Fransa Nükleer Enerjide Açık Ara Lider

2024 yılında nükleer elektriğe en fazla bağımlı ülke Fransa oldu. Ülke, elektrik üretiminin yüzde 67,3’ünü nükleer santrallerden karşıladı. Bu oran, Fransa’yı AB genelinde açık ara ilk sıraya taşıdı. Uzmanlar, Fransa’nın uzun yıllardır sürdürdüğü nükleer enerji politikalarının bu liderlikte belirleyici olduğunu vurguluyor.

Bulgaristan ve Orta Avrupa Ülkeleri Aynı Grupta

Bulgaristan, 2024 yılında 15 bin 777 gigavat-saat nükleer elektrik üretti. Bu üretim seviyesiyle Bulgaristan;

• Macaristan,
• Belçika,
• Finlandiya ve
• Çekya

ile birlikte, toplam elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 40’ını nükleer enerjiden karşılayan ülkeler grubunda yer aldı.

Enerji Güvenliği ve Karbonsuzlaşma Etkisi

AB’de nükleer enerji üretimindeki artışta, enerji arz güvenliği, fosil yakıtlara bağımlılığın azaltılması ve iklim hedefleri önemli rol oynuyor. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sonrası enerji politikalarını yeniden şekillendiren birçok ülke, nükleer enerjiyi düşük karbonlu ve istikrarlı bir kaynak olarak öne çıkarıyor.

Nükleer Enerji Tartışmaları Sürüyor

Her ne kadar üretim artışı dikkat çekse de, nükleer enerjinin atık yönetimi, santral güvenliği ve yüksek maliyetler gibi başlıklardaki tartışmalar AB gündeminde yer almaya devam ediyor. Buna rağmen, 2024 verileri nükleer enerjinin Avrupa’nın enerji denklemindeki ağırlığını koruduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: (KAHA) Kapsül Haber Ajansı

AB’de Nükleer Elektrik Üretimi 2024’te Arttı: Fransa Zirvede yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Rossiya-24 kanalına konuşan Likhachev, Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali olacak olan Akkuyu NGS’yi, devreye alma operasyonlarına bu yıl hazırlayacaklarını belirterek, “Bu önemli süreçte hem Cumhurbaşkanı Sn. Recep Tayyip Erdoğan’ın hem de Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sn. Alparslan Bayraktar’ın liderliğini de vurgulamadan geçmek istemem” dedi. 

“En Büyük Baskıyı Akkuyu NGS Projesinde Hissettik” 

2025’i “Kolay olmayan ama zaferlerle dolu bir yıl” olarak niteleyen Likhachev, “Tüm zorluklara ve batının neredeyse kolektif olarak bize karşı yürüttüğü sert ekonomik savaşa rağmen Rosatom’un görevini tam olarak yerine getirdiğini düşünüyorum” ifadelerini kullandı. Rosatom Genel Müdürü, Akkuyu NGS projesinin ciddi bir baskı altında kaldığını vurgulayarak şu değerlendirmede bulundu:

“En ağır baskıyı, Siemens’in tedarik etmesi gereken ekipmanı göndermediği, 2 milyar dolarlık yatırımların dondurulduğu ve ödeme sisteminin fiilen çöktüğü Akkuyu NGS projemizde yaşadık. Ancak bu koşullara rağmen bir an bile durmadık. Bundan sonra da ilerlemeye devam etmek için gereken her şeyi yapacağız. Bu süreçte Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Sn. Putin’den çok güçlü bir destek aldık. Hükümet ve Merkez Bankası, çalışmaların planlandığı şekilde ilerlemesi için mümkün olan her adımı attı. Alınan bu kararlar bize ilham vermekle kalmadı, aynı zamanda somut hareket alanları da sağladı.”

Likhachev: “Kurulu gücün kullanım katsayısı %87’nin üzerine çıktı” 

Alexey Likhachev Rosatom’un Rusya içi ve dışı diğer projeleri ve yürüttüğü çalışmalar hakkında da bilgiler verdi. 2025’te Rus nükleer endüstrisinin 80’inci yılının kutlandığını vurgulayan Rosatom Genel Müdürü, 2025 Eylül ayında Moskova’da gerçekleştirilen Atomic Week ile hem dünya liderlerinin hem de nükleer enerji alanında en etkin isimlerin katıldığı önemli bir etkinliğe imza attıklarını hatırlattı. Söz konusu etkinlikte, aralarında devlet liderlerinin de bulunduğu çok sayıda üst düzey ismin bir araya geldiğini, NATO üyesi ülkelerin de temsil edildiğini ve uluslararası alanda etkili neredeyse tüm nükleer kuruluşların yöneticilerinin buluştuğunu belirtti.

Likhachev, etkinlik kapsamında dünya nükleer endüstrisinin liderleri ile önde gelen ülkelerin temsilcileri arasında yapılan görüşmelerin dünyanın geleceği bakımından nükleer enerjinin geliştirilmesinin alternatifsiz olduğu ve uluslararası alanda eşitlik temelinde iş birliğinin gerekliliği sonuçlarını ortaya koyduğunu belirtti.  

Likhachev, “21. yüzyıl, şimdiden ‘elektrik yüz yılı’ olarak adlandırıldı. Elektriğin üretilmesi ve bunun sürdürülebilir ve uygun fiyatlı olması   

şarttır. Bu soruna nükleer teknolojilerin geliştirilmesi dışında bir çözüm yaklaşımı bulunmuyor. Biz de burada, iş birliğine açık ülkelerle uzun vadeli ortaklıklar öneriyoruz” diye konuştu. 

2025 yılı değerlendirmelerinde Rosatom olarak elektrik üretiminde planlananın üzerinde bir performans sergilediklerini de belirten Likhachev, şöyle devam etti: “Bizim için son derece kritik bir gösterge olan kurulu gücün kullanım katsayısı %87’nin üzerine çıktı. Bu oran, genel olarak enerji sektörü için, özelde ise nükleer enerji açısından rekor bir seviyedir. Şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki; karşı karşıya kaldığımız tüm zorluklara, bakım ve onarım gerekliliklerine ve nükleer santrallerimize yönelik gerçekleştirilen terörist saldırılara rağmen, tüm nükleer enerji kompleksleri 24 saatin 21 saatinde yüzde yüz kapasiteyle çalıştı.”

Rusya Federasyonu olarak hükümet planlarında ülkenin enerji dengesinde nükleer enerjinin payının %25’e çıkarılmasına yönelik bir hedef bulunduğunun altını çizen Rosatom Genel Müdürü Likhachev, “Plan, 2042 yılına kadar nükleer enerji kapasitesinin artırılmasını öngörüyor. Bu nedenle de sahip olunandan daha fazla santral inşa etmemiz ve daha fazla kurulu gücü devreye almamız gerekiyor” 

Rusya dışında yürüttükleri projelere de değinen Likhachev, çalışmalarının Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan ve Mısır’da devam ettiğini, Bangladeş’teki nükleer güç santralinin birinci ünitesinin de devreye alma çalışmalarının başlamasına neredeyse hazır durumda olduğunu söyledi. 

Çin’de Rosatom projeleri kapsamında yer alan Tianwan NGS’nin 7. ünitesinde ve Xudapu NGS’nin 3. ünitesinde ise fiziksel devreye alma aşamasının başlatılmasının beklendiğini belirten Rosatom Genel Müdürü, Myanmar ile küçük modüler reaktörlere ilişkin bir hükümetler arası anlaşma imzalandığını duyurdu. 

Likhachev, Vietnam için Rus tasarımı yeni bir araştırma reaktörünün kurulmasına karar verildiğini, Özbekistan’da küçük kapasiteli nükleer güç santralinin inşasında kilit bir aşamaya geçildiğini ve Macaristan’daki Paks-2 NGS’de “ilk beton” dökümünün yapılmasının Şubat 2026’da öngörüldüğünü de hatırlattı.

Yeni Buzkıranların İnşası Sürüyor

Rusya içindeki çalışmalarının yoğunlaştığı noktalardan birinin de yeni buzkıranların inşası ve Kuzey Deniz Yolu’nun geliştirilmesi olduğunu söyleyen Alexey Likhachev, 2025 yılında buzkıranların faaliyet gösterdiği Kuzey Deniz Yolu üzerinden konteyner taşımacılığında rekor kırıldığını belirtti. Likhachev, Kuzey Deniz Yolu’nda yıl boyunca 24 transit konteyner seferiyle 3,2 milyon tonluk toplam transit yük hacmine ulaştıklarını açıkladı. 

Buna ek olarak Kaliningrad’da lityum-iyon batarya üretimi için bir gigafabrika devreye aldıklarını da belirten Likhachev, “Aynı özelliklere sahip bir fabrikayı da Yeni Moskova’da, bu yıl içinde endüstriyel işletmeye alacağız. Böylece yılda 100 bine kadar araca yetecek batarya tedarik edebilecek kapasiteye ulaşacağız” ifadelerini kullandı. Rosatom Genel Müdürü, söz konusu projenin yalnızca üretimle sınırlı olmadığını, projenin bir parçası olarak, geri dönüşüm/bertaraf süreçleri, şarj istasyonları ve sistemleri, servis ve bakım hizmetleri gibi tamamlayıcı altyapı unsurlarının da hayata geçirilmesinin hedeflendiğini söyledi. 

Likhachev, Rosatom’un kapalı nükleer yakıt çevrimi alanında yürüttüğü çalışmalara da değindi. Likhachev, Rosatom’un Aralık 2024’te yenilikçi BREST-OD-300 reaktörü için nükleer yakıt üretecek tesisi işletmeye aldığını, bu tesisin dünya nükleer endüstrisinde benzersiz olan ve IV. nesil deneysel-gösterim amaçlı enerji kompleksinin üç unsurundan ilki olma niteliğini taşıdığını söyledi. 

BREST-OD-300’ün tamamen ikincil nükleer yakıt çevrimi ürünlerinden oluşan yenilikçi yakıtın kullanılacağı, kurşun soğutmalı ilk reaktör tesisi olacağını belirten Alexey Likhachev, tesisin üretilmesi ve devreye alınmasının nükleer enerjinin kaynak tabanının önemli ölçüde genişletilmesini ve ışınlanmış yakıt demetlerinin (TВС) depolanmak yerine yeniden işlenerek taze yakıt üretiminde kullanılmasını sağlayacağını, ayrıca nükleer atık oluşumu ile atıkların radyoaktif aktivitesinin radikal biçimde azaltacağını söyledi. 

Likhachev, “Hedefimiz, santral sahasında kapalı yakıt çevrimine sahip bu kompleksi 2030 yılına kadar devreye almak. Yakıt fabrikasyonu ve yeniden fabrikasyon modülü hâlihazırda işletmede ve burada geliştirme çalışmaları yoğun şekilde sürüyor. BREST reaktörünün de belirlenen takvim çerçevesinde bizi memnun edecek sonuçlar vereceğinden eminim” dedi. 

Rosatom Genel Müdürü Alexey Likhachev: “Türkiye’de Bu Yıl Nükleer Enerjinin Hayata Geçirilmesi İçin Her Şeyi Yapacağız” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü öğrencileri, Rusya Devlet Nükleer Enerji Kuruluşu Rosatom tarafından inşa edilen Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS) sahasını ziyaret etti. Ziyaret, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın desteğiyle organize edildi.

Öğrenciler ziyaret kapsamında, Türkiye ve Rusya ilişkileri tarihinin en büyük projesinin nasıl hayata geçirildiği hakkında detaylı bilgi edindi. Ziyaret programı dahilinde ayrıca Akkuyu NGS’nin temel özellikleri ve Türk vatandaşlarının Rus üniversitelerinde aldıkları nükleer eğitim hakkında bilgiler içeren sunumlar da yapıldı. AKKUYU NÜKLEER A.Ş.’nin İnsan Kaynakları departmanından uzmanlar ise gençlere projedeki istihdam olanakları hakkında bilgi verdi.

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. Genel Müdürü Sergei Butckikh, konuyla ilgili olarak, “Türkiye’nin ilk nükleer güç santrali olan Akkuyu NGS, en önemli enerji projesi ve aynı zamanda Türkiye’nin ilk nükleer enerji uzmanlarının yetiştiği kapsamlı bir eğitim alanı olarak öne çıkıyor. Türkiye’de nükleer mühendislik mesleğine olan ilginin arttığını görüyor, gençlerin gelecekteki nükleer santralin inşaat süreci ve işletme özelliklerini tanıyarak nükleer sektörde çalışma yönünde bilinçli bir seçim yapmalarına yardımcı olmayı amaçlıyoruz. Bugünkü öğrencilerin çoğunun Akkuyu NGS sahasına geri döneceğine ve proje ekibinin bir parçası olacağına eminim” diye konuştu.

Geleceğin mühendisleri, gezi kapsamında ayrıca Akkuyu NGS Eğitim ve Tatbikat Merkezi’ni de ziyaret etti. Ziyaretçiler, güç ünitelerinin olası tüm işletme senaryolarının bulunduğu tam kapsamlı ünite kontrol paneli simülatörünün çalışma prensiplerini ilgiyle inceledi. 

AKKUYU NÜKLEER A.Ş. uzmanları, öğrencilere nükleer santral operatörlerinin simülatörde aldığı eğitim, operatörlerin işe başlama izni, işletme personelinin sürekli yeniden eğitimi ve niteliklerinin artırılması hakkında detaylı bilgiler verdi. Öğrenciler, ayrıca nükleer santralin reaktör binası, buhar jeneratörü, türbin ve ana sirkülasyon pompası gibi ana ekipmanların maketlerinin bulunduğu salonu da gezdi. Gezi, öğrencilerin NGS inşaatının tamamını görme fırsatı yakaladığı, deniz seviyesinden 200 metre yükseklikteki gözlem noktasını ziyaret edilmesiyle sona erdi.   

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü üçüncü sınıf öğrencisi Naz Aslan, izlenimlerini şu sözlerle paylaştı: “Üniversitede nükleer reaktörlerin işletme prensiplerini öğreniyorum ve ileride bir nükleer santralde çalışmak istiyorum. Bu nedenle Akkuyu NGS sahasını ziyaret etmek, daha sıkı çalışmam adına benim için güçlü bir motivasyon kaynağı oldu. Derslerimizde bize VVER-1200 tipi reaktörler hakkında bilgi verildi, ancak gerçek bir güç ünitesini görmek tamamen özel bir duygu. Burada sadece maketlerde gördüğümüz ekipmanlar kurulu ve kullanılıyor. NGS’deki sistemler ve teknolojik süreçler hakkında detaylı bilgi veren AKKUYU NÜKLEER uzmanlarına ayrıca teşekkür etmek istiyorum. Tüm bunlar eğitimimizde bize çok faydalı olacak.”

Sinop Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölümü öğrencisi Ümmühan Barlak ise şunları kaydetti: “Nükleer santral inşaat sahasını ziyaret etmek, üniversitede derslerimizde gördüğümüz konuları yerinde görme açısından harika bir fırsat. Bu nedenle ziyaretin organizasyonunda emeği geçen AKKUYU NÜKLEER çalışanlarına, Gençlik ve Spor Bakanlığı’na ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na minnettarım.”

Sinop Üniversitesi öğrencileri Akkuyu NGS sahasını ziyaret etti yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Nükleer enerjinin geleceğinin tartışıldığı en büyük uluslararası platformlardan biri olan sempozyuma Rosatom Enerji Projeleri A.Ş. Genel Müdürü Andrey Rojdestvin, Rosatom Sürdürülebilir Kalkınma Departmanı Direktörü Polina Lion ve Rosatom’un Latin Amerika Bölge Merkezi Direktörü İvan Dibov katıldı. 

Rosatom Enerji Projeleri A.Ş. Genel Müdürü Andrey Rojdestvin, “Nükleer Enerjinin Geleceğini Şekillendirme: Ulusal ve Küresel Projelerde İlerleme ve Yenilikler” başlıklı bir sunum yaptı. Sunumda, nükleer santral inşası alanındaki ulusal ve küresel projelere genel bir bakış sunuldu ve nükleer yakıt döngüsüyle ilgili yenilikçi programların önemi vurgulandı.

Andrey Rojdestvin sunumunda, “Rosatom, nükleer enerjinin etkisini tutarlı bir şekilde genişletiyor ve hem Rusya’da hem de yurtdışında iklim hedeflerine ulaşılmasına önemli katkılar sağlıyor, nükleer enerji alanında kapsamlı çözümler sunuyor. Sürekli geliştirilen yenilikçi teknolojiler sayesinde Rosatom, yabancı ortaklarına nükleer yakıt döngüsünün tüm segmentlerinde modern çözümler sunuyor” ifadelerini kullandı. 

Rosatom Sürdürülebilir Kalkınma Departmanı Direktörü Polina Lion da “Gelecek İçin Çabalar” oturumuna katıldı. Bu oturumda nükleer enerjinin sürdürülebilir gelişimine yönelik yeni girişimler, yenilikler ve stratejik adımlar tartışıldı. Polina Lion oturumda, “Rosatom, çok farklı ekonomik durumlara ve kültürel özelliklere sahip ülkelerde nükleer santraller inşa ediyor – Rusya, Türkiye, Bangladeş, Macaristan ve daha birçok ülkede çalışıyoruz. Bu ülkeleri birleştiren şey, güvenilir ve temiz bir enerji kaynağına duyulan ihtiyaç; bu da şüphesiz nükleer enerjidir. Atom projelerimizin insanların hayatını nasıl daha iyiye değiştirdiğini görüyoruz. Ve işte bu, Rosatom’u ileriye taşımak için bize ilham veriyor” diye konuştu.

Rosatom’un Latin Amerika Bölge Merkezi Direktörü İvan Dibov da, “Nükleer Enerji Gelişimin Temeli Olarak: Dünya Genelinde Uygulama Örnekleri” oturumunda konuştu. Dibov, Rosatom’un, özellikle Latin Amerika ülkelerindeki uluslararası pazarlarda barışçıl nükleer enerji kullanımı alanında çok amaçlı çözümleri tanıtma deneyimini paylaştı.

ROSATOM, Dünya Nükleer Derneği’nin Yıldönümü Sempozyumuna Katıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.