Türkiye’de çağdaş eğitim anlayışının gelişmesine öncülük eden, kültür politikalarıyla Cumhuriyet’in düşünsel ve kültürel dönüşümünde önemli rol üstlenen eğitimci, düşünür ve devlet insanı Hasan Âli Yücel’in adını taşıyan kütüphane, 31 Mart’ta Kültürpark’ta hizmete açıldı. İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yaptırılan Hasan Âli Yücel Anıtı da kütüphane önündeki yeni yerine taşındı. Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı Kültür ve Sanat Şube Müdürlüğü personeli heykeltıraş Yücel Tonguç Sercan tarafından yapılan anıtın tasarımında Hasan Âli Yücel’in eğitimci, düşünür, yazar ve kültür insanı kimliği temel alınırken, çevresini kuşatan kitaplar bilgiye, eğitime ve aydınlanmaya adanmış yaşamını simgeliyor. Kitap sırtlarında yer alan kavramlar ise Cumhuriyet’in kültürel dönüşümüne yaptığı katkıları temsil ediyor. İlk olarak Millî Kütüphane önüne yerleştirilen anıt, bugün Hasan Âli Yücel Kütüphanesi ile bütünleşerek okuma kültürü, eğitim ve kamusal belleğin buluştuğu anlamlı bir mekâna dönüştü. Anıtın yeni yerindeki ilk ziyaretçileri arasında Hasan Âli Yücel’in torunu Prof. Dr. Güzel Yücel Gier de yer aldı. 

Aynı anda 250 kişi ders çalışabiliyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı Kütüphaneler Şube Müdürlüğü tarafından hayata geçirilen Hasan Âli Yücel Kütüphanesi, kısa sürede öğrencilerin, araştırmacıların ve kitapseverlerin yoğun ilgi gösterdiği önemli bir kültür ve eğitim merkezi haline geldi. Yaklaşık 20 bin eserden oluşan koleksiyonuyla hizmet veren kütüphanede Türk ve dünya edebiyatı, sosyoloji, tarih, felsefe ve psikoloji alanlarının yanı sıra yabancı dil yayınlarına ayrılmış özel bir bölüm de bulunuyor. Sessiz okuma ve çalışma alanları, grup çalışma odaları, dijital çalışma alanları ve engelli erişimine uygun düzenlemeleriyle her yaştan kullanıcıya nitelikli bir çalışma ortamı sunan kütüphane, aynı anda 250 kişinin ders çalışabileceği kapasitesiyle dikkat çekiyor.

Açıldığı günden bu yana 2 bin 600 üye tarafından 17 bin 569 kez kullanılan Hasan Âli Yücel Kütüphanesi, gençlerin ders çalışma, araştırma ve üretim merkezi olmaya devam ediyor.

Hasan Âli Yücel’in mirası Kültürpark’ta yaşıyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Kültürpark’ta İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından hizmete açılan Hasan Ali Yücel Kütüphanesi, Prof. Dr. İlber Ortaylı Kütüphanesi gibi İzmirlilerin yoğun ilgisini görüyor. Toplam 2 bin metrekarelik alana sahip kütüphane; modern yapısı, 20 bin kitaplık koleksiyonu ve 250 kişilik kapasitesiyle dikkat çekiyor. Pazar hariç her gün 08.00-23.00 saatleri arasında açık olan kütüphanede; sesli ve sessiz çalışma odaları, bilgisayar bölümü, görme engelliler için erişilebilir alanlar ve ücretsiz internet hizmeti bulunuyor. Özellikle gençlerin tercih ettiği kütüphane, merkezi konumu ve doğayla iç içe ortamıyla her yaştan İzmirlilere hitap ediyor.

İhtiyaçlara göre tasarlandı

Kütüphaneler Şube Müdürü Burcu Önenç, Hasan Ali Yücel Kütüphanesi’nin 3 Nisan’da hizmete açıldığını belirterek, Kültürpark’taki Prof. Dr. İlber Ortaylı Kütüphanesi’nden edinilen deneyimin projeye yansıtıldığını söyledi. Önenç, yapılan memnuniyet anketleri ve ihtiyaç analizlerinde özellikle gençlerin farklı çalışma alanlarına ihtiyaç duyduğunun görüldüğünü ifade etti. Bu doğrultuda sesli ve sessiz çalışma odaları, bireysel alanlar ve tam donanımlı bilgisayar bölümü oluşturulduğunu aktardı. Erişilebilirliğe de önem verdiklerini vurgulayan Önenç, erişilebilir alanı görme engellilere yönelik düzenlediklerini, bu alanı farklı engel gruplarını kapsayacak şekilde genişleteceklerini söyledi. 

“İzmir artık kesinlikle bir kütüphane kenti”

Hasan Ali Yücel Kütüphanesi’nde üniversite sınavına hazırlanan Elif Türköz, evde ders çalışamadığını, kütüphane ortamında ise daha verimli olduğunu söyledi. Yeşil alanların mola anlarında sosyal bir ortam sağladığını belirten Türköz, merkezin ulaşım kolaylığı ve uzun çalışma saatlerinin de önemli bir avantaj olduğunu ifade etti.

YKS’ye hazırlanan Kemal Efe Kuyumcu ise kütüphanenin geniş ve ferah yapısıyla yer bulma sorunu yaşatmadığını, gün içinde çorba ikramı ve geç kapanma saatinin öğrenciler için büyük kolaylık sağladığını dile getirdi. Kuyumcu, ulaşımın rahat olduğunu vurgulayarak “İzmir artık kesinlikle bir kütüphane kenti” dedi.

“Tam da ihtiyacımız olan bir hizmet”

Kütüphaneyi düzenli olarak kullanan Sude Aytürk,  “Evde ders çalışamadığım için her gün kütüphaneye gelmek zorundayım. Burası açıldığı günden beri buradayım. Hem büyük hem de Kültürpark gibi işlek bir yerde. Ulaşımı kolay. Kütüphanede bilgisayar odası olması bizim için bir avantaj. Çünkü matematik ile ilgili olan bir uygulamaya bilgisayarla girilebiliyor” dedi. 

Mert Aşkın da “YKS’ye hazırlanıyorum. Kütüphanenin Kültürpark içinde olması, ulaşımının kolay olması, yemek yiyebileceğimiz alanlara yakın olması çok güzel. Doğayla iç içe bulunduğumuz bir ortam. İzmir’de tam da ihtiyacımız olan bir hizmet. Burası büyük bir kütüphane. Dolayısıyla hem YKS hem KPSS öğrencilerinin hem de kitap okumaya gelen kişilerin kapasitesini karşılıyor” diye kaydetti. 

“Emeklilere tavsiye ederim”

Hasan Ali Yücel Kütüphanesi’ni yalnızca sınavlara hazırlanan öğrenciler değil, farklı yaş gruplarından İzmirliler de kullanıyor. Kütüphanede kitap okumayı alışkanlık haline getiren 76 yaşındaki Mustafa Asil Boyacıoğlu, “İzmir’in farklı yerlerindeki kütüphanelerin hepsini ziyaret ettim ama burası olağanüstü derecede güzel. Çok huzurlu bir ortam var.  Kendimi burada özgür hissediyorum ve istediğim kitabı buluyorum. Personel çok yardımcı oluyor. Özellikle emeklilere bu kütüphaneye gelmelerini tavsiye ederim. Burayı yapanlara, düşünenlere binlerce teşekkür ederiz” ifadelerini kullandı.

Kültürpark’ta önce antrenman sonra kütüphane 

Kültürpark’ta koşu antrenmanı yapan Remzi Yıldırım ve Özgür Doğan, sporun ardından Hasan Ali Yücel Kütüphanesi’ni ziyaret ediyor. Remzi Yıldırım, Kültürpark’ı çok amaçlı kullandıklarını belirterek, “İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Kültürpark’ta Hasan Ali Yücel adını taşıyan bir kütüphane yapması çok kıymetli. Okudukça umarım birbirimizi anlayabilmenin bir yolunu bulabiliriz” dedi. Özgür Doğan da “Kültürpark’ta düzenli olarak antrenman yapıyoruz. Önce İlber Ortaylı Kütüphanesi’ne uğruyoruz ardından Hasan Ali Yücel Kütüphanesi’ne geliyoruz. Harika bir yapı, mükemmel bir tesis. İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne çok teşekkür ediyoruz. Bizim için bulunmaz bir nimet” diye konuştu.

Hasan Ali Yücel Kütüphanesi yoğun ilgi görüyor yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

30 Mart-5 Nisan tarihleri arasındaki Kütüphaneler Haftası, okuma kültürünün önemini bir kez daha hatırlatırken, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin hayata geçirdiği yeni projeler dikkat çekiyor. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın Prof. Dr. İlber Ortaylı Kütüphanesi’nin ardından Kültürpark’a kazandırma müjdesini verdiği ikinci kütüphane için sona gelindi. Fen İşleri Dairesi Başkanlığı, kullanılmayan İzmir Tarih ve Sanat Müzesi Taş Eserler Bölümü’nü modern ve erişilebilir bir kütüphaneye dönüştürdü. 2 bin metrekarelik alanın 1.500 metrekarelik kapalı kısmı estetik ve fonksiyonel hale getirilirken, 500 metrekarelik bahçeye çim serimi yapıldı. Kültür Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı, kütüphaneyi gençler ve tüm İzmirlilerin kullanımına sunacak. Kütüphane, Köy Enstitüleri’nin kurucusu eski Milli Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel’in adını taşıyacak.

Atıl durumdaki yapı yeniden canlandırıldı

Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Tesisler Bakım ve Onarım Şube Müdürü Nihat Kurtar, atıl durumda olan Taş Eserler Müzesi’nin Büyükşehir’in öz kaynaklarıyla kütüphaneye dönüştürüldüğünü belirtti. Çatı başta olmak üzere  asma tavan, duvarlar, ıslak hacimler, elektrik ve havalandırma sistemlerinin baştan sona yenilendiğini aktaran Kurtar, “Dijital alan, ders çalışma ve sosyal etkinlik bölümleri oluşturduk. İşi bitirme aşamasındayız. Başkanımızın İzmirlilere vermiş olduğu söz doğrultusunda nisan ayına kütüphanemizi yetiştireceğiz” dedi.

“Çocuklarımızı düşünerek çalıştık, 25 günde tamamladık”

Ekibin alanı kendi çocuklarının odasını hazırlar gibi özenle düzenlediklerini belirten Nihat Kurtar, “Normalde üç ay sürecek çalışmayı kendi ekiplerimizle 25 günde bitirdik. Başkanımız buraya geldiğinde çalışanlarımızla güzel bir diyalog kurdu. ‘Sizin çocuklarınız burada gelip ders çalışacaklar, kitap okuyacaklar düşünceleriniz nedir? diye sordu. Çocuklarımızın burada ders çalışacaklarını ve kitap okuyacaklarını düşünmek bizi daha da motive etti. Kütüphanenin bir an önce açılması için şevkle çalışıyoruz” diye konuştu. 

Doğa ile iç içe teknolojik, modern bir kütüphane 

Kültürpark’ta doğayla iç içe modern bir kütüphane olarak tasarlanan mekanın medyatek alanı, Braille alfabesiyle kitapların bulunduğu bölümler, basım alanları, bilgisayarlı çalışma alanları ve bahçede okuma alanlarını içerdiğini belirten Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı Kütüphane Şube Müdürlüğü personeli Erdal Şimşek, 250 kişi kapasiteli kütüphanede yaklaşık 20 bin eser yer alacağını belirtti. Şimşek, “Burada Türk ve dünya edebiyatının önde gelen eserleri, araştırma kaynakları, güncel dergiler ve süreli yayınlar bulunacak. İçeride yeme içme ve öğrencilere yemek ikram alanları da olacak. Öğrencilerin çalışma alanlarına duyduğu ihtiyaç Başkanımız Cemil Tugay’ın vizyonuyla modern bir kütüphane olarak halkın hizmetine sunuldu” dedi.

Hasan Âli Yücel’in adı ve eserleriyle yaşayacak

İzmir Büyükşehir Belediyesi kentin yeni kütüphanesine meclis kararıyla, cumhuriyet dönemi modernleşme sürecinin mimarlarından, Köy Enstitülerinin kurucusu eski Milli Eğitim Bakanı ve öğretmen Hasan Âli Yücel’in adını verdi.  Kütüphanede Hasan Âli Yücel’in dünya klasiklerini Türkçeye kazandırdığı ve literatürde Hasan Âli Yücel klasikleri olarak da geçen eserlere de yer verilecek. 1961 yılında hayata gözlerini yuman Hasan Âli Yücel, Köy Enstitüleri ve kurduğu Tercüme Bürosu’ndan Türkçeye kazandırılan eserlerin yanı sıra üniversite reformu, resmi ve telifli ilk Türkçe ansiklopedi olan Türk Ansiklopedisi çalışmaları, Devlet Konservatuvarı’nın kurulması, Türkiye’nin UNESCO’ya girişi, Üniversiteler Yasası’nın çıkartılması gibi önemli çalışmalarda öncü oldu.

Hasan Âli Yücel’in adı Kültürpark’ta yaşayacak yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’nin eğitim ve kültür hayatına büyük katkılar sağlayan Hasan Âli Yücel, aramızdan ayrılışının 65. yıl dönümünde Osmangazi Belediyesi’nin, Yeni Kuşak Köy Enstitüleri Derneği (YKKED) ile düzenlediği anlam dolu bir program ile anıldı. Osmangazi Gösteri Merkezi’nde gerçekleşen organizasyona Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’ın yanı sıra, Gemlik Belediye Başkanı Şükrü Deviren, YKKED Bursa Şubesi Başkanı Jülide Akköprü, belediye başkan yardımcıları, meclis üyeleri, dernek üyeleri ve vatandaşlar katılım sağladı.

Hasan Âli Yücel Dünya Klasikleri Kütüphanesi ziyareti ve Hasan Âli Yücel’in hayatından anekdotların yer aldığı fotoğraf sergisinin ardından YKKED Bursa Şubesi Hasan Âli Yücel Mandolin Orkestrası, Dilek Sevüktekin Görgülü şefliğinde özel bir dinleti sundu. Anma programı kapsamında ‘Hasan Âli Yücel ile Medeniyetler Çatışması’ başlığı altında gerçekleşen söyleşide ise Yazar Dr. Alper Akçam, Hasan Âli Yücel’in çağdaş ve bilimsel eğitimi esas alan yaklaşımını katılımcılarla paylaştı.

“Değerlerimizi İyi Anlayıp Yeni Nesillere Aktarmak Hepimizin Görevi”

Hasan Âli Yücel’in fotoğraf sergisini gezen Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın, Yazar Dr. Alper Akçam ile bir araya gelerek, kitabını imzalattı. Anma programında yaptığı konuşmada Hasan Âli Yücel’in gençlerin gelişimine ve eğitimine çok önemli katkılarda bulunduğunu kaydeden Başkan Erkan Aydın, bilimin ve aklın çok önemli değerler olduğunu bir kez daha vurguladı. Eğitimin önemine dikkat çeken Başkan Aydın, sözlerinde şu ifadeleri kullandı:

“Göreve gelir gelmez ilk olarak Hasan Âli Yücel Dünya Klasikleri Kütüphanesi’ni, ardından İsmail Hakkı Tonguç Kütüphanesi’ni vatandaşlarımızın hizmetine sunduk. Bayramdan sonra Yaşar Kemal Medeniyetler Kütüphanesi’ni açacağız. Bugüne kadar 7-8 kütüphaneyi hizmete kazandırdık. Bu kütüphanelerin özellikle gençler tarafından doldurulması ve amacına uygun şekilde kullanılması bizi son derece mutlu ediyor. Hasan Âli Yücel, Milli Eğitim Bakanı olduğu dönemde dünya klasiklerini ihtiyaç doğrultusunda Türkçe’ye çevirterek gençlerin eğitimine ve gelişimine çok önemli katkılar sunmuştur. 1931 yılında Atatürk ile birlikte çıktığı yurt gezilerinden birinde ‘Türkiye Cumhuriyeti ne zaman kurtulmuş sayılır?’ sorusuna verdiği ‘Ne zaman bir kurtarıcıya ihtiyaç duymazsa’ yanıtı, Büyük Önder’in de dikkatini çekmiş ve bu fikrin üzerinde durulmasını sağlamıştır. Aradan yaklaşık 100 yıl geçmiş olmasına rağmen, bugün yaşanan tartışmalar bize bir kez daha gösteriyor ki bizi kurtaracak olan bilim, akıl ve fendir. Dünyadaki örneklere baktığımızda, emperyalizmin dayattığı rollere karşı toplumları ayakta tutan en güçlü unsurun eğitim olduğunu görüyoruz. Yakın coğrafyamızda yaşananlar da bu gerçeği açıkça ortaya koymaktadır. Bizi bugün bir arada tutan en önemli değerlerden biri de Anayasamızın ilk dört maddesinde yer alan değiştirilemez laiklik ilkesidir. Bu ilkenin tartışmaya açılması dahi, meselenin nereye evrilebileceğini göstermeye yeterlidir. Bu değerlerimizi iyi bilip, anlayıp, yeni nesillere aktarmak hepimizin görevi.”

“Her Şeyi Yapabilirsiniz Ama Aslolan İnsandır”

Gemlik Belediye Başkanı Şükrü Deviren de yaptığı konuşmada, aslolanın insan olduğunu vurguladı. Hasan Âli Yücel’in ve özellikle köy enstitülerinin, eğitime yaptığı katkılardan bahseden Başkan Deviren, “Her şeyi yapabilirsiniz ama aslolan insandır. Biz insanı dönüştüremediğimiz sürece, maalesef yaptığımız her şey çöp olur. 1940’larda başlayan köy enstitüleri, hakikaten insanı o zaman elde edilen başarılarla düşünceye sevk ediyor. Biz çocuklarımıza ahlakı öğretemezsek her şey boş aslında, ahlaklı yetiştiremediğiniz insana bilim yükleyin neye yarar. Doğru ahlakı çocuğa yüklediğiniz zaman, o zaman toplum doğru noktaya evrilmiş olur. Bu anlamda emek sarf eden, hayatını bu işlere adayan kıymetli büyüklerimize çok teşekkür ediyorum. Düşünmek önemli. Biz bu yolda sizin yanınızdayız” ifadelerini kullandı.

“Hasan Âli Yücel Cumhuriyetin Akla, Bilime Dayalı Eğitim Anlayışının Simge İsmidir”

Yeni Kuşak Köy Enstitüleri Derneği (YKKED) Bursa Şubesi Başkanı Jülide Akköprü ise yaptığı konuşmada, “Mümtaz Peker’in ‘Bir Aydınlanma Devrimcisi: Hasan Âli Yücel’ adlı kitabında da değindiği gibi özetle Anadolu’nun kötü talihini yenmek amacıyla köy enstitülerini yaşama geçiren, dünya klasiklerini dilimize kazandırarak düşünsel ufkumuzu genişleten Hasan Âli Yücel, yalnızca bir bakan değil; Cumhuriyetin, akla, bilime ve insan onuruna dayalı eğitim anlayışının simge ismidir. Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün eğitim konusundaki görüşlerini çok iyi analiz eden Hasan Âli Yücel; çağdaşlaşmayı, gerçekleşecek aydınlanma eğitimini, kurallarını uygulayarak yaşayan bir toplum oluşturmayı hedeflediği için eğitim örgütlenmesine, tek bir yurttaş kalmayana değin, herkesin eğitilmesi olarak görüyordu” değerlendirmesinde bulundu.

“Hasan Âli Yücel’in, İsmail Hakkı Tonguç’un Diktiği Fidanlar Meyvesini Veriyor”

Anma programı çerçevesinde katılımcılarla bir araya gelen Yazar Dr. Alper Akçam, gerçekleşen söyleşide çarpıcı açıklamalar gerçekleştirdi. Bugün Türkiye’nin ve çevre coğrafyaların içerisinde bulunduğu kargaşa göz önünde bulundurulduğunda Hasan Âli Yücel’in savunduğu düşüncelerinin ne kadar yaşamsal olduğunun bir kez daha anlaşılacağını söyleyen Dr. Akçam, “Hasan Âli Yücel, ben batı ve doğu diye bir fark bilmiyorum diyen bir insandır, bir devrimci cumhuriyetçidir. Emperyalizmin doğu üzerine, az gelişmiş ülkeler üzerine olan baskısını, zorbalığını, her türlü yamyamlığını gözden uzak tutmaya çalışıyorlar. Kurtuluş savaşını kültür devrimiyle taçlandıran Hasan Âli Yücel’in eğitim politikaları, köy enstitüleri ve bir doğu kültüründen çıkmış olan batı kültürünü de kavrayan ama ayaklarını bu coğrafyaya basan bir doğu kültürüydü. Bu doğu kültürü, Mevlana’dan Goethe’ye uzanan evrensel bir bakış açısından güç alarak büyüdü, güçlendi ve bugün hala yeryüzünün egemenlerine kafa tutuyor. Hasan Âli Yücel’in, İsmail Hakkı Tonguç’un diktiği fidanlar, attığı tohumlar meyvesini veriyor ve Türkiye bugün emperyalizme karşı direniyor. Hasan Âli Yücel’i anmak kadar güzel bir şey olamaz” şeklinde konuştu.

Aynı zamanda Yazar Dr. Alper Akçam, değerli programı gerçekleştiren Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’a teşekkürlerini sundu.

Ayrıca Hasan Âli Yücel’i anma programına katkılarından dolayı YKKED Bursa Şubesi Hasan Âli Yücel Mandolin Orkestrası Şefi Dilek Sevüktekin Görgülü ve Yazar Dr. Alper Akçam’a Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir ile CHP Osmangazi İlçe Başkanı Raşit Gürbüz tarafından teşekkür plaketi takdim edildi.

Eğitim Devriminin Mimarı Hasan Âli Yücel Osmangazi’de Anıldı yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.