federal Çevre, Sanayi ve Nükleer Denetim Kurumu Rostekhnadzor’dan lisans alınmasıyla da bu projenin hayata geçirilmesinde önemli bir adım atılmış oldu. 

Yakutistan’da 55 MW kapasiteli RITM-200N reaktörüne dayalı Yakutsk, Rosatom’un kara tabanlı küçük modüler reaktör segmentindeki amiral gemisi projesi olma niteliği taşıyor. Proje kapsamında, RosEnergoAtom teknik müşteri ve işletmeci kuruluş, Rusatom Overseas A.Ş geliştirici, OKBM Afrikantov A.Ş, Devlet İhtisas Tasarım Enstitüsü ve diğer kuruluşlar ortak yüklenici olarak hareket ediyor. Yakutsk, Rusya’nın küçük ölçekli enerji mühendisliğinin ilk ürünlerinden biri olacak. Bununla beraber Rosatom’un planları diğer düşük kapasiteli projeleri de içeriyor. 

RITM serisi reaktörlere sahip modern küçük modüler reaktör tasarımları, çok seviyeli sistemler ve muhafaza bariyerlerinin yanı sıra aktif ve pasif güvenlik sistemlerinin kombinasyonu sayesinde elde edilen yüksek bir güvenlik seviyesine sahip. Söz konusu sistemler her türlü kaza olasılığını ve tesis tasarımına dahil edilen çeşitli seviyelerdeki bariyerler çevreye herhangi bir radyoaktif madde salımını ortadan kaldırıyor. Küçük modüler reaktörler bir bölgenin enerji açısından kendine yeterliliğini, özellikle enerji tüketen endüstriler için temiz enerji kullanımıyla istikrarlı güç ve ısı tedarikini sağlıyor, dizel olanlar da dahil olmak üzere mevcut üretim kaynaklarının değiştirilmesi sayesinde atmosfere zararlı madde salımını da azaltıyor.

Rosenergoatom Concern A.Ş, halihazırda Rusya’nın Çukotka özerk bölgesinde bulunan yüzer nükleer güç santrali de dahil olmak üzere 11 Rus NGS’sini işletiyor. Rusya’nın enerji dengesinde nükleer santraller tarafından üretilen elektriğin payı yaklaşık %20. Rusya Devlet Başkanı’nın talimatına göre 2045 yılına kadar bu oranın %25’e ulaşması amaçlanıyor. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom’un elektrik enerjisi bölümü, Yakutistan’daki düşük güçlü nükleer santralin işletmecisi oldu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konferans, verimliliği artırmayı, üretimi modernleştirmeyi, yeni teknolojileri ve modern yönetim yöntemlerini tanıtmayı amaçlayan “Üretim Projeleri Yarışması” formatında gerçekleştirildi. Genç çalışanlar konferans ile potansiyellerini gerçekleştirme, iş süreçlerini iyileştirmeye yönelik fikirleri hayata geçirme, deneyimleri paylaşma ve yeni şeyler öğrenme fırsatı elde etti. 

Etkinlik kapsamında ayrıca farklı seviyelerdeki şirket yöneticilerinden oluşan jüri, konferansın final programında yer alan en iyi 13 sunumu seçti. Konferans; ekipman kalite kontrolü, iş süreçlerinin optimizasyonu, maliyet yönetimi, çevresel ve teknolojik güvenlik seviyesinin artırılması olmak üzere dört ayrı bölüme ayrıldı.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Anastasia Zoteeva konferansa ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi: “Akkuyu NGS’nin inşası, küresel nükleer endüstride Yap-Sahip Ol-İşlet (build-own-operate) modeli kullanılarak gerçekleştirilen ilk projedir. Bu, AKKUYU NÜKLEER’in nükleer santralin tasarımı, yapımı, işletmesi, bakımı ve işletmeden çıkarılmasını kapsayan yaşam döngüsünün tüm aşamalarından sorumlu olduğu anlamına geliyor. Bu aynı zamanda NGS personelinin eğitimi ve yetkinlik gelişimi için de geçerlidir. Genç uzmanların eğitimine özel önem veriyoruz. İlk Gençlik Bilimsel-Pratik Konferansı, meslektaşlarla fikir ve deneyim paylaşımı için bir platform sağlamak, şirketin bölümleri arasındaki etkileşimi güçlendirmek ve dış etkinliklere katılım için adayları seçmek gibi birçok görevi aynı anda yerine getirmektedir. Sunum programı çok yoğundu. Tüm meslektaşlarımız iyi hazırlanmıştı ve mükemmel sunumlar yaptılar. Artık projemizi sektörel ve uluslararası konferanslarda onurla temsil edecekler. Rosatom Kurumsal Akademisi’nin katılımını ve desteğini de özellikle vurgulamak isterim. Onlar da harika bir iş çıkardılar ve konferansın başarılı geçmesini sağlamak için her şeyi yaptılar.”

Gençlik Bilimsel-Pratik Konferansı, Rosatom Kurumsal Akademisi’nin desteğiyle gerçekleştirildi. Konferansın moderatörlüğünü yapan Rosatom ANO Kurumsal Akademisi Güvenlik Kültürü Geliştirme Merkezi Müdürü Ivan Polishchuk, “Büyük ölçekli ve unutulmaz bir etkinlik oldu. Sunumların karmaşık konusu dinleyicileri korkutmadı, herkes ilgiyle dinledi ve tartışmaya katıldı. Akkuyu NGS projesinde Türk ve Rus uzmanlar arasında yakın bir iş birliği söz konusudur. Etkinliğin sonucunu değerlendirirken, birbirlerini mükemmel bir şekilde anladıklarını söyleyebilirim. Akkuyu NGS projesi, ilk güç ünitesinin faaliyete geçmesi olmak üzere kilit bir aşamaya yaklaştığı için bu konferans çok önemli ve tam zamanında yapılıyor” dedi.

İnşaat İşleri Birimi Kıdemli Uzmanı Dmitry Kapman da, “Konferansa katılım, çalışmalarınızı şirketin diğer bölümlerinden meslektaşlarınızla paylaşmak ve diğer alanlardan kendiniz için yeni bir şeyler öğrenmek için harika bir fırsattı. Akkuyu NGS projesinde yaklaşık 30 bin kişi çalışıyor ve her biri kendi alanında yüksek nitelikli uzmanlar. Ben Akkuyu NGS inşaatı sırasında iç koruma kabının metal yapılarının montajına ilişkin genel bir sunum gerçekleştirdim. Konuşmam sırasında jüri üyelerinden sorular, çalışmamın yönünü ayarlama ve sunumu bu alandaki diğer çalışmalar arasında konumlandırma konusunda öneriler aldım. Deneyimli yöneticilerin geri bildirimleri çok faydalı oldu” şeklinde konuştu.

Havalandırma ve İklimlendirme Bölümü Soğutma Ünitesi Operatörü Yusuf Furkan Tankal, Meslektaşlarım ve ben düzenli olarak Akkuyu NGS inşaat sahasında teknik gezilere katılıyoruz. İnşaat ve kurulum sahalarını izlemek üzere toplanan verileri görselleştirmek için bir sistem geliştirdik. Bu, personele zaman kazandırdı ve saha güvenliğini daha da artırdı. Konferansta konuşma yaptığım ve meslektaşlarıma işimin önemini anlattığım için mutluyum” diye konuştu. 

Konferansta sunulan birçok proje jüri üyelerinin yoğun ilgisini çekti. En dikkat çekici ve akılda kalıcı sunumlardan biri de Onarım Bölümü Kıdemli Uzmanı Mustafa Atahan Kisecik’in Akkuyu NGS hidroteknik yapılar projesinin modernizasyonu ve santralin işletme ve bakımını nasıl etkileyeceğine ilişkin sunumdu. Sunumda su deşarj yapısı yerleşiminde alternatif yöntemler sağlayan teknik çözümün uygulanmasının deniz ekosistemlerinin korunmasına yönelik önlemlerin etkinliğini artıracağı ve Akkuyu NGS projesinin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine uygun olarak gerçekleştiriyor olduğu vurgulandı. 

Onarım Yönetimi Bölümü Baş Uzmanı Emre Bozkurt Yortanlıoğlu ise, Akkuyu NGS güç ünitelerinin devreye alma ve işletme aşamasında ekipmanların güvenli işletimi konusunda bir gelişme önerdi. Konuşmacı, ekipman alımından personel eğitimine ve idari etkileşim planının geliştirilmesine kadar teknik çözümün uygulanmasının tüm aşamalarında çalıştı.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’nin genç uzmanları tarafından öne sürülen yenilikçi önerilerinin yakın gelecekte üretim tesislerinde uygulanması ve Akkuyu NGS’nin işletme kalitesinin artırılmasına yardımcı olması hedefleniyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Akkuyu NGS İnşaat Bölgesinde Akkuyu Nükleer Gençlı̇k Bı̇lı̇msel-Pratı̇k Konferansı’nın İlki Gerçekleştı̇rı̇ldı̇ yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Üretilen bu elektrik miktarı, yaklaşık 100 milyon tonluk sera gazı salınımını da engelledi.  Bu oran, Moskova’nın iki yıllık karbondioksit salınımına eşit.

Rusya’da elektrik kurulu kapasite kullanım oranı %83,3. Ülkede faaliyet nükleer santraller ise ülkedeki toplam elektrik üretiminin yaklaşık %20’sini karşılıyor.

Rusya’nın en büyük düşük karbonlu elektrik üreticisi olan Rosatom, 80 yıla yakın tecrübesiyle nükleer teknolojiler alanında dünyanın en büyük şirketleri arasında yer alıyor. Bu yıl, derecelendirme kuruluşu Expert RA JSC, Rosatom’a sürdürülebilirlik ilkelerine uygunluğu dolayısıyla “yüksek düzeyde uyuma” karşılık gelen bir ESG-II (b) derecesi verdi. Rusya’da çevre sorunlarının ele alınması ve sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşma ulusal hedeflerden biri olmaya devam ediyor. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rus Nükleer Santralleri 1 Yılda Yaklaşık 100 Milyon Ton Sera Gazı Salınımını Engelledi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Uluslararası platformda, küçük modüler reaktörlerin geliştirilmesinin avantajları tartışıldı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom, COP28 İklim Konferansı kapsamında Küçük Modüler Reaktörler Günü (SMR Day) paneli düzenledi. Etkinlikte Rosatom, iklim hedeflerine ulaşmak ve düşük karbonlu bir gelecek için çok çeşitli teknolojik çözümler sundu. 

Etkinlik, Rosatom’un benzersiz düşük kapasiteli nükleer enerji santrali projesini uygulamaya başladığı Yakutistan’da insan ve doğa arasındaki uyumu korumanın önemini gösteren renkli bir multimedya gösterisiyle başladı. Bölgenin kalkınmasını hızlandırmak için tasarlanan santral, hassas Arktik ekosistemi göz önünde bulundurularak inşa ediliyor. Yakutistan’daki kara tabanlı SMR’nin 2028 yılında devreye alınması planlanıyor. Projeye ek olarak, Rosatom’un portföyünde dünyanın tek yüzer nükleer santrali olan “Akademik Lomonosov” da yer alıyor.

SMR Günü konuklarına ve katılımcılarına video mesajla hitap eden Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, “Nükleer enerjinin kaçınılmaz olarak hepimizin hedeflediği düşük karbon dengesinin temeli olacağına inanıyoruz. Güvenilir teknolojik çözümlerden biri olarak düşük kapasiteli nükleer enerji üretimi, nükleer enerjinin geleceğinde önemli bir yer tutacaktır. Rosatom’un küçük modüler reaktörler alanındaki önerilerinin, çeşitli nedenlerle daha önce nükleer enerji üretimini düşünmemiş ülkeler için etkili ve çevre dostu bir seçenek olacağından eminim” dedi. 

Rosatom Genel Müdür Birinci Yardımcısı ve Uluslararası İş Geliştirme Direktörü Kirill Komarov da konuşmasında şunları kaydetti: “Dünyada tasarım aşamasında olan 70’ten fazla küçük modüler reaktör projesi bulunuyor. Rosatom, sözlerini eyleme dönüştüren tek teknoloji şirketidir. Bugün, Yakutistan ve Çukotka projelerimizi hayata geçirerek, SMR’lerin ekonomik verimliliğini ve güvenilirliğini göstermeyi kendimize görev edindik. Tıpkı VVER-1200 3+ Nesil reaktörlerine dayalı Rus NGS’lerin dünyaya nükleer enerjinin iklim değişikliği sorununa güvenli bir çözüm sunduğunu ortaya koyması gibi, Rusya’nın Uzak Doğu bölgesinde referans bir proje geliştirmek de bu teknoloji için büyük bir pazar oluşturacaktır. Önümüzdeki yıllarda elde edeceğimiz deneyimin, dünyanın dört bir yanındaki ortaklarımıza SMR alanında en iyi çözümleri sunmamızı sağlayacağından eminiz.”

SMR Günü paneline katılan konuşmacılar arasında Dünya Nükleer Birliği Genel Direktörü Sama Bilbao y Leon ve farklı ülkelerden ilgili bakanlıkların ve enerji şirketlerinin üst düzey temsilcileri de yer aldı. Panele katılanlar, SMR’lerin çok çeşitli ulusal kalkınma hedeflerine nasıl çözüm getirebileceğini tartıştılar. SMR Günü’nün sonunda Rosatom yetkilileri, Moğolistan Devlet Şirketi “Monatom”un İcra Direktörü Dalaijargal Dorjbal’a Moğolistan için SMR projesi konseptini sundu. SMR Günü’nün kapanış töreninde, Rosatom ile yabancı ortaklar arasındaki işbirliğinin gelişimine işaret edilerek uluslararası enerji piyasalarında küçük modüler reaktör teknolojilerine olan talebi teyit edildi.

SMR Günü ilk kez EXPO-2020’de Rosatom’un desteğiyle gerçekleştirilmişti.

Dünyanın tek yüzer nükleer santrali Akademik Lomonosov, 2019’un sonunda ticari faaliyete geçmesinden bu yana Rusya’nın en kuzeyindeki Pevek kenti için 700 milyon kilovat-saatten fazla elektrik üretti. Bu deneyimden yola çıkılarak RITM-200 reaktörlerine dayanan yeni nesil yüzer güç ünitesi teknolojisi üzerinde çalışmalar devam ediyor. Söz konusu reaktörlerin 2029 yılına kadar Çukotka bölgesindeki Baimskaya cevher bölgesinin geliştirilmesi için güç sağlamaya başlaması planlanıyor. Rosatom ayrıca 35 MW’a kadar kapasiteye sahip “Shelf-M” mikro reaktörleri projesini de hayata geçiriyor. Bu teknolojiye dayalı ilk tesisin 2030 yılına kadar faaliyete geçmesi bekleniyor. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom, SMR Günü’nde Düşük Kapasiteli Nükleer Enerji Projelerinin Uygulanmasındaki İlerlemeyi Anlattı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un bünyesindeki enerji birimi Rosenergoatom Concern A.Ş’den uzmanlar, Çukotka Özerk Bölgesi’nde yer alan Pevek kentinde bulunan dünyanın tek yüzer nükleer güç santraline ilk kez nükleer yakıt ikmali işlemini başlattı. 

Taze yakıt demetleri Akademik Lomonosov yüzer güç ünitesinin sancak tarafındaki iki reaktörden birine yüklendi. Daha önce Kuzey Deniz Rotası üzerinden Pevek limanına özel nakliye konteynırlarla getirilen yakıt demetleri derhal Akademik Lomonosov’a aktarıldı. Akademik Lomonosov için yakıtı, Rosatom’un Yakıt Şirketi TVEL’in bir kuruluşu olan Mashinostroitelny Zavod A.Ş üretti. 

Yüzer nükleer güç santralinin Baş Makine Mühendisi Alexey Fedotov konuyla ilgili olarak şunları kaydetti: “Nükleer yakıt ikmali işlemleri sırasında radyasyon güvenliği gereklerini yerine getirmek üzere tüm önlemler alınmıştır. Reaktöre yüklemeden önce 121 yakıt demetinin her biri sıkı bir onay kontrolünden geçti. Tüm düzenekler, uzmanlar tarafından kapsamlı bir şekilde incelendikten sonra otomatik vinç kullanılarak sırayla reaktöre yerleştirilecek.” 

Yüzer Güç Santrali Nükleer Güvenlik Departmanı Başkanı ve Baş Fizik Uzmanı Maxim Shamambayev de konuyla ilgili olarak, “Bu çalışmalar sırasında yüzer güç ünitesinin bulunduğu bölgedeki radyasyon arka planı değişmedi, radyasyon arka planı Pevek için doğal olan seviyelerde ölçüldü” dedi.

Doğrudan su üstünde yürütülen yakıt ikmali işleminin bu yılın sonuna kadar tamamlanması planlanıyor. Akademik Lomonosov’un solunda bulunan reaktör ünitesine bir sonraki nükleer yakıt ikmalinin 2024’te yapılması planlanıyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Dünyanın tek yüzer nükleer güç santraline ilk yakıt ikmaline başlandı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Akademik Lomonosov’da ilk kullanılmış nükleer yakıtın taze yakıtla değiştirilme işleminin 2024 yılına kadar başlaması planlanıyor. TVEL’in Moskova Bölgesi’ndeki Elektrostal kentinde bulunan Makine İmalat Fabrikası (MSZ), yüzer nükleer santral Akademik Lomonosov’un yanı sıra tüm Rus nükleer buzkıranlar için de yakıt üretiyor.

Dünyanın tek yüzer nükleer güç santrali Akademik Lomonosov, buzkıran tipi iki KLT-40S reaktörü ile donatıldı.  Her 12 ila18 ayda bir yakıt çubuklarının kısmen değiştirilmesinin gerektiği standart kara tabanlı büyük reaktörlerin aksine bu reaktörlerde yakıt ikmali birkaç yılda bir, reaktör çekirdeğinin tamamen boşaltılması ve reaktöre taze yakıtın yüklenmesi ile yapılıyor.

Akademik Lomonosov yüzer güç ünitesinin KLT-40 reaktörlerinin çekirdekleri, referans reaktörlere kıyasla bir dizi avantaja sahip. Bu avantajlar arasında ilk kez kullanılan kaset tipi çekirdek sayesinde yakıt ikmalleri arasında geçen sürenin 3 ila 3,5 yıla çıkarılması, yakıt bileşeninin maliyetinin de bir buçuk kat azaltılması yer alıyor. Yüzer santrali işletme deneyimi, en yeni seri 22220 nükleer buzkıranlar için reaktör tasarımlarının temelini oluşturuyor. Şimdiye kadar bu türden üç buzkıran suya indirildi.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom, Dünyanın Tek Yüzer Nükleer Güç Santrali Akademik Lomonosov’a Taze Yakıt Tedarik Etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mutabakat Zaptı’na, Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev ve Myanmar Bilim ve Teknoloji Bakanı Dr. Myo Thein Kyaw imza attı.

Taraflar, Myanmar’ın mevcut nükleer altyapı geliştirme ihtiyaçlarını belirlemeyi ve ülkede küçük modüler reaktör (SMR) inşa etme projesinin hayata geçirilmesi için gerekli öncelikli çalışma alanlarına ilişkin bir program hazırlamayı planlıyor. Mutabakat Zaptı, nükleer altyapı geliştirme çalışmalarının, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (UAEA) yaklaşımları ve tavsiyelerinin yanı sıra Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un en iyi uygulamaları doğrultusunda yürütülmesini öngörüyor.

İmzalanan Mutabakat Zaptı insan kaynakların eğitimi ve geliştirilmesi, Myanmar’ın nükleer enerji geliştirme programına dahil olan kuruluşlarda güvenlik kültürünün geliştirilmesi alanlarında Rusya-Myanmar iş birliğinin daha da genişletilmesini öngörüyor.

Şubat 2023’te Rusya Federasyonu ve Myanmar, nükleer enerjinin barışçıl amaçlarla kullanımında iş birliği yapılmasına ilişkin bir Hükümetler arası Anlaşma imzalamıştı. Bu anlaşmanın imzalanması, Rusya ve Myanmar arasında nükleer enerji alanında iş birliğinin geliştirilmesinde dönüm noktası niteliği taşıyor. Taraflar, özellikle Myanmar topraklarında SMR inşasına yönelik projenin hayatına geçirilmesini amaçlayan iş birliği konusunda mutabık kalmışlardı.

Hem açık denizde hem de karada SMR’lerin inşası için referans teknolojilere ve uzun yıllara dayanan deneyime sahip Rosatom, halihazırda Yakutistan’da, RITM-200 deniz tahrik reaktörleri teknolojisine dayalı SMR inşasına yönelik bir proje yürütüyor.

SMR’ler, merkezi şebekelerden uzak bölgelerdeki tüketicilere sürdürülebilir ve güvenilir enerji tedariki için en uygun çözüm olarak kabul ediliyor. Bu küçük güç santrallerinin temel özelliklerini kompaktlık, modülerlik, kısa inşaat süresi ve yüksek güvenlik standartları oluşturuyor.

Dünyanın tek yüzer nükleer güç santrali “Akademik Lomonosov” halihazırda Rusya’nın Çukotka bölgesinde işletiliyor.

Rosatom ayrıca Myanmar ile rüzgâr enerjisinin geliştirilmesi alanında aktif olarak iş birliği yapıyor ve 372 MW kapasiteli rüzgâr santralleri inşa etmeyi hedefliyor. Projelerden biri için rüzgâr enerjisi potansiyeli değerlendirmesi, ön tasarım araştırması ve fizibilite çalışması başladı.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom, Nükleer Altyapı Alanında Mynamar ile İş Birliğini Genişletiyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Törene, Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin, Bangladeş Halk Cumhuriyeti Başbakanı Şeyh Hasina ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi video konferans yoluyla katıldı. Bangladeş’teki ilk NGS’nin nükleer tesis statüsü kazanması dolayısıyla sahada düzenlenen törende Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Bangladeş Halk Cumhuriyeti Bilim ve Teknoloji Bakanı Mimar Yeafesh Osman ve diğer yetkililer hazır bulundu. 

İki ülke liderleri ilk parti taze nükleer yakıtın teslimatına sembolik olarak onay verirken Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Bangladeş Bilim ve Teknoloji Bakanı Mimar Yeafesh Osman’a yakıtın tüm güvenlik standartları ve gerekliliklerine uygun olarak teslim edildiğini teyit eden bir sertifika sundu.  Ruppur NGS için yakıt Rusya’da, Rosatom’un Yakıt Birimi’ne bağlı Novosibirsk Kimyasal Konsantre Tesisi’nde (NCCP) üretildi. Yakıt üretimi ve nakliyesi Bangladeş Atom Enerjisi Düzenleme Kurumu’nun (BAERA) aktif rehberliği ve gözetimi altında gerçekleştirildi. 

Törende konuşan Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, “Bugün, Rusya-Bangladeş ilişkilerinin gelişiminde yeni bir aşamaya işaret ediyor. Nükleer yakıtın teslim edilmesinin ardından Ruppur NGS nükleer tesis haline gelecek ve Bangladeş, barışçıl nükleer teknolojilere sahip bir ülke statüsü kazanacak. Rosatom için, istikrarlı enerji arzı sağlayacak ve Bangladeş’in eşsiz doğasının gelecek nesiller için korunmasına yardımcı olacak bir projeyi hayata geçirmek büyük bir onur” dedi. 

Bangladeş Halk Cumhuriyeti Bilim ve Teknoloji Bakanı Mimar Yeafesh Osman da konuşmasında şunları belirtti: “Bu özel anı uzun zamandır bekliyorduk. Yakıtın teslim edilmesi sadece Pabna bölge halkı için değil, aynı zamanda tüm ulus için önemli bir gelişme. 5 Ekim’de aldığımız yakıt teslim sertifikası, ulus olarak elde ettiğimiz başarıların bir göstergesi. Bangladeş halkı canlı ve renkli bir halktır ve biz de bu gelişmeyi çok renkli bir şekilde kutlayacağız. Tüm ulus bayram havasında.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Ruppur NGS’ye İlk Parti Nükleer Yakıt Teslim Edildi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Konuya ilişkin açıklama yapan Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev, şunları söyledi: “Rosatom, Rusya’da ve Rusya dışında nükleer güç santrallerinin seri inşaatına başladığında mühendislik bölümümüzün iş yükü önemli ölçüde artmış oldu. Nükleer ekipman üreticileri bu görevin üstesinden başarıyla geliyor ve hatta yeni rekorlar kırıyor. Proje portföyümüz şu anda 11 ülkede 33 üniteden oluşuyor. Yani daha yapacak çok işimiz var. Atommash’ın güvenilir ve sistemli çalışması, tüm bu projelerin başarıyla ve zamanında uygulanacağı konusunda bize güven veriyor. Bu da küresel nükleer pazardaki lider konumumuzu koruyacağımız anlamına geliyor.”

Rosatom’un makine bölümü Atomenergomash’ın Genel Müdürü Igor Kotov da Volgodonsk makine yapım bölümü çalışanlarının bu başarısının üretimin en modern düzeyde modernizasyonunu, üretim süreçlerinin optimizasyonunu ve dijital teknolojilerin kullanılmasını sağlayan tüm ekibin 10 yıllık sıkı çalışmasına dayandığını ve vurguladı. Kotov, “Bugün Rosatom’un makine mühendisliği bölümü, ülkemizin gerçek teknolojik potansiyelinin canlı bir örneği ve sektörün daha da gelişmesi için güvenilir bir temel oluşturuyor” ifadelerini kullandı.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Anastasia Zoteeva da konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: “Akkuyu NGS projesinin yüksek hızda uygulanmasını büyük ölçüde, aralarında Atommash’ın da özel bir yeri olduğu Rus nükleer endüstrisinin önde gelen kuruluşlarına borçluyuz. Bir yıl içinde 5 modern reaktör kabının üretilmesi olağanüstü bir başarıdır. Bu, tesisin her çalışanının, işletme yönetiminin ve Rosatom’un büyük bir başarısıdır. Bu üretimin en üst sınırda yapılacak iş olmadığına eminim çünkü Atommash, Rus nükleer endüstrisindeki tüm işletmeler gibi yetenekli, istekli ve kendini adamış uzmanları istihdam ediyor. AKKUYU NÜKLEER, güvenilir ve sorumlu bir yüksek teknoloji ekipmanı tedarikçisi olan Atommash ile iş birliği yapmaktan gurur duyuyor.”

Ekipman sevkiyatı kombine şekilde gerçekleştirilecek. Özel araçlarla fabrika iskelesine ulaştırılacak olan ekipman seti, varış noktasına kadar denizde 3000 kilometre yol kat edecek.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom’dan Yeni Rekor: Bir Yılda Beşinci Nükleer Reaktör Basınç Kabı Sevk Edildi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya Federasyonu Başbakanı Mihail Mişustin, karşılama konuşmasında “küresel nükleer endüstrinin geleceğinin özellikle gençlere bağlı olduğunu” vurguladı. Uluslararası Nükleer ve İlgili Teknolojiler Bilim ve Eğitim Merkezi Obninsk Tech’in kurulması için aktif çalışmaların başladığını belirten Mişustin, “Eminim ki bu kuruluş dünyanın dört bir yanından yetenekli gençleri bir araya getirecek lider bir merkez olacaktır. Merkez, ekonomi sektörlerinde aranan üst sınıf uzmanların yetiştirilmesine yardımcı olacak ve yeni nükleer bilimsel gelişmeler alanında Rusya’nın teknolojik egemenliğini sağlamaya olanak tanıyacaktır” dedi. 

Rosatom Genel Müdürü Aleksey Likhachev de katılımcılara hitaben yaptığı konuşmada, “nükleer endüstrinin kökeni bilime dayandığından, iyi eğitilmiş uzmanların endüstrinin daha da geliştirilmesi ve sürdürülebilir bir gelecek yaratılması açısından çok önemli olduğunu” ifade etti. Likhachev, “Küresel nükleer eğitim merkezini Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in desteğiyle düzenliyoruz. Yarın ve yarından sonra eğitimin nasıl olması gerektiğini gençler belirlemelidir. Bizim misyonumuz gençlere bu çalışmalarında yardımcı olmaktır. Dolayısıyla bugün Obninsk’te Rosatom’un amiral gemisi Üniversiteler Konsorsiyumu’nun lideri Ulusal Nükleer Araştırma Üniversitesi MEPhI ile geleceğin nükleer projeleri için uzmanlar yetiştirmek üzere benzersiz bir uluslararası bilim ve eğitim platformu düzenliyoruz” dedi. Likhachev ayrıca, Obninsk Tech Uluslararası Nükleer Eğitim Merkezi’nin ortaklığın bulunduğu ülkelerden tüm paydaşların katılımıyla düzenlenmesi ve geliştirilmesinin, ülkenin 2030 yılına kadar küresel nükleer ve ilgili eğitim pazarının en az yüzde 20’sini kapsamasını sağlayacağına olan inancını dile getirdi. 

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktör Yardımcısı Mikhail Chudakov, Dünya Nükleer Birliği (WNA) Genel Direktörü Sama Bilbao y León, Bolivya Nükleer Enerji Ajansı Genel Direktörü Hortensia Jiménez Rivera, Nükleer Sanayi Derneği (NIATR) Yönetim Kurulu Başkanı Alikaan Çiftçi, Ulusal Nükleer Araştırma Üniversitesi MEPhI Rektörü Vladimir Shevchenko Dünyanın Sürdürülebilir Kalkınmasının Temeli Olarak Güçlü Eğitim başlıklı genel oturuma katılanlar arasında yer aldı. 

Dünya Nükleer Birliği Genel Müdürü Sama Bilbao-y-Leon konuşmasında, “Nükleer enerji mühendisliği geleceğin çevre dostu güç dengesinin ayrılmaz bir parçası ve aynı zamanda karbonsuzlaşmanın bir sembolüdür. Çevrenin korunması ve yaşam kalitesinin arttırılması için elzemdir. Temiz enerji dünyanın her yerindeki insanlar için ulaşılabilir olmalıdır. Eğitim, nükleer teknolojilerin önemini anlamak için güçlü bir temel oluşturulmasını teşvik eden önemli bir etkendir” ifadelerini kullandı. 

Bolivya Nükleer Enerji Ajansı Genel Müdürü Hortensia Jiménez Rivera da konuşmasında “Bugün önemli ekonomik ve teknolojik dönüşümlerden geçiyoruz, bu nedenle insanların yaşam kalitesini arttırmak için yeni kalkınma yolları bulmak gerekmektedir. Nükleer teknolojinin geliştirilmesinde en önemli etken eğitimdir. Dolayısıyla enerji projelerinin hayata geçirilmesi yüksek nitelikli profesyoneller gerektirmektedir. Gençleri, nükleer projeleri ve refahı teşvik etmek için eğitim projelerimize katılmaya davet ediyorum” diye konuştu. 

Nükleer Sanayi Derneği (NIATR) Yönetim Kurulu Başkanı Alikaan Çiftçi de yaptığı konuşmada şunları söyledi: “Akkuyu NGS’nin Türkiye’nin elektrik ihtiyacının %10’unu karşılayacağı düşünülmektedir. Yakın gelecekte uluslararası nükleer projelerde daha aktif rol alabilmek için nükleer enerji alanındaki yetkinliğimizi geliştirmeye çalışıyoruz. Obninsk’in eğitim konusunda önemli bir rol oynadığına şüphe yok ve anlaşmamıza göre mühendislerin ve bilimsel personelin eğitimi burada gerçekleştiriliyor. 2027 yılı sonuna kadar 300’den fazla genç mühendisin eğitim görmesi bekleniyor. Bu durum, gençlerin kariyerlerini inşa etmek için nükleer endüstriyi seçme konusundaki ilgilerini artırmalıdır.” 

23 Eylül’e kadar çalışmalarına devam edecek forum çerçevesinde E. P. Slavsky Gençlik Bilimsel ve Teknik Konferansı, İnovasyon Laboratuvarı’nın yanı sıra eğitim, spor ve kültürel etkinlikler ile nükleer fizik alanındaki en son araştırmalara ilişkin raporların sunulacağı bilimsel okumalar da yer alacak. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Obninsk NEW Uluslararası Gençlik Nükleer Forumu, 70’ten Fazla Ülkeden 500’ün Üzerinde Uzmanı Bir Araya Getirdi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Foruma katılanlar arasında Türkiye, Çin, Hindistan, Vietnam, Macaristan, Kenya, Özbekistan, Güney Afrika da dahil 70’ten fazla ülkeden lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri ile genç araştırmacılar bulunuyor. Ayrıca akademik camiadan, büyük uluslararası şirketlerden ve devlet kurumlarından tanınmış uzmanlar da forumda yer alacak.

Bu yılki ana teması, “Dünyanın Sürdürülebilir Yarınları için Eğitimi Güçlendirmek” olan forumda tüm tartışma ve aktiviteler canlı interaktif etkinlikler şeklinde planlandı. Forumda, küresel zorlukların, nükleer bilimin geleceğinin ve mevcut teknolojik eğilimlerin kapsamlı bir şekilde tartışılmasının yanı sıra gençlik kuruluşlarının nükleer teknoloji alanında eğitimi ilerletmedeki rolü, sektörü herkes için erişilebilir kılan bir ortamın teşvik edilmesi ve Obninsk’in nükleer endüstri için personel yetiştirmede önemli bir merkez haline getirilmesi gibi konuların ele alınması amaçlanıyor.

Forum kapsamında Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un Genel Müdürü Aleksey Likhachev, Dünya Nükleer Birliği Genel Müdürü Sama Bilbao y León, Rusya Devlet Başkanı Yardımcısı (Konsey Sekreteri, Konsey Başkanlık Kurulu Üyesi) Andrei Fursenko, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nda Genel Müdür Yardımcısı ve Nükleer Enerji Dairesi Başkanı Mikhail Chudakov, Ulusal Nükleer Araştırma Üniversitesi MEPhI Rektörü Vladimir Shevchenko, Bolivya Nükleer Enerji Ajansı (ABEN) Genel Müdürü Hortensia Jiménez Rivera, Nükleer Sanayi Derneği (NIATR) Yönetim Kurulu Başkanı Alikaan Çiftçi, Vietnam Ulusal Atom Enerjisi Enstitüsü Başkanı Tran Chi Thanh, Rusya’nın Kaluga Bölgesi Valisi Vladislav Shapsha, Obninsk Belediye Başkanı Tatiana Leonova, Nükleerde Afrikalı Genç Nesil Başkanı Rafael Chesori ve Brunei Gençlik Konseyi Yürütme Kurulu Başkan Yardımcısı Raden Mas Muhammed Mukhriz bin Radin Mas Emran konuşma yapacak. 

Forumun öne çıkan etkinlikleri arasında Aleksey Likhachev’in konuşmacı olduğu “Dünyanın Sürdürülebilir Yarınları için Eğitimi Güçlendirmek” başlıklı genel oturum ve Rosenergoatom Uluslararası İş ve Geliştirme Departmanı Direktörü Anatoly Chukharev’in konuşmacı olduğu “İnsanlık için Enerji: Nükleer Enerjinin Potansiyelinin Açığa Çıkarılması” başlıklı özel oturum bulunuyor. Rosatom İnsan Kaynakları Genel Müdür Yardımcısı Tatiana Terentieva etkinliğin kapanışında kapanış konuşması yapacak.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Nükleer Teknoloji Konulu Uluslararası Gençlik Forumu Obninsk’te Başladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

NCОН çalışanları ve Rosatom temsilcilerinden oluşan çalışma grubu Kırgızistan düzenleyici makamlarından lisans almak üzere gerekli uygulama tedbirlerini hayata geçirdi. Bu çalışmalar, tek foton bilgisayarlı emisyon tomografi (SPECT) bölümünün sıhhi ve epidemiyolojik incelemesini yapmak ve projenin radyasyon güvenliği gerekliliklerine uygunluğunu sağlamak için yürütülüyor.

Rosatom ayrıca personeli eğitmek, ulusal altyapının etkinliğini değerlendirmek ve tıp kurumlarının radyoizotop ürünlerini kullanma lisansı almasını sağlamak amacıyla NCОН’e ücretsiz olarak bir teknesyum-99m GT-4K jeneratörü teslim etti.

Rus nükleer endüstrisi heyeti, SPECT bölümünün teknik incelemesi sırasında personele uzman desteği de sağladı.

Bir sonraki adımını, projenin radyasyon güvenliği gerekliliklerine uygunluğu ve radyoizotop ürünlerinin kullanımına yönelik Kırgızistan düzenleyici makamlarından lisans alınması oluşturuyor.

Rosatom’un bünyesindeki Rusatom Healthcare A.Ş Genel Müdürü Igor Obrubov konuyla ilgili olarak şunları söyledi: “Kırgız ortaklarımıza yeni radyonüklid tanı bölümünün hizmete girmesine hazırlık aşamasında tam destek vermekten mutluluk duyuyoruz. Bu proje Kırgızistan’da nükleer tıbbının gelişmesi ve stratejik iş birliğimizin devamı için hayati önem taşıyor. Doktorların eğitimi için Kırgız meslektaşlarımıza teknesyum jeneratörü bağışladık. Rosatom, gelecekte, Kırgızistan’ın teknesyum-99m jeneratörleri konusundaki ihtiyaçlarını tam olarak karşılamaya hazır.”

Taraflar, Kırgızistan’da ileri nükleer tıp teknolojilerinin geliştirilmesini amaçlayan Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEA) teknik iş birliği programı çerçevesinde iş birliği yapıyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom’dan Kırgızistan’a Nükleer Tıp Alanında Destek yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Üsküdar Üniversitesi SBF Dekan Yardımcısı, Yapay Zekâ Mühendisliği Yüksek Lisans Programı Anabilim Dalı Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Nuri Bingöl, yapay zeka modellerinin getirebileceği olası riskleri ve bu risklerin nasıl kontrol altına alınabileceği konusunda değerlendirmelerde bulundu.

Yapay zekâlar, büyük bir alanda birçok kişinin işini elinden alabilir 

Her şeye muktedir yapay zeka modellerinin olası riskleri de beraberinde getirdiğini belirten Dr. Öğr. Üyesi Nuri Bingöl, “Kullanıcılarına büyük avantajlar sağlaması yüzünden, bu kişilerin insanlığı avucunun içine alması gibi medyatik riskleri şu an için düşünmek gereksiz. Ancak çok daha yakında etkileriyle yüzleşmemiz gereken birçok risk ve tehlike bizleri bekliyor.” dedi.

Sanayi devrimiyle birlikte, buharlı makinelerin insanların yapmış olduğu işleri elinden aldığını ama bunun yanında çok daha fazla iş alanı oluşturduğunu hatırlatan Bingöl, “Yapay zekâ için ‘yeni iş imkânları oluşturacak’ dense de son zamanlarda her kesimden insanın da dikkatini çeken genel modeller, buharlı makineler gibi insanların yaptığı işleri daha verimli yapmak için tasarlanmadılar. İnsanların yapabileceği her türlü bilişsel faaliyeti yapabilmek için tasarlandılar. Bu da demektir ki yeni iş imkânı olarak gördüğümüz her şey bir süre sonra tekrardan genel modeller tarafından öğrenilebilir. Sürecin hiçbir yerinde insana gerek kalmaksızın faaliyet gösteren işletmeler oluşabilir. Doğru yönetilmediği takdirde bu tür bir değişimin etkileri dünya üzerinde çok yıkıcı olabilir. Genel maksatlı yapay zekâlar, doktorluktan avukatlığa, yazılım mühendisliğinden yöneticiliğe kadar büyük bir alanda, birçok kişinin işini elinden alabilir. Bunun yanında 7 gün 24 saat çalışıp insan meslektaşlarından çok daha ucuz bir maliyet oluşturabilir.” diye konuştu.

Bu kadar önemli bir gücün tek elde toplanması dünya üzerindeki dengeleri değiştirebilir

Yapay zekânın diğer bir aşaması olan ‘model oluşturma ve geliştirme aşaması’ için merkezi denetimin getirdiği risklerin düşünülmesi gerektiğine dikkat çeken Bingöl, bunun tek bir otorite tarafından yapılmasının önemli bir risk olduğunu söyledi.

Yapay zekânın çok önemli bir güç olduğunu ve bu gücün etki alanının hızla arttığını belirten Bingöl, “Bu kadar önemli bir gücün üretim ve kullanımının, küresel veya değil, herhangi bir tek elde toplanması dünya üzerindeki dengeleri değiştirebilir. Günümüzde nükleer gücün yarattığı sorunlar ve dünya güç dengesi üzerindeki rolü ortada.” dedi.

Yeterli önlemler alınmazsa yapay zekâ teknolojisi nükleer enerji seviyesine denk riskler taşıyabilir

Yapay zekâ teknolojileri alanında önemli gelişmelere imza atmış bir şirket kurucu ve yöneticileri tarafından yayımlanmış bir makaleye değinen Dr. Öğr. Üyesi Nuri Bingöl, “Makalede, yapay zekâ teknolojilerinin sorumlu bir şekilde kullanılması ve doğru şekilde denetlenmesi gerektiği ifade ediliyor. Bu teknolojinin denetlenmediği takdirde, insan hayatı ve toplum üzerinde olumsuz etkiler yaratabilecek riskler taşıyabileceği söyleniyor. Makaleye göre, yapay zekânın uluslararası kurumlar tarafından kontrol edilmesi gereken döneme yaklaşıldı ve yeterli önlemler alınmadığı takdirde bu teknoloji nükleer enerji seviyesine denk riskler taşıyabilecek.” şeklinde konuştu. 

Küresel gücün bir güçler topluluğuna dönüştürülmesi başka sorular doğuruyor

“Bu nükleer güç ve risk benzetmesinden yola çıkarsak, yapay zekâ teknolojisinin de küresel veya değil tek bir elde toplanmasının nasıl sonuçlar doğuracağı ve dünya güç dengesine nasıl etki edeceği açıktır.” diyen Bingöl, sözlerine şöyle devam etti: 

“Bu riski azaltmak için, küresel gücün birden fazla aktörün olduğu bir güçler topluluğuna dönüştürülmesi ise başka sorular doğuruyor. Küresel gücü temsil eden unsurlar nasıl belirlenecek? Bu gücün kullanımı hangi süreçlere ve yetkilere bağlanacak? Anlaşmazlıklar nasıl giderilecek, onay ve veto hakları nasıl adil olarak yönetilecek?”

Yapay zekâ iyi yönetilmezse daha fazla soruna ve güç dengesizliğine yol açabilir

Pandemi sürecinde Dünya Sağlık Örgütü’nün çalışmalarından örnek veren Bingöl, “Dünya Sağlık Örgütü, Birleşmiş Milletler’e bağlı olan ve toplum sağlığıyla ilgili uluslararası çalışmalar yapan oldukça saygın ve kabul gören bir örgüt. Buna rağmen COVID-19 pandemisi döneminde, dünya üzerindeki toplumların tamamının acil sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesine ne derece katkı sağlayabildi? Pandemi döneminde aşı geliştirme gücünü elinde bulunduran devletler, dünya dengesi üzerinde etkili oldularsa hangi güç bunu nasıl kullandı? Görüldüğü gibi, yapay zekâ denetim ve sınırlandırmalarına çözüm olmasını beklediğimiz küresel otorite modeli, günümüzde başka konularda tecrübe ettiğimiz modellerin bütün sorunlarına çare olamadı. Yapay zekâ kadar güçlü bir teknolojinin iyi yönetilmediği taktirde daha fazla soruna ve güç dengesizliğine yol açabileceği ortada.” dedi.

Üretim ve kullanımın her aşaması birçok farklı ve bağımsız otoriteye yayılabilir

Yapay zekâ denetim ve sınırlandırmalarının, küresel bir gücün elinde bulundurduğu tek bir merkeze bağlı ‘devre kesici’ gibi yapılar olmak zorunda olmadığını aktaran Bingöl, “Çeşitli standartları, çalışma ve iz bırakma çerçevelerini, yetki denetimi alt yapılarını içeren, açık ve şeffaf denetlenebilir düzenlemeler, yasalar ve mevzuatlar olarak düşünülebilir. Bu konuda çeşitli aktörlerin rol ve sorumlulukları yasalar ve mevzuatlarla düzenlenebilir. Bu yetkiler dağıtılarak çok taraflı bağımsız kontroller sağlanabilir.   Kontrol dışına çıkan, tehdit ve tehlike yaratan çalışma durumlarında uyulması gereken müdahale politikaları belirlenebilir. Bu politikalar siber güvenlik prosedürlerinde olduğu gibi önceden prova edilebilir ve denetlenebilir. Üretim ve kullanımın her aşaması birçok farklı ve bağımsız otoriteye yayılabilir. Uluslararası bir otorite ile modellerin oluşturulması ve eğitilmesi gibi süreçleri denetlemek yerine, bir model oluşturulduktan sonra ‘insanların hayatlarını nasıl etkiliyor ve insanlara ait hakları ihlal ediyor mu?’ konusu denetlenmeli.” ifadelerini kullandı. 

Ulusal bir tehdit içermeyecek düzeyde yapay zekâ kapasitesine ihtiyaç duyan kurumların önünde bir engel oluşmamalı

Her teknolojik gelişim gibi yapay zekâ teknolojisinin de gelişimi için kaynaklara, ticari modellere ve ilgiye muhtaç olduğunu dile Dr. Öğr. Üyesi Nuri Bingöl, “Yapay zekâ konusunda oluşturulacak denetimin ve sınırlandırmanın getireceği ilave önemli yükleri olacak. Yeni uyum süreçleri, zorunluluklar, süreçler finansman ve kaynak kullanımı sınırlandırmaları… Oysa, insanlık için varoluşsal veya ulusal bir tehdit içermeyecek düzeyde yapay zekâ kapasitesine ihtiyaç duyan kurumların önünde bir engel oluşmamalı.” dedi ve bu beklentiyi oluşturacak sınırların kim tarafından ve hangi kriterler ile belirleneceği sorusuna dikkat çekti.

Denetimin ‘nasıl’ uygulanacağı konusunun henüz bir yanıtı yok

Denetim ve sınırlandırmaların nasıl uygulanacağı ile ilgili daha alınacak çok yol olduğunu ifade eden Bingöl, “Bunun için devlet kurumlarının, teknoloji üreticilerinin ve bu konunun fikir öncülerinin beraber çalışması ve çözüm üretmesi kaçınılmaz. Özellikle bu çözümlerin, gelişim önünde engel olmadan ‘nasıl’ uygulanacağı çalışma konusudur ve henüz bir yanıtı yok. Uluslararası bir otorite oluşma fikri ise, bu yanıt bulduğunda bir anlam taşıyacak. Uluslararası bu otoritenin yetkilerinin bireysel, ulusal ve küresel güç sahibi firmalar ile nasıl uyum sağlayacağı, kullanacağı denetim mekanizmaları ve yetkileri gibi soruların da yanıtları netleşecektir.” dedi.

Her ülkenin kendine göre mevzuat ve yönetmelikleri olmalı

Küresel bir otoriteden çok her ülkenin veya ülkeler birliğinin, temel prensiplere ve uyuma sadık kalmak üzere, kendine göre uyarlayabileceği mevzuat ve yönetmelikleri olması gerektiğini dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Nuri Bingöl, “Karşılıklı yükümlülükler üzerine bir denge inşa edilmesi ülkemiz açısından da önemli riskleri bertaraf ederek, tersine avantajlar getirir.” dedi. 

Türkiye’nin, birçok uluslararası organizasyon ve düzenlemelere tabi olduğunu, bunların getirdiği yükümlülüklere, bağımsızlığı ve güvenliğinden taviz vermeden uyum sağladığı ve taahhütlerini yerine getirebildiğini hatırlatan Bingöl, sözlerini şöyle tamamladı:

“Ülkemiz bunu sağlamak için gerekli resmi, kamu ve özel kurumlara, üniversite ve ar-ge merkezlerine, sivil toplum örgütlerine sahip. Bunlar arasında eşgüdümü sağlayacak mevzuatları oluşturma tecrübesi ve kapasitesi var. Küresel alanda Türkiye bu gibi organizasyonların da tam ortasında olmak zorunda. Güç dengesini korumak ve söz sahibi olmak üzere son yıllarda oldukça gelişmiş yapay zekâ teknolojilerini üretmesi, kullanması ve geliştirmesi ile bu durumu hak ediyor. Ayrıca adalet, hak ve hukuk konularında da yapay zekâ üzerinden öncü rolünü üstlenmeli.” 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Uzmanlar yapay zekâ konusunda uyarıyor! Önlem alınmazsa nükleer enerji seviyesine denk riskler oluşabilir! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde (NGS) görev yapan genç Türk mühendislerden oluşan bir grup daha, Rusya’da bulunan Leningrad NGS-2’deki eğitimlerini tamamladı. Türkiye’nin ilk nükleer güç santralinin türbin bölümü operatörleri, Uluslararası Personel Eğitim Merkezi’nde uygulamalı eğitim aldı. Rusya’daki eğitim programı ayrıca, Rosatom Teknik Akademisi’nde teorik ve uygulamalı eğitimleri de içeriyor.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Anastasia Zoteeva konuyla ilgili yaptığı açıklamada şunları söyledi: “En iyi Rus üniversitelerinde alınan eğitim, genç Türk mühendislere prestijli ve modern bir meslek sağlıyor. Ayrıca bir nükleer güç santralin tüm inşa ve işletme aşamalarında uygulanan benzersiz Rus deneyimini, teknolojik çözümlerini benimseme ve özümseme imkânı da sunuyor. Rus nükleer santrallerinin işletilmesinde ve Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom’un eğitim merkezlerinde yapılan stajlar ile uygulamalı eğitimler sayesinde Türk mühendisler, modern ve güvenilir teknolojilere sahip Rus nükleer endüstrisi uzmanlığına erişme imkanını elde ediyorlar.” 

Leningrad NGS-2’de staj yapan Türk mühendisler de deneyimlerini aktardı. AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Türbin Bölümü’nde Türbin Ekipmanı Operatörü olarak görev yapan Mahmut Ali Durukan, “Mesai arkadaşlarım ile birlikte Türkiye’nin yeni endüstrisi olan nükleer enerji endüstrisinin kurulmasında yer almak büyük bir gurur ve önemli bir sorumluluk. Rusya’daki üniversite eğitimimiz boyunca temel bilgileri edindik ve şimdi de işletmedeki bir nükleer santralin çalışanlarıyla etkileşim içinde bulunma şansı yakaladık. Böylece 75 yıldan uzun bir süredir var olan Rus nükleer endüstrisinin geliştirdiği teknoloji ve deneyimleri meslektaşlarımızdan alma konusunda eşsiz bir imkana sahip olduk” diye konuştu. 

Durukan gibi, AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’nin Türbin Bölümü’nde Türbin Ekipmanı Operatörü olarak görev yapan Selçuk Kuş da stajla ilgili görüşlerini şu sözlerle aktardı: “Nükleer güç santrali, karmaşık ve yüksek teknolojili bir tesistir. Bir Rus nükleer santralini ziyaret etmenin ve burada çalışmanın bıraktığı ana izlenim, insan düşüncesinin gücüne duyulan hayranlıktır. Farklı alanlardan pek çok yetkinlik ve başarı, her yıl giderek artan ve daha da fazla ihtiyaç duyulan büyük miktarda temiz, kesintisiz elektrik üretmek için bir araya geliyor. Ülkemde de benzersiz, modern ve güvenilir teknolojilerin kullanılacak olmasından gurur duyuyorum.” 

Uluslararası Personel Eğitim Merkezi Proje Ofisi Yöneticisi Mikhail Kuznetsov ise Türk mühendislerin stajına ilişkin, “2019’dan beri 400’den fazla Akkuyu NGS uzmanı Leningrad NGS’de yetkinliğini geliştirdi. Staj, deneyim yoluyla bilgiyi pekiştirmek için iyi bir mekanizmadır. Personelin yüksek yeterliliği ve yetkinliğinin yanı sıra şu anda Türkiye’de inşa edilen VVER-1200 reaktörlü Rus güç ünitelerinin benzersiz tasarım özellikleri de, Akkuyu NGS’nin güvenirliğinin ve güvenliğinin garantisi olacaktır” ifadelerini kullandı. 

Leningrad NGS-2’de 2023 yılı boyunca 50 kişilik genel santral çalışanı ile Akkuyu NGS işletme ve bakım personelinin staj yapması planlanıyor. Stajyerlere, basınçlı su reaktörlerine sahip Rus tasarımı nükleer santrallerin işletilmesinde büyük deneyime sahip olan Leningrad NGS uzmanları rehberlik edecek. 

Akkuyu NGS’nin yaşam döngüsü, tasarım, inşaat ve devre dışı bırakmaya kadar tüm teknolojik aşamalar da dahil olmak üzere 100 yıldan fazla olacak. Türk uzmanlar, Akkuyu NGS projesinin her aşamasında tüm dünyada talep gören öncü nükleer teknolojilerin uygulama deneyimini edinirken Rus meslektaşlarıyla bir ekip halinde çalışacaklar.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Türk Nükleer Mühendisleri Leningrad NGS-2’de Staj Yaptı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

TVEL Yakıt Şirketi ve nükleer yakıt geliştirme alanında faaliyet gösteren diğer Rosatom kuruluşlarından uzmanlar, Rus tasarımı VVER reaktörleri için nükleer yakıt geliştirme stratejisini ve küçük güç reaktörleri için yakıt çözümlerini sundular. Uzmanlar, Rus tasarımı TVS-Kvadrat (TVSK) yakıtına dayalı Batı tasarımı PWR reaktörleri için yakıt tertibatları ve yakıt döngüleri tasarlamaya yönelik Rus önerisine özel önem verdiler. 

Rus uzmanlar, konferans kapsamında, bir Avrupa PWR-900 reaktöründeki tam işlem döngüsünden ve bağımsız bir bilim merkezindeki reaktör sonrası çalışmalardan elde edilen deneyime dayanarak, TVSK yakıtının yüksek özellikleri hakkında raporlar sundular. Uzmanlar, endüstriyel çalışma koşulları altında yakıtın mükemmel durumunu ve TVSK’nin daha yüksek uranyum zenginleştirme seviyeleri ve entegre yanıcı soğurucularla entegre edilme olasılıklarını gösterdiler. Bunun nükleer enerji santrallerinin işletilmesini ekonomik açıdan daha verimli hale getirmesi bekleniyor.

TVEL’de TVS-Kvadrat programının proje lideri Ilya Ushmarov, konuya ilişkin şunları söyledi: “TVSK yakıtı, nükleer santral işletmecilerine güç ünitelerinin performansının ve operasyonel güvenliğin artırılması ile yakıt tedarik zincirinin istikrarının iyileştirilmesi gibi benzersiz avantajlar sağlıyor ve bunların tümü, Rosatom’dan tamamen bağımsız teknik çözümlerle elde ediliyor.”

TVSK, küresel pazarda, orijinal PWR reaktör teknolojisinin geliştiricilerinden tamamen bağımsız olan tek nükleer yakıt olma özelliği taşıyor. TVSK, VVER reaktörleri için Rus yakıtı üretiminde ve işletilmesinde uzun yıllar boyunca verimliliğini kanıtlamış en iyi malzemeleri ve teknik çözümleri kullanıyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Rosatom, Çin’deki Uluslararası “Topfuel 2023” Konferansında Nükleer Yakıttaki Yenilikçi Gelişmeleri Sundu yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Başkanı Anastasia Zoteeva, foruma ilişkin yaptığı açıklamada şunları söyledi: “Akkuyu NGS proje şirketleri her yıl NPPES Zirvesi etkinliklerine katılıyor.   NPPES, Türkiye’nin ilk nükleer enerji santralinin inşasındaki tüm potansiyel katılımcılar için bir iletişim platformudur.   Tüm Türk tedarikçilere proje hakkında güncel bilgi sağlamak bizim için çok önemli. Türkiye’deki çeşitli sektörlerden temsilcileri projeye aktif olarak dahil etmeye ve yıllardır birçok nükleer teknoloji uygulamasında lider olan Rosatom’un iş tekliflerinin ufkunu genişletmeye devam ediyoruz.”

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Anton Dedusenko, NPPES-2023’ün açılış töreninde şöyle konuştu: “Rosatom, Türkiye Cumhuriyeti ile ortaklığımızı takdir ediyor ve geliştirilmesi için büyük bir potansiyel görüyor. Rosatom, yeni iş birliği alanlarını görüşmeye her zaman açıktır. Elbette buna yeni yüksek kapasiteli nükleer güç santrali projeleri de dahil olabilir, ancak her şey bunlarla kalmayacaktır. Potansiyel ortaklarımıza su arıtmadan araştırma reaktörlerine ve nükleer tıbba kadar çeşitli alanlarda ürün ve çözümler sunmaya hazırız.” 

Rosatom bu yıl NPPES’te ilk kez, bünyesindeki şirketlerinin nükleer ve nükleer olmayan sektörlerdeki Türkiye piyasasına yönelik ürünlerini içeren çok yönlü bir teklif sundu. Konu ile ilgili özel bir panel kapsamında, Rosatom ürünlerinin Türkiye’de tanıtımı konusunda endüstri entegratörü olarak faaliyet gösteren REIN A.Ş’nin bir iştiraki olan RAOS Energy İş Geliştirme ve Satış Direktörü Faraç Alemdar bir sunum yaptı. Panele ayrıca, Rosatom Altyapı Çözümleri Şirketi Bölümünden Dmitry Repin su arıtma ve tuzdan arındırma çözümleri, ITC GET Şirketinden Aleksey Kovalevich modelleme ve simülasyon, Rusatom Servis Türkiye Şubesinden Arda Sapankaya biyogaz ve hidroelektrik, ve RAOS A.Ş’den ise  Ksenia Nikolaeva çok amaçlı araştırma reaktörü çözümleri konularında sunum yaptılar.

Kuzey Afrika Bölge Başkan Yardımcısı ve Bölge Merkezi Direktörü Alexander Voronkov, “Bugün Rosatom, hem nükleer enerji dışı hem de nükleer olmayan alanlarda Türk ortaklarımızın ilgisini çekebilecek iyi bir ürün ve hizmet seti sunuyor. Son yıllarda Akkuyu NGS’nin hayata geçirilmesinde Türk iş dünyası ile başarılı bir iş birliği deneyimi yaşadık. Bu iş birliği alanlarını geliştirmenin kesinlikle mantıklı olduğuna inanıyoruz. Tuzdan arındırma ve su arıtma çözümleri, tarımsal ve endüstriyel uygulamalar için radyasyon teknolojileri ve nükleer enerji sektörü dışındaki işletmeler için nükleer bilim ve teknoloji merkezlerinin inşası ve diğer pek çok alanda kapılarımız Türk ortaklarımıza açıktır.  Buradaki beklentiler çok geniş ve Türkiye pazarında teknolojilerimize yönelik mutlak talep konusunda güvenimiz tam” diye konuştu. 

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. İnşaat ve Üretim Organizasyon Direktörü Denis Sezemin forumda yaptığı konuşmada, her bir güç ünitesinin inşaat durumu hakkında bilgi verdi ve gazetecilerin sorularını yanıtladı. Sezemin, şunları söyledi:

“Bu yıl Akkuyu NGS’nin 1’inci ünitesinde genel kurulum çalışmalarını ve işletmeye alma öncesi işlemleri başlatabilmemiz için güç aktarım tesislerinin, kara tesislerinin ve yardımcı binaların hazırlığını bitirmemiz gerekiyor. Akkuyu NGS Projesi Türkiye’de yeni bir endüstri oluşturmaktadır. Proje ile Türkiye daha istikrarlı bir enerji sisteminin yanı sıra nükleer enerji alanında yetkinlik geliştirme ve üreticilerin daha sonra uluslararası pazarlara girme fırsatına kavuşuyor. Akkuyu NGS Projesi ekonomik büyümeye, altyapının, yerel üretimin, bilim ve eğitim alanının ve diğer sektörlerin gelişimine katkıda bulunmakta ve önümüzdeki yıllar boyunca Türkiye’nin kalkınmasını desteklemeye devam edecektir.” 

Denis Sezemin ayrıca Akkuyu NGS’nin yerelleştirme programı kapsamındaki olumlu dinamiklere de dikkat çekti.   Sezemin, “Geçtiğimiz yıl, projeye sağlanan ekipman, malzeme ve hizmetler için Türk şirketlerine verilen sözleşmelerin toplam tutarı 1 milyar dolardan fazla artarak 3,2 milyar dolardan 4,3 milyar dolara yükseldi” dedi. 

Zirve kapsamında düzenlenen “21. Yüzyılda Nükleer Endüstri: Güvenlik, Güvenilirlik, Çevre” başlıklı ana panel oturumunda; UAEA Genel Müdür Yardımcısı ve Nükleer Enerji Bölümü Başkanı Mikhail Chudakov, Rosatom Orta Doğu ve Kuzey Afrika Bölge Başkan Yardımcısı ve Bölge Merkezi Direktörü Alexander Voronkov, T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Uzmanı Hakan Hatipoğlu, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TÜNAŞ) Genel Müdür Yardımcısı Necati Kaya, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Çevre Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürü Prof. Dr. Ahmet Demirak sunum yaptı. 

Zirvede Rosatom ve AKKUYU NÜKLEER, Akkuyu NGS inşaatının ana yüklenicisi olan Rus-Türk ortak girişimi TITAN2 IC ICTAS ile projenin potansiyel tedarikçilerine yönelik bir seminer de düzenledi. Şirket temsilcileri, Rosatom’un satın alma sistemi, Türkiye Cumhuriyeti’nde siparişlerin yerelleştirilmesi çalışmaları ve Türk şirketleriyle yapılan pratik çalışma örnekleri hakkında bilgi paylaştı. Seminerde hızla ilerleyen ve uzun vadeli iş birlikleri için büyük fırsatlar yaratarak daha fazla yeni ortak çeken Akkuyu NGS Projesi’nin potansiyel ve mevcut proje tedarikçileri, Akkuyu NGS Projesinin satın alma prosedürlerine katılımla ilgili sorular sordu ve satın alma uzmanlarından ayrıntılı yanıtlar aldılar. 

Rosatom ve AKKUYU NÜKLEER, NPPES-2023’te Akkuyu NGS’nin eşsiz mimari konseptini yansıtan ayna panellerden oluşan bir stant açarak Türkiye’nin ilk nükleer santralinin modernliğini ve yüksek teknolojisini katılımcılara yansıttı.

Rosatom ve AKKUYU NÜKLEER uzmanları, forumdaki ziyaretçilere Akkuyu NGS Projesinde kullanılan teknolojik çözümler, VVER-1200 nesil 3+ reaktör teknolojisi, güvenlik sistemleri ve projenin ilerleyişi hakkında bilgi verdi. Standı ziyaret edenler, Akkuyu NGS’nin interaktif 3D modelini görebildikleri, nükleer santralin ana tesislerini ve ekipman unsurlarını görselleştirebildikleri ve NGS’nin çalışma prensipleri hakkında bilgi edinebildikleri “VVER-1200 teknolojili NGS” mobil uygulamasına büyük ilgi gösterdi. Standın yanında ziyaretçilerin Akkuyu NGS’nin mimari tasarımını yansıtan bir görselle fotoğraf çekilebildiği bir alan da yer aldı.

Stantta ayrıca AKKUYU NÜKLEER uzmanlarının İstanbul’daki üniversite öğrencilerine Akkuyu NGS Projesi ve nükleer enerjinin Türkiye’nin teknolojik gelişimi için önemi hakkında sunum yaptığı bir konferans alanı da yer aldı. Rusya’da eğitim almış Türk nükleer mühendislerinin rehberlik ettiği Akkuyu NGS inşaat sahası video turu da alanda yer alan büyük ekranda yayınlandı. Turun ardından stant görevlileri konuklara sorular sordu ve doğru cevap verenlere hediyelik eşyalar verdi.

NPPES 2023 ve bu kapsamda yapılan B2B görüşmelerinin katılımcıları forumu şu sözlerle değerlendirdi: 

TESTKO Baş Koordinatörü Necip Koyuncu: “AKKUYU NÜKLEER ile yaklaşık iki yıldır çalışıyoruz. Sahanın güvenliğini sağlamak için binalar inşa ettik. Akkuyu NGS şantiyesinde binayı baştan sona inşa etmeyi başaran, cephe, iletişim, iç kaplamalar gibi tüm işleri tamamlayan sadece biziz. Akkuyu, Türkiye’nin ilk nükleer projesi ve bu nedenle çok önemli. Muazzam bir deneyim kazandığımız bu projedeki çalışmalarımızdan gurur duyuyoruz.”

Bayramoğlu Endüstri Holding Yönetim Kurulu Başkanı Burak Çeliktaş: “Ülkemizin ilk nükleer güç santrali olan Akkuyu NGS sahasında kısa bir süre önce çalışmalara başladık. Ayrıca, yine nükleer endüstrinin bir parçası olan CERN ile çalışmalarımız da paralel olarak devam etmektedir. Tabii ki ülkemizdeki diğer nükleer santral projelerinde de yer almak isteriz. Akkuyu NGS Projesi, teknolojimizin ve bilgi birikimimizin gelişmesine yardımcı oluyor. Hem ekonomik açıdan hem de yeni yetkinliklerin kazanılması açısından önemli bir rol oynamaktadır. Türk şirketlerinin uluslararası iş birliği geliştirmeleri için büyük fırsatlar var.”

Aquamatch Satış Yöneticisi Tuğçe Uzun: “Muhteşem bir etkinlik. İlginç bir seminer oldu. Etkinliğin hem verilen bilgiler hem de nükleer sektördeki saygın şirketlerin temsilcileriyle iletişim kurmak açısından önemli olduğunu düşünüyoruz. Sıhhi tesisat sistemleri ve atık su arıtma sistemleri üretiyoruz. Akkuyu NGS sahasında kendi geliştirdiğimiz bir su arıtma sistemi kurduk. Ayrıca su depoları da üretiyoruz. İnşaatı devam eden nükleer santralin ihtiyaçları için bugüne kadar dört projede yer aldık. Üçü halihazırda tamamlanmış olup dördüncüsü de son aşamadadır. İkincisi, reaktörler için su soğutması sağlayacak olan en önemli projedir. AKKUYU NÜKLEER ve Rosatom ile çok iyi bir ilişki geliştirdik.” 

Eksen Belgelendirme Teknik Hizmetler LTD.ŞTİ. Teknik Müdürü Onur Boysan: “Çeşitli şirketlerden temsilcilerle bir dizi toplantı yaptık. Toplantılar çok verimli ve son derece faydalı geçti. Akkuyu NGS Projesi Türkiye’de bir ilk ve ilk kez nükleer enerjiyle ilgili bir projede yer alıyoruz. Bu yöndeki çalışmalarımıza devam edeceğiz. Şu anda Rosatom’un Mısır’da inşa etmekte olduğu El Dabaa NGS için altyapı tasarımını geliştiriyoruz. Genel olarak, Zirvenin iki günü bizim için çok verimli geçti. Şirketimiz bu tür sektör forumlara düzenli olarak katılacaktır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Türkı̇ye’nı̇n En Büyük Nükleer Enerjı̇ Forumu NPPES-2023, Rosatom ve Akkuyu Nükleer’in Ana Sponsorluğunda Gerçekleştirildi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Türk sanayicilerini nükleer endüstrisinde bekleyen fırsatların ve bu katma değerli pazardaki gelişmelerin uluslararası uzmanlar tarafından aktarıldığı 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi (NPPES), bin 300 ziyaretçiyi ve 192 firmayı ağırladı. Rusya, Çin Halk Cumhuriyeti, Güney Kore, Almanya, İngiltere, Slovenya, Ukrayna, İtalya, Fransa, Bulgaristan, Hindistan, İsviçre’den nükleer enerjinin önemli temsilcileri NPPES’e katıldı. Nükleer enerji sektöründe tedarikçi ve alt yüklenici olmak isteyen firmalar uluslararası nükleer endüstrisi temsilcileriyle NPPES kapsamında yaklaşık 280 ikili görüşme gerçekleştirdi.

Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle düzenlenen 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi, 21-22 Haziran 2023 tarihlerinde  İstanbul Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı’nda düzenlendi.

Nükleer enerji Türk sanayisinin geleceği için kritik öneme sahip

Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç, “Ankara Sanayi Odası olarak, Nükleer Santraller Fuarı ve Zirvesi’ne katılım sağlayan uluslararası tüm paydaşlarımızla nükleer imalat kapasitemizi ve iş birliklerimizi artırmayı hedefliyoruz. Nükleer enerjiyi sadece bir elektrik üretim kaynağı olarak değil Türk sanayisinin bugünü ve geleceği için kritik öneme sahip sektörlerden biri olarak görüyoruz. Bu sektörün aradığı niteliklere uygun üretim yapan Türk firma sayısını artırmak için de ASO NÜKSAK – Nükleer Sanayi Kümelenmesi Projesi kapsamında yoğun çalışmalar yürütüyoruz. Türkiye, Akkuyu NGS’den sonra üç konvansiyonel nükleer santral projesi daha planlıyor. Dünyada da küresel iklim krizi ve Avrupa Yeşil Mutabakatı’nın etkileriyle nükleer enerji yenilenebilir enerji kaynaklarıyla birlikte enerji karmalarındaki payını artırıyor. Türk sanayicileri olarak katma değeri çok yüksek olan nükleer enerji endüstrisindeki hacmimizi genişletebilirsek ekonomimiz için büyük fırsatlar yakalayabiliriz” diye konuştu.

SMR teknoloji hamlesini yakalamalıyız

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şu değerlendirmelerde bulundu: “Nükleer Santraller Fuarı ve Zirvesi her geçen yıl katılımcı profilini çeşitlendiriyor ve iş birlikleri için önemli bir zemin oluşturuyor. Dünyanın nükleer enerji alanındaki üç büyük etkinliğinden biri olan NPPES’te, bu yıl ülkemizde kurulması planlanan ikinci ve üçüncü nükleer santral projeleri için Güney Kore ve Çin Halk Cumhuriyeti temsilcileri başta olmak üzere uluslararası oyuncular iş birliği fırsatlarını değerlendirdi. Türk sanayicileri de uluslararası oyuncuların tedarik zincirinin bir parçası olmak için görüşmeler gerçekleştirdi. Türkiye’nin nükleer enerji yatırımlarının güçlü bir ayağı olması beklenen küçük modüler reaktörler (SMR) de masaya yatırıldı. Türk sanayicileri olarak SMR’larda ihtiyaç duyulan bileşenlere hızlı cevap verebilirsek nükleer enerji alanında çok önemli bir ivme kazanabiliriz. Ülkemizde saha seçim çalışmaları şu anda devam eden SMR’lar için Türk sanayicileri önemli roller üstlenme kabiliyetine sahip, NPPES’te bu konuda yapılan ikili görüşmelerin ileride iş birliklerine döneceğine inanıyoruz.” 

NPPES’te 3 önemli iş birliği anlaşması yapıldı

Türkiye’de nükleer endüstrisinin gelişmesi için uluslararası örgütlerle üç önemli iş birliği anlaşması NPPES kapsamında gerçekleşti. Ankara Sanayi Odası, Kore Nükleer Derneği (KNA) ile olan iyi niyet anlaşmasını NPPES’te yeniledi. Nükleer Sanayi Derneği ise hem Kore Nükleer Derneği hem de Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü ile iş birliği anlaşması imzaladı. İş birliği anlaşmalarının Türk sanayicilerinin nükleer enerji yatırımlarında önemli birer tedarikçi olmasının önünü açması hedefleniyor.

NPPES’te 10 oturum gerçekleşti

İki gün boyunca NPPES’te 10 oturum ve 4 özel sunu gerçekleşti. Nükleer enerji sektörünün gündemindeki başlıklar alanında uzman konuşmacılar tarafından paylaşıldı. Zirve’de Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı, Dünya Nükleer Derneği, Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği ile Rosatom Teknik Akademisi’nin özel oturumları gerçekleşti. 

NPPES’teki oturum konuları şunlar oldu: 21. Yüzyılda Nükleer Sanayi: Güvenli, Dayanıklı ve Çevre Dostu, Nükleer Güç Santrali İnşaat Teknolojileri ve Araştırma Reaktörleri, Akkuyu Nükleer Güç Santrali İnşaat Projesinin Uygulanması, Yetenek ve Endüstriyel Kapasitenin Yerlileştirilmesi, Rosatom Devlet Kurumu’ndan Kapsamlı Teklif, Küçük Modüler Reaktörler ve Mikro Reaktörlerdeki Gelişmeler: Yenilikler ve Uygulamalar, Akkuyu NGS Proje Uygulamasında Yer Alan Şirketlerin Özellikleri, Dünya Nükleer Tedarik Zinciri, Akkuyu NGS Projesinde Kullanılacak Malzemelerin Yerlileştirilmesi İçin Deneyim ve Yeni Fırsatlar, Akkuyu Nükleer Güç Santrali İnşaat Projesinin Uygulanması İçin Personel Eğitimi.

NPPES’in açılışında önemli konuşmalar gerçekleştirildi

NPPES’in açılışında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdürlüğü Nükleer Altyapı Geliştirme Dairesi Başkanı Salih Sarı, ASO Başkanı Seyit Ardıç, NSD Başkanı Alikaan Çiftçi, Akkuyu NGS Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Anton Dedusenko, SPIC – Çin Devlet Enerji Yatırım Şirketi Türkiye Projesi Başkanı Xiaohang Wang, Kore Nükleer Derneği Başkan Yardımcısı Min-Cheol Lee, Türkiye Nükleer Enerji A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Necati Kaya ile Assystem Uluslararası Enerji Yeni Yapılacak Projeler & MECA Bölgesi Başkan Yardımcısı Guillaume Puravet önemli konuşmalar gerçekleştirdi. Dünya Nükleer Derneği Genel Direktörü Sama Bilbao y Leon da etkinliğe video ile katıldı.

Türkiye’de 4. nükleer santral projesinin kurulması hedefleniyor

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdürlüğü Nükleer Altyapı Geliştirme Dairesi Başkanı Salih Sarı, NPPES’in açılışında şunları söyledi: “Akkuyu NGS’ye ek olarak en az 12 üniteye sahip üç büyük ölçekli nükleer santral projesini daha hayata geçirmeyi ve bunun yanı sıra SMR teknolojilerini de kullanmayı planlıyoruz. İkinci nükleer santrali projesi için Güney Kore ve Rusya Federasyonu ile görüşmelerimiz devam ediyor. Üçüncü bir santralin kurulumuna yönelik de Çin hükümetiyle görüşmelerimiz sürüyor. Ek olarak dördüncü bir nükleer santrale yönelik saha araştırmalarımıza hızla devam ediyoruz. Bunların yanı sıra ABD, İngiliz, Fransız şirketleriyle SMR’lara yönelik yakın temas içindeyiz”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

İstanbul 1300 Nükleer Enerji Profesyonelini Ağırladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nükleer Sanayi Derneği (NSD) ve Kore Nükleer Derneği (KNA) imzaladıkları anlaşmayla Türkiye ve Güney Kore’deki nükleer tedarikçiler arasında iş ortaklıklarının geliştirilmesi konusunda iş birliği yapacak. İki dernek, Kore ve Türkiye’nin nükleer endüstrileri arasındaki karşılıklı diyalogu, bilgi alışverişini ve iletişimi geliştirmek için çalışacak.

“Koreli ve Türk nükleer şirketleri arasında iş birliği yapmanın yollarını arayacağız”

Kore Nükleer Derneği Başkan Yardımcısı Mincheol Lee şu bilgileri paylaştı: “Nükleer sanayinin gelişimini desteklemek ve iş birliğine ivme kazandırmak amacıyla NSD ile iyi niyet anlaşması imzalamaktan büyük memnuniyet duyuyoruz. İki dernek Türkiye’de yeni nükleer santral projelerinin inşasına katkıda bulunmak için çeşitli şekillerde birlikte çalışacak. Özellikle KNA Türkiye’nin nükleer santral inşaat ve işletme projesinin başarılı bir şekilde uygulanmasını destekleyecek. Bu iyi niyet sözleşmesi aracılıyla Kore ve Türk nükleer şirketleri arasında iş birliği yapmanın yollarını keşfedeceğiz.”

Bu iyi niyet anlaşması iki ülkenin nükleer şirketleri için bir basamak olacak

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunları söyledi: “NSD olarak KNA ile çok önemli bir iyi niyet anlaşması imzaladık. Güney Kore nükleer enerji alanındaki bilgi birikimi ve uzmanlığı ile dünya çapında tanınıyor. Bu iş birliği iki ülke için nükleer enerji sektöründe fırsatların geliştirilmesini amaçlıyor. İki dernek konvansiyonel nükleer santraller ve SMR’ler hakkında nükleerle ilgili bilgi ve fırsatları paylaşacak. Bu iyi niyet anlaşmasının iki ülkenin nükleer şirketleri için bir basamak olacağına ve Türk sanayicilerimin Güney Kore’nin planladığı nükleer enerji yatırımlarında önemli birer paydaş haline gelmesinin önünü açacağına inanıyorum”

NPPES ASO ve NSD tarafından düzenleniyor

Türkiye’nin ilk ve tek nükleer enerji etkinliği 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından düzenleniyor. Dünyanın sayılı nükleer enerji etkinliklerinden biri kabul edilen NPPES, bu yıl Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI) ile Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği (Association of Organizations of the Construction Complex of the Nuclear Industry – ACCNI) tarafından resmi olarak  destekleniyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Güney Koreli ve Türk Sanayiciler Nükleer Enerji Projelerinde Birlikte Çalışacak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü ve Nükleer Sanayi Derneği arasında Nükleer Santraller Fuarı ve Zirvesi’nde bir iyi niyet anlaşması imzalandı

Nükleer Sanayi Derneği (NSD) ile Londra merkezli Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI), 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi’nde nükleer enerji alanında bir iyi niyet anlaşması imzaladı. Anlaşma, iki kurum arasında nükleer enerji için iş birliğini geliştirmeyi amaçlayan stratejik bir ortaklığın başlangıcı oldu.

İmza törenine NNWI Başkanı Tim Yeo ile NSD Başkanı Alikaan Çiftçi katıldı. Her iki kuruluş da sıfır emisyonlu temiz bir enerji kaynağı olarak nükleer enerji konusunda karşılıklı diyalogu, bilgi alışverişini ve iletişimi geliştirmek için çalışacak.

“Türkiye’deki yeni ortaklarımızla çalışmayı dört gözle bekliyoruz”

NNWI Başkanı Tim Yeo şunları söyledi: “Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü olarak Türkiye Nükleer Sanayi Derneği ile yakın iş birliği yapmaktan dolayı çok mutluyuz. NSD ile iş birliğimiz, Orta Asya’daki son girişimimiz ve Kazakistan’da kurduğumuz ofis ile birbirini tamamlıyor. NSD ve üyelerinin amaçları da NNWI’inkilerle uyumlu. Nükleer enerji alanında kapasite artışına yönelik yatırımları destekliyoruz; ayrıca Türkiye ve komşularının uluslararası nükleer endüstrinin büyümesini yönlendireceğine inanıyoruz. İklim değişikliği tehdidine karşı yeni nükleer santraller inşa etmek, küresel olarak verebileceğimiz cevabın önemli bir parçası olup temiz enerjiye geçişi hızlandıracak. Aynı zamanda önemli ekonomik ve istihdam faydaları sağlayacak. Fosil yakıtlı tesislerin nükleer santrallerle değiştirilmesi, insan sağlığı yararına hava kalitesini de önemli ölçüde iyileştiriyor. Türkiye’deki yeni ortaklarımızla çalışmayı dört gözle bekliyoruz.”

Dernekler nükleer enerji için birlikte çalışacak

NSD Başkanı Alikaan Çiftçi: “İyi niyet anlaşması, iklim değişikliğiyle mücadele etmek için düşük karbonlu elektriğin sağlanmasında nükleer enerjinin faydalarını vurgulamak amacıyla karşılıklı iş birliğini ve bilgi alışverişini geliştirmeyi kapsıyor. Yapılan bu iş birliği, temiz enerji hedeflerine önemli katkı sağlama potansiyeline sahip. Derneğimiz nükleer enerjinin faydalarının yaygın olarak tanınması için NNWI ile uzun vadeli iş birliğini çok önemsiyor. Ayrıca, iyi niyet anlaşması kapsamında iki kurum sanayicilerin temiz, istikrarlı ve güvenilir bir enerji kaynağı olarak nükleer enerjinin gelişimini desteklemek için birlikte çalışacak” dedi.

NPPES ASO ve NSD tarafından düzenleniyor

Türkiye’nin ilk ve tek nükleer enerji etkinliği 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından düzenleniyor. Dünyanın sayılı nükleer enerji etkinliklerinden biri kabul edilen NPPES, bu yıl Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI) ile Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği (Association of Organizations of the Construction Complex of the Nuclear Industry – ACCNI) tarafından resmi olarak  destekleniyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Nükleer Sanayi Derneği ve Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü İş Birliği Anlaşması İmzaladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

ASO NÜKSAK ile KNA arasında ilki 2021 yılında imzalanan anlaşmanın temelindeki iş birliği iki kurum için de oldukça verimli ve etkili oldu. Güncellenerek imzalanan bu yeni iş birliği anlaşmasıyla nükleer enerji alanında önemli birikimleri olan Güney Kore ve bu alanda tedarikçi olma çabası içindeki Türk sanayicilerin iş birliği imkanları geliştirilmeye çalışılacak.    

İşbirliği anlaşması, ASO Başkanı Seyit Ardıç ile KNA Başkan Yardımcısı Min-Cheol Lee arasında imzalandı.  

Anlaşmaya göre; ASO NÜKSAK ve KNA arasında küçük modüler reaktörler (SMR’ler) ve gelecekteki diğer yeni nesil reaktörler dahil olmak üzere nükleer enerji projeleri ve fırsatlarla ilgili ortak çalışmalar yürütülecek. Tarafların üye firmalarına yönelik Türkiye ve Güney Kore arasında dönüşümlü olarak çevrim içi veya çevrim dışı endüstriyel diyalogu artıracak toplantılar ve seminerler düzenlenecek.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

ASO ile Güney Kore arasındaki nükleer iş birliği anlaşması yenilendi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle düzenlenen 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi (NPPES), 21 Haziran 2023 tarihinde İstanbul Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı’nda başladı. Türk sanayicilerini nükleer endüstrinin küresel oyuncuları ile buluşturan, yeni nükleer enerji fırsatları için iş birliklerinin geliştirilmesine aracılık eden NPPES’te Akkuyu NGS’deki gelişmelerin yanı sıra Türkiye’de kurulması planlanan ikinci ve üçüncü nükleer enerji santrallerinde bekleyen iş fırsatları ve küçük modüler reaktörler hakkında uzmanlar bilgiler paylaşacak.

NPPES’in açılışını; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdürlüğü Nükleer Altyapı Geliştirme Dairesi Başkanı Salih Sarı, ASO Başkanı Seyit Ardıç, NSD Başkanı Alikaan Çiftçi, Akkuyu NGS Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Anton Dedusenko, SPIC – Çin Devlet Enerji Yatırım Şirketi Türkiye Projesi Başkanı Xiaohang Wang, Kore Nükleer Derneği Başkan Yardımcısı Min-Cheol Lee, Türkiye Nükleer Enerji A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Necati Kaya ile Assystem Uluslararası Enerji Yeni Yapılacak Projeler & MECA Bölgesi Başkan Yardımcısı Guillaume Puravet gerçekleştirdi. Dünya Nükleer Derneği Genel Direktörü Sama Bilbao y Leon da etkinliğe video ile katıldı.

Önümüzdeki 30 yıllık süreçte 100 milyar dolardan fazla nükleer yatırıma ihtiyacımız var

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Nükleer Enerji ve Uluslararası Projeler Genel Müdürlüğü Nükleer Altyapı Geliştirme Dairesi Başkanı Salih Sarı: “Karbon nötr hedeflerine ulaşma noktasında 2035 yılında nükleer enerjinin üretim içindeki payını yüzde 11,1’e, 2053 yılında da yüzde 29,3’e ulaştırmayı hedefliyoruz.  Bunun için de 20 GW’tan fazla nükleer kapasite kurmamız gerekiyor. Bu kapsamda da önümüzdeki 30 yıllık süreçte 100 milyar dolardan fazla nükleer yatırıma ihtiyacımız var. Bu bağlamda 4 üniteli Akkuyu’ya ek olarak en az 12 üniteye sahip üç büyük ölçekli nükleer santral projesini daha hayata geçirmeyi ve bunun yanı sıra SMR teknolojilerini de kullanmayı planlıyoruz. SMR’ların daha kolay finans edilebilmesi, saha esnekliği sunması, elektrik dışı kullanım imkanı, fabrikada üretilebilirliği, modüler yapısı ve seri üretime açık olması gibi özellikleriyle daha geniş yelpazede yatırımcıya hitap edebileceğini ve yerli sanayimiz için katma değeri yüksek iş imkanları sunacağını düşünüyoruz. SMR tasarımının ülkemizde kurulabilmesine yönelik üç kıstas bizim için önemli. Bunlar; lisanslanabilirlik, ticarileştirebilirlik ve yerlileştirilebilirlik. SMR yatırımlarının özel sektör eliyle ve mümkün olan en yüksek oranda yerli katkıyla kurulmasına yönelik iş modeli ve yasal çerçeve geliştirme ile SMR’lara yönelik saha seçim çalışmalarımız devam ediyor.

4. nükleer santral projesi için saha araştırmalarımız devam ediyor

Salih Sarı sözlerine şöyle devam etti: “Nükleer güce ulaşmak ülkemizin 60 yıllık hayali. 27 Nisan 2023 günü ülkemizin nükleer serüveninde çok önemli bir adımı geride bıraktık. Akkuyu Nükleer Santralimiz resmen nükleer tesis statüsü kazandı. Bu sayede ülkemiz nükleer güce sahip ülkeler liginde yerini almış oldu. Önümüzdeki yıl santralin ilk ünitesinden elektrik üretmeyi hedefliyoruz. Santralin diğer ünitelerinin 2027 yılı sonuna kadar devreye alınmasıyla en çok nükleer güce sahip ilk 10 ülke arasına girmiş olacağız. Sinop’ta ikinci bir nükleer santralin kurulmasına yönelik sahanın geçmişten günümüze kapsamlı bir şekilde incelenmiş olması ve gerekli saha etütleri ve karakterizasyonunun tamamlanması nedeniyle yeni bir partner ülke ile projenin hızla hayata geçirilebileceğini inanıyoruz. Bu sahaya yönelik şu anda Güney Kore ve Rusya Federasyonu ile görüşmelerimiz devam ediyor. Ayrıca Trakya bölgesinde üçüncü bir santralin kurulumuna yönelik de Çin hükümetiyle görüşmelerimiz sürüyor. Ek olarak dördüncü bir nükleer santrale yönelik saha araştırmalarımıza hızla devam ediyoruz. Bunların yanı sıra ABD, İngiliz, Fransız şirketleriyle SMR’lara yönelik yakın temas içindeyiz.”

Yerli katkı oranını diğer santral projelerinde kademeli artıracağız

Sarı: “Nükleer santraller sadece bir elektrik üretim tesisi değil; aynı zamanda gerek inşaat gerekse elektrik-elektronik ve makine olmak üzere endüstrinin pekçok kolu için yeni iş fırsatları yaratacak yüksek teknoloji tesisleridir. 20 milyar dolar iş hacmine sahip Akkuyu NGS’de 6,5 milyar dolarlık yerli katkı hedefi koyduk ve şu ana kadar 4,3 milyar dolar yani yüzde 47 oranında yerli katkıya ulaştık. Diğer nükleer santral projelerimizde de yerli katkı oranını kademeli olarak artırmayı ve önümüzdeki 30 yıllık süreçte nükleer sanayinin her alanında kendi kendimize yeter noktaya gelmeyi hedefliyoruz. Bunların yanı sıra Akkuyu santralinin işletiminde de yerli firmalarımız için yıllık 400 milyon dolardan fazla iş imkanı bulunuyor.”

Nükleer enerjinin küresel oyuncularının tedarikçisi olabiliriz

Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç: “Türkiye’nin istikrarlı ve kararlı nükleer enerji hamlesi, tüm dünya tarafından yakından takip ediliyor. 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi’nde Rusya, Güney Kore, Çin ve bir çok ülkenin nükleer sanayii temsilcileri yer alıyor. Nükleer enerjide küresel lider konumunda olan ülkelerin bu Zirve’ye katılması bizler için son derece önemli. Türk sanayicilerini küresel tedarik zincirinin bir parçası olmak için bekleyen pek çok fırsat bulunmakta. Ankara Sanayi Odası olarak, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’mızın Kümelenme Destek Programı ile hayata geçirdiğimiz Nükleer Sanayi Kümelenmesi NÜKSAK’da 75 üye sanayicimizle, her adımda birlikte çalışıyoruz. Ülkemizin ilk nükleer güç tesisi olan Akkuyu sahasında hem ekipman hem de hizmet alanında yer alan Türk firmaların birçoğu NÜKSAK üyesi. Türkiye’nin girişimci gücü olarak, çevreye saygılı yeşil üretim modelini destekleyerek ülkemizin geleceğine yatırım yapmaya devam edeceğiz. Yeşil dönüşümün sanayinin gündeminde her zamankinden fazla anıldığı bu dönemde nükleer santraller ile güç üretiminin dünyanın ihtiyaç duyduğu temiz, karbonsuz ve sürdürülebilir enerji için akla gelen ilk seçenek olduğu kaçınılmazdır” diye konuştu.

NPPES iş birliklerini geliştirecek

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunları söyledi: “Türkiye’nin ilk nükleer santrali Akkuyu NGS, biz sanayicilere ciddi bir nükleer deneyim kazandırdı ve ekonomimiz için doğrudan ve dolaylı olarak istihdam ve canlılık sağladı. Akkuyu sayesinde Türk firmaları nükleer enerji alanında hangi malzemelerin nasıl ve ne şekilde üretilmesi gerektiği konusunda büyük tecrübe edindi. Nükleer Sanayi Derneği olarak sanayicilerimizin, nükleer santraller için ekipman tedarik zincirinde, sadece Türkiye’de değil, global olarak önemli roller üstlenerek ihracatçı konumuna gelebileceğine inanıyoruz. Sanayicilerimizin ihracatçı vizyonunu desteklemek amacıyla Kasım 2022’de Dünya Nükleer Birliği üyesi olduk. Dünyanın her yerinden 17 uluslararası nükleer endüstri derneği ile İyi Niyet Anlaşmaları imzaladık. Nükleer endüstrinin küresel oyuncuları ile Türk sanayicilerinin, yeni nükleer enerji yatırım fırsatlarını görüşmek ve iş birliklerini geliştirmek amacıyla NPPES’i her yıl hayata geçiriyoruz.   Bu yıl da NPPES’in önemli iş birliklerine aracılık edeceğine inanıyorum.”

Dedusenko: “Türkiye Cumhuriyeti ile ortaklığımıza çok değer veriyoruz”

Akkuyu NGS Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Anton Dedusenko da NPPES’in açılışında şu konulara dikkat çekti: “Bu yılın Nisan ayında Akkuyu NGS sahasına ilk parti nükleer yakıtın teslim edilmesi ile Türkiye resmen nükleer enerji geliştiren ülkeler topluluğuna katıldı. Dolayısıyla gururla söyleyebiliriz ki nükleer enerji artık sadece Türkiye’nin geleceği değil, aynı zamanda bugünü de.  Cumhuriyetin 100. yılında Türkiye’nin sivil nükleer teknoloji bayrağını yükseltmesine yardımcı olmamız ayrı bir anlam içeriyor. Bu Türkiye Cumhuriyeti’nin Akkuyu NGS’de yer alan nükleer üretim teknolojisi ile el ele ikinci yüzyıla girmesi demek. Ve bu yüzyıl boyunca Akkuyu NGS, Türkiye’nin daha fazla sürdürülebilir kalkınmasını desteklemek için temiz enerji üretecek. Türkiye Cumhuriyeti ile ortaklığımıza çok değer veriyoruz ve gelişimi için büyük bir potansiyel görüyoruz.”

SPIC Türk partnerleriyle uzun vadeli ve istikrarlı iş birliği kurmayı hedefliyor

SPIC – Çin Devlet Enerji Yatırım Şirketi Türkiye Projesi Başkanı Xiaohang Wang ise şunları söyledi: “Günümüzde 130’dan fazla ülke ve bölge  iklim değişikliğine yanıt olarak karbon nötrlük hedefleri önerdi ve küresel nükleer enerji endüstrisi toparlanmasını hızlandırıyor. Enerji güvenliğini sağlamak için nükleer enerji, birçok ülke için düşük karbonlu enerji dönüşümü elde etmek için gerçekçi bir seçim olacak. Türk hükümetinin nükleer enerji geliştirme konusundaki güvenine ve kararlılığına büyük hayranlık duyuyoruz ve Türkiye’nin önümüzdeki yıllarda önemli bir nükleer enerji ülkesi olacağına inanıyoruz. SPIC, dünyanın en büyük temiz enerji üreticisidir. Nisan 2023 sonu itibarıyla SPIC, yüzde 67’den fazlası temiz enerji olmak üzere toplam 235 GW elektrik üretim kapasitesini yönetiyor. İş kapsamımız Türkiye, Kazakistan, Pakistan, Suudi Arabistan, Brezilya ve Avustralya gibi 47 ülke ve bölgeyi kapsıyor. Çin ve Türk hükümetlerinin desteğiyle, son on yılda enerji alanında ilgili Türk şirketleri ile yoğun bir işbirliği yapıyoruz. SPIC, Çin’de nükleer santraller inşa ederken, gelişmiş pasif üçüncü nesil nükleer enerji teknolojisi için Türk partnerleriyle iş birliği yapmaya aktif olarak kararlıdır. Nükleer enerji inşasında kazandığımız teknoloji ve endüstrideki avantajlarımızı güçlendirme, geliştirme, mühendislik inşası, ekipman imalatı, işletme ve bakım alanlarındaki başarılı pratik deneyimimizi paylaşmaya ve Türkiye’nin karbon nötr hedeflerine ulaşması için Türk ortaklarla uzun vadeli ve istikrarlı bir iş birliği ortaklığı kurmaya hazırız.”

Küresel nükleer kapasitenin üç kat genişletilmesi gerekiyor

Dünya Nükleer Derneği Genel Direktörü Sama Bilbao y Leon da etkinliğe video ile katıldı ve şunları söyledi: ” “NPPES, birkaç yıldır enerji kaynaklarımızın güvenliğinin ve dayanıklılığının sorgulandığı, enerji politikaları ve stratejisinde büyük bir belirsizliğin olduğu bir dönemde gerçekleşiyor. İyi haber şu ki, nükleer enerji tüm ekonomiyi uygun maliyetli ve adil bir şekilde karbondan arındırmak için altın bir fırsat sunuyor. Böylece herkes yaşam kalitesi ve refah sağlayan temiz, bol, 7/24 uygun fiyatlı enerjiye her yerde erişebilecek. Türkiye, nükleer enerjinin sunabileceği tüm avantajlardan yararlanmak için şimdiden büyük ilerleme kaydediyor. Akkuyu NGS’de inşası devam eden dört ünite  faaliyete geçtiğinde Türkiye’nin elektriğinin yüzde 10’undan fazlasını temiz, güvenilir ve uygun maliyetli bir şekilde sağlayacak. Akkuyu’nun tüm yaşam döngüsü boyunca Türkiye’nin gayri safi yurtiçi hasılasına katkısının 50 milyar doları aşacağı tahmin ediliyor. Türkiye’de hem ikinci hem de üçüncü nükleer enerji santralleri ve SMR’lerle ilgili de görüşmeler devam ediyor. Türkiye’nin nükleer tedarikçi olarak dünyadaki konumunu sağlamlaştırdığı açık. Ve dünya genelinde yeni nükleer inşa süreçleri hız kazandıkça, önümüzdeki on yılda uluslararası nükleer endüstride Türkiye’nin tedarikçi zenginliğinden yararlanmak için daha da büyük fırsatlar olacak. Paris Anlaşması ile birlikte gündeme alınan iddialı ama gerçekçi net sıfır hedeflerine uygun maliyetli ve adil bir şekilde ulaşma konusunda kararlıysak, küresel nükleer kapasitenin üç kat genişletilmesi gerekiyor. Nükleer enerji, daha temiz ve müreffeh bir geleceği yönlendiren yeni küresel enerji sisteminin kalbinde yer alacağına inanıyorum.

İnsan kaynağına yatırım yapıyoruz

Türkiye Nükleer Enerji A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Necati Kaya: “Nükleer ekosistemimiz içerisinde TÜNAŞ yeni nükleer enerji yatırımlarının ülkemize kazandırılması; bu yolla ülkemize teknoloji ve bilgi transferinin sağlanması ve bu işler için olmazsa olmaz insan kaynağının yetiştirilmesi için çalışmalarını sürdürüyor. Ana hedeflerimizden olan sivil alanda teknoloji ve bilgi transferinin sağlanması ve bu yolla sanayimize yeni yetkinlikler kazandırılması için de önemli çalışmalar yapıyoruz. 

Teknoloji ve bilgi transferi bizim bunları alma kapasitemiz ile doğru orantılıdır. Bu nedenle bu kapasitemizi artırmak amacıyla özellikle insan kaynağımıza önemli yatırımlar yapmaktayız. MEB sağladığı yüksek lisans ve doktora bursları ile nükleer ve ilişkili alanlarda öğrencilerimizi nükleer sektörde gelişmiş ülkelere eğitim amacıyla göndermekteyiz. Ülkeler arası işbirliği kapsamında yine ilgili ülkelerin ülkemize sağladığı burslar kapsamında her yıl onlarca gencimizi yüksek lisans ve doktora eğitimi için yurtdışına gönderiyoruz.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

4. Nükleer Santral Projesi için saha araştırmaları başladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Akkuyu NGS İnşaat Müdür Yardımcısı Dmitry Romanets’in eşlik ettiği Macar heyeti, projenin ana ulaşım merkezi olan Doğu Kargo Terminali’ni, 2’nci Ünite’nin pompa istasyonu inşaat sahasını ve bağlantı parçaları üretim atölyesini ziyaret etti. Tur, Akkuyu NGS inşaat sahasının kuşbakışı izlenebildiği seyir tepesinde sona erdi.

Yapım aşamasındaki Akkuyu NGS’nin Genel Müdür Birinci Yardımcısı ve Yapı İşleri Direktörü Sergey Butckikh konuklara Akkuyu NGS projesinin özellikleri hakkında ayrıntılı bilgi verdi. Butskikh şunları söyledi: “Akkuyu NGS projesine olan ilgi genel olarak çok yüksek. İlk parti nükleer yakıtın teslim edilmesinden ve sahanın yeni bir statü kazanmasından sonra bu ilgi daha da arttı. Mersin, Türkiye Cumhuriyeti’nin nükleer endüstri merkezi haline geliyor. Yurtdışından yetkililer, iş adamları, mühendisler ve nükleer endüstri uzmanlarından oluşan heyetler sahayı sık sık ziyaret ediyor. Türkiye, proje ilerledikçe artan deneyimini paylaşabilir hale geldi. Bu deneyim, lisanslama havuzunun oluşturulması, tedarikçilerin projeye dahil olması, nükleer santral sahasına ihtiyaç duyduğu her şeyi sağlayacak altyapının kurulması ve çok daha fazlasını kapsıyor.”

Akkuyu sahasını ziyaret ettikten sonra Akkuyu NGS inşaat sahasında incelemelerde bulunan Macar heyeti, Silifke Belediye Başkanı Sadık Altunok, Silifke Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Nurettin Kaynar ve Silifke Ziraat Odası Başkanı Cafer Doygun ile bir araya geldi.

Silifke’nin yerel yöneticileri Akkuyu NGS ile bağlantılı olarak bölgede ekonominin, ticaretin, tarım ve turizmin büyük ölçekte geliştiğini ifade ettiler. Silifke Belediye Başkanı Sadık Altunok, proje sayesinde pek çok kişinin bölgeye geldiğini ve aktif olarak çalıştığını, yerel üreticilerin ürünlerine olan talebin arttığını belirtti. Altunok, Akkuyu NGS projesinin bölgedeki işsizliğin önemli ölçüde azalmasına katkıda bulunduğunu sözlerine ekledi. Yetkililerin görüşmesinin ardından Paks Belediye Başkanı Peter Szabo, Paks ve Silifke belediyeleri arasında işbirliği başlatılmasına karar verdi.

Ziyaretin sonunda Macar heyet, modern üretim işletmelerinin bulunduğu Silifke Organize Sanayi Bölgesi’ni ziyaret etti.

Kaloča Belediye Başkanı ve Macaristan Kamu Denetimi, Bilgilendirme ve Bölgesel Kalkınma Derneği (TEIT) Başkanı Geza Filvig de ziyarete ilişkin şunları vurguladı: “Akkuyu NGS inşaat sahasını ziyaret ettiğimizde, dört güç ünitesinin eş zamanlı olarak inşa edilmesinden ve organizasyondan çok etkilendik. Rus teknolojisi kullanılarak inşa edilen ve Macaristan’ın elektriğinin yarısını üreten Paks, on yılı aşkın süredir güvenli şekilde faaliyet gösteriyor. Güvenilir ve emniyetli 3+ nesil reaktörleriyle Akkuyu NGS de ülkeye onlarca yıl ihtiyaç duyduğu elektriği ve bölgenin istikrarlı kalkınmasına büyük katkı sağlayacak.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Macarı̇stan Heyeti Akkuyu Nükleer Güç Santralı̇ Sahasını Zı̇yaret Ettı̇ yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Çin’in Devlet Enerji Yatırım Şirketi (SPIC), tedarik zincirine Türk firmalarını katmak için İstanbul’da düzenlenecek 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi – NPPES’e katılacak. 46 ülkede faaliyet gösteren, 130 binin üzerinde çalışanı bulunan SPIC firması temsilcileri, üçüncü nükleer santral projesi için ikili görüşmelerde bulunacak.

NPPES ASO ve NSD tarafından düzenleniyor

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından düzenlenen NPPES, 21-22 Haziran 2023 tarihlerinde İstanbul’da gerçekleşecek.

Çin nükleer enerjide küresel bir lider

Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç, “Türkiye’nin istikrarlı ve kararlı nükleer enerji hamlesi, tüm dünya tarafından yakından takip ediliyor. Nükleer enerjide küresel bir lider olan Çin’in yeni yatırımları için NPPES’e katılması son derece önemli. Türk sanayicilerini de dünyanın bu büyük oyuncusunun tedarik zincirinin bir parçası olmak için NPPES’te önemli fırsatlar bekliyor” diye konuştu.

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunları söyledi: “Çin’de 50’den fazla aktif nükleer güç ünitesi bulunuyor ve 24’ü de yapım aşamasında. 2035 yılına kadar Çin, elektrik üretiminde nükleerin payını yüzde 10’a çıkarmayı hedefliyor. Dünyada da birçok ülkede yatırımı bulunan Çin Devlet Enerji Yatırım Şirketi SPIC’in temsilcileri NPPES’e katılacak. Global tecrübesiyle dikkat çeken SPIC firması, ülkemizde planlanan üçüncü nükleer santral projesinin kurulumu için karar vericiler, akademisyenler ve sanayicilerle görüşmeler gerçekleştirecek.”

Dünyanın sayılı nükleer enerji etkinliklerinden biri kabul edilen NPPES, Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI) ile Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği (Association of Organizations of the Construction Complex of the Nuclear Industry – ACCNI) tarafından da destekleniyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Üçüncü Nükleer Santral Projesi İçin Çin Devlet Enerji Yatırım Şirketi NPPES’e Katılacak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın destekleriyle Ankara Sanayi Odası (ASO) ve Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından düzenlenen 5. Nükleer Santraller Fuarı ve 9. Nükleer Santraller Zirvesi (NPPES), 21-22 Haziran 2023 tarihlerinde İstanbul’da gerçekleşecek. Bu yıl NPPES, Yeni Nükleer İzleme Enstitüsü (New Nuclear Watch Institute – NNWI) ile Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği (Association of Organizations of the Construction Complex of the Nuclear Industry – ACCNI)’nin destekleriyle gerçekleşiyor. Türkiye, Afrika ve Ortadoğu’nun en kapsamlı nükleer etkinliği olan NPPES’te, yeni teknolojiler tanıtılacak ve iş fırsatları konuşulacak.

Akkuyu NGS’deki en güncel gelişmeler masaya yatırılacak

NPPES’te iki gün boyunca sektörün gündemindeki başlıkların tartışılacağına dikkat çeken Ankara Sanayi Odası Başkanı Seyit Ardıç sözlerine şöyle devam etti: “Akkuyu NGS’de devam eden inşaat süreçleri Zirve’nin önemli başlıklarından birini oluşturacak. Akkuyu NGS’de Türk firmalarını bekleyen iş olanakları ve yapılması planlanan ihaleler ile ilgili güncel bilgiler de NPPES’te paylaşılacak. Rusya’nın Nükleer Sanayii İnşaat Kompleksi Kuruluşları Derneği de 100m2’lik geniş bir stant ile NPPES’e katılarak Türkiye, Rusya ve yakın coğrafyadaki nükleer enerji fırsatlarıyla ilgili Türk firmalarıyla görüşecekler. Yerli firmalarımızın nükleer enerji gibi ileri teknoloji  gerektiren katma değeri yüksek bu sektörde alanlarını genişletmek için NPPES önemli fırsatlar sunuyor. Bu açıdan bu yıl yerli firmalarımızın etkinliğe katılımlarının artacağını öngörüyoruz.”

Koreli nükleer tedarikçiler B2B görüşmeler için geliyor

Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi ise şunları söyledi: “NPPES bu yıl nükleer enerjide stratejik öneme sahip birçok ülkeden temsilciyi ağırlamaya hazırlanıyor. Nükleer enerjide söz sahibi ülkelerden önemli oyuncular, Türk firmalarıyla alt yüklenici ve partner olarak çalışmak üzere NPPES’te ikili görüşmeler gerçekleştirecek. Bu yıl Kore Nükleer Derneği de Koreli nükleer tedarikçilerden oluşan geniş bir katılımla NPPES’te yerini alacak ve yeni yatırımlar konusunda yerli firmalarımızla B2B görüşmeler gerçekleştirecekler.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Koreliler Nükleer Sanayii Yatırımları İçin İstanbul’a Geliyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Endüstriyel kontrol sistemleri (ICS), enerji istasyonları ve nükleer santraller de dahil olmak üzere modern kritik altyapıları çalıştırmak için kullanılıyor. Bu nesneler sürekli siber saldırı riski altında çalışıyor. Kaspersky ICS CERT’in Cyber Security Weekend – META 2023’te açıkladığı istatistiklere göre, 2023’ün ilk çeyreğinde Türkiye’de ICS bilgisayarlarının %35,7’sinde saldırı tespit edildi ki bu, 2022’nin ilk çeyreğine göre %7,6 daha fazla. Nükleer enerji santrallerini siber tehditlerden korumak için Kaspersky, altyapıyı etkileyen siber saldırıların olasılığını ortadan kaldıran benzersiz bir güvenli tasarım yaklaşımı geliştirdi.

Kaspersky’nin güvenli tasarım yaklaşımı, nükleer enerji santrallerinde ağ güvenlik duvarları, veri diyotları, izleme çözümleri, saldırı tespit sistemleri, uç nokta koruması, operasyonel teknoloji ve IoT siber güvenliği, ağlar ve düğümler için siber güvenlik dahil olmak üzere farklı türde siber güvenlik çözümlerinin kullanılmasını gerektiriyor.

Güvenli tasarım yaklaşımı, BT destekli bir sistemin (veya tesisin) kötü niyetli siber saldırganların cihazlara, verilere ve bağlı altyapıya erişimine karşı koruma sağlayacak şekilde sıfırdan inşa edilmesi anlamına geliyor. Bu yaklaşım sistemin içsel güvenliğine dayanıyor. Zira sistem kullanım ömrü boyunca güvenli ve emniyetli bir durumda kalmak ve yüksek kaliteli koruma maliyetini azaltmak zorunda.

Kaspersky, nükleer enerji santrallerinde tasarımdan itibaren güvenli BT altyapısının uygulanması için eksiksiz bir dokümantasyon seti geliştirdi. Kaspersky’nin risk yönetimi yaklaşımı, yüklenici, ekipman, donanım ve yazılım seçimini kapsıyor ve yeni bilgisayar tehditlerinin yanı sıra mevcut saldırı taktik ve tekniklerini de dikkate alıyor. Dokümantasyon, bir nükleer enerji santrali BT mimarisinin tanımını, ilgili önerileri ve nükleer enerji santrallerinin uzun yaşam döngüleri boyunca siber güvenlik ve bilgi güvenliğini sağlamayı içeriyor.

Nükleer Enerji Santrallerinin Korunmasına Yönelik Yaklaşım 

Kaspersky ICS CERT Güvenlik Analizi Grup Lideri Ekaterina Rudina, şunları söyledi: “Evdeki ya da ofisteki bilgisayarımızda geleneksel olarak ‘üstte’ ya da ‘eklenti’ olarak yer alan koruma çözümlerini kullanıyoruz. Bunlar bizi bu düzeydeki saldırılardan korumak adına iyi iş çıkarıyor. Ancak nükleer enerji santralleri söz konusu olduğunda, bunların korunmasına yönelik yaklaşım farklı olmalıdır. Nükleer ve radyolojik güvenlik, tesisin kullanılabilirliği, güvenilir elektrik tedariği, diğer faktörlerin yanı sıra siber güvenlik tarafından belirlenir. Nükleer enerji santralinin korunması, tesis tasarımının ilk aşamalarında kapsamlı bir şekilde planlanmalıdır. Kaspersky’nin nükleer enerji santrali siber güvenliğine yaklaşımı, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) dahil olmak üzere uluslararası kuruluşların tüm standartları ve önerileriyle uyumludur.”

Kaspersky uzmanları, enerji santrallerini ve diğer kritik altyapıları çeşitli tehditlere karşı korumak için (güvenliği düşünülerek tasarlanmamış olsalar bile) şunları öneriyor:

• Olası siber güvenlik sorunlarını belirlemek ve ortadan kaldırmak için operasyonel teknoloji sistemlerinin düzenli güvenlik değerlendirmelerini gerçekleştirin.
• OT ağının temel bileşenleri için güncellemeleri zamanında yapın. Güvenlik güncellemelerini ve yamalarını uygulamak veya telafi edici önlemleri teknik olarak mümkün olan en kısa sürede hayata geçirmek, üretim sürecinin kesintiye uğraması nedeniyle milyonlara mal olabilecek büyük olayları önlemek adına çok önemlidir 
• Etkili güvenlik açığı yönetimi süreci için bir temel oluşturması için sürekli güvenlik açığı değerlendirmesi ve triyaj oluşturun. Kaspersky ICS CERT’in kapsamlı ve zamanında bilgi içeren benzersiz ICS Güvenlik Açığı Veri Akışları ile bu konuda güncel kalabilirsiniz.
• Endüstriyel Otomasyon ve Kontrol Sistemlerini özel, sertifikalı ve yerel olarak entegre edilmiş ürünler ve kapsamlı hizmetlerden oluşan bir ekosistem eşliğinde koruyun. Kaspersky Industrial CyberSecurity gibi özelleşmiş çözümler, endüstriyel ortamlara yönelik siber saldırıları olgun bir şekilde tespit etmek ve bunlara yanıt vermek için etkili bir araç haline gelebilir. 
• Güvenlik operasyon merkeziniz için ek bilgi almak üzere Kaspersky Threat Intelligence Portal’da yer alan ICS tehditleri ve tehdit beslemeleri hakkındaki Analitik Raporları göz önünde bulundurun 
• Ekiplerinizin olay önleme, tespit ve müdahale becerilerini geliştirip güçlendirerek yeni ve gelişmiş kötü amaçlı tehditlere karşı müdahaleyi iyileştirin. BT güvenlik ekipleri ve OT personeli için özel OT güvenlik eğitimleri, bunu başarmaya yardımcı olan temel önlemlerden biridir.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Nükleer Enerji Santralleri, Siber Tehditlerden Nasıl Korunur? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rusya’nın Obninsk kentinde, Rosatom’un iştiraki Karpov Fizik ve Kimya Bilimsel Araştırma Enstitüsü’ne (NIFHI) ait arazide inşa edilen tesisin, 2025 yılında işletime alınması planlanıyor.  21 üretim hattına sahip olan tesiste, onlarca yeni radyofarmasötik ve aktif farmasötik madde üretilecek. Bunlar arasında çok rağbet gören iyot- 131, samaryum-153 ve molibden-99 gibi izotoplar da yer alıyor. Tesiste, lütesyum-177, aktinyum-225, radyum-223 ve diğer izotoplara dayalı aktif radyofarmasötik maddeler ve ilaçlar da üretilecek.

Nükleer teknolojiler, hastalıkların teşhis ve tedavisinde önemli rol oynuyor

Dünyanın hemen her yerinde, her mevsim, gece gündüz, büyük miktarlarda enerji sağlayabilen nükleer, enerji üretimi dendiğinde ilk akla gelen teknoloji olsa da pek çok hastalığın teşhis ve tedavisinde kullanılıyor.

Bilgisayarlı tomografi (CT) ve mamografi, Pozitron-Emisyon-Tomografisi (PET), ultrason ve manyetik rezonans görüntüleme (MRI) gibi tekniklerin kullanılmasını sağlayan nükleer teknoloji, hastalığın teşhis edilmesinin yanı sıra tedavi ve hastalık sürecinde verilen tepkinin izlenmesini de sağlıyor.

Özellikle, ölüm nedenleri arasında kardiyovasküler hastalıklardan sonra ikinci sırada gelen kanserin teşhisinde yaygın olarak kullanılan nükleer teknoloji, yaşam kalitesini artırması yanı sıra radyoizotop ile radyasyon teknolojilerini kullanımıyla sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşma konusunda öne çıkıyor.

Rosatom, izotop üretiminde öncü şirketler arasında

Rosatom, dünyada lütesyum-177 için kaynak malzeme olarak kullanılan iterbiyum-176 ve lütesyum-176 izotoplarının ticari üretimini başlatan öncü şirketler arasında bulunuyor. Bununla beraber şirket çalışanları, ameliyat edilmesi mümkün olmayan tümör ve metastazların tedavisine yönelik gelişmiş, hedefli radyofarmasötiklerin çoğunda bulunan lütesyum-177 için bir dizi üretim yöntemi geliştiriyor ve bunları hayata geçiriyor.

Lütesyum-177 şu anda Rosatom’a bağlı iki kuruluş tarafından elde ediliyor. Küresel anlamda, bu izotopu içeren radyofarmasötiklerin yaklaşık yüzde 30’u, Rus menşeli ham maddelerden üretiliyor. Aktinyum-225 ise, tıpkı lütesyum-177 gibi, prostat kanseri benzeri, ameliyat edilemeyen metastatik kanserlerin tedavisi için en çok umut veren bir başka izotop olarak kabul ediliyor.

Radyofarmasötikler genellikle, nöroendokrin tümörlerin, myeloid bozukluklarının, iç organ ve kemik kanserlerinin, beyin tümörlerinin, dayanıklı (solid) tümörlerin, nöroblastoma, Non- Hodgkin lenfoma vb. hastalıkların tedavisinde kullanılıyor.

Rosatom, izotop ürünleri tedarikinde iş birliği yapıyor

Hindistan’da geçen ay düzenlenen 8. Uluslararası Radyoizotoplar ve Radyasyon Teknolojileri Konferansı NICSTAR-2023’te, izotop ürünlerini tanıtan Rosatom, izotop ürünleri tedarikinde iş birliğini geliştirmek üzere Hintli ortaklarla birçok başarılı görüşme gerçekleştirdi.

Önde gelen endüstri şirketlerini, devlet dairelerini ve uluslararası kuruluşları temsil eden 15 ülkeden 100’den fazla uzmanı bir araya getiren konferansa ilişkin açıklama yapan İzotop-Bölgesel İttifak A.Ş’nin ticari işlerden sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Anton Shargin şöyle konuştu:

“Rosatom ve Hindistan uzun süredir yakın bir iş birliği yürütüyor. Rosatom’un en gelişmiş nükleer teknolojilerin tamamına sahip olması, taraflar arasında pek çok alanda, özellikle de izotoplar konusunda karşılıklı faydaya dayanan ortaklığın geliştirileceğine inanmamızı sağlıyor.”

İzotop ürünlerine yönelik küresel talep her geçen yıl artıyor. Radyoizotoplar, onkolojik, kardiyolojik ve diğer hastalıkların teşhis ve tedavisinin yanı sıra gıda ürünlerinin sterilizasyonu, tıbbi cihazlar ve malzemeler de dahil olmak üzere endüstride ve bilimde yaygın olarak kullanılıyor. Rosatom’un uluslararası pazardaki resmi izotop ürünleri tedarikçisi olan İzotop-Bölgesel İttifak A.Ş halihazırda Hindistan da dahil olmak üzere 50 ülkede 100’den fazla yabancı şirkete izotop tedarik ediyor.

Bu arada, Rusatom Healthacare A.Ş’nin bünyesindeki Isotope A.Ş, Ermenistan Cumhuriyeti’ne GT-5K teknesyum-99m jeneratörleri ve Kazakistan’a germanyum-68/galyum-68 jeneratörleri tedariki için de yeni sözleşmeler imzaladı.

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

‘Nükleer’, Tıp Alanında da Öne Çıkıyor: Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom, izotop ürünlerini tanıttı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Atomflot Genel Müdür Vekili Leonid Irlitsa konuya ilişkin olarak şunları belirtti: “Rus Arktik bölgesinin kapsamlı gelişiminde önemli bir yere sahip evrensel nükleer buzkıranların seri inşasına devam ediyoruz. Modern nükleer buzkıranlar, başarılı Arktik projelerinin temelini teşkil etmektedir. Yüksek enlemlerde, ticari hızı korurken gemilerin güvenli bir şekilde seyretmesini yalnızca biz sağlayabiliriz.”

Beşinci ve altıncı seri evrensel nükleer buzkıranların inşasının %50’si federal bütçeden ve masraflarının %50’si Atomflot tarafından karşılanacak.

Sözleşmeye göre beşinci ve altıncı seri nükleer buzkıranların sırasıyla Aralık 2028 ve Aralık 2030’da hizmete girmesi planlanıyor.

Üçüncü ve dördüncü seri nükleer buzkıranlar 2024 ve 2026’da işletime alınacak

Üçüncü ve dördüncü seri nükleer buzkıranlar “Yakutia” ve “Chukotka”nın inşası devam ediyor. Sözleşmeye göre “Yakutia” Aralık 2024’te, “Chukotka” ise Aralık 2026’da işletime alınacak. Hâlihazırda, Proje 22220 kapsamında, “Arktika”, “Sibir” ve “Ural” olmak üzere üç evrensel nükleer buzkıran Kuzey Deniz Rotası’nda (NSR) başarıyla faaliyet gösteriyor. Bu modern gemiler, yüksek enlemlerde deniz taşımacılığının sürdürülebilir gelişiminde önemli unsurlar olarak kabul ediliyor. Proje 22220 ait nükleer buzkıranlar, NSR’nin doğu bölgesinde yıl boyunca seyrüseferi kolaylaştıracak.

Rusya Federasyonu Devlet Başkanı’nın 07.05.2018 tarih ve 204 sayılı “2024’e kadar olan dönemde Rusya Federasyonu’nun kalkınmasına yönelik ulusal hedefler ve stratejik amaçlar” Kararnamesi uyarınca, NSR’de yılda 80 milyon ton kargo akışının sağlanması için doğuya yıl boyunca sefer yapılması gerekiyor. 2030 yılına kadar kargo trafiğinin 150 milyon tona kadar çıkması öngörülüyor.

Proje 22220 nükleer buzkıranları, 168,2 metre uzunluk, 34 metre genişlik, 10,5 m draft, çalışma esnasında minimum 9,3 metre draft, 60 MW (şaftlarda) güç, 33,54 bin ton deplasman gibi temel özelliklere sahip. Tahmini 40 yıl hizmet ömrüne sahip bu buzkıranlar 54 mürettebattan oluşuyor.

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

ROSATOMFLOT ve Baltık Tersanesi 5. ve 6. Seri Evrensel Nükleer Buzkıranların İnşası İçin Sözleşme İmzaladı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İnşaatı devam eden Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) projesinde deprem nedeniyle herhangi bir hasar olmadığını kaydeden AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdür Zoteeva’nın açıklaması şöyle:

“Türkiye’de meydana gelen deprem ve ardından yaşananlar hepimizi üzmüş ve endişelendirmiştir. Merkez üssü Kahramanmaraş’ın Pazarcık ilçesi olan deprem, Akkuyu NGS sahasının bulunduğu bölgede yaklaşık 3 şiddetinde hissedilmiştir. Uzmanlarımız sahamızda bulunan bina, ekipman ve vinçlerde bir hasar tespit etmemiştir.

Sahada inşaat ve montaj çalışmaları devam etmektedir. Depremde zarar görenlere elimizden gelen her türlü desteği sağlayacağız. Çalışanlar arasında, şu an deprem bölgesinin temel ihtiyaçlarının karşılanması için gerekenler yapılmaktadır.

AKKUYU NÜKLEER’in acil durum birimleri olan Mobilizasyon Birimi ile Sivil Savunma ve Acil Durum Koruması Birimleri, Türkiye’deki acil durum merkezi AFAD ile iş birliği yaparak deprem sonrası yardım için bölgeye ekipman ve personel göndermeye hazırlanmaktadır.

Depremde hayatlarını kaybedenlere Allah’tan rahmet, ailelerine ve yakınlarına başsağlığı diliyoruz. Yaralıların bir an önce sağlıklarına kavuşmalarını temenni ediyoruz.”

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

Akkuyu Nükleer Genel Müdürü Anastasia Zoteeva’dan Açıklama yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.