Gazeteci Yazar Erkan Doğan, yeni stüdyosunun ilk özel yayınında Türkiye’nin en karanlık başlıklarından biri olan “Faili Meçhul Cinayetler” konusunu masaya yatırdı. İzmir’de de yakın zamanda 2018 yılına ait bir faili meçhul dosyasının yeniden açıldığını hatırlatan Doğan’ın sorularını yanıtlayan tecrübeli hukukçular, tıp ve ceza hukuku tarihine geçecek nitelikte çarpıcı açıklamalar yaptı.

Adalet Bakanlığı bünyesinde 600’den fazla dosya inceleniyor

Programda faili meçhul cinayetlerin çözümü konusunda devletin attığı adımlara dikkat çeken Av. Sancaktar Devlet Özkul, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde “Faili Meçhul Araştırma Daire Başkanlığı” kurulduğunu açıkladı. Özkul, bu yeni birim kapsamında 70’i aşkın ilde, 600’ün üzerinde faili meçhul dosyasının ve 700’e yakın maktulün durumunun yeniden, çok sıkı bir şekilde geriye dönük olarak araştırılmaya başlandığı bilgisini paylaştı.

“Sistematik cinayetlerde zaman aşımı olmamalı”

 Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 66. maddesine göre ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiren suçlarda 30 yıl, müebbet hapis gerektiren suçlarda ise 25 yıllık bir zamanaşımı süresi olduğunu belirten Av. Eshat Özkul, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) bu konudaki net tavrını şu sözlerle aktardı: “Eğer işlenen cinayetler ‘sistematik’ ise yani insanlığa karşı suç kapsamına giriyorsa, AİHM burada zamanaşımının işlememesi gerektiği kanaatindedir. Soykırım ve işkence suçlarında olduğu gibi, sistematik faili meçhul cinayetlerde de zamanaşımı koruması olmamalıdır.”

“Cesedin ortadan kaldırılması katili kurtarmaz!”

Program moderatörü Erkan Doğan’ın, son dönemde bir baraja atıldığı iddia edilen kayıp vakalarını hatırlatarak sorduğu “Ceset bulunamazsa mahkeme ceza verebilir mi?” sorusuna ise Avukat Sancaktar Devlet Özkul ezber bozan bir yanıt verdi. Yargıtay ve istinaf mahkemelerinin bu konuda çok net kararları olduğunu vurgulayan Av. Sancaktar Devlet Özkul, kamuoyunda yanlış bilinen bir gerçeği düzelterek şunları söyledi: “Hukuk bir akıl, mantık ve vicdan işidir. Bir cinayette ceset tamamen yok edilmiş, yakılmış veya hiçbir iz kalmayacak şekilde ortadan kaldırılmış olsa bile; eğer faili işaret eden kesin deliller, emareler ve şüpheyi ortadan kaldıran kanıtlar varsa, ceset olmadan da sanık hakkında mahkumiyet kararı verilebilir. Cesedi yok etmek, faili cezadan kurtarmaz, yanına kâr bırakmaz.” Özkul, “Anayasamızın 17. maddesi de belirtilen kişinin dokunulmazlığı maddi manevi varliginin bütünlüğü ve yaşam hakkının kutsiyeti ayrıca Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde de yer alan ‘bireyin yaşama ve bedensel bütünlüğünü koruması’ hususu, evrensel hukuk sisteminde yaşam Hakk’ın kutsiyeti göz önünde bulundurulması gereken ölçüt yaşam hakkının ihlalinin önüne geçilmesi gerektiği aşikardır” dedi. 

AİHM devletin “faili bulup bulamadığına” değil, “ne kadar aradığına” bakıyor

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 2. maddesinde düzenlenen “yaşam hakkı ihlali” çerçevesinde konuyu değerlendiren Eshat Özkul, AİHM’in Türkiye’ye bakış açısını ve karnesini de özetledi. Özkul, “AİHM, devletin katili mutlaka bulup bulamadığına bakmaz. Mahkemenin baktığı şey; devletin o faili bulmak için etkili, hızlı, tarafsız ve yeterli soruşturma adımlarını atıp atmadığıdır. Eğer devlet soruşturmayı zamana yayılmış, taraflı yürütmüş veya pasif kalmışsa ihlal kararı verir. Özellikle 1990’lı yıllardaki faili meçhul dosyalarında Türkiye’nin karnesi bu yüzden iyi değil; ancak son yıllarda devletin olumlu ve pozitif yükümlülüklerini yerine getirmek için daha etkin adımlar attığını görüyoruz” dedi. (BSHA / Bilim ve Sağlık Haber Ajansı) 

Hukukçular ‘Faili Meçhul Cinayetler’ Dosyasını Açtı: Ceset Olmasa Bile Mahkumiyet Verilebilir mi? yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.

 Türkiye’nin pek çok ilde olduğu gibi Bursa’da da binlerce kadın sokaklara çıktı. Cumhuriyet Caddesi’nde toplanan çok sayıda kadın ellerinde pankart ve dövizlerle şiddete, güvencesizliğe, yoksulluğa karşı hep bir ağızdan seslerini yükseltti. Güvenli ve insanca bir yaşam istediklerini belirten kadınlar yürüyüşlerini Hanlar Bölgesi’ndeki Ulu Çarşı girişinde sonlandırarak istek ve taleplerini burada yaptıkları basın açıklamasıyla dile getirdi. Osmangazi, Bursa Büyükşehir ve Nilüfer Kent Konseyi Kadın Meclisleri ile Osmangazi Belediyesi, Bursa Büyükşehir Belediyesi ve Nilüfer Belediyesi’nin ortaklaşa düzenlediği yürüyüşte binlerce kadın bir kişi daha eksilmeyecek, erkek şiddetine boyun eğmeyeceğiz diye haykırdı. 

 “2025’in ilk on ayında 408 kadın öldürüldü”

Yürüyüşe katılan kadınlar adına ortak açıklama yapan Osmangazi Kent Konseyi Kadın Meclisi Başkanı Sevgi Baysal, Bursa Kent Konseyi Kadın Meclisi Başkanı Derya Şimşek Aksakal ve Nilüfer Kent Konseyi Kadın Meclisi Başkanı Tülin Demir, “25 Kasım’ın dünyanın dört bir yanında kadınların şiddete karşı isyanının günü, 1999 yılında Birleşmiş Milletler, 25 Kasım’ı Kadına Yönelik Şiddetin Ortadan Kaldırılması İçin Uluslararası Mücadele Günü olarak ilan etti. Biz de bugün burada, Bursa’dan yükselen kadın sesleriyle bu mücadelenin bir parçasıyız. Kadına yönelik şiddet, bu ülkenin en yakıcı, en acil çözüm bekleyen sorunlarından biridir. 2025’in daha ilk on ayında 408 kadın öldürüldü. Kadınların önemli bir bölümü; boşanmak istedikleri, ayrılmak istedikleri, koruma talep ettikleri erkekler tarafından öldürüldü. Bu cinayetler “özel alan” meselesi değildir. Bu cinayetler “öfke patlaması” değildir. Bu cinayetler “kader” değildir. Bu cinayetler politiktir. Çünkü kadınların yaşam hakkını koruyacak yasalar uygulanmadığında kadınlar ölür. Çünkü koruma kararları kâğıt üzerinde bırakıldığında kadınlar ölür. Çünkü failler cezasız kaldığında erkek şiddeti güçlenir. Biz kadınlar biliyoruz: 6284 etkin uygulanırsa kadınlar yaşar. Kadınların yaşam hakkı siyasal irade ister. Evde, sokakta, iş yerlerinde ölüyoruz! Evde aile bireyleri, sokakta tanımadığımız insanlar, iş yerlerinde güvencesiz ve korunaksız iş koşulları tarafından öldürülüyoruz! Daha geçtiğimiz günlerde ikisi çocuk işçi ile birlikte 6 kadın işçi ruhsatsız iş yerlerinde yanarak acılar içinde can verdi. Yoksulluğun, giderek derinleşen ekonomik krizin en derinden vurduğu, çocukların okula aç gittiği, çocuk evliliklerinin arttığı okullaşmanın git gide azaldığı; kadınları ve çocukları koruyamadıkları bir ülke var edip bu yılın adına bir de ‘aile yılı’ dediler. Aile yılında her gün en az 3 kadın katledildi. Aile yılında şimdiye değin 408 kadın katledildi” dedi.

“Biz Kadınlar Hayatlarımızı Savunmak İçin Yürüyoruz”

25 Kasım, sadece bir anma günü değil; bir mücadele günü olduğu belirtilen basın açıklamasında “Şiddetin kültürel, ekonomik ve hukuki bütün dayanaklarını sorgulama, değiştirme ve dönüştürme iradesidir.

Kadına yönelik şiddetle mücadele demek; kadınların eşitlik, özgürlük ve güvenlik içinde yaşama hakkını savunmak demektir. Bugün burada Bursa, Osmangazi ve Nilüfer Kadın Meclisleri olarak bir aradayız çünkü biliyoruz ki:

kadın cinayetleri önlenebilir, koruma kararları uygulanabilir, yasalar işletilebilir failler cezalandırılabilir. Bütün bunlar için siyasi irade gerekir

biz o iradeyi hatırlatmak için buradayız. Biz kadınlar hayatlarımızı savunmak için yürüyoruz şiddetsiz bir yaşam, adalet ve eşitlik için sokaktayız.

Bugün buradan bir kez daha ilan ediyoruz. Bir kişi daha eksilmeyeceğiz,

erkek şiddetine boyun eğmeyecek, hayatlarımızdan, haklarımızdan ve özgürlüğümüzden vazgeçmeyeceğiz. İstanbul Sözleşmesi’ni istemekten vazgeçmeyeceğiz” şeklinde konuştu.

Bursa’da Binlerce Kadın Şiddetsiz Bir Yaşam, Adalet ve Eşitlik İçin Yürüdü yazısı ilk önce En Gazete üzerinde ortaya çıktı.