Son yıllarda dünya genelinde görülme sıklığı artan rahim ağzı kanseri, ileri evreye kadar hiçbir belirti vermeden, sinsice gelişebiliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum, Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Hüsnü Görgen “Rahim ağzı kanserinin gelişmesi uzun yıllar içinde olmaktadır. Bu sürede rahim ağzındaki hücreler birtakım faktörlerle karşılaşarak (yüksek riskli HPV enfeksiyonu gibi) değişime uğramakta ve hücrelerde anormallikler saptanmaktadır. Düzenli yapılacak jinekolojik muayene ve smear testi ile rahim ağzındaki bu hücresel değişiklikler erken evrede saptanmaktadır. Böylece daha henüz kanser gelişmeden lezyonlar saptanarak kolayca ve hastaya zarar vermeden tedavide tam başarı sağlanabilmektedir” diyor. 

Pap smear testi ve HPV testi sayesinde, rahim ağzındaki yüksek riskli HPV türlerinin tespit edilebildiğini, buna karşın her anormal hücrenin ya da her HPV pozitif testin kanser anlamına gelmediğini ekleyen Prof. Dr. Görgen sözlerine şöyle devam ediyor: “Bu anormal hücrelerin ileride kansere dönüşebilme ihtimaline karşı hastanın takibi gerekir. Ayrıca rahim ağzı kanserine karşı koruyucu olarak HPV aşısının yapılması da kanser riskini azaltmaktadır. Pap smear testi ve HPV aşısı ile rahim ağzı kanserlerinin yüzde 90’ı erken dönemlerinde, hatta henüz hücre değişimlerinin olduğu süreçte yakalanabilmekte ve böylece tam başarı sağlanabilmektedir.”

Gelişmiş ülkelerde serviks kanserinden ölüm oranı yüzde 50-70 azaldı!

2030 yılında Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) rahim ağzı kanserinin ortadan kaldırılabilmesi için, tüm ülkelerde 100 bin kadında 4’ün altına düşürmeyi hedefliyor. Bu kapsamda; kız çocuklarının yüzde 90’ının, 15 yaşına kadar HPV aşısını tam olarak yaptırması, kadınların yüzde 70’inin rahim ağzı tarama testlerinin (smear ve HPV testi) yapılması ve prekanseröz lezyonu olan kadınların yüzde 90’ının tedavi edilmesi planlanıyor. Gelişmiş ülkelerde cinsel aktif kadınların yılda bir kez smear testi yaptırması zorunlu hale getirildikten sonra serviks kanserlerinden ölüm oranının yüzde 50-70 azaldığını vurgulayan Prof. Dr. Görgen şöyle konuşuyor: “Cinsel aktif kadınların smear ve HPV testi yaptırmaları serviks kanserinin erken tanısı açısından hayati önem taşımaktadır. Rahim ağzı (serviks) kanserinde tedavinin başarısı, tespit edildiği evreye göre değişir. Son yıllarda teknolojideki ve tıptaki gelişmeler sayesinde erken tanının artması ile daha minimal tedaviler uygulanmaya başlamıştır. Böylece genç ve çocuk isteyen hastalarda rahim korunarak çocuk sahibi olabilme imkanı sağlanabilmektedir.”

Aşı ile önlenebilen kanser türü!

Genellikle aşırı vajinal kanama ile kendini gösteren bu kansere, cinsel yolla bulaşan Human Papiloma Virüs’ün (HPV) neden olduğunu belirten Jinekolojik Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Hüsnü Görgen “Virüsün bulaşmasındaki temel yol cinsel ilişki olduğundan tek eşlilik korunmada çok önemli bir rol oynar. Virüsün bulaşmasını HPV aşısı sayesinde yüzde 90 oranında önlemek mümkündür. Pap smear ve HPV taramalarıyla da ikincil korunma sağlanmaktadır. Rahim ağzı kanserinden korunmak için HPV aşısı 9-15 yaşlarında iki doz, 15 yaşından itibaren üç doz uygulanmaktadır” diyor. 

Rahim ağzı (serviks) kanserinden ölüm oranı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Sinsice gelişerek erken dönemde herhangi bir belirti vermeyen, ileri evrede ise idrar yapmada güçlük, sık idrara gitme, kemik ağrıları ve kilo kaybı gibi şikayetlere yol açan prostat kanseri son yıllarda giderek yaygınlaşıyor. Acıbadem Maslak Hastanesi Minimal İnvaziv ve Robotik Üroloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ali Rıza Kural, dünya genelinde erkeklerde akciğer kanserinden sonra en sık görülen ikinci kanser türü olan prostat kanserinin, ölüm nedenleri arasında beşinci sırada yer aldığını belirterek “Prostat kanserinde erken tanı kritik önem taşımaktadır. Özellikle ailesinde baba veya kardeşinde prostat kanseri olanların ve meme kanseri öyküsü bulunanların genetik riskten dolayı 40 yaşından itibaren, aile öyküsü olmayanların 50 yaşından itibaren her yıl düzenli olarak PSA (prostat spesifik antijen) testi ve mutlaka parmakla muayene yaptırması gerekir. Çünkü her PSA yüksekliği kanser varlığı anlamına gelmediği gibi, az sayıda da olsa PSA’ı çok üretmeyen saldırgan kanserler de vardır. Bu nedenle parmakla prostat muayenesi çok önemlidir” diyor. 

Prostat kanserinden korunmak için!

Prof. Dr. Ali Rıza Kural prostat kanserinden korunmak için basit ama etkili önlemler alınabileceğini belirterek, bunların başında yağdan fakir beslenme, düzenli sebze ve meyve tüketme, süt ve süt ürünlerini aşırı tüketmeme, bol sıvı alma ve egzersiz yapmanın geldiğini söylüyor. Prostat kanserinden korunmada herhangi bir vitamin veya ilacın faydası olmadığını vurgulayan Prof. Dr. Kural, özellikle son yıllarda vitaminlerin sıkça gündeme geldiğini, buna karşın yapılan çalışmaların prostat kanserinde vitamin kullanımının herhangi bir faydasının olmadığının kanıtlandığını belirtiyor. 

Prostat kanseri tedavisinde en güncel yöntemler

 Prof. Dr. Ali Rıza Kural, prostat kanseri tedavisinde en güncel yöntemleri şöyle anlatıyor; 

• Robotik cerrahi

Prostat kanseri tedavisinde altın standart haline gelen robotik cerrahi, hem tümörün çıkarılmasında hem de idrar tutma ve cinsel fonksiyonların korunmasında açık cerrahiye oranla daha yüksek oranda başarı sağlıyor. 

• Fokal Tedaviler

Tümörün bulunduğu bölgeyi hedef alan fokal tedavi yöntemleri, kriterlere uygun hastalarda son yıllarda daha sık kullanılıyor. HIFU (yüksek yoğunluklu odaklanmış ultrasonla uygulanan tedavi), Kriyoterapi (tümörlü bölgenin dondurulması) ve Nano-knife (elektrik darbeleriyle kanserli tümörleri yok eden teknik) öne çıkıyor. 

• Işın tedavisi (Modern radyoterapi) 

Günümüzde prostatın odaklandığı ve çevre dokuların korunduğu radyoterapi teknikleri kullanılıyor. MR Linac ve SBRT sayesinde radyasyon, prostat bölgesine daha güvenli şekilde yönlendiriliyor. 

• İleri evre tedaviler

Metastatik prostat kanserinde yeni nesil ilaçlar yaşam süresini uzatıyor. Hormon tedavileri, hedefe yönelik ilaçlar, radyoaktif tedaviler ve immünoterapiler prostat kanserinde sağkalım süresini uzatıyor ve hastaların yaşam kalitesini artırıyor. 

Prostat kanserinden korunmak için! yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

“Ölümlerin yüzde 85’i hala sigara yüzünden”

Her yıl dünyada 2 milyonun üzerinde insan akciğer kanseri tanısı alırken, 1.5 milyon civarında insan yine akciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Ülkemizde ve dünyada erkeklerde en sık görülen, kadınlarda da görülme sıklığı gittikçe artan en ölümcül seyreden kanserlerden biri arasındadır. 1 Ağustos Dünya Akciğer Kanseri Günü dolayısıyla konuşan Türk Toraks Derneği Torasik Onkoloji Çalışma Gurubu Dr. Öğr. Üyesi Feride Marım, akciğer kanserinde hala en önemli etkenin sigara olduğunu ancak pasif içicilik, asbest, radon gazı maruziyeti, hava kirliliği ve genetik faktörlerin de risk faktörleri arasında olduğunu açıkladı.

BELİRTİLER SİGARADAN ZANNEDİLİYOR ANCAK GEÇ KALINIYOR

Dr. Öğr. Üyesi Marım, ülkemizde hala akciğer kanseri teşhisi koyulan hastaların büyük bir bölümünün ileri evrede teşhis edildiğine dikkat çekerek şunları söyledi: “Erken evrelerde yakınmaların az olması ya da olmaması, hastaların çoğunluğunun sigara içiyor olması ve yakınmalarının sigara kaynaklı olduğunu düşünmeleri gibi nedenler başvuru sürecini çoğunlukla geciktirmektedir. Erken teşhis ise tedavide başarıyı arttırmakta, ameliyat olabilme şansı sunmakta ve hastalarda yaşam sürelerini uzatmaktadır. Akciğer kanseri açısından risk taşıyan hastalarda düzenli sağlık kontrolleri erken teşhis için en etkili yöntemlerdir. Özellikle sigara ve diğer tütün ürünlerini tüketen, mesleki olarak risk altında bulunan ve ailesinde akciğer kanseri olan bireylerin bu konuda bilinçlendirilmesi önem taşımaktadır”

EV VE İŞYERLERİNDE HAVA KALİTESİ ARTIRILMALI

Akciğer kanseri vakalarının hala büyük bir bölümünün nedeninin sigara olduğunu açıklayan Dr. Öğr. Üyesi Marım, “Akciğer kanseri gelişiminde en önemli risk faktörü, sigara başta olmak üzere tütün ürünlerinin kullanımıdır. Sigara içmek, akciğer kanseri vakalarının yüzde 85’inden sorumludur. Bunun yanı sıra, pasif içicilik, asbest ve radon gazı maruziyeti, hava kirliliği ve bazı genetik faktörler de risk faktörleri arasında yer almaktadır. Ülkemizde ve dünyada tütün ürünleri ile mücadelenin önemi büyüktür. Sigara ve diğer tütün ürünlerinin bırakılması akciğer kanserini önlemede en önemli adımdır. Ayrıca iş yerlerinde ve evlerde hava
kalitesinin artırılması, zararlı gaz ve kimyasallara maruziyetin azaltılması da önemli koruyucu önlemler arasındadır” dedi.

ERKEN TEŞHİSE YÖNELİK SAĞLIK POLİTİKALARININ GELİŞTİRİLMESİNE DESTEK VERİYORUZ

Türk Toraks Derneği'nin akciğer kanseri ile mücadelede yaptığı çalışmaları açıklayan Türk Toraks Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ali Kılıçgün ise bu çalışmaları şöyle anlattı: “Türk Toraks Derneği olarak, akciğer kanseri ile mücadelede bilimsel araştırmaları desteklemekte, eğitim programları düzenlemekte ve kamuoyunu bilinçlendirme faaliyetleri yürütmekteyiz. Tütün ürünleriyle mücadele için eğitimler düzenlenmekte, sigara bırakma poliklinik hizmetlerinin arttırılmasına yönelik kurs ve faaliyetler düzenlemekteyiz. Erken teşhise ve tedaviye erişimin kolaylaşmasına yönelik sağlık politikalarının geliştirilmesine destek vermekteyiz. Akciğer kanseri tarama programlarının geliştirilmesi, uygulanması,
güncel tedavi yaklaşımları ile ilgili bilgilendirme çalışmaları ve tedavi süreçlerinde psikososyal destek hizmetlerinin sunulması da öncelikli hedeflerimiz arasındadır” Prof. Kılıçgün, 1 Ağustos Dünya Akciğer Kanseri Günü vesilesiyle, akciğer kanseri konusunda bilinçlenmeye ve sigara ve diğer tütün ürünlerini bırakma gibi koruyucu önlemler için adım atmaya davet ediyoruz. Risk faktörlerinden uzaklaşarak ya da azaltarak akciğer kanserine yakalanmamak mümkün” diyerek sözlerini noktaladı. (BSHA – Bilim ve Sağlık Haber Ajansı)

“Her yıl 1.5 milyon İnsan Akciğer Kanserinden Hayatını Kaybediyor” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Akciğer kanserinin dünyada en fazla ölüme yol açan kanser türü olduğuna dikkat çeken VM Medical Park Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, “Akciğer kanseri erkeklerde kolon (kalın bağırsak) ve prostat kanserinden, kadınlarda ise meme kanserinden daha fazla ölüme neden olur. DSÖ verilerine göre 2020 yılında 1,8 milyon kişi akciğer kanseri nedeniyle öldü. Yaklaşık her 30 saniyede 1 kişi akciğer kanserinden ölmektedir” dedi.

Akciğer kanserinin en önemli risk faktörünün aktif sigara içmek olduğunun altını çizen VM Medical Park Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, “DSÖ’ye (Dünya Sağlık Örgütü) göre 2020 yılında dünyada 2,2 milyon yeni akciğer kanseri tanısı konuldu. Akciğer kanseri erkeklerde prostat, kadınlarda meme kanserinden 3 kat daha ölümcüldür” açıklamasında bulundu. 

Sigaranın tüm akciğer kanserlerinin yüzde 90’nından sorumlu olduğunu kaydeden Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, “Diğer risk faktörleri pasif içicilik, çevresel toksik madde maruziyeti (asbest, radon gazı vb), hava kirliliği, ailesel kanser sendromları ve daha önceki kronik akciğer hastalıkları sayılabilir” diye konuştu. 

AKCİĞER KANSERİNİN BELİRTİLERİ

Bir çok akciğer kanseri türünün hastalık ilerleyene kadar çok belirgin semptom oluşturmadığını ifade eden Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, en sık rastlanan semptomları şu şekilde sıraladı:

• Öksürük (özellikle 1 aydan daha fazla devam eden inatçı öksürükler),
• Balgam çıkarma (özellikle kronik sigara içimine bağlı oluşan balgamın niteliğinde, miktarında, renginde ve kıvamında değişiklik olması),
• Göğüs ağrısı,
• Nefes darlığı,
• Kanlı balgam,
• Yorgunluk,
• Nedeni belli olmayan kilo kaybı,
• Sık tekrarlayan akciğer enfeksiyonları. 

KORUNMANIN YOLU SİGARAYI BIRAKMAKTAN GEÇİYOR

Akciğer kanserinden korunmak için yapılması gereken en önemli tedbirin sigara içilmemesi ve içiliyorsa sigaranın bırakılması olduğunu ifade eden Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, “Sigara bırakıldıktan 15 yıl sonra akciğer kanserine yakalanma riski hiç içmemişlerle aynı düzeye iner” dedi. 

PAKET- YIL HESABINA GÖRE RİSKİNİZİ HESAPLAYIN

Sigara içim yoğunluğunu belirlemek için paket-yıl kavramı geliştirildiğini dile getiren Prof. Dr. Tozkoparan şunları söyledi: 

“Günde ortalama içilen sigara paketi sayısı ile toplam içilen yıl sayısı çarpılır. Örneğin, bir kişi 20 yıldır günde 2 paket sigara içiyorsa, sigara içim yoğunluğu 40 paket-yıldır. Otuz yıldır günde yarım paket içen birinin ise 15 paket-yıldır. 20 paket-yıl sigara içiminden sonra akciğer kanserine yakalanma riski belirgin düzeyde artar. Ayrıca pasif içicilik çevresel kanserojenlere (asbest ve diğer belirli kimyasallar) ve hava kirliliğinden de sakınmak gerekiyor.”

GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ HAYATİ ROL OYNUYOR

Tanı için öncelikle görüntüleme yöntemlerinden akciğer filmi, bilgisayarlı göğüs tomografinin; gereken olgularda ise MR ve PET tetkiklerinin de yapılması gerektiğinin belirten Prof. Dr. Tozkoparan, “Görüntüleme yöntemlerinde akciğer kanseri açısından kuşkulu bir bulgu saptanırsa kanser tanısını kesinleştirmek, alt tipini belirlemek ve gerekirse kanser dokusunda tedavide ışık tutacak genetik testlerin yapılabilmesi için biyopsi işlemi planlanır. Biyopsi genellikle bronkoskopi olarak adlandırılan akciğer endoskopisi ile ya da tomografi rehberliğinde göğüs duvarında akciğere ulaşılan iğne ile yapılır. Ayrıca akciğer kanserinin evrelemesinde PET-BT denilen görüntümle yöntemi ve hem tanı hem de evrelemede EBUS (endobronşiyal ultrasonografi) yöntemleri de kullanılır” ifadelerini kullandı. 

EN SIK KULLANILAN YÖNTEMLER

Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, akciğer kanserinin tedavisinde uygulanan yöntemleri şu şekilde sıraladı:

• Cerrahi tedavi,
• Radyoterapi,
• Kemoterapi,
• Hedefe yönelik tedavi (akıllı ilaçlar),
• İmmünoterapi

YÜZ GÜLDÜRÜCÜ TEDAVİ 

Cerrahi tedavinin genellikle erken evrede göğüs boşluğu ve vücudun diğer bölgelerine yayılmamış olgularda kullanıldığını ve en yüz güldürücü tedavi olduğunu belirten Prof. Dr. Tozkoparan, “Erken evre olgularda cerrahi tedavi tek başına yeterli olurken, bazı olgularda cerrahi tedavi öncesi ya da sonrasında kemoterapi ve/veya radyoterapi uygulanabilmektedir. Evresi ilerlemiş hastalıkta genellikle kemoterapi ve radyoterapi uygulanır. Genetik çalışmalarda belirgin gen mutasyonları olan akciğer kanseri olgularında sadece mutant kanser hücrelerine etki eden hedefe yönelik tedavi, halk arasındaki deyişe göre akılı ilaçlar kullanılabilir. İmmünoterapi ise daha çok metastatik akciğer kanserlerinde kullanılır ve immün (bağışıklık) sistemi uyararak tümör hücrelerine saldırması amaçlanır” diyerek sözlerini sonlandırdı. 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Her 30 saniyede 1 kişi akciğer kanserinden ölüyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

HPV sadece kadınları etkilemiyor

Rahim ağzı kanseri, 35 yaş altı kadınlarda görülen en yaygın kanser türlerinden biridir ve HPV’nin neden olduğu kanserler arasında en yaygın olanıdır. Bu nedenle HPV’ye karşı ergenlik döneminde önlem alınabilirse gelecekte görülecek rahim ağzı kanseri olgularının sayısı da azaltılabilir. HPV rahim ağzı (serviks) dışında genital bölge (vulva, vajen ve penis), anüs ve orofarenks (ağız ve yutak) kanserlerine de yol açabilmektedirler. Bu kanserler, HPV bulaşından yıllar sonra ortaya çıkarlar. Özellikle HPV’nin 16 ve 18 tipleri, çoğu rahim ağzı kanseri olgusunun temelinde yatmaktadır. Buna ek olarak özellikle HPV 6 ve 11 gibi türler, genital siğillerin %90’ından fazlasından sorumlu tutulmaktadırlar. HPV enfeksiyonu sadece kadınları etkileyen bir virüs değildir. Erkeklerde de anüs, orofarenks ve penis kanserlerine yol açabilmektedir. 

9’lu aşı HPV’nin 9 riskli türüne karşı koruma sağlıyor

HPV aşısı, HPV’nin bireye bulaşmasını engellemede oldukça etkin bir aşı olup HPV enfeksiyonlarının %99’unu durdurabilmektedir. Dört HPV tipine (6, 11, 16, 18) karşı koruyucu nitelikteki 4’lü HPV aşısının yanı sıra Türkiye’de de sıklıkla uygulanan yeni aşı 9 farklı HPV tipine (6,11,16,18,31, 33, 45, 52, 58) karşı koruma sağlayabilmektedir.  

Erken yaşta aşı olmak rahim ağzı kanseri riskini azaltıyor

HPV aşısının rutin aşılama programına dahil olduğu ülkelerde yapılan araştırmalar, 12-13 yaşlarında HPV’ye karşı aşılama başlatılan kadınlarda rahim ağzı kanseri olgularının neredeyse %87; aşılamanın 16-18 yaşlarda başlandığı grupta ise %34 azaldığını göstermektedir. Aşı ile rahim ağzı kanserine yakalanma olasılığı aşı olunmayan duruma kıyasla çok daha düşüktür, ancak rahim ağzı kanserlerinin %30’u aşının içerdiği HPV tipleri ile ilişkili değildir. Rahim ağzı kanseri gibi, HPV aşısı anüs kanseri riskini de büyük ölçüde azaltacaktır. Ancak, her iki kanser türü için de risk sıfırlanmamaktadır. 

9-15 yaş arası 2 doz, 15 yaş sonrası 3 doz öneriliyor

Aşı 9 yaşından itibaren hem kız hem de erkek çocuklara uygulanabilmekte ve önerilmektedir. Her doz için aynı tip aşı kas içine enjeksiyon şeklinde uygulanmaktadır. Çoğunlukla ciddi bir yan etki gözlenmemektedir. En yaygın gözlenen yan etkiler zamanla kendiliğinden gerileyebilen baş ağrısı ve enjeksiyon yapılan bölgede hassasiyettir. Çok nadir olarak, bazı çocuklarda HPV aşısına karşı alerjik reaksiyon görülebilmektedir. 

Eğer ilk doz 15 yaşından büyükken başlanırsa veya bireyin bağışıklık sistemi zayıf çalışıyorsa, iki yerine üç doza ihtiyaç duyulmaktadır. Yapılan araştırmalarda 15 yaş öncesi iki doz aşı uygulamanın üç doz kadar etkili olduğu görülmüştür. Bu yüzden doz ve zamanlama konusunda çocuk doktorunuza mutlaka danışmanız önerilmektedir.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Çocuğunuzu Rahim Ağzı Kanserinden Korumak İçin Erkenden Önlem Alın yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.