“Bitki Bazlı İçerikler, Çevre Dostu Bir Alternatif Olarak Öne Çıkıyor”

Mikroplastiklerin, küresel ölçekte önemli bir çevre sorunu olduğunu dile getiren KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Nurhan Ünüsan “Mikroplastikler, su kaynaklarından gıdalara ve insan dokularına kadar geniş bir alanda tespit edilerek küresel ölçekte önemli bir çevre sorunu olarak öne çıkıyor. ABD’de Tarleton State University bünyesinde yürütülen araştırmalar, demirhindi, bamya ve çemen otu gibi bitkilerden elde edilen doğal polisakkaritlerin su arıtımında etkili olabileceğini ortaya koyuyor. Bu bitkilerden elde edilen jel benzeri müsilajın, mikroplastik parçacıklarını bir araya getirdiği ve çökelmelerini kolaylaştırdığı belirtiliyor. Laboratuvar bulgularına göre söz konusu doğal bileşikler, su örneklerinde yüksek oranda mikroplastik giderimi sağlayabiliyor. Bitki bazlı bu içeriklerin toksik olmayan ve biyobozunur yapısı, onları çevre dostu bir alternatif olarak öne çıkarıyor” şeklinde konuştu.

“Bilimsel Veriler Detoks İddialarını Desteklemiyor”

Prof. Dr. Nurhan Ünüsan, konuyla ilgili önemli bir bilimsel ayrımın altını çizerek; “Mevcut araştırmalar, bu bitkisel bileşiklerin su arıtımındaki potansiyelini ortaya koyuyor. Ancak bu maddelerin insan vücudundaki mikroplastikleri temizlediğine dair bilimsel olarak doğrulanmış bir kanıt bulunmuyor. Sosyal medyada yer alan ‘demirhindi mikroplastikleri vücuttan atıyor’ gibi iddialar akademik verilerle örtüşmüyor. Sindirim sisteminin karmaşık yapısı nedeniyle su arıtımında işe yarayan bir mekanizma, insan vücudunda aynı sonucu vermeyebiliyor. Bu yöntemler, bugün için bir detoks uygulaması değil, çevresel mikroplastik yükünü azaltmaya yönelik yenilikçi bir mühendislik çözümü olarak değerlendirilmelidir” dedi.

“Bireysel Düzeyde En Etkili Yaklaşım, Mikroplastik Maruziyetini Azaltmaya Odaklanmaktır”

Plastik maruziyetinin azaltılmasının önemine değinen Ünüsan; “Araştırmaların dikkat çeken bir diğer yönü ise sürdürülebilirlik boyutudur. Gıda endüstrisinde atık olarak ortaya çıkan demirhindi çekirdeği gibi materyallerin yeniden değerlendirilmesi, döngüsel ekonomi yaklaşımı kapsamında hem doğal kaynakların korunmasına hem de atıkların katma değere dönüştürülmesine katkı sağlıyor. Bireysel düzeyde ise en etkili yaklaşım, mikroplastik maruziyetini azaltmaya odaklanmaktır. İçme suyunun filtre edilmesi, sıcak yiyeceklerin plastik ambalajlarla temasının sınırlandırılması ve günlük plastik tüketiminin azaltılması, bilimsel veriler ışığında öne çıkan somut adımlar arasında yer alıyor.

Sonuç olarak, doğal polisakkaritler, mikroplastik kirliliğiyle mücadelede umut vaat eden bir çevre teknolojisi olarak öne çıkıyor. Bu gelişmenin doğru anlaşılması büyük önem taşıyor. Bugünkü bilimsel kanıtlar, insan vücudunda bir mikroplastik temizliği değil, su arıtımında daha güvenli ve doğal bir alternatifin mümkün olabileceğine işaret ediyor” diyerek, bireylerin günlük yaşamda alacağı basit ancak etkili önlemlerle mikroplastiklere maruziyetini önemli ölçüde azaltabileceğini, bilinçli tüketim alışkanlıklarının bireysel sağlık ve çevresel sürdürülebilirlik noktasında kritik rol oynayacağını ifade etti.

Prof. Dr. Nurhan Ünüsan; “Demirhindi, Bamya ve Çemen Otu, Mikroplastiklere Karşı Doğal Çözüm Sunuyor” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mikroplastikler yavaş yavaş hayati organlara sızıyor

Mikroplastik tehditine ilişkin literatürdeki en çarpıcı bulgulardan biri olan bu keşif, akciğer sağlığının sanıldığından daha ciddi şekilde risk altında olduğunu işaret etmektedir. Polipropilen (PP) ve polietilen tereftalat (PET) olarak adlandırılan plastik türlerinin akciğer dokularında yoğun bir şekilde biriktiği bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bu plastik türleri, günlük hayatımızda sıkça kullanılan su şişeleri, hazır yemek kapları, damacanalar ve gıda ambalajlarında karşımıza çıkmaktadır. Araştırmaya göre mikroplastikler yalnızca solunan hava yoluyla değil, aynı zamanda tüketilen gıdalar ve içilen su sayesinde vücuda sızmaktadır.

Plastik kullanımı akciğer sağlığına zarar verebilir

Bu görünmez tehdidin insan sağlığına verdiği zararlar giderek daha net bir şekilde ortaya çıkmaktadır. Mikroplastiklerin solunum sistemi üzerinde inflamasyona ve bağışıklık tepkilerine sebep olduğu belirlenmiş durumdadır. Bilinçsiz tüketilen plastik ambalajlar, PET şişeler, tek kullanımlık bardaklar, çay poşetleri gibi gündelik ürünler insan bedenine zarar verebilecek önemli bir risk kaynağı olarak görülmektedir. Uzun vadede kronik solunum sorunlarına yol açabileceği düşünülen mikroplastiklerin, akciğer dokusunda birikerek sistemik sağlık problemlerine kapı araladığı belirtilmektedir.

Çözüm için bilinçlenme şart

Mikroplastik problemine karşı bireysel ve toplumsal düzeyde alınacak önlemler hayati önem taşımaktadır. Plastik ürünlere olan bağımlılığın azaltılması, hem çevre hem de sağlık açısından kritik bir adım olarak karşımıza çıkmaktadır. Plastik ürünleri dikkatli kullanmanın yanı sıra sürdürülebilir ve doğal seçenekler olan bez çanta, paslanmaz çelik termoşişe, cam şişe gibi alternatiflere yönelmek bu tehdidi azaltmak için bir başlangıç olabilir. Ayrıca kimya sektörünün ve plastik ambalaj sanayisinin, bu konuda özenli olmawı beklenmektedir. Her bireyin günlük yaşamındaki alışkanlıklarını gözden geçirmesi, bu soruna karşı alınabilecek en etkili önlemlerden biri olarak gösterilmektedir.

Mikroplastiklerle mücadeleye birlikte başlamalıyız

Bütün bu bilgiler, yalnızca çevre bilinci oluşturmanın yeterli olmadığını, aynı zamanda akciğer sağlığını doğrudan etkileyen küresel bir sorunun çözümünü zorunlu hale getirmektedir. Mikroplastiklerin yol açtığı bu görünmez tehdit, hem bireysel hem de toplumsal bazda ciddi farkındalık ve çözüm girişimleri geliştirilmesini gerekli kılmaktadır. Akciğerlerimizdeki bu plastik parçacıklarla mücadele, insan sağlığı için acilen harekete geçilmesini gerektirmektedir.

Nefesinizi mikroplastik tehdidinden koruyun yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.