Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Radyoloji Uzmanı Doç. Dr. Özgür Sarıca, mamografi hakkında bilinmesi gereken 8 önemli detayı paylaştı:

1. Mamografi, düşük dozda X ışını kullanılarak yapılan bir görüntüleme yöntemidir. Ultrasonografide ise X ışını kullanılmaz, ses dalgalarıyla anlık görüntü elde edilir ve meme üzerine jel sürülerek inceleme yapılır.
2. Mamografi sırasında meme dokusu iki plaka arasında kısa süreli olarak sıkıştırılır. Bu sayede meme sabitlenir, dokuların üst üste gelmesi önlenir ve farklı yapılar daha net görüntülenir. Uygulanan sıkıştırma hafif bir hassasiyet ya da ağrıya neden olabilir ancak yalnızca birkaç saniye sürer, meme dokusuna zarar vermez ve rahatsızlık kısa sürede geçer.
3. Mamografi çekimi, hastanın hazırlanması ve görüntülerin alınmasıyla birlikte yaklaşık 10–15 dakika sürer. Memenin sıkıştırıldığı süre ise yalnızca 3–4 saniyedir.
4. Alüminyum hidroklorür içeren bazı deodorant, pudra ve kremler, mamografi sırasında memede küçük kalsiyum (kireç) birikintileri varmış gibi bir görüntü oluşturabilir. Bu durum yanlış tanıya yol açabilir.
5. Günlük yaşamda dijital cihazlar, uçak yolculukları ve bazı tıbbi işlemler nedeniyle zaten radyasyona maruz kalınır. Mamografi sırasında alınan X ışını dozu ise oldukça düşüktür. Mamografiye bağlı bir meme kanseri bildirilmemiştir ve sağladığı erken tanı faydası düşünüldüğünde alınan radyasyon dozu oldukça düşüktür.
6. Meme dokusunun yoğun olması, memeye özgü parankim dokusunun yağ dokusuna göre daha fazla olduğu anlamına gelir. Yoğun meme dokusu mamografinin duyarlılığını azaltabildiği için bu tip memelerde değerlendirmeye ultrasonografi ve kontrastlı görüntüleme yöntemleri de eklenebilir.
7. Tarama amaçlı mamografi, 40 yaş üstü kadınlarda yılda bir kez önerilir ve erken tanı açısından büyük önem taşır. Bir yıl içinde gelişip erken dönemde fark edilen kitlelerin tedavisi genellikle daha kolay ve başarılı olur. Bu yaş grubunda yılda bir kez mamografi çekilmesi ve gerektiğinde ultrasonografi ile değerlendirilmesi önerilir. Rutin tarama dışında, bazı riskli durumlarda doktorun gerekli görmesi halinde mamografi daha erken yaşta ya da daha sık yapılabilir.
8. Mamografi ve ultrasonografi incelemelerinin eski sonuçlarının da değerlendirmeye getirilmesi, önceki ve yeni bulguların karşılaştırılması açısından büyük önem taşır. Var olan lezyonların zaman içinde aynı şekilde ve büyüklükte kalması genellikle iyi huylu olduklarını düşündürür. Eski ve yeni görüntülerin birlikte değerlendirilmesi, yeni bir oluşumun olup olmadığını anlamada ve takip sürecini planlamada yol gösterici olur.

Mamografi öncesi deodorant kullanımına dikkat yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Musa Alcı, proje ekibini tebrik ederek çalışmalarında başarılar diledi.

Prof. Dr. Mehmet Engin,  “Projemizin temel amacı, kadınlarda en sık görülen kanser türü olan ve her sekiz kadından birinde rastlanan meme kanserinin erken evrede tanılanmasını sağlayacak bir tarama sistemi geliştirmektir. Mevcut tanılama yöntemleri olan mamografi, ultrasonografi, MR ve PET gibi cihazlar yüksek maliyetli olabilmekte ve X ışını radyasyonu içerebilmektedir. Geliştirdiğimiz sistem, mamografinin yerini almak yerine tamamlayıcı bir tarama aracı olarak tasarlanmıştır. Cihazımız, özellikle mamografinin tespit etmekte zorlandığı erken evre vakalarda ve meme dokusu yoğun olan genç kadınlarda risk analizi yapmayı hedeflemektedir. Yoğun meme dokusu, mamografide kontrastı düşürdüğü için tanılama başarımı düşebilmektedir. Bu anlamda geliştirdiğimiz sistem önemli bir farklılık sunmaktadır. Teknik olarak ‘İnfrared Termal – Optik Mamografi’ olarak adlandırabileceğimiz bu yöntem, kızılaltı termal ve optik görüntüleme teknolojilerini bir arada kullanmaktadır” diye konuştu.

“Tedavi süreçleri radyasyon riski olmadan devam edebilecek”

VIVOMAM ismini verdikleri görüntüleme cihazının özelliklerinden bahseden Prof. Dr. Mehmet Engin, “Sistemin en önemli özelliklerinden biri, hastayla herhangi bir temas gerektirmemesidir. Mamografide olduğu gibi memenin iki plaka arasında sıkıştırılmasına gerek kalmadan, cihaz 360 derece dönerek termal ve optik kökenli fizyolojik değişimleri izlemektedir. Elde edilen görüntüler, yapay zekâ algoritmalarıyla analiz edilerek hastalar; düşük, orta ve yüksek risk gruplarına ayrılmaktadır. Riskli bulunan bireyler, zaman kaybetmeden ileri tetkikler için yönlendirilebilecektir. Tedavi sürecinde düzenli olarak mamografi çektirmesi gereken hastalarda radyasyon alımı önemli bir sorun oluşturmaktadır. Özellikle hamilelerde bu durum daha da kritik hale gelmektedir. Ancak geliştirdiğimiz cihazın radyasyon etkisi bulunmadığı için her dönemde güvenle görüntüleme yapılabilecektir” dedi. 

“Cihaz EÜ Hastanesinde denenecek”

Gerekli etik kurul izinlerinin alındığını belirten Prof. Dr. Engin, “Önümüzdeki günlerde Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Radyoloji Bölümü Meme Biriminin yönlendirdiği gönüllü hastalar üzerinde klinik ortam görüntüleme çalışmaları başlayacaktır. Yaklaşık 60 gönüllüden elde edilecek verilerle yapay zekâ sistemimiz eğitilecek ve test edilecektir. Elde edilen sonuçlar, mamografi bulgularıyla karşılaştırılarak sistemin başarısı ölçülecektir. Meme kanserinde tümörün belirli bir boyuta ulaşmasını beklemeden patolojik riskin öngörülebilmesi, erken müdahale ve tedavi başarısı açısından büyük önem taşımaktadır. Radyasyon riski taşımayan bu cihaz, tedavi sürecinde değerli bir takip imkânı sunacaktır” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Mehmet Engin’in yürütücülüğünü üstlendiği projede; EÜ Mühendislik Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Erkan Zeki Engin, EÜ Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Doç. Dr. Özge Aslan, Manisa Celal Bayar Üniversitesi öğretim üyeleri Doç. Dr. Yücel Koçyiğit, Arş. Gör. Burcu Acar Demirci ve Öğr. Gör. Osman Demirci araştırmacı olarak yer alıyor. Projenin danışmanlığını EÜ Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Ayşe Nur Oktay Alfatlı yaparken Arş. Gör. Ceyda Boz ise bursiyer olarak yer alıyor.

Egeli akademisyenler meme kanserinin erken tanısına yönelik yenilikçi cihaz geliştirdi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Bu çığır açan derin öğrenme modeline sahip Mirai, 2018 yılında MIT ve toplulukların gelişmesi için bilim ve öğrenmeyi teşvik eden uluslararası bir kuruluş olan Community Jameel tarafından ortaklaşa kurulan Jameel Clinic’te geliştirildi. Şu anda Mirai’nin 23 ülkedeki 72 hastanede iki milyondan fazla mamografide geçerliliği kanıtlandı.

İş birliği, Community Jameel’in kurucusu ve başkanı Mohammed Jameel KBE ile Ulusal Kanser Merkezi Direktörü Yasuyuki Seto’nun katıldığı bir törende duyuruldu.

MIT Jameel Clinic ile Ulusal Kanser Merkezi arasındaki iş birliği, Mirai’nin mamografi görüntülerini kullanarak Japon kadınlarda meme kanseri riskini tahmin etme yeteneğini değerlendirmek amacıyla yapılacak bir çalışma ile başlayacak. Bu ortak çalışma, Mirai’nin Japon kadınlarda meme kanseri riskini doğru bir şekilde değerlendirip değerlendiremeyeceğini belirlemek için 2013 ile 2024 yılları arasında toplanan mamografi verilerini analiz edecek ve böylece başarılı doğrulama kayıtlarını daha da ileriye taşıyacak. 

Bu çalışma başarılı olursa, elde edilen bulgular Japonya’da meme kanseri taramasına hastaya özel, kişiselleştirilmiş bir yaklaşım getirilmesine yardımcı olacak. Yüksek riskli bireyler daha yakından izlenebilirken, düşük risk taşıyan bireyler için gereksiz testler azaltılabilecek.

Meme kanseri, Japonya’daki kadınlar arasında en yaygın kanser türlerinden biri olmaya devam ediyor ve Japonya’daki tüm kadın kanser vakalarının yüzde 23’ünü meme kanseri oluşturuyor. Bu, her yıl 98 bin 782 meme kanseri tanısı anlamına gelmektedir.*1 Ayrıca her yıl yaklaşık 16 bin kadının meme kanserinden hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir.*2 Buna karşılık, meme kanseri erken evrede tespit edildiğinde 5 yıllık göreceli sağkalım oranı yüzde 90’ın üzerine çıkıyor ve bu da çok daha iyi tedavi sonuçlarının elde edilebileceğini gösteriyor.

¹ Japonya Ulusal Kanser Merkezi, Kanser Bilgi Servisi: Kanser Kayıt İstatistikleri (2021)

² Japonya Ulusal Kanser Merkezi, Kanser Bilgi Servisi: Sağlık, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Yaşam İstatistikleri

Elde edilen bu veriler, kanser riskini daha erken tespit etmenin, uygun takibin yapılmasının ve tedavinin sağlanmasının önemini vurguluyor. Japonya’da, 40 yaş ve üstü kadınlar için şu anda 2 yılda bir mamografi taraması önerilmektedir. Mamografiler, doktorların muayenesinde görülemeyen küçük kitlelerin ve mikrokalsifikasyonların tespit edilmesini sağlasa da, yorumlama hala büyük ölçüde görselliğe ve klinik deneyime bağlıdır.

Community Jameel’in kurucusu ve başkanı Mohammed Jameel KBE, bu önemli iş birliği için şu açıklamayı yaptı: “Mirai, yapay zekayı kullanarak dünya çapında kadınların kanser tedavisini iyileştiren güçlü bir araçtır. Jameel ailesinin Japonya ile derin ve uzun süreli bağları sayesinde, MIT Jameel Clinic ve Community Jameel’in Ulusal Kanser Merkezi ile iş birliği yaparak, Mirai’nin meme kanseri riski taşıyan Japon kadınların tedavisini iyileştirmesinin önünü açmasından büyük mutluluk duyuyoruz.”

Ulusal Kanser Merkezi Hastanesi Tıbbi Onkoloji Bölüm Başkanı Dr. Kan Yonemori ise şu ifadeleri kullandı: “Bu çalışma, geçmişte ve günümüzde elde edilen büyük ölçekli mamografi tarama verilerini kullanarak, bireylerin gelecekteki meme kanseri riskini tahmin ediyor. Böylece kadınların sağlığının iyileştirilmesine önemli bir katkıda bulunma potansiyeline sahip. Japonya’daki ekibimiz, MIT Jameel Clinic ile uluslararası iş birliği kapsamında bu çalışmayı ilerletmeye kararlı. Bu önemli küresel araştırmaya anlamlı bir katkı sağlamayı umut ediyoruz.”

MIT Jameel Clinic’in yapay zeka fakülte başkanı Regina Barzilay da şunları söyledi: “Mirai’nin bir hastanın kanser riskini beş yıl öncesine kadar tahmin edebilme yeteneği var. Bu iş birliğinin Japonya’da meme kanseri taraması ve tedavisine yönelik yeni yaklaşımlara ilham vereceğini düşünüyorum.”

Çalışma, 2013 ile 2024 yılları arasında Ulusal Kanser Merkezi Hastanesi ve Yotsuya Medical Cube’da meme kanseri taraması yapılan bireylerin verilerini analiz etmeye odaklanacak. Mirai, bu taramalardan elde edilen mamografi görüntülerini analiz ederek 1-5 yıllık bir zaman diliminde meme kanseri riskini tahmin edecek. Tahmin edilen risk puanları daha sonra gerçek sonuçlarla karşılaştırılarak, modelin Japon klinik bağlamındaki doğruluğu ve güvenilirliği değerlendirilecek.

Sonuçların doğrulanması halinde bu araştırma, Japonya’da yapay zeka destekli, riske dayalı meme kanseri taramasının uygulanmasına yönelik önemli bir adım olabilir. Böylece ileri teknoloji sayesinde kanserin daha erken teşhis edilmesine ve tedavinin hastaya özel uygulanmasına katkı sağlayabilir. 

Bu çalışma, Community Jameel ve Jameel Corporation tarafından desteklenmektedir.

MIT Jameel Clinic ve Japonya’daki Ulusal Kanser Merkezi, her yıl 16 bin Japon kadının hayatını alan meme kanserine karşı yapay zeka destekli Mirai teşhis sistemi için iş birliği yaptı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Mamografi, tümör oluşmadan önce süt kanallarında biriken ve MR’ın göremediği çok küçük kireçlenmeleri ortaya çıkarır. Bu sayede kanser henüz başlamadan tespit edilebilir. Bu nedenle MR’ın, mamografinin yerini alamayacağını dile getiren Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Radyoloji Uzmanı Doç. Dr. Özgür Sarıca, “Meme kanseri taramasında kullanılan ultrason, mamografi ve MR yöntemleri farklı avantajlar sunar. Bu üç yöntem farklı bulguları ortaya koyduğu için birlikte kullanıldığında kanseri tespit etme olasılığı belirgin şekilde artar. Örneğin ultrason tek başına kullanıldığında dört-beş kanserden biri gözden kaçabilir. Ultrason ve mamografi birlikte uygulandığında ise saptama oranı yüzde 80–85’e ulaşır. Aynı yıl içinde bu taramalara MR da eklenirse aynı oran 95’e kadar çıkar. Bu üç yöntemin bir arada kullanılması, en güvenilir sonucu elde etmemizi sağlar” şeklinde konuştu.

Yoğun meme dokusu varsa mamografi yeterli değil

Taramada hangi yöntemin, hangi sıklıkta uygulanacağının; yaşa, meme yapısına ve kişisel risk faktörlerine göre değiştiğini vurgulayan Sarıca, “Örneğin genel olarak 40 yaşından itibaren her kadının yılda bir kez mamografi yaptırması önerilir. Yüksek risk grubundaki kadınlarda buna ek olarak MR tercih edilirken, yoğun meme dokusu olanlarda kontrastlı mamografi veya tomosentez kullanılabilir. Tomosentez, klasik mamografiden farklı olarak memeyi farklı açılardan çok sayıda ince kesit halinde görüntüler; bu kesitler daha sonra bilgisayar tarafından üç boyutlu bir görüntüye dönüştürülür. Bu sayede, yoğun meme dokusunun oluşturduğu üst üste binen görüntüler ayrıştırılır ve dokuların arasında ‘saklanan’ küçük lezyonlar veya kitleler tek tek seçilebilir hale gelir” dedi.

Mamografiyle ilgili yaygın korkular gerçeği yansıtmıyor

Mamografi konusunda toplumda hâlâ yanlış bilinen bazı noktalar olduğunu belirten Sarıca, “Meme implantı olan kadınlar da güvenle mamografi yaptırabilir; implantın patlama riski yoktur, olası hasar genellikle zamanla silikon sızıntısı şeklinde gelişir. Radyasyonla ilgili endişeler ise artık geçerliliğini yitirmiştir. Modern dijital mamografilerdeki radyasyon miktarı oldukça düşüktür” dedi.

Dijital mamografi daha az radyasyon demek

Klasik mamografinin geliştirilmiş ve bilgisayar destekli bir versiyonu olan dijital mamografide, görüntülerin film yerine dijital ortamda elde edilmesinin hem tanı doğruluğunu hem de hasta konforunu artırdığına değinen Sarıca, “Dijital mamografi daha az radyasyon içeriyor, görüntü kalitesi daha yüksek ve çekim süresi çok daha kısa. En önemli farklardan biri ise dijital arşivleme imkânı. Mamografide, önceki yılın görüntüsüyle yenisini yan yana karşılaştırmak büyük önem taşıyor çünkü en küçük değişiklik bile erken evre bir kanserin habercisi olabilir. Dijital sistemler de bu karşılaştırmayı çok daha kolay ve güvenilir hale getiriyor” dedi.

Mamografi, MR’dan bir adım önde yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de durum benzer. Her 8 kadından 1’i yaşamı boyunca meme kanserine yakalanma riski taşıyor. Her yıl yaklaşık 25 bin yeni vaka tanı alıyor. Türkiye’de tanı yaşı, Batı ülkelerine göre ortalama 10 yıl daha erken; vakaların yaklaşık yüzde 40’ı 40–49 yaş arasında görülüyor. Bu nedenle ülkemizde mamografi taramaları 40 yaşında başlıyor.

Son yıllarda yürütülen tarama programları ve farkındalık çalışmaları sayesinde, Türkiye’de erken tanı oranı hızla yükseldi. 10 yıl önce kadınların büyük kısmı ileri evrede tanı alırken, bugün hastaların yüzde 70’inden fazlası erken evrede saptanıyor. Bunun da iyileşme oranlarını belirgin biçimde artırdığını vurgulayan Prof. Dr. Erkin Arıbal, “Kadınlar meme muayenesinden çekinmemeli. Bu bir utanma meselesi değil, yaşam kurtaran bir alışkanlık. Nasıl kalp veya cilt doktoruna gidiyorsak, meme kontrolü de rutin olmalı. Her şey farkındalıkla başlıyor” diyor. 

Kadınların her ay kendi kendilerine meme muayenesi yapmalarının da önemine değinen Prof. Dr. Erkin Arıbal, “Kendi kendine muayeneyi hastalarımıza öğretiyoruz ancak bu, aslında bir tümörü erken yakalamak açısından çok da etkili bir yöntem değil. Önemli olan, düzenli olarak yılda bir veya duruma göre daha sık tarama yaptırmak. Ancak yine de vücudunu tanımak, bir değişikliği fark etmek ve hekime başvurmak açısından önemli. Öğrenmekte fayda var” diyor. 

Risk Haritasıyla Kişiye Özel Tarama Programları 

Her kadının meme yapısı ve risk profili farklı olduğu için tarama programlarının da kişiye özel planlandığını belirten Prof. Dr. Erkin Arıbal, şu bilgileri paylaşıyor:
 “Ailede anne, kız kardeş, teyze ya da baba tarafında prostat kanseri öyküsü bile meme kanseri riskini artırabiliyor. Bu nedenle genetik yatkınlığı olan kadınlarda taramaya 25 yaşında başlıyoruz. Annesinde 35 yaşında meme kanseri görülen bir kadının taramaya, 25 yaşında, yani annesinin kansere yakalandığı yaştan 10 yıl önce başlaması gerekir. Tüm bu risklere bakıp hastalara bir risk haritası çıkarıyoruz. Risk yüksekliğinize göre de yapılacak tarama programlarını oluşturuyoruz”.

Mamografinin çok önemli bir erken tanı aracı olduğuna ancak bazı kadınların radyasyon alındığı için mamografiden çekindiklerine dikkat çeken Prof. Dr. Erkin Arıbal, “Mamografiyle alınan radyasyonun dozu çok düşük, bir uçak yolculuğunda alınandan bile az. Kimse kadınlara ‘uçağa binme’ demiyor ama ‘mamografi çektirme’ diyenler var nedense. Bu yanlış algıları artık geride bırakmalıyız” diye konuşuyor.

Ameliyattan Önce Biyopsi Yapılması Şart 

Tanı konduktan sonra izlenecek adımların doğru belirlenmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Erkin Arıbal, “Asla biyopsi yapılmadan ameliyat yapılmamalı. Biyopsi lokal anesteziyle yapılan son derece güvenli bir işlemdir ve tümörün türünü, evresini, tedaviye vereceği yanıtı anlamamızı sağlar. Artık biyopsisiz meme ameliyatı tüm dünyada kabul edilmiyor” dedi.

Bugün yalnızca radyoloji alanında değil, meme kanserinin tedavisinde de çığır açan gelişmelere tanık oluyoruz. Meme kanseri tedavilerinin artık çok daha etkili, kişiye özel, hedefe yönelik ve estetik açıdan koruyucu hale geldiğini anlatan Prof. Dr. Erkin Arıbal, “1980’lerde tüm meme dokusu alınırken, artık çoğu zaman sadece tümör çıkarılıyor. Rekonstrüksiyonla meme görüntüsü korunabiliyor. Akıllı ilaçlar sadece tümöre etki ediyor, sağlıklı dokulara zarar vermiyor. Radyoterapide artık sadece hedef bölgeye ışın veriliyor. Yani artık çok daha etkili ve çok daha az yan etkili tedaviler sunabiliyoruz hastalarımıza” şeklinde konuşuyor. 

3 Boyutlu Mamografiden 4 Boyutlu Ultrasonografi ve MR’a… yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Osmangazi Belediyesi, dünyada ve ülkemizde kadınlarda en sık görülen kanser türlerinden biri olan meme kanserine karşı erken tanının önemini vurgulamak için ‘Meme Kanseri Farkındalık Ayı’ etkinlikleri çerçevesinde ‘Farkındalık Yaşatır, Meme Kanserine Karşı Birlikteyiz’ konulu program düzenledi. Ördekli Kültür Merkezi’nde gerçekleşen ve kadın sağlığını korumaya yönelik bilgilerin paylaşıldığı etkinlikte katılımcılar hem bilinçlendi hem de umut dolu hikayelere tanıklık etti. Osmangazi Belediyesi Sosyal Destek Hizmetleri Müdürü Dr. Sevcan Yaman moderatörlüğünde yürütülen söyleşide Op. Dr. Can Başaran ve Yüksek Hemşire Hüsnüye Altıntaş, meme kanserinin nedenleri, korunma yöntemleri ile tarama sürecine ilişkin bilgiler verdi.

“Mamografide Sağlığı Tehdit Eden Bir Radyasyon Dozu Yok”

Meme kanserinde erken tanının hayat kurtardığını belirten Op. Dr. Can Başaran, “Her 8 kadından biri yaşamının bir döneminde meme kanseriyle karşılaşıyor. Toplumda hala ‘Ben gencim ya da ben artık yaşlıyım, bana bir şey olmaz’ düşüncesi yaygın. Oysa bu hastalık yaş ayırt etmiyor. Ne yazık ki birçok kadın, mamografideki radyasyon endişesiyle kontrolleri geciktiriyor. Oysa mamografide sağlığı tehdit eden bir radyasyon dozu yok. Kadınlarımız şunu bilmeli; düzenli kontroller ve erken teşhis hastalığın seyrini tamamen değiştirebilir. Özellikle 40 yaş üzerindeki tüm kadınların yılda bir kez mamografi çektirmesini öneriyoruz. Günümüzde hala meme kanseri taramalarında mamografi altın standarttır. KETEMDER ücretsiz olarak 40-69 yaş arasında bütün kadınlara bu imkanı sağlıyor” dedi.

25 yıldır meme kanseri hastalarının tedavi sürecinde çalıştığını söyleyen Yüksek Hemşire Hüsniye Altıntaş da, “Kadınların hayattan erken kopmaması, sevdiklerine ve kendilerine sahip çıkabilmesi için erken tanının ne kadar önemli olduğunu her fırsatta anlatıyoruz. Kadın toplumun kalbidir; o yüzden sağlığı her şeyden değerlidir. Bizler onların yanında olmak, her zaman destek olmak ve farkındalık oluşturmak için var gücümüzle çalışıyoruz. Kadınlarımızın yaşam mücadelesinde daime yanlarında olacağım” diye konuştu.

 “Sergim Erken Teşhisin Ne Kadar Önemli Olduğunu Anlatıyor”

Yoğun katılımın sağlandığı programda meme kanseriyle mücadele etmiş Fotoğraf Sanatçısı Serpil Savaş ise hastalıkta tanı konduğu günden iyileşme sürecine kadar geçen dönemi anlatan fotoğraflarını paylaştı. Erken teşhisin bir insanın hayatını nasıl değiştirebileceğini duygusal karelerle anlatan Savaş, “İki yıl önce meme kanserine yakalandım. Hastalığımın başladığı andan itibaren yaşadığım her duyguyu, geçirdiğim tüm aşamaları fotoğraflarla belgeledim. Bugün açtığım bu sergide, hastalığın zorlu tedavi sürecinin ardından yeniden hayata tutunmanın mümkün olduğunu göstermek istedim. Fotoğraflarım, erken teşhisin bir yaşamı nasıl değiştirebileceğini, umudun insanı nasıl yeniden ayağa kaldırdığını anlatıyor. Eğer bu farkındalığa sahip olabilirsek, özellikle 40 yaş üzeri kadınlarımız düzenli kontroller yaptırırsa, erken teşhisin hayat kurtardığını hep birlikte görebiliriz” dedi.

Program sonunda CHP Osmangazi İlçe Başkanı Raşit Gürbüz ve meclis üyeleri, konuşmacılara günün anısına teşekkür hediyesi takdim etti.

Osmangazi’de Meme Kanserine Karşı Farkındalık Buluşması yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Memede kitle, ağrı, akıntı ve şekil değişikliği meme kanseri belirtisi midir?

Bu sayılanlar meme kanseri belirtileri değildir. Memede ele gelen her kitlenin kanser olduğu düşünülse de bu kitlelerin çoğu iyi huylu değişikliklerden kaynaklanır. Kişinin kendi fark ettiği bu kitleler, klinik ve radyolojik incelemelerde genellikle fibrokistik değişiklikler olarak değerlendirilir. Meme ağrısı da kanserin tipik bir belirtisi değildir aksine ağrı, çoğu zaman iyi huylu kitleleri düşündürür. Meme başı akıntılarının büyük kısmı da iyi huylu nedenlerle oluşur. Ancak akıntı kendiliğinden geliyorsa, yoğun ve kanlıysa ayrıca bunlara bir de kitle eşlik ediyorsa kanser olasılığı yüzde 20–25’e kadar çıkar. Bunun dışında sadece sıkınca gelen, az miktarda, şeffaf ya da beyazımsı akıntılar genellikle endişe verici değildir.

Meme kanseri; cep telefonu, mikrodalga fırın veya benzeri eşyalardan yayılan elektromanyetik dalgalarla ilişkilendirilebilir mi?

2025 yılı itibarıyla yapılan araştırmalara göre, cep telefonu kullanımı veya mikrodalga fırınlara maruz kalmanın meme kanseri ya da diğer kanser türlerinin gelişme riskini artırdığı veya hastalığın seyrini olumsuz etkilediğine dair bilimsel bir kanıt bulunmuyor.

Mamografi gibi görüntüleme yöntemleri radyasyon içerdiği için uzun vadede meme kanseri riskini tetikler mi? 

Mamografi radyasyon içeren bir görüntüleme yöntemidir ancak modern tomosentez cihazlarında alınan radyasyon miktarı son derece düşüktür. (Tomosentez gelişmiş bir mamografi türüdür) Hatta bu doz, uzun bir uçuşta ya da bir doğa yürüyüşünde alınan radyasyonla neredeyse eş değerdir. Öyle ki, yıllık mamografi taramaları sayesinde erken evrede tanı koyabildiğimiz ve tedaviyle yüzde yüze yakın sağ kalım elde ettiğimiz çok sayıda hasta var. Bu nedenle mamografi zararlı olarak değil, 40 yaş üzeri kadınların kendi sağlıklarını korumak için atabilecekleri en önemli adımlardan biri olarak görülmeli.

Meme kanseri; deodorant kullanmak, koltuk altını jiletle almak ya da terlemeyi önleyen ürünlerle ilişkili olabilir mi? 

Şu ana kadar yapılan bilimsel çalışmalar; antiperspirant deodorant kullanımı, sıkı sütyenler, balenli iç çamaşırlar veya terlemenin engellenmesi gibi durumların meme kanseri riskini artırdığını gösteren hiçbir kanıt ortaya koymadı. Yani elimizde fiziksel ya da kimyasal olarak memeye baskı uygulanması ya da toksinlerin “vücutta birikmesi” gibi nedenlerle meme kanseri geliştiğine dair bilimsel bir veri bulunmuyor.

Meme estetiğinde kullanılan; slikon, protez ve implant gibi uygulamalar kanser teşhisini zorlaştırır mı? 

Hayır zorlaştırmaz. 1960–70’li yıllarda, meme radyolojisinin henüz gelişme aşamasında olduğu ve elimizdeki görüntüleme yöntemlerinin oldukça sınırlı kaldığı dönemlerde bu konuda bazı çekinceler vardı. Ancak günümüzde dijital tomosentez, kontrastlı mamografi ve meme MR’ı gibi yüksek çözünürlüklü modern görüntüleme yöntemleri sayesinde, yerleştirilmiş meme protezleri tümörün görüntülenmesini engellemiyor ya da zorlaştırmıyor.

Meme kanseri ile ilgili 5 şehir efsanesi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

1. Sık mamografi çektirmek meme kanseri yapar mı?

Meme kanseri tanısında çok önemli bir yere sahip olan mamografide verilen ışın dozu düşüktür. Belirli aralıklarla mamografi çektirmek sakıncalı değildir.

2. Mememi ben kontrol ediyorum, şikayetim de yok, doktora gitmeli miyim?

Meme kanseri için en önemli nokta herhangi bir şikayet olmadan doktora gitmektir. Memedeki kitle, ele gelecek hale gelmeden çok önce mamografi ile saptanabilir. Dolayısıyla hiç şikayet olmadan kontrole gidilmelidir.

3. Ailemde hiç meme kanseri yok, bende de olmaz değil mi?

Ailedeki kanser vakaları, meme kanseri riskini artırır. Ancak meme kanserlerinin %85’i bireysel faktörlerle ortaya çıkar. Bu nedenle ailesinde meme kanseri olmayan kadınlarında rutin kontrollerini ihmal etmemesi gerekir. 

4. Doğum yaptım ve emzirdim, benim meme kanseri olma riskim var mı? 

Doğum yapmış ve emzirmiş olmak meme kanseri riskini azaltsa da meme kanseri olmayacağı anlamına gelmez.

5. Menopozdan önce meme kanseri olur muyum?

Hayati riske sebep olan en önemli hastalıklardan biri olan kanserin çoğu türü her yaşta ortaya çıkabilir. Meme kanseri günümüzde genç yaşlardaki kadınlarda da sık görülmeye başlamış durumdadır. 

6. Erkeklerde meme kanseri olur mu?

Ailesinde kanser hikayesi olan erkekler de meme kanseri ve diğer tüm kanser türleri riski taşırlar. Tüm meme kanserlerinin %1’i erkeklerde görülür.

7. Mememde kistler var, meme kanseri miyim?

Meme kistleri çoğu kadında görülür ve kanser riski taşımaz. Ameliyat ile alınmasına gerek yoktur. Büyüyüp ağrı yaptıklarında ya da meme kanseri yönünden kuşku uyandırdıklarında boşaltılabilir.

8. Mememde bir kitle var ve ağrımıyor, kanser mi oldum?

 Kitlenin ağrıması ile kanser olması arasında bağlantı yoktur. Memede ele gelen her doku kanser kitlesi demek değildir.

9. Mememdeki akıntı kanser anlamına gelir mi?

Her kadında memeden sıkmakla bir miktar akıntı olabilir. Bu kanser belirtisi değildir. Kendiliğinden olan, tek taraflı ve kanlı akıntılar tehlike habercisidir ve incelenmesi gerekir.

10. Genç yaşta mamografi çektirmek sakıncalıdır mıdır?

 Genç yaşta mamografi çektirmenin sakıncası yoktur. Ancak 30 yaşın altındaki kadınlarda meme dokusunun özelliğinden dolayı mamografi ile yeterli görüntü alınamadığından, genç yaşlarda genellikle mamografi yerine ultrason tercih edilir.

11. Meme MR’ı ile yüksek dozda radyasyon alınır mı?

Meme MR çekimlerinde hasta herhangi bir radyasyona maruz kalmaz.

12. Çok sık meme ultrasonu yaptırmak sakıncalıdır mıdır?

 Ultrason, anne karnındaki bebeğe bile yapılabilir. Hangi sıklıkta gerekiyorsa o sıklıkla yapılabilir.

13. Biyopsi yaptırmak kitlenin kanserleşmesine yol açar mı?

 Biyopsi işlemi, bir kitlenin adının konması için en güvenli yoldur ve kitlenin niteliğini değiştirmez. Hastalığın yayılmasına neden olmaz.

14. Kanserli bir kitlenin ameliyatla alınması kanserin vücuda yayılmasına yol açar mı?

Kanser vücuda yayılacaksa, kanserli kitleden ayrılan hücreler yoluyla yayılır. Bu kitlenin alınması yayılmayı engeller. Kitlenin alınmasında geç kalınmış ise, ameliyattan önce vücuda yayılmış hücreler, kitlenin kendisi alınsa bile bir süre sonra yeni kitleler oluşturabilir. Bu durumun ameliyatla ilgisi yoktur.

15. Bende meme kanseri tespit edildi, mememi kaybedecek miyim?

Çok geç kalınmamışsa meme kanseri ameliyatlarında memenin tümünün alınmasına gerek yoktur. Yalnızca kanserli dokunun alınmasıyla memeye dokunmadan tedavi tamamlanmaktadır. Gecikmiş olgularda ise, memenin tamamen alınması gerekse bile, aynı seansta hastanın kendi dokularından ya da hazır protezler kullanılarak aynı seansta hastanın alınan memesi yerine konabilmektedir.

16. Meme kanseri ameliyatlarında koltuk altı lenf bezleri tamamen alınır ve bu da kolun şişmesine, sakatlanmasına yol açar. Kolumu artık eskisi gibi kullanamayacak mıyım?

Çok geç kalınmamışsa koltuk altı lenf bezlerinin tamamının alınmasına gerek yoktur. Çeşitli işaretleme yöntemleri ile ameliyat sırasında lenf bezlerinin birkaçı işaretlenip alınarak incelenir. Eğer sorun yoksa diğer lenf bezlerine hiç dokunulmaz. Diğer lenf bezlerinin alınması gerekse bile bu durum mutlaka kolun şişmesi anlamına gelmez. Kolun şişmemesi için tedbirler alınmalıdır.

Meme Kanseri Hakkında En Çok Merak Edilen 16 Soru yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Meme kanseri kadınlarda en sık görülen kanserdir, batı ülkelerinde her 8 kadından 1’inde gelişebilmektedir.

Erken tanı hayat kurtarıcı olmakta ve en az tedavi ile en iyi sonuçlar alınabilmektedir. Erken tanı için, kadınların 20 yaşından itibaren risk durumuna uygun sıklıkta doktora başvurmaları çok önemlidir.

Tanıda önemli olan konular öncelikle; 

• Hastanın ayda bir kendi kendini muayenesi, 
• Doktor muayenesi, 
• Görüntüleme yöntemlerine başvurulması ve
• Nihayetinde biyopsi yapılması şeklinde ifade edilebilir.

Meme Kanseri Bulguları: Memede sertlik, ciltte kızarıklık, ciltte ödem, ciltte çekinti, meme başında iyileşmeyen yara, koltukaltında sertlik.

Meme kanseri tanısında “Mamografi” en değerli görüntüleme yöntemidir. Özellikle 40 yaşından sonra taramada çok yararlıdır. Öncesinde genellikle ultrasonu ve risk yüksek ise MR’ı tercih etmekteyiz. Ayrıca, bazen hastada hiçbir şikayet yoktur, muayenede de bir özellik yoktur, ama görüntüleme yapıldığında görülen bazı yapısal bozukluklar ile kanserden şüphelenilebilir.(Muayenede belirti vermeyen kanserler) 

Aile hikayesi çok önemlidir, ailede birden fazla kişide meme kanseri olması, iki taraflı meme kanseri olması, erkek meme kanseri olması, erken yaşta meme kanseri olması durumunda “Genetik Araştırma” yapılmalıdır.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Meme Kanseri İçin Mucizevi Önlem: Mamografi yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Meme kanseri; meme dokusunda yer alan hücrelerin mutasyona uğrayıp, değişmesi ve sonrasında kontrolsüz çoğalması sonucu oluşmaktadır. Dünyada ve ülkemizde kadınlar arasında en sık görülen kanserdir. 

Henüz hastalığın klinik bulgular ortaya çıkmadan önce erken evrelerde (duktal karsinoma in situ evresi gibi) tespit edilen meme kanserlerinde hastaların yaşam kalitelerinde bozulma olmadan tedavileri daha kolay ve daha başarılı olmaktadır.

Meme kanseri için risk faktörleri nelerdir?

Değiştirilemeyen Risk Faktörleri

1-Cinsiyet: Meme kanserinde kadınlar erkeklere göre 100 kat daha fazla risk altındadır.

2-Yaş: Yaşlanma ile özellikle 40 yaş ve üzerinde meme kanseri riski artmaktadır. 

3-Ailede meme kanseri öyküsü ve BRCA1/BRCA2 gibi belirli gen mutasyonlarına sahip olmak: Birinci derece akrabalarda (anne, kız kardeş, kız çocuk) meme kanseri görülmesi riskini iki kat arttırmaktadır.

4- Memenin yapısal özellikleri: Yoğun meme dokusuna sahip olunması,

5-Erken adet görmek(12 yaşından önce) ve geç adetten kesilmek(55 yaşından sonra)

6- Daha öncesinde lenfoma ve benzeri bir hastalıktan dolayı memeyi de içine alacak şekilde göğüs kafesi bölgesine radyo terapi almak

Değiştirilebilir Risk Faktörleri

1-Hareketsiz bir yaşam sürmek,

2-Fazla kilolu veya şişman (obez) olmak, 

3-Hiç doğum yapmamış olmak, 

4-35 yaşından sonra doğum yapmış olmak, 

5-Hiç bebek emzirmemiş olmak, 

6-Menapoz sonrası uzun süreli hormonal tedavi kullanmak, 

7-Sigara içmek,

8-Fazla alkol tüketmek,

Meme kanserinin belirtileri nelerdir?

Kadınların memelerini tanımaları belirtileri fark etmek açısından önemlidir. Yirmi yaşından başlayarak, her ay düzenli olarak kendi memelerini muayene eden kadınların, memelerinde oluşabilecek en ufak değişikliği bile erkenden fark etmeleri mümkündür. Meme kanserinin en sık rastlanan belirtileri arasında memede ağrısız, zamanla büyüyen bir sertliğin (kitlenin) ele gelmesidir.

Ayrıca ele gelen kitle olsa da olmasa da aşağıdaki belirtiler meme kanserinde görülebilmektedir: 

• Bir memenin tamamının veya bir kısmının şişmesi, 
• Memede ya da meme ucunda ağrı, 
• Tek taraflı meme ucunda akıntı (özellikle kanlı akıntı),
• Meme derisinde kaşıntı ve 
• Yanmayla belirginleşen egzama. 
• Meme ucunda çekilmeler, 
• Memede portakal kabuğu görünümü oluşması bulunmaktadır.

Meme kanseri tanısı nasıl konur?

Kendi kendine meme muayenesi yapılmalı!

Kadınlar 20’li yaşlardan itibaren her ay kendi kendine meme muayenesi yapmalıdır. Bu muayene sırasında ayna karşısına geçilerek her iki memenin görüntüsünün simetrik olup olmadığına bakmalı, meme başı ve derisinde çökme/çekilme, deride kızarıklık ve ödem olup olmadığı incelenmelidir. Memede bir kitle veya her zamankinden farklı bir görünüm fark edildiğinde hemen doktora başvurulmalıdır.

Yılda 1 kez klinik meme muayenesi önemli!

Kadınların 40 yaşından itibaren yılda bir kez de doktora meme muayenesi olması önerilmektedir. Eğer birinci derece akrabalarında meme kanseri tanısı alan varsa, bu muayeneler, kanser tanısı alan akrabanın tanı aldığı yaştan beş yıl öncesinden başlamalıdır.

2 yılda bir önlem amaçlı mamografi çekilmeli!

Ülkemizde, 40-69 yaş aralığında klinik şikâyeti olmayan kadınlarda meme kanserinin erken tanısı koyabilmek amaçlı tarama testidir. Yıllık veya kişiye göre 2 yılda bir çekilebilir.

Tedaviyi şekillendiren önemli unsurlar nelerdir?

Meme kanseri tedavisinde her bir kadının kendi meme kanserinin özelliklerine göre, yani kişiye özel yapılmaktadır. Tedavi kararında hastalığın memedeki yerleşim yeri, evresi, hastanın yaşı ve diğer sağlık sorunlarının var olup olmaması gibi birden fazla faktör göz önünde bulundurulmaktadır.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

2 Yılda Bir Önlem Amaçlı Mamografi Çekilmeli! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.