İZMİT KÖRFEZİ ARTIK NEFES ALIYOR

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin son yıllarda yürüttüğü çalışmalar, İzmit Körfezi’nin yeniden eski günlere dönmeye başlamasını sağladı. Cumhurbaşkanlığı ve Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı desteği ile yürütülen, Avrupa’nın en büyük çevre projelerinden biri olan İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi, arıtma tesisleri sayesinde denize çamur akışının önlenmesi ve balık salınımları ile birlikte İzmit Körfezi adeta yeniden nefes alıyor. Dipten dirilişin kendini iyiden iyiye hissettirdiği İzmit Körfezi’nde, son yıllarda görülmeyen türlere yeniden rastlanıyor. Bunun son örneği, Körfez’in giriş noktası olan Gebze Eskihisar bölgesinde, uzun yıllar sonra deniz çayırı ve pina popülasyonunun görülmesi oldu.

BAŞKAN BÜYÜKAKIN DALIŞA KATILDI

İzmit Körfezi’ndeki bu güzel değişimi yerinde inceleyen Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın, Eskihisar sahilinde dalış gerçekleştirdi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Görevlisi ve Marmara Denizi’nde yaptığı çalışmalarla bilinen Prof. Dr. Mustafa Sarı, Değirmendere Sualtı Topluluğu Başkanı Murat Kulakaç, Nefes Doğa Sporları Başkanı Mustafa Atay, Kerpe Deniz Yıldızları Dalış Okulu Dalış Eğitmeni Sedat Türkmen, Nicomedia S.A.S. Kulübü Başkanı Cengiz Aslan, Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Öğretim Görevlisi Dr. Serdar Aksam ile Gebze Teknik Üniversitesi Yer ve Deniz Bilimleri Enstitü Müdürü Prof. Dr. Salim Öncel de bu dalışta Başkan Büyükakın’a eşlik etti.

“DENİZİN GERİ DÖNÜŞÜNÜN MÜJDECİSİ”

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Hasan Soba, Bölge Koordinatörü İbrahim Pehlivan ve AK Parti Gebze İlçe Başkanı Recep Kaya’nın da katıldığı program kapsamında, 2024 yılında bölgeye bırakılan 100 adet yapay resifin bulunduğu alanda dalış gerçekleştirildi. Dalış sırasında deniz çayırlarının durumu, pina türünün yayılım alanları, yapay resiflerin ekosisteme katkısı ve deniz canlılarının tür çeşitliliği, su altı görüntüleriyle kayıt altına alındı. Dalış sonrası deneyimlerini aktaran Başkan Büyükakın pinalar ve deniz çayırlarının deniz ekosistemi için önemini şu sözlerle anlattı: “Kardelen çiçekleri baharın müjdecisidir. Pinalar da denizin geri dönüşünün müjdecisidir.

“EKOSİSTEM İÇİN OKSİJEN KAYNAĞI”

Deniz pinaları ve deniz çayırları, mavi karbon yatakları olarak düşünülmeli. Gerek karbon tutulumu gerekse oksijen üretimi açısından baktığımızda, birim metrekare başına Amazon Ormanları’ndan 35 katlık bir kapasiteden bahsediyoruz. Bir metrekarelik bir deniz çayırı bölgesinde günlük yaklaşık 10-12 litrelik bir oksijen üretimi gerçekleşiyor. Pinalar ise bir saatte yaklaşık 6 litrelik suyu filtre ediyor. Bu, denizdeki asılı partiküllerin, karbon, azot gibi maddelerin tutulumu ve karbonun depolanması anlamında inanılmaz bir potansiyel demek. Denizdeki çayırların artması, küresel ısınmaya karşı da bir tedbir aslında. Ama insanoğlu, maalesef denizi oksijen kaynağından ederek, ayağını kuma değdirmek istiyor. Bu, deniz ekosistemi için en büyük hatalardan biri.”

“BÖLGE KORUMA ALTINA ALINACAK”

Başkan Büyükakın söz konusu bölgeyi koruma altına alacaklarını da açıklayarak, “Yaklaşık bir hafta önce Mustafa Sarı Hocamız yaptığı dalıştan sonra bize bu müjdeyi verince hemen harekete geçtik. İlk olarak bölgedeki çayırların gelişimini engelleyecek çöplerin temizliğini yaptık. Sonraki süreçte bu alanı koruyarak büyütmeye çalışacağız. Hep, dipten diriliş başladı demiştik. Şimdi ise giderek arttığını görüyoruz. Bunlar, Marmara Denizi adına umut verici gelişmeler. Mustafa hocama da bu konudaki gayretlerinden dolayı teşekkür ediyorum. Kendisi, hayatını Marmara Denizi’ne adamış bir akademisyen. Bölgeden sürekli bize bilgiler veriyor. Biz de bu bilgiler doğrultusunda hızlıca harekete geçiyoruz. İnşallah bu bilinç yaygınlaşacak ve denizi tekrar hayata döndüreceğiz” dedi.

SARI: “BÜYÜKAKIN ÖRNEK ALINMALI”

Prof. Dr. Mustafa Sarı ise Marmara Denizi’nin temizlenmesi için verdiği mücadeleden dolayı Başkan Büyükakın’a teşekkür ederek konuşmasına başladı. Marmara çevresindeki 7 ilin belediye başkanından da aynı duyarlılığı beklediğini vurgulayan Prof. Dr. Sarı, “Marmara’nın çevresinde 7 il var. Sıra diğer belediye başkanlarında. Hepsini, deniz çayırlarının, pinaların içinde görmek istiyoruz. Burası Marmara’nın kuzeyindeki deniz çayırları için son nokta. İzmit Körfezi’ndeki temizlik devam ettiği sürece, buradan Kuzeye doğru alanlara da yayılacağını umut ediyoruz. Belki küçücük bir alan ama bizim için anlamı büyük. Umut veriyor. İçinde Marmara’nın umudu pinalar var. Müsilajsız Marmara istiyorsak bir taraftan atıkları temizlememiz bir taraftan da deniz ekosistemini kendini iyileştirmesine katkı sağlayacak organizmaları korumamız lazım. Deniz çayırları ve pinalar bunların başında geliyor” ifadesini kullandı.

KÖRFEZ İÇİN ÜÇ AYAKLI KORUMA

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, İzmit Körfezi’ni yeniden hayata döndürmek için üç ayaklı bir süreç yürütüyor. Bunlardan en önemlisi, İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi. Projenin birinci etabı tamamlanırken, ikinci etap çalışmaları hız kesmeden devam ediyor. Bugüne kadar toplam 1 milyon 750 bin metreküp dip çamuru temizlendi. Hedef, 3.8 milyon metreküp çamurun çıkarılması. Öte yandan 23 arıtma tesisi ile İzmit Körfezi’ne yıllık 170 bin metreküp çamurun akması engellenirken, 54 bin adet balık salınımı ve 100 adet yapay resif projeleri ile de İzmit Körfezi’ndeki canlı popülasyonunun artırılması hedefleniyor.

Büyükakın: “Dipten diriliş tüm Marmara’ya yayılıyor” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İZMİT KÖRFEZİ’NDE BİLİM TEMELLİ BİR PROJE

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, hayata geçirdiği Dip Çamuru Temizliği projesini İzmit Körfezi’nin geleceği için bir adım daha ileriye taşıyor. Büyükşehir’in finansman desteğiyle ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü tarafından yürütülecek olan İzmit Körfezi Dijital İkiz Projesi başlıyor. Türkiye ve Marmara için örnek teşkil edecek proje ile Körfez’in çevresel durumu detaylı biçimde analiz edilecek. Bu kapsamda kirlilik ve besin yükleri belirlenirken, su kalitesi de gerçek zamanlı verilerle izlenecek ve iyileştirme senaryoları bilimsel olarak test edilebilecek. Bu sayede Körfez’in sürdürülebilir yönetimi için bilime dayalı, etkili karar destek mekanizmaları geliştirilecek.

GERÇEK ZAMANLI VERİ, GÜÇLÜ KARAR DESTEĞİ

Proje kapsamında İzmit Körfezi genelinde detaylı oşinografik ölçümler, su kolonu boyunca örneklemeler ve Scanfish ölçümleri gerçekleştirilecek. Osmangazi Köprüsü civarına konumlandırılacak ADCP (Akustik Doppler Akıntı Profili) cihazı ile Körfez’e giren ve çıkan su kütlelerinin hızı, yönü ve miktarı sürekli olarak ölçülecek. Ayrıca Körfez içinde kullanılacak mikro insansız sualtı aracı (AUV) ile yüksek çözünürlüklü veriler elde edilecek. Toplanan tüm veriler, oluşturulacak entegre veri tabanı ve web tabanlı Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) ara yüzü üzerinden paydaşların ve karar vericilerin erişimine sunulacak.

ULUSLARARASI STANDARTLARA UYGUN ÇÖZÜMLER

Bu sistem sayesinde kirlilik kaynakları daha hızlı tespit edilebilecek, iklim değişikliği senaryolarının Körfez üzerindeki etkileri değerlendirilebilecek ve su kalitesini iyileştirmeye yönelik somut çözüm önerileri geliştirilebilecek. Geliştirilecek dijital ikiz uygulamaları, “AB Dijital İkiz Okyanus” çekirdek altyapısına katkı sağlayacak, uluslararası standartlara uyumlu ve ilerleyen süreçte diğer deniz alanlarına da uyarlanabilir bir yapıda olacak.

PROJE 25 AYDA TAMAMLANACAK

İzmit Körfezi özelinde geliştirilecek ekolojik temelli su kalitesi ve çevresel yönetim modelleriyle Marmara Denizi genelinde yeni bir bakış açısı kazandıracak projenin 25 ayda tamamlanması bekleniyor. Proje, yerel yönetimlerin deniz ekosistemlerini bilimsel yöntemlerle yönetmesi konusunda Türkiye’deki diğer belediyelere de örnek teşkil edecek. İzmit Körfezi için hayata geçirilen bu kapsamlı dijital ikiz çalışması bilim, teknoloji ve çevre yönetimini bir araya getirerek, sürdürülebilir bir gelecek için önemli bir adım olarak öne çıkıyor.

Türkiye ve Marmara için örnek model yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

ÖĞRENCİLER DİP ÇAMURU ÇALIŞMALARINI SAHADA İNCELEDİ

Sürdürülebilirlik ve çevre alanında Avrupa’ya örnek olan İzmit Körfezi Dip Çamuru Projesi’ni hayata geçiren Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, proje kapsamında gerçekleştirilen çalışmaların sonuçlarını “Hedef: Sağlıklı Bir Deniz Ekosistemi” paneliyle masaya yatırdı. Uzman kurumlar ve isimler tarafından gerçekleştirilen bilimsel araştırmaların aktarıldığı panelin ardından öğrenciler proje saha alanını ziyaret etti. Proje detayları sunum olarak aktarılırken, öğrenciler İzmit Körfezi’nden çıkarılan çamuru birebir gözlemledi.

SAHADA FLOKÜLASYON SİMÜLASYONU GERÇEKLEŞTİRİLDİ

Büyükşehir Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Deniz ve Kıyı Hizmetleri Şube Müdürü Yüksel Demircan, proje sahasında İzmit Körfezi’nin bütünleşik çevresel yönetimi açısından yapılan çalışmaları ve proje hakkında sunumlarını gerçekleştirdi. Sunumun ardından İzmit Körfezi Dip Çamuru Projesi ARGE çalışmaları, proje şantiye sahası ve laboratuvarda çamurun geotekstil tüp içerisindeki flokülasyon işleminin simülasyonu gösterildi. Ziyaretçiler, çamurun bertaraf sahasını da inceleyerek ziyaretlerini sonlandırdı.

115 BİN KAMYON ÇAMUR DENİZDEN UZAKLAŞTIRILDI

İzmit Körfezi Doğu Baseni Dip Çamurunun Temizlenmesi, Susuzlaştırılması ve Bertarafı Projesi’nin 2. etap çalışmaları tüm hızıyla devam ediyor. Proje kapsamında çıkarılması planlanan toplam 3,8 milyon metreküp çamurun bugüne kadar 1,75 milyon metreküplük kısmı temizlendi. Temizlenecek toplam 468 hektarlık alanın ise 189 hektarı tamamlandı. Karada kullanılacak 3.500 geotekstil tüpten 1.687’si projede kullanılırken, denizden toplam 115 bin kamyon çamur uzaklaştırıldı ve yaklaşık 250 futbol sahası büyüklüğünde bir alan temizlenmiş oldu.

Dip çamuru projesinde geleceklerini gördüler yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İZMİT KÖRFEZİ TEMİZLİĞİ TÜM DETAYLARI İLE KONUŞULDU

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde İzmit Körfezi’ndeki deniz yaşamının korunması ve ekolojik sağlığının iyileştirilmesine yönelik hayata geçirilen İzmit Körfezi Dip Çamuru Projesi kapsamında “Hedef: Sağlıklı Bir Deniz Ekosistemi” panel programı Kocaeli Kongre Merkezi’nde gerçekleşti. Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Mesut Önem’in başkanlığında gerçekleşen “İzmit Körfezi Örneğinde: Yapılan Çalışmalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri” panelinde uzman isimler, Körfez’de yürütülen çalışmaların güncel durumunu değerlendirip, mevcut sorunları ve geleceğe yönelik çözüm önerilerini katılımcılarla paylaştı.

UZMAN İSİMLER ARAŞTIRMA DETAYLARINI PAYLAŞTI

Panelde; TÜBİTAK-MAM Kıdemli Uzman Araştırmacı Dr. Alper Evcen, ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Mantıkçı, İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Öğretim Görevlisi Doç. Dr. Uğur Uzer, KOÜ Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Prof. Dr. Halim Aytekin Ergül ve Gebze Teknik Üniversitesi Yer ve Deniz Bilimleri Enstitü Müdürü Prof. Dr. Mehmet Salim Öncel, İzmit Körfezi Dip Çamuru Projesi sahasında gerçekleştirdikleri çalışmaları aktardı.

BAŞARI HİKÂYESİNDE EN ÖNEMLİ ETKEN BİLİMSEL ÇALIŞMALAR

Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı’nın İzmit Körfezi’nde kontrol, denetim, deniz çöpleri ile mücadele, bilimsel izleme, farkındalık faaliyetleri gibi birçok çalışmanın içerisinde yer aldığını aktaran Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı Mesut Önem, temizlik çalışmaları kapsamında başarı hikâyesinde en önemli etkenin ise bilimsel izleme çalışmaları olduğunu vurguladı. Önem, “Bilimsel çalışmalardan elde edilen sonuçlar ile nasıl bir çevresel denetim ve yönetim anlayışı olması gerektiğinin kararlarını verdik” dedi.

“ARITMA TESİSİ İLE DENİZ KİRLİLİĞİNİN ÖNÜNE GEÇİLİYOR”

Bilimsel çalışmalar doğrultusunda yapılan önemli yatırımları aktaran Önem, Kocaeli’de ileri biyoloji arıtma seviyesi ile deniz kirliliğine sebep olan azot ve fosforun önlendiğini belirtti. Önem, üç yılın sonunda Kocaeli’nin yüzde 100 ileri biyoloji arıtma seviyesine ulaşacağını vurguladı. Biyoloçeşitliliğin desteklenmesi açısından yapılan çalışmaları aktaran Önem, “Bugüne kadar 54 bin tane yavru kalkan, çupra ve levrek balığını İzmit Körfezi’ne bıraktık. Bunların yuvalanması için, korunması için 200 tane resif alanımız var” diye konuştu.

“İZMİT KÖRFEZİ’NDE ÖNEMLİ ÇALIŞMALAR YAPILIYOR”

TÜBİTAK-MAM Kıdemli Uzman Araştırmacı Dr. Alper Evcen, 16 yıl boyunca yaptıkları araştırmalar ile bir fotoğraf değil, Körfez’in filmini çektiklerini söyledi. İzmit Körfezi’nde gerçekleştirdikleri araştırmaları katılımcılara aktaran Evcen, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından çok önemli çalışmaların ortaya konduğunu ifade ederek, “İzmit Körfezi’nin hassas bir yapıda olduğunu görebiliyoruz. Körfez’in şu an ki durumu orta kalite seviyesinde ama doğru adımlarla iyileşeceğini umut ediyoruz. Körfez hala nefes alıyor” dedi. 

KÖRFEZ’İN DEĞERLERİ UZMANLAR TARAFINDAN İNCELENİYOR

ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Mantıkçı, Marmara Denizi’nin dijital ikizi oluşturularak geçmişi ile güncel durumu arasındaki değişiminin farklı senaryolarda nasıl evrildiğini; fiziksel süreçlerini ve biyokimyasal döngülerini aktardı. İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Öğretim Görevlisi Doç. Dr. Uğur Uzer ise, İzmit Körfezi’nde belirlenen 4 istasyonda CTD cihazı ile dip bölgesinden yüzeye kalan olan su kolonunda çözünmüş oksijen, pH, tuzluluk, sıcaklık ve geçirgenlik değerlerini ölçtüklerini aktardı. Dip suyundan ve yüzey suyundan alınan örnekler ile bakteri çeşitliliği ve yoğunluğunun tespit edildiğini söyleyen Uzer, “Algarna örnekleme sistemi ile dip bölgedeki macrofauna yani dipteki canlıların çeşitliliği ve dağılımına bakıyoruz” dedi.

YAPAY RESİFLER DENİZEL EKOSİSTEMİ HAYATA GEÇİRİYOR

KOÜ Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Prof. Dr. Halim Aytekin Ergül, Büyükşehir Belediyesi tarafından Ulaşlı ve Eskihisar Sahili’ne bırakılan yapay resif alanlarında gerçekleştirdikleri çalışmaları aktardı. Resiflerde yapılan gözlemler sonucunda denizel ekosistemin ve biyoçeşitliliğinde artış görüldüğünü katılımcılara anlatan Ergül, “Marmara Denizi dünya üzerinde tek bir ülke sınırları içerisinde kalan tek deniz. Bu sebeple Dip Çamuru Projesi Körfezi’mizin geleceği açısından önem arz ediyor” dedi. Gebze Teknik Üniversitesi Yer ve Deniz Bilimleri Enstitü Müdürü Prof. Dr. Mehmet Salim Öncel ise, “İzmit Körfezi’ne komşu olan havzalarda organik maddelere dikkat etmemiz gerekiyor” ifadesini kullandı. Öncel,  fosfor ve azota dikkat çekerek kaliteli suyun İzmit Körfezi’ne çok az geldiğini ve bunun için çalışmalar yapılması gerektiğini ifade etti.

“Büyükşehir’in çalışmalarıyla Körfez nefes alıyor” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

İZMİT KÖRFEZİ HAYAT BULUYOR

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde, İzmit Körfezi’ndeki deniz yaşamının korunması ve iyileştirilmesine yönelik hayata geçirilen İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi’nde 2. Etap çalışmaları devam ediyor. Körfez’in yeniden nefes almasını ve denizdeki canlı popülasyonunun ciddi şekilde artmasını sağlayan projenin geldiği son nokta, “Hedef: Sağlıklı Bir Deniz Ekosistemi” konulu panelde mercek altına alındı. Kocaeli Kongre Merkezi’ndeki programa ilgi yüksek olurken, özellikle bilim insnları projeye övgüler yağdırdı. İzmit Körfezi’ndeki dalış deneyimleri ve saha gözlemleri aktarıldı; uzmanlar, projenin olumlu ekolojik etkilerini katılımcılarla paylaştı.

UZMANLAR DEĞERLENDİRDİ

Program kapsamında ilk olarak ‘Marmara Yeniden: Körfez Dip Çamur Temizliği’ paneli gerçekleştirildi. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Mustafa Sarı’nın moderatörlüğündeki Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkanı Tahir Büyükakın, İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyay, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Kağan Özdemir ve TSSF Yönetim Kurulu Üyesi, Dünya Şampiyonu Milli Sporcu Devrim Cenk Ulusoy projenin etkilerini değerlendirdi. Panel öncesi, Başkan Büyükakın’ın da eşlik ettiği uzman ekibin proje sahasında 25 Kasım 2025 tarihinde gerçekleştirdiği dalış ile su altında gözlemlenen güncel doğal ekosistem öğeleri ve projenin sonuçları çevresel etkiler açısından katılımcılara aktarıldı.

POPÜLİST KAYGILARLA HİZMET ETMİYORUZ

Panelin moderatörlüğünü yürüten Prof. Dr. Mustafa Sarı, projenin hayata geçirilmesinde büyük emekleri bulunan Başkan Büyükakın’a teşekkür etti. Başkan Büyükakın ise popülist kaygılarla hizmet etmediklerini belirtti, İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi’ni örnek olarak verdi. Büyükakın şunları söyledi: “Bugün Marmara Denizi’ne her gün 4.5 milyon metreküp kanalizasyon atığı bırakılıyor. Kocaeli’de ise 23 arıtma tesisi var. Ve bir damla su bile arıtılmadan denize gitmiyor. Kocaeli’de arıtma tesislerinin yüzde 73’ü ileri biyolojik arıtma. 3 yıl sonra yüzde 100’ü ileri biyolojik arıtma olacak.”

MARMARA DENİZİ ÖLMEMELİ

“Biz Marmara Denizi ölmesin diye bir şeyler yapmak zorundayız. Biz burada istediğimiz kadar temizleyelim, diğer yandan Marmara Denizi’ne atık atılmaya devam ediliyor. Biz bu temizliği yapmazsak yarının nesillerinin denize girme şansı yok. Çamuru oradan almadığımız müddetçe balıkların yaşaması mümkün değil. Canlıların orada tutunabilmesi için dibe inerek oksijene ulaşabilmesi lazım. O yüzden bunu temizlemeliyiz. Ama temizleme kararı çok radikal ve zor bir karar. Buna rağmen biz projenin hayata geçirilmesini sağladık.”

DİĞER KENTLER ÖRNEK ALMAYA BAŞLADI

Başkan Büyükakın, Türkiye’nin en büyük çevre projesi olan İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği’nin diğer kentlere de örnek olmaya başladığını vurgulayarak, “Burada çok büyük bir proje gerçekleştiriliyor. Önümüzdeki yıl Türkiye’de gerçekleştirilecek COP Zirvesi’nde de konuşulacak en önemli başlıklardan birisi olacak. Ülkemiz adına da gurur kaynağı olacak. Bir başka sevindirici gelişme ise diğer körfezlerde de benzer uygulamalara yönelik eğilimlerin başlaması. Burada yapılan rehabilitasyon çalışması çok sayıda akademik çalışmaya öncülük edecek. Burada çok sayıda yayın da yapılacak.  Rehabilitasyon alanında da dünyada birçok yayına örnek olacak”..

İZMİT KÖRFEZİ İYİLEŞME YÖNÜNDE AZİMLE İLERLİYOR

İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyay, iklim krizi tehdidiyle karşı karşıya olduğumuzu vurgulayarak İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği sonrasında gözlemlenen iyileşmeleri anlattı. Okyay, ekosistemin kendini yeniden toparlamaya başladığını belirterek, “Hasta bir insan gibi yavaş yavaş iyileşiyor. İzmit Körfezi azimle kendini toparlama yönünde ilerliyor” dedi.

Dalış sırasında pisi balığına rastladıklarını aktaran Prof. Dr. Mustafa Sarı ise balığın av beklerken bulunduğunu, çevrede yiyebileceği türlerin varlığıyla kendisine yeniden bir yaşam alanı oluşturduğunu kaydetti.

ÖZDEMİR, DENİZ KİRLİLİĞİNDE İZMİR ÖRNEĞİNİ VERDİ

İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Dr. Kağan Özdemir, “En başta İzmir Körfezi olmak üzere hemen hemen kıyıya olan her şehirde deniz kirliliği sorunu var. Belediyelerin altyapı sistemlerini düzeltmeleri gerekiyor” dedi ve İzmir örneğini verdi. İzmit Körfezi’nin bu konuda şanslı olduğunu ifade eden Özdemir, Büyükşehir’in Marmara Denizi’nde ilk neşteri attığını vurguladı. Özdemir, proje kapsamında kullanılan tarama gemisi ile hidrolik şekilde çamurun dağılmasını engelleyecek şekilde çalıştıklarını ifade etti.

DÜNYA ŞAMPİYONU KÖRFEZ’DEKİ TEMİZLİĞİ AKTARDI

Dünya Şampiyonu Milli Sporcu Devrim Cenk Ulusoy ise İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği öncesinde gerçekleştirdiği dalış deneyimini katılımcılar ile paylaşarak hiç haz almadığını ve denizdeki yeşil tonunun koyuluğuna dikkat çekti. Körfez Temizliği ardından projeye dahil olarak tekrar dalış yapan Ulusoy, ilk su ile temasındaki gözlemlediği iyileşmeleri aktararak; üşümediğini ve dibin berraklaştığını kaydetti. Projenin başarısının açıklamaya gerek olmayacak kadar büyük olduğunu ekleyen Özdemir ise, “Böyle vizyoner bir başkanı seçtikleri için Kocaeli halkını kutluyorum” dedi.

3,8 MİLYON METREKÜP ÇAMUR ÇIKARILMASI HEDEFLENİYOR

İzmit Körfezi’nin doğu baseninde biriken dip çamurunun koku, bulanıklık ve müsilajı tetiklemesi üzerine Kocaeli Büyükşehir Belediyesi tarafından başlatılarak yapılan TÜBİTAK MAM ve İstanbul Üniversitesi çalışmaları, çamurun ekosistem ve toplum sağlığı için ciddi risk taşıdığı ortaya konmuştu. Bu bilimsel sonuçlar doğrultusunda 2 Mayıs 2023’te başlatılan ve Avrupa’nın en büyük çevre projelerinden biri olan İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizleme Projesi, 468 hektarlık alanda toplam 3,8 milyon metreküp çamurun çıkarılmasını hedefliyor.

1,715 MİLYON METREKÜP ÇAMUR DENİZDEN UZAKLAŞTIRILDI

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı arasında imzalanan iş birliği protokolüyle yürütülen proje üç etaptan oluşurken, ilk etap tamamlandı ve ikinci etap devam ediyor. Bugüne kadar 189 hektarlık alanda yaklaşık 115 bin kamyona eşdeğer 1,715 milyon metreküp çamur deniz ortamından uzaklaştırıldı; karada yapılan susuzlaştırma çalışmalarında ise 1.687 geotekstil tüp kullanıldı.

BİLİMSEL İZLEME VE EKOSİSTEM ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR

İzmit Körfezi’nde sürdürülen bilimsel çalışmalar kapsamında TÜBİTAK-MAM tarafından deniz suyu kalitesi ve 12 derenin sürekli izlenmesini sağlanırken, İstanbul Üniversitesi temizlenen alanlarda su kalitesi ve biyoçeşitliliği takip ediyor. ODTÜ ekosistem modelleme çalışmalarıyla Körfez için yönetim önerileri üretiyor; Gebze Teknik Üniversitesi tarafından dereler için dijital ikiz modeller geliştiriliyor ve kirlilik senaryoları analiz ediliyor. Kocaeli Üniversitesi ise yapay resiflerin ekosistem üzerindeki etkilerini bilimsel olarak izleyip raporluyor.

“Biz bu temizliği yapmazsak yarın yeni nesillerin denize girme şansı olmayacak” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

UZMAN İSİMLER EŞLİK ETTİ

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin yürüttüğü İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi, 2. etabıyla devam ediyor. Denizdeki yaşamı adeta yeniden canlandıran proje kapsamında bugüne kadar 190 hektar büyüklüğündeki bir alanda temizlik yapılırken, 1.7 milyon metreküplük bir çamur da İzmit Körfezi’nden çıkarıldı. Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın, deniz ekosisteminin güncel durumunu yerinde incelemek ve dipten dirilişin başladığına tanıklık etmek amacıyla İzmit Körfezi’nde dalış yaptı. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Görevlisi ve Marmara Denizi’nde yaptığı dalışlarla çevre sorunlarına dikkat çekmesiyle bilinen Prof. Dr. Mustafa Sarı, dünyaca ünlü belgesel yapımcısı ve yönetmeni Savaş Karakaş ile Dünya Serbest Dalış Rekortmeni Devrim Cenk Ulusoy da kendisine eşlik etti.

BÜYÜKAKIN: HAYATİ BİR TEMİZLİK

Başkan Büyükakın dalış öncesinde kısa bir açıklama yaptı. İzmit Körfezi’nde Avrupa’nın en büyük çevre projelerinden birinin hayata geçirildiğini hatırlatan Başkan Büyükakın, “Bu projeyi Marmara’nın geleceği için hayati bir adım olarak görüyoruz. Bugüne kadar yaklaşık 190 hektar büyüklüğünde bir alanda temizlik yapıldı, projenin tamamı ise 460 hektar alanda sürecek. Projenin yarattığı etkiyi görmek için sürekli gözlem yapıyoruz. Denizdeki canlı popülasyonunun arttığını, farklı farklı türlerin İzmit Körfezi’nde görüldüğünü çok rahat söyleyebilirim.

COP ZİRVESİ’NE DAMGA VURACAĞIZ

COP Zirvesi, önümüzdeki yıl Türkiye’de gerçekleştirilecek. Bu, ülkemizin dünyadaki iklim krizine karşı tutumu açısından çok kıymetli bir toplantı olacak. Zirveye, adını yazdıracak en önemli hususlardan biri de burada yapılan temizlik çalışması olacak. Çünkü gerçekten hem Türkiye’nin en büyük çevre projesi hem de dünyada bu ölçekte çok az sayıda proje var. Parmakla gösterilen bir çalışma. İnanılmaz bir iş yapılıyor.

ARITMA SİSTEMİNDE DE ÇOK İYİYİZ

Biz bir yandan 23 arıtma tesisi ile denize atık sulardan kaynaklı çamur gitmesini engelliyoruz. Yılda yaklaşık 170 bin metreküp çamurun gitmesine engel oluyoruz. Diğer yandan da yılların birikmiş çamurunu temizliyoruz. Deniz ekosisteminin kendini yenilemesi açısından çok kıymetli bir çalışma. Çünkü biz bu mirası büyüklerimizden değil çocuklarımızdan aldık. Ve onlara layıkıyla teslim etmek için elimizden geleni yapacağız. Hep birlikte işbirliğiyle Körfez’i korumaya devam edeceğiz” dedi.

KARAKAŞ: İZMİT KÖRFEZİ ARTIK ÖLÜ BİR DENİZ DEĞİL

Prof. Dr. Mustafa Sarı, temizlik yapılan bölgede ekosistemin hızla iyileştiğini belirtti, “Dip çamuru temizliği sayesinde su kalitesi yükseldi. Kırmızı deniz yosunları ve iğne balıkları geri dönüyor. Bu, Marmara Körfezi’nin geleceği için kritik bir adım” ifadesini kullandı. Belgesel yapımcısı Savaş Karakaş ise İzmit Körfezi’nin geçmişte “ölü bir deniz” gibi olduğunu vurguladı. Karakaş, “Bugün yaklaşık 50 yıllık bir kirlilikten kurtuluyoruz. Bu dalış bir milat; artık İzmit Körfezi, dalgıçlar için tekrar canlı ve yüzülebilir bir deniz olacak” şeklinde konuştu.

KÖRFEZ’E DALIŞ GERÇEKLEŞTİRİLDİ

Başkan Büyükakın ve beraberindekiler daha sonra botlarla İzmit Körfezi’ne açılarak, dip çamuru temizliği yapılan bölgede dalış gerçekleştirdi. Başkan Büyükakın dalışın ardından, gördüklerini ve yaşadığı heyecanı şu sözlerle dile getirdi: “İzmit Körfezi’nin dibinde, deniz çayırları oldukça yaygın bir halde yer tutmuş. Bu, denizde bir yaşamın başladığını gösteriyor. Belirli kabuklu türler, deniz hıyarı gibi türler gördük. Pisi balıklarına rastladık. Çamurun, eskiden yer yer 3 metrelere kadar ulaştığı bir bölgede dalış yaptık. O çamur şimdi alındı ve denizin dibindeki kum, oksijenle buluştu. Yavaş yavaş tür sayısı artacak. Burada yakın zamanda çok daha farklı türler görmeye başlayacağız. Çok güzel şeyler olmaya başladı. Bundan sonra da hızlı bir şekilde devam edecek.”

AVRUPA’NIN EN BÜYÜK ÇEVRE PROJESİ

2023 yılında başlatılan İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi kapsamında 468 hektarlık alanda toplam 3.8 milyon metreküp dip çamuru temizlenecek. Bugüne kadar 1.7 milyon metreküp çamur çıkarılırken, 190 hektarlık alan temizlendi. Karadaki susuzlaştırma işlemlerinde 1.687 geotekstil tüp kullanıldı. Proje tamamlandığında Körfez’in doğal akışı ve ekosistemin sürdürülebilirliği sağlanacak.

BİLİMSEL İZLEME VE PANEL HAZIRLIĞI

TÜBİTAK-MAM, İstanbul Üniversitesi, ODTÜ, Gebze Teknik Üniversitesi ve Kocaeli Üniversitesi iş birliğiyle Körfez’in su kalitesi, biyoçeşitliliği ve ekosistem sağlığı sürekli izleniyor. Bugün yapılan dalış, 5 Aralık’ta Kocaeli Kongre Merkezi’nde düzenlenecek “Hedef: Sağlıklı Bir Deniz Ekosistemi” paneli için bilimsel verilerin sahada teyit edilmesini sağladı.

Dipten dirilişe canlı tanıklık yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

KÖRFEZ YENİDEN NEFES ALDI

Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’ın vizyon projelerinden biri olan Dip Çamuru Temizliği tüm hızıyla devam ediyor. 2. etabı yürütülen proje kapsamında bugüne kadar 1.6 milyon metreküpten fazla çamur denizden arındırılırken, İzmit Körfezi de uzun yıllar sonra yeniden nefes almaya başladı. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin dip çamuru temizliğinin yanı sıra hayata geçirdiği diğer projelerle de İzmit Körfezi hiç olmadığı kadar canlıya ev sahipliği yapıyor. Körfez tutkunlarının çektiği görüntüler, denizdeki temizliği net bir şekilde gösteriyor.

BÜYÜKAKIN: ÇABALAR SONUCUNU VERİYOR

Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’ın paylaştığı, amatör bir balıkçının kamerasına yansıyan görüntülerde çok sayıda yunus, İzmit Körfezi’nde görsel bir şölen sunuyor. Başkan Büyükakın o anları, “Temizlenen, tazelenen ve yeniden hayat bulan İzmit Körfezi’nden muhteşem görüntüler. Takipçimizin kamerasına yansıyan bu görüntüler, yıllardır emek verdiğimiz çalışmaların nasıl karşılık bulduğunu bir kez daha gösteriyor” notu ile paylaştı.

Başkan Büyükakın: “Yıllardır verdiğimiz emeğin karşılığını alıyoruz” yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

EKOLOJİK DENGE İÇİN SÜREKLİ DENETİM

İzmit Körfezi’nin su kalitesini korumak, iyileştirmek ve biyolojik çeşitliliğini arttırmak için çalışmalarına devam eden Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, İzmit Körfezi’ne akan dereleri ise düzenli olarak denetliyor. Bu kapsamda Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından TÜBİTAK-MAM ile 2007 yılından bu yana su kalitesi izleme çalışmaları yürütülüyor. Çalışmalar kapsamında 6 istasyonda mevsimsel olarak İzmit Körfezi’ne mansaplanan 12 derede aylık olarak su kalitesi örneklemesi yapılıyor. Alınan örnekler ise TÜBİTAK-MAM (Marmara Araştırma Merkezi) Laboratuvarında analiz ediliyor. 

SAHA ÇALIŞMALARIYLA ANLIK ÖLÇÜMLER YAPILIYOR

Dere suyu kalitesini aylık olarak kontrol eden Büyükşehir, İzmit Körfezi’ne mansaplanan Kumla, Ağa, Ambarlı, Saz, Ova, Narca, Kiraz, Halı, Hisar, İhsaniye, Kaytaz ve Karakoç derelerinden su numuneleri alarak olası kirlilik kaynaklarının takibini yapıyor. Saha çalışmaları sırasında su kalitesinin temel göstergeleri olan debi, sıcaklık, pH, çözünmüş oksijen ve iletkenlik parametreleri ekipler tarafından yerinde ölçülürken ileri tetkikler için alınan numuneler ise analiz edilmek üzere TÜBİTAK-MAM laboratuvarına teslim ediliyor. Bu çalışmalar sayesinde Körfez’de su kalitesi iyileşiyor, deniz canlılığı ve biyolojik çeşitlilik her geçen gün artıyor.

ÇALIŞMA SONUÇLARI PLANLAMALARA YÖN VERİYOR

TÜBİTAK-MAM ile yürütülen çalışmalar kapsamında elde edilen veriler doğrultusunda İzmit Körfezi için çevresel kontrol ve iyileştirme önerileri geliştiriliyor. Bununla birlikte TÜBİTAK-MAM ile yürütülen çalışmalar kapsamında elde edilen veriler de Gebze Teknik Üniversitesi iş birliğiyle kullanılarak, Körfez’e mansaplanan 12 derenin dijital ikiz modelleri oluşturuluyor. Bu modeller akış, taşınım ve kirlilik taşıma süreçlerinin dijital ortamda izlenmesine ve senaryo analizlerine imkân veriyor.

İzmit Körfezi’ne akan derelere kapsamlı denetim yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

KÖRFEZ ARTIK NEFES ALIYOR

İzmit Körfezi, birçok kuş türüne ev sahipliği yapmasının yanı sıra, Türkiye’nin en önemli kuş gözlem alanlarından biri olmayı sürdürüyor. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi de İzmit Körfezi’nin balıklar ve kuşlar için yaşam alanı olması adına önemli çalışmalar yürütüyor. Bu çalışmalar son dönemde meyvelerini vermeye de başladı. Balık popülasyonu artarken, Körfez’in üstündeki yaşam da renklendi. Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’ın paylaştığı görüntüler, İzmit Körfezi’ndeki yaşamın ne kadar renklendiğini gösteriyor.

BÜYÜKAKIN: DOĞAYI KORUMAYA DEVAM

Flamingoların İzmit Körfezi’ndeki büyüleyici görüntülerini paylaşan Başkan Büyükakın, “Göç rotaları üzerinde yer alan İzmit Körfezi, her yıl olduğu gibi bu yıl da flamingoları ağırlıyor. Körfezdeki sulak alanlar, zengin besin yapısı ve sakin ekosistemiyle bu zarif kuşlar için önemli bir konaklama ve beslenme noktası haline geldi. Gün doğumunda ve gün batımında suya düşen pembe yansımalar, doğa fotoğrafçıları ve kuş gözlemcileri için eşsiz kareler oluşturuyor. Yaklaşık 168 kuş türüne ev sahipliği yapan İzmit Körfezi, sadece bir ulaşım ve sanayi havzası değil; aynı zamanda Türkiye’nin önemli kuş gözlem alanlarından biri olmayı sürdürüyor. Doğayı korudukça, bu zarif misafirler yeniden şehrimizi ziyaret edecek” notunu düştü.

İzmit Körfezi’nde pembe flamingoların dansı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

BAŞKAN BÜYÜKAKIN BİLGİ VERDİ

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı, Çevre ve Şehircilik Politikaları Başkanı Sevilay Tuncer, 111. Genişletilmiş İl Danışma Meclisi’ne katılmak üzere Kocaeli’ye geldi. Genel Başkan Yardımcısı Tuncer, İl Başkanı Dr. Şahin Talus ile birlikte Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin kent genelinde yürüttüğü çevre ve şehircilik projelerini inceledi. Sevilay Tuncer’in ilk durağı, Avrupa’nın en büyük çevre projesinin hayata geçirildiği İzmit Körfezi oldu. İnceleme gezisi öncesinde Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı Doç.Dr. Tahir Büyükakın, projenin geldiği son aşama hakkında Sevilay Tuncer’i bilgilendirdi. Ardından da çamurların biriktirildiği depolama alanına geçildi.

TUNCER: ÇOK KIYMETLİ BİR ÇALIŞMA

Burada bir açıklama yapan ve İzmit Körfezi Dip Çamuru Temizliği Projesi’nin çok kıymetli bir proje olduğunu vurgulayan AK Parti Genel Başkan Yardımcısı, Çevre ve Şehircilik Politikaları Başkanı Sevilay Tuncer, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin önemli bir çalışmaya imza attığını ifade etti. Sevilay Tuncer, “Sadece İzmit Körfezi değil, Marmara Denizi’nin tüm çamuru burada birikmiş durumda. 3.8 milyon metreküplük bir çamurdan söz ediyoruz. Bugün gelinen noktada 1.6 milyon metreküplük bir çamur, İzmit Körfezi’nden çıkarıldı. Burada her gün yoğun bir çalışma var.

KOCAELİ HALKI FARKI GÖRECEK

Temizlenmiş yerlerin şimdiki hali ile eski fotoğraflarını gördükçe, İzmit Körfezi’nin Maldivler’e benzemeye başladığı da net bir şekilde fark ediliyor. Ekipler çok değerli bir çalışma yürütüyor. Bunun için de Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanımız Tahir Büyükakın’a, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımıza ve Cumhurbaşkanlığımıza teşekkür ediyorum. Eminim Kocaeli halkımız da bundan memnun kalacaktır. Çünkü İzmit Körfezi’nde gözle görülür bir değişim yaşanıyor” dedi.

İzmit Körfezi, Maldivler’e benzemeye başlamış yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.